II SA/Wr 314/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie: Sędzia WSA ( del. ) Krystyna Skowrońska - Pastuszko Asesor WSA Ewa Kamieniecka - sprawozdawca Protokolant: Magdalena Domańska - Byskosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta Powiatu W. odmówił D. M. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Jak ustalono wnioskodawca w dniu [...] r. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. jako bezrobotny i decyzją z dnia [...] r. nr [...] został uznany za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ nie udokumentował w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania 365 dni pracy uprawniających do zasiłku. Następnie w dniu [...] r. zainteresowany złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Organ I instancji wyjaśnił, że wnioskodawca w dniu rejestracji w Urzędzie Pracy w dniu [...] r. nie spełniał warunków do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego wynikających z przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2002 r. Jednakże nawet zakładając, że rejestracja wnioskodawcy nastąpiła w roku [...], to wnioskodawca na gruncie przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2002 r. spełniałby tylko warunek posiadania statusu bezrobotnego i kryterium wieku, ponieważ wnioskodawca w [...] r. ukończył [...] lat. Strona nie spełnia natomiast przesłanek związanych z zatrudnieniem, tj. warunków wymaganych do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, rozwiązania ostatniego stosunku pracy trwającego przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Ponadto strona wykazała okres zatrudnienia wymagany do przyznania emerytury wynoszący [...] lata, [...] miesięcy i [...] dni. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji Starosty, wyjaśniając że w latach [...] - [...] studiowała stacjonarnie na Wydziale Prawa Uniwersytetu W., w tym czasie odbyła szkolenie wojskowe studentów zakończone otrzymaniem tytułu podchorążego rezerwy, odbyła ćwiczenia w jednostkach wojskowych i zmilitaryzowanych i w świetle ustawy o powszechnym obowiązku wojskowym z dnia 30 stycznia 1959 r. była żołnierzem w czynnej służbie wojskowej. Według strony po doliczeniu dwuletniego okresu bezskładkowego z tytułu odbycia czynnej służby wojskowej osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 35 lat. Ponadto Starosta naruszył kardynalną zasadę, powszechnie uznawaną, że prawo nie może działać wstecz. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, uznając że zainteresowany w dniu rejestracji w Urzędzie Pracy nie spełniał warunków do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 stycznia 2002 r. Natomiast rozpatrując sytuację wnioskodawcy na podstawie przepisów obowiązujących w dniu złożenia wniosku, należy stwierdzić, że wnioskodawca spełnia tylko warunek posiadania statusu bezrobotnego i kryterium wieku. Strona nie spełnia przesłanek związanych z zatrudnieniem tj. warunków wymaganych do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, rozwiązania ostatniego stosunku pracy trwającego przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Ponadto strona wykazała okres zatrudnienia wymagany do przyznania emerytury wynoszący [...] lata, [...] miesięcy i [...] dni. Do okresu zatrudnienia nie zaliczono stronie dwóch lat szkolenia wojskowego dla studentów, bowiem ustawa emerytalna zalicza jedynie czynną służbę wojskową w Wojsku Polskim lub okresy jej równorzędne albo okresy zastępczych form tej służby, a wnioskowany okres wliczony został zainteresowanemu do okresu studiów wyższych. W skardze na decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie, wyjaśniając ponownie, że w okresie studiów przeszedł cały cykl szkolenia wojskowego studentów, z odbyciem kilkumiesięcznego obozu wojskowego i zdaniu egzaminu na oficera. Z uwagi na nieukończenie studiów skarżący domaga się doliczenia do okresu zatrudnienia służby wojskowej na podstawie ustawy z dnia 30 stycznia 1959 r. o powszechnym obowiązku wojskowym. Skarżący zarzuca, że rejestrując się w dniu [...] r. spełniał wszystkie warunki dla uzyskania zasiłku przedemerytalnego zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu rejestracji. Powoływanie się przez Starostę i Wojewodę na ustawę z dnia 17 grudnia 2001 r. zmieniającą ustawę o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi naruszenie zasady nie działania prawa wstecz. Wbrew temu co w uzasadnieniu swoich decyzji podali Starosta i Wojewoda, nie zaliczono do okresu zatrudnienia studiów, ponieważ okres zatrudnienia łącznie z okresem studiów wynosi od [...] - [...] lat. W każdym przypadku skarżący spełnił warunki do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Uchylenie aktu administracyjnego następuje w przypadku stwierdzenia wystąpienia istotnych wad postępowania lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ). Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody D. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Powiatu W. odmawiająca przyznania skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego. Jednakże, jak wynika z treści pism składanych w niniejszej sprawie przez stronę, skarżący używa zamiennie pojęć "zasiłek przedemerytalny" i "świadczenie przedemerytalne". W piśmie złożonym w dniu [...] r. w Powiatowym Urzędzie Pracy skarżący wniósł o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego, podając że do roku [...] osiągnął staż pracy w wysokości [...] lat i [...] miesiące. Natomiast w piśmie z dnia [...] r. skarżący zwrócił się do Powiatowego Urzędu Pracy o wydanie pisemnej odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego, wyjaśniając jednocześnie, że w piśmie złożonym w dniu [...] r. zwrócił się o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. W odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu W. odmawiającej przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego skarżący zwrócił się o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego z uwagi na posiadanie wymaganego 35 - letniego okresu zatrudnienia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł, że spełnia warunki do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, posiadając łącznie z okresem studiów co najmniej 35 - letni staż pracy. Należy zauważyć, że skarżący w swoich pismach konsekwentnie powoływał się na osiągnięcie co najmniej 35 - letniego stażu pracy, co mogłoby wskazywać, że skarżący wnosił także o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego i oczekiwał wydania decyzji w tej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm. ) w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2002 r., jednym z warunków niezbędnych do przyznania zasiłku przedemerytalnego jest posiadanie przez mężczyznę okresu uprawniającego do zasiłku w wymiarze 35 lat. Natomiast stosownie do art. 37 k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przesłankami niezbędnymi do przyznania świadczenia przedemerytalnego jest osiągnięcie przez mężczyznę wieku 63 lata lub też rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, na które to przesłanki skarżący nie powołuje się. W ocenie Sądu w powyższej sytuacji, organy administracji zobowiązane były do wyjaśnienia treści żądania skarżącego celem wydania prawidłowej decyzji w postępowaniu wszczętym na wniosek strony. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst .jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 168 z późn. zm. ). W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli. Nie wyjaśnienie przez organy administracji stanu faktycznego stanowi przesłankę do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny. Ponadto należy zauważyć, że wycofanie przez stronę wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne wymaga wydania przez organ administracji decyzji umarzającej postępowanie zgodnie z art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego, od której stronie przysługuje środek odwoławczy. Rozstrzygnięcie kwestii wycofania przez stronę wniosku złożonego w dniu [...] r., pismem informującym z dnia [...] r. skierowanym do strony, stanowi naruszenie art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec powyższego zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wystąpiły przesłanki do uchylenia zaskarżonych decyzji. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II wyroku znajduje umocowanie w art. 152 powyższej ustawy. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.