II SA/Wr 361/17
PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-07-14
Skład orzekający: Olga Białek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu wyższego stopnia wydane w wyniku rozpatrzenia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie (tzw. postanowienie incydentalne) podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Postanowienie organu wyższego stopnia wydane w wyniku rozpatrzenia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jest to postanowienie incydentalne, które nie rozstrzyga o istocie sprawy ani nie kończy postępowania administracyjnego, a jedynie ma na celu zdyscyplinowanie organu do terminowego rozpoznania sprawy. Błędne pouczenie o prawie wniesienia skargi nie tworzy takiego prawa.Stan faktyczny
A. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na postanowienie Wojewody D., które wyznaczyło Staroście W. termin na załatwienie sprawy i stwierdziło, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Wojewoda D. wniósł o odrzucenie skargi. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącemu cały uiszczony wpis sądowy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 14 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wyznaczenia terminu załatwienia sprawy i stwierdzenia, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu cały uiszczony wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł (słownie: dwieście złotych).
Jak wynika z doręczonych Sądowi akt administracyjnych, W. B. pismem z dnia 20 października 2016 r. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Starostę W. sprawy z jego wniosku w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Starosty W. z dnia [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono A. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. W. w W. (działka nr [...]).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. pismem z dnia 30 listopada 2016 r. przekazało ww. zażalenie Wojewodzie D. jako organowi rzeczowo właściwemu.
W wyniku rozpatrzenia tego zażalenia Wojewoda D. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] uznał, że ww. zażalenie było uzasadnione, wyznaczając Staroście W. 90-dniowy termin na załatwienie sprawy i stwierdzając, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Na wskazane postanowienie Wojewody D. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł A. B., zarzucając, że zaskarżone postanowienie narusza szereg przepisów z zakresu postępowania administracyjnego. Pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zwrot kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o odrzucenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zdaniem Sądu rozpoznającego skargę, z przytoczonego przepisu wynika, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kognicji tego sądu nie podlega m.in. postanowienie, które organ wyższego stopnia wydaje w następstwie rozpatrzenia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, a takim jest kwestionowane w niniejszej sprawie postanowienie Wojewody D.. Postanowienie to nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne, czy rozstrzygającym istotę sprawy. Postępowanie wszczęte w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego w przedmiocie niezałatwienia sprawy w terminie, jest wyłącznie kwestią procesową i incydentalną w stosunku do przedmiotu postępowania administracyjnego, a nie merytoryczną i główną w tym postępowaniu. Wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie (od dnia 1 czerwca 2017 r. – ponaglenia) ma na celu zdyscyplinowanie organu do terminowego rozpoznania istoty sprawy, ale postanowienie wydane w wyniku rozpatrzenia zażalenia (ponaglenia) tejże istoty sprawy w żaden sposób nie dotyczy.
W konsekwencji należało dojść do przekonania, że rozpoznanie przez organ wyższego stopnia w formie postanowienia zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W postanowieniu z dnia 17 stycznia 2006 r. (sygn. akt I OSK 306/05, Orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "organ administracyjny właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. wydaje w celu jego załatwienia postanowienie, o jakim mowa w art. 123 k.p.a. Jest to postanowienie zaliczane do grupy wydawanych w toku postępowania administracyjnego dotyczące poszczególnych kwestii - jak w tym przypadku bezczynności organu - wynikających w toku tego postępowania, lecz nie rozstrzygające o istocie sprawy. Nie jest to też postanowienie kończące postępowanie, a także nie przysługuje od niego zażalenie. Tego rodzaju postanowienia nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego". Powyższy pogląd jest zgodny z utrwalonym już w orzecznictwie sądowym stanowiskiem (zob. postanowienia NSA: z dnia 12 lutego 2002 r., sygn. akt II SA/Gd 3920/01; z dnia 27 września 2001 r., sygn. akt I SAB 177/01 – Orzeczenia.nsa.gov.pl, oraz z dnia 8 lutego 1995 r., sygn. akt I SAB 86/94, opubl. ONSA 1996, Nr 1, poz. 39). Poglądy te Sąd w niniejszej sprawie przyjmuje jako własne.
Nie uszło oczywiście Sądowi rozpoznającemu skargę, że na s. 4 ww. postanowienia Wojewody zawarto informację, że postanowienie jest ostateczne i pouczono, że przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu – co wynika z poczynionych jak dotąd rozważań – pouczenie to jest błędne. Wprawdzie w myśl art. 112 k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa zaskarżenia danego rozstrzygnięcia nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, jednak, zdaniem Sądu, z przepisu tego nie można wyprowadzić wniosku, że błędne pouczenie o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego sprawia, że stronie takie prawo w istocie przysługuje.
Reasumując, należało uznać skargę wniesioną w niniejszej sprawie za niedopuszczalną i jako taką na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. odrzucić. Z tych powodów orzeczono jak w pkt I sentencji postanowienia.
Jeżeli chodzi o rozstrzygnięcie w pkt II sentencji, Sąd zobligowany był – stosownie do przepisu art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. – orzec o zwrocie całego uiszczonego wpisu sądowego od skargi w sytuacji, gdy podlegała ona odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło