II SA/Wr 367/04
PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-08-26
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy podjęta w sprawie rozpatrzenia skargi na przewlekłość działania organu, dotyczącej zagadnienia cywilnoprawnego ustanowienia służebności drogowej, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy podjęta w sprawie rozpatrzenia skargi dotyczącej zagadnienia cywilnoprawnego ustanowienia służebności drogowej nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ dotyczy sprawy podlegającej kognicji sądu powszechnego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do badania prawidłowości postępowania skargowego prowadzonego na podstawie art. 221 i nast. k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej W., która nie uwzględniła jej skargi na przewlekłość działania Prezydenta W. w sprawie ustanowienia służebności drogowej. Prezydent W. zatwierdził projekt podziału działki, a następnie Gmina W. sprzedała skarżącej lokal mieszkalny i udziały w działce, zobowiązując się w uzasadnieniu decyzji do zapewnienia dojazdu przez inne działki. Skarżąca domagała się ustanowienia służebności, jednak organ uznał sprawę za cywilnoprawną i skierował ją do sądu powszechnego. Po ponownym rozpatrzeniu skargi, Rada podtrzymała swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. S. na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skargi na Prezydenta W. p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
Decyzją nr [...]z dnia [...]Prezydent W. zatwierdził projekt podziału działki nr [...]będącej własnością Gminy W. na działki nr [...]i [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, że na działce nr [...]znajduje się budynek mieszkalny przy pl. W. [...], zamieszkały przez najemców, którzy wnieśli o wykup lokali, zaś do tej działki należy zapewnić dojazd przez działki nr [...],[...]i [...]na zasadach uzgodnionych z właścicielem terenu.
Umową sprzedaży z dnia [...]. Gmina W. sprzedała H. S. lokal mieszkalny nr [...] oraz udziały w budynku i działce nr [...], przy czym zarządcą wspólnej nieruchomości pozostała Gmina W.
W piśmie z dnia [...]skierowanym do skarżącej Gmina potwierdziła zamiar ustanowienia służebności gruntowej drogi koniecznej (przechodu i przejazdu) na działce nr [...]na rzecz właścicieli działki nr [...].
W 2003r. skarżąca kilkakrotnie zwracała się do Prezydenta o wykonanie zawartego w uzasadnieniu decyzji zobowiązania do ustanowienia służebności przechodu i przejazdu na rzecz działki nr [...], gdyż Gmina ustanowiła służebność jedynie na działkach [...]i [...], a powinna ustanowić ją także na działce nr [...]bądź nowo powstałych działkach po podziale tej działki, a ponadto na działce nr [...], po której faktycznie przebiega droga.
W dniu [...] skarżąca skierowała do Rady Miasta W. skargę na przewlekłość w załatwianiu sprawy dotyczącej niewykonania postanowień wynikających z decyzji Prezydenta nr [...]z [...].
Zaskarżoną uchwałą organ nie uwzględnił skargi i wyjaśnił w uzasadnieniu, że już na skutek wcześniejszych skarg udzielono skarżącej pouczenia o przysługiwaniu jej dla załatwienia sprawy o charakterze cywilnoprawnym możności skierowania powództwa do sądu, zaś obecnie Rada nie znajduje podstaw do zmiany tego stanowiska. Skarżąca wezwała Radę do usunięcia naruszenia prawa na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591) i wniosła o podjęcie uchwały prowadzącej do wykonania przez Urząd Miejski decyzji nr [...].
W piśmie z dnia [...] Wojewoda D. na podstawie art. 229 pkt 1 k.p.a. uznał skargę H. S. na Radę Miejską W. za zasadną z uwagi na przekroczenie terminu do rozpatrzenia skargi oraz brak uzasadnienia prawnego i faktycznego, a ponadto możność zakwalifikowania fragmentu skargi odnoszącego się do udzielenia Fundacji A pozwolenia na budowę na działkach nr [...],[...]i [...]do jednego z postępowań wymienionych w art. 235 k.p.a.
W związku z tym Rada ponownie rozpatrzyła skargę i uchwałą nr [...]z dnia [...]podtrzymała stanowisko zajęte w zaskarżonej uchwale z dnia [...].
W uzasadnieniu uchwały wskazano, że w sprawie pozwolenia budowlanego toczy się odrębne postępowanie sądowoadministracyjne, co nie pozwalało na zastosowanie art. 235 k.p.a., ponadto zaś brak dostępu wydzielonej działki do drogi publicznej powinien być przedmiotem postępowania sądowego i nie uzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział. O ile skarżąca nie ma faktycznego przechodu i przejazdu przez działki nr [...]i [...], na których ustanowiono służebność, również powinna wystąpić na drogę sądową.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały nr [...], przytaczając w uzasadnieniu argumentację przytoczoną uprzednio w piśmie Wojewody z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uchwale z dnia [...].
W ocenie Sądu skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu.
Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega uchwała podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej. Należało podzielić argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały o cywilnoprawnym charakterze zagadnienia możności domagania się od gminy ustanowienia służebności drogowej. Uchwała rady gminy podjęta w nin. sprawie dotyczyła zagadnienia podlegającego kognicji sądu powszechnego i dlatego nie podlegała zaskarżeniu na podstawie art. 101 powołanej ustawy (por. P. chmielnicki w: Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym WPr 2004 s. 583-584 z cyt. tam literaturą prawniczą i orzecznictwem sądowym). Na marginesie można dodać, że nie tylko samo rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia [...], ale również jej uzasadnienie, nie zawierało zobowiązania Gminy do ustanowienia służebności, a jedynie zawierało zapowiedź uzgodnienia z nabywcami lokali sposobu zapewnienia dojazdu przez działki nr [...],[...]i [...]. Niewykonanie zobowiązania gminy mogło wywołać określone skutki cywilnoprawne, zaś orzekanie w sprawie dotyczącej tych następstw nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Było ponadto istotne, że zaskarżona uchwała podjęta została dla załatwienia skargi w ramach postępowania skargowego z art. 221 i nast. k.p.a. Badanie przez sąd administracyjny prawidłowości tego postępowania jest niedopuszczalne (J. Borkowski w KPA. Komentarz wyd. 6 s. 834 z powołanym tam orzecznictwem sądowoadministracyjnym).
Z uwagi na przedmiot skargi i zakres zaskarżenia nie mogły mieć dla poczynionych ocen znaczenia rozważania organu gminy i organu nadzoru na temat możności zastosowania w tej sprawie przez organ przepisu art. 235 k.p.a. Budziło w końcu wątpliwości, na ile można było uznawać zaskarżoną uchwałę za istniejącą w obiegu prawnym, o ile czynności podjęte przez wymienione wcześniej organy, mogły wskazywać na utratę jej aktualności i potrzebę ponownego rozpatrzenia skargi przez kolejną uchwałę. Konieczną zaś przesłanką dopuszczalności zaskarżenia jest istnienie zaskarżonego aktu.
Mając powyższe na uwadze oraz zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło