II SA/Wr 352/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 13 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia 20 marca 2014 r., Nr [...] w przedmiocie wyrażania zgody na udzielenie bonifikaty w wysokości 99 % od ceny sprzedaży nieruchomości postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uzasadnianie W dniu 18 grudnia 2014 r. wpłynął do WSA we Wrocławiu formularz wniosku skarżącego A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Powyższy wniosek skarżący złożył po ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 300 zł oraz postanowieniu tut. Sądu z dnia 6 listopada 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wniesione od tego postanowienia zażalenie zostało oddalone postanowieniem NSA z dnia 6 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 967/14. Z ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący nadal samotnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie posiada żadnych dochodów oraz majątku. W stosunku do poprzedniego wniosku pojawiła się nowa okoliczność – założył konto bankowe. W piśmie z dnia 2 stycznia 2015 r. wnioskodawca wskazał na kolejną okoliczność faktyczną zmieniającą jego sytuację na gorszą, jaką jest zakwalifikowanie go w grudniu 2014 r. przez PUP do III kategorii osób bezrobotnych. Tak jak w przypadku pierwszego wniosku powtórzył, że jego wydatki na utrzymanie wynoszą około [...] zł i pokrywane są przez jego rodziców, przy czym pomoc finansowa udzielana mu przez nich w ciągu ostatnich 5 lat przekroczyła kwotę [...] zł. Ponadto dodał, że środki na wspólną działalność naukową otrzymuje od współpracowników naukowych. Wyjaśnił również, że na obecnym etapie postępowania jeszcze nie zna źródła pozyskania środków na zakup działki przy ul. S., bowiem postępowanie dotyczy jedynie sytuacji prawnej. Wobec braku wykazania przez wnioskodawcę, że nie posiada on obiektywnie żadnych środków (źródeł dochodu), z których mógłby sfinansować koszty postępowania, postanowieniem z dnia 23 stycznia 2015 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu odmówił A. B. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniósł A.B.. Skarżący wniósł o pełne rozpoznanie jego wniosku poprzez uwzględnienie faktu pogorszenia jego sytuacji materialnej, ponieważ jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i nie uzyskuje żadnych dochodów. Wskazał, że w grudniu 2014 r. PUP zakwalifikował jego do III kategorii osób bezrobotnych, bez perspektyw na pracę. Wyjaśnił przy tym, że przyczyną zakwalifikowania go do III kategorii osób bezrobotnych był stan zdrowia, który mimo jego aktywności naukowej ma wpływ na to, że od marca 2009 r. bez przerwy jest osobą bezrobotną. Wnioskodawca podobnie jak we wcześniejszym wniosku przedstawił pogląd zgodnie z którym, referendarz sądowy nie ma podstaw do odmowy przyznania prawa pomocy. Na potwierdzenie wyrażonego stanowiska powoła się na orzeczenia ETS. Z ostrożności procesowej dodał, że referendarz sądowy zamiast uwzględnić miesięczne wydatki na mieszkanie w kwocie [...] zł, pomylił je z kwotą [...] zł sprzed lat (a więc z czasów, gdy obejmowała ona inny stan faktyczny i osobowy). Według wnioskodawcy, w jego sytuacji prawo pomocy należy przyznać, tak jak zrobił to w identycznej sprawie WSA we Wrocławiu o sygn. akt IV SAB/Wr 116/11, ponieważ są nadal wiążące następujące dokumenty: zaświadczenie PUP, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i nie uzyskuje żadnych dochodów, oświadczanie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest kolejnym wnioskiem w niniejszej sprawie. Pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w wyżej wskazanym zakresie został prawomocnie rozpoznany na mocy postanowienia Sądu z dnia 26 września 2014 r. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych (lub ewentualnie o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu) nie obliguje sądu do dokonania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. Rolą sądu jest w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 957/14). Ocena zmiany okoliczności dokonywana jest w trybie art. 165 p.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że postanowienia niekończące postępowanie w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zmiany okoliczności o jakich mowa w tym przepisie, uzasadniać mogą zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że przepis art. 165 p.p.s.a przewiduje możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć wojewódzkiego sądu administracyjnego pod warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy, którego przyznania prawomocnie odmówiono, zmiany musiałyby być tego rodzaju, żeby w ich świetle przyznanie prawa pomocy stało się uzasadnione. Musiałyby być to zatem zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy. Podkreślić ponadto trzeba, że z konstrukcji przepisu art. 246 p.p.s.a. wynika, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia, że jej sytuacja ekonomiczna uzasadniania przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bądź też nastąpiła zmiana tej sytuacji w stopniu uzasadniającym przyznanie jej prawa pomocy pomimo poprzedniej negatywnej oceny zasadności wniosku. Rozpoznając ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy, w ocenie Sądu skarżący nie wykazał nowych okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od poglądu wyrażonego w postanowieniu z dnia 26 września 2014 r. Skarżący w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy ponownie nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej. Wezwany po raz kolejny do uzupełnienia przedmiotowego wniosku o stosowne dokumenty i oświadczenia nie wykonał poprawnie wezwania referendarza z dnia 22 grudnia 2014 r. Treść złożonych oświadczeń (zawartych zarówno we wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF, jak i w piśmie z dnia 2 stycznia 2015 r. będącym odpowiedzią skarżącego na wezwanie referendarza oraz we sprzeciwie) nie daje podstaw do pozytywnego rozpoznania jego żądania. Skarżący nie wskazał w szczególności rzeczywistej wysokości wszystkich wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym, a tym samym nie udokumentował w pełni swojej obecnej sytuacji majątkowej. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów obrazujących jego aktualne, rzeczywiste wydatki, poza własnym ich oszacowaniem. Dołączona natomiast kserokopia zaświadczenia PUP z dnia 7 stycznia 2015 r. o zarejestrowaniu skarżącego jako osoby bezrobotnej o ustalonym III profilu pomocy społecznej oraz zaświadczenie o stanie zdrowia z dnia 31 stycznia 2013 r. wskazujące, że skarżący wymaga stałego systematycznego leczenia, czy też wyciąg z konta z dnia 2 stycznia 2015 r. nie mają wpływu na zmianę oceny Sądu, ponieważ skarżący był osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz wymagającą leczenia już w chwili rozpoznawania poprzedniego wniosku w dniu 26 września 2014 r. (zob. zaświadczenie PUP z dnia 25 marca 2014 r. k. 19 akt sądowych). Poza ustaleniem dla skarżącego III profilu pomocy społecznej i przedłożeniem wyciągu z konta bankowego nie zaistniała żadna nowa okoliczność, która nie byłaby wcześniej znana Sądowi. W tej sytuacji, skoro powyższych okolicznościach faktycznych nie zaistniały nowe zdarzenia, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu, wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Brak jest tym samym podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 165 w z w. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.