II SA/Wr 368/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-09-19

Skład orzekający: Anna Siedlecka, Mieczysław Górkiewicz, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może zawierać przepisy wykraczające poza ustawowe upoważnienie i modyfikujące przepisy ustawowe, w szczególności dotyczące ochrony zabytków i robót budowlanych?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która zawiera przepisy regulujące kwestie wykraczające poza ustawowe upoważnienie (art. 15 ust. 2 pkt 4 u.p.z.p.) oraz modyfikujące lub powtarzające przepisy ustawowe (np. ustawę o ochronie zabytków, Prawo budowlane), narusza zasady sporządzania planu miejscowego (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.) i zasady techniki prawodawczej. Takie przepisy uchwały podlegają stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Wojewoda Dolnośląski wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej L. dotyczącą zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucił, że uchwała w zaskarżonej części narusza zasady sporządzania planu, ponieważ reguluje kwestie związane z uprawnieniami organów nadzoru konserwatorskiego i administracyjno-budowlanego, wykraczając poza kompetencje organu oraz modyfikując przepisy ustawowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał argumentację skarżącego za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w określonych częściach (§ 12 ust. 3, § 13 ust. 3, § 13 ust. 4) oraz zasądził od Rady Miejskiej L. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 września 2012 r. sprawy ze skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Miejskiej L. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Obszaru Staromiejskiego Centrum L. - dla terenów MU9.1 i U6.1 I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie § 12 ust. 3 odnośnie wyrazu "wszelkich" a ponadto w zakresie wyrażenia "oraz w niezbędnym zakresie przeprowadzić badania architektoniczne / konserwatorskie", § 13 ust. 3 odnośnie wyrazu "wszelkich" a ponadto w zakresie wyrażenia "jak i w ich otoczeniu (w granicach działki, na której są zlokalizowane)" oraz § 13 ust. 4; II. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu w zakresie wskazanym w pkt. I sentencji niniejszego wyroku; III. zasądza od Rady Miejskiej L. na rzecz strony skarżącej kwotę 240,00 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu poniesionych kosztów postępowania sądowego. Wojewoda jako organ nadzoru nad działalnością gminną (art. 93 ust. 1 u.s.g.) wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego planu miejscowego w określonej części, obejmującej fragmenty § 12 ust. 3 i § 13 ust. 3 oraz § 13 ust. 4 uchwały. W ocenie skarżącego plan miejscowy w zaskarżonej części narusza zasady jego sporządzania (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.), gdyż reguluje kwestie związane z uprawnieniami organów nadzoru konserwatorskiego w zakresie współdziałania z organami administracji architektoniczno – budowalnej i nadzoru budowlanego, szczegółowo określone w ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zbytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm., art. 36 ust. 1 tej ustawy). Wykraczało to poza kompetencje przyznane organowi w art. 15 ust. 2 pkt 4 u.p.z.p., a ponadto stanowiło również niedozwoloną modyfikację ustawy. W uzasadnieniu skargi szeroko opisano przejawy i sposoby tych modyfikacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uwzględnienie, w całości podzielając argumentację przytoczoną przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodne wnioski stron o stwierdzenie nieważności zaskarżonych przepisów planu miejscowego były uzasadnione. W § 12 ust. 3 zaskarżona uchwała stanowiła ,,W pracach konserwatorskich i restauratorskich oraz przy wszelkich robotach budowalnych wykorzystać dostępne materiały ikonograficzne oraz w niezbędnym zakresie przeprowadzić badania architektoniczne/konserwatorskie". W § 13 opisano budynki ujęte w gminnej ewidencji zabytków i wskazano w ust. 3, że ,,wszelkie roboty budowalne przy zabytkach, jak i w ich otoczeniu (w granicach działki, na której są zlokalizowane), prowadzić zgodnie z przepisami odrębnymi oraz zasadami określonymi w planie". Przepis § 13 ust. 4 uchwały stanowił ,,W pracach konserwatorskich i restauratorskich oraz przy przebudowie i rozbudowie budynków należy przywrócić pierwotne zdegradowane lub zatarte zabytkowe elementy architektonicznego ukształtowania budynku". Wymaga wskazania, że organ jest związany granicami przedmiotowymi stanowiącymi w art. 15 u.p.z.p. i ustanawia ten akt prawa miejscowego (patrz art. 94 Konstytucji RP) wyłącznie w granicach ustawowego upoważnienia wynikającego z powołanego przepisu ustawowego. Organ redagując ten akt normatywny powinien przestrzegać Zasady techniki prawodawczej (załącznik do rozporządzenia Prezesa RM z dnia 20 czerwca 2002 r. Dz. U. Nr 100, poz. 908), które zakazują co do zasady powtarzania w akcie podustawowym przepisów zamieszczonych w ustawach oraz wykluczają próby przeinaczenia lub modyfikowania przepisów ustawowych (patrz § 142 i § 143 w związku z § 134 – 137, § 115-116 i 118 Zasad). Opisane tak ogólnie zasady ustanawiania planu miejscowego (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.) uległy naruszeniu przez kwestionowane skargą przepisy uchwały. Przepisy te regulowały poza upoważnieniem ustawowym zawartym w art. 15 ust. 2 pkt 4 u.p.z.p. obowiązki stron procesu budowlanego, wkraczały w kompetencje właściwych organów nadzoru konserwatorskiego (art. 36 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków oraz § 14 ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 lipca 2011 r. Dz. U. Nr 165, poz. 987) oraz zawierały niezgodne z art. 3 pkt 15 i art. 9 ustawy o ochronie zabytków określenie otoczenia zabytku lub rozszerzenie obowiązków ustawowych obejmując nimi ,,wszelkie" roboty. Trafnie wskazał skarżący, że wprawdzie art. 7 ustawy o ochronie zabytków nie wymienia wśród form ochrony zabytków wpisu do gminnej ewidencji zabytków, to jednak w znowelizowanym stanie prawnym (ustawa z dnia 18 marca 2010 r. Dz. U. Nr 75, poz. 474) gminna ewidencja zabytków uzyskała status nienazwanej prawnej formy ochrony zabytków (tak P. Antoniak w Komentarzu w Lex, której argumentację powołuje organ bez odesłania do tego źródła, por. wyrok II OSK 31/10). Dlatego w odniesieniu do oceny legalności § 13 uchwały Sąd posłużył się odniesieniami do tych samych przepisów ustawowych, jak wobec § 12 tejże uchwały. W ocenach tych należało ponadto uwzględnić unormowania wynikające z art. 22 ustawy o ochronie zabytków oraz art. 39 ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623). Mając powyższe na uwadze oraz ponadto zgodnie z art. 147 § 1, art. 152 i art. 200 p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzeczono jak w sentencji. PM 18.10.2012 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło