II SA/Wr 374/16

WyrokWSA we Wrocławiu2016-11-09

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Mieczysław Górkiewicz, Halina Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia instalacji wodnoprawnej przed wejściem w życie nowelizacji art. 189 POŚ, można zastosować znowelizowany przepis do zmiany oznaczenia prowadzącego instalację, pomimo braku przepisów intertemporalnych w ustawie nowelizującej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że znowelizowany art. 189 POŚ, który umożliwia zmianę oznaczenia prowadzącego instalację na wniosek nowego właściciela, ma zastosowanie również do instalacji nabytych przed wejściem w życie nowelizacji. Uzasadniono to zasadą bezpośredniego stosowania nowego prawa do stanów ciągłych oraz faktem, że zmiana ta jest korzystna dla wnioskodawcy. Sąd podkreślił, że zmiana oznaczenia prowadzącego instalację ma charakter formalny i porządkujący, nie naruszając praw innych osób.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zmianę pozwolenia wodnoprawnego w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację, który złożył nowy właściciel zespołu hotelowego. Poprzednie przepisy (art. 190 POŚ) wymagały przeniesienia pozwolenia przed nabyciem instalacji, co stanowiło przeszkodę dla wnioskodawcy. Organ administracji, powołując się na nowelizację POŚ (art. 189 POŚ), zmienił decyzję. Właścicielka rowu melioracyjnego, do którego odprowadzane były wody, wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie jej prawa własności i domagając się wygaszenia pozwolenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca) Sędzia NSA Halina Kremis Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym na wprowadzanie do rowu melioracyjnego wód opadowych i roztopowych w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację oddala skargę w całości. Decyzją z dnia [...] r. Starosta Powiatu W. na podstawie art. 189 POŚ po rozpoznaniu wniosku z dnia 19 października 2015 r. odmówił zmiany pozwolenia wodnoprawnego z dnia 3 listopada 2008 r. w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację. Pozwolenie dotyczyło wprowadzania wód opadowych i roztopowych z zespołu hoteli "K." i "L." w B.P. do rowu melioracyjnego R-10 stanowiącego część działki nr 6/33. Wniosek złożył obecny właściciel zespołu hotelowego. Nabył on prawo do instalacji w czasie obowiązywania art. 190 POŚ. Przed nabyciem tytułu prawnego do instalacji nabywcy nie złożyli wniosku o przeniesienie pozwolenia. Właścicielem była od dnia 20 grudnia 2012 r. R. Sp. z o.o., zaś od dnia 16 kwietnia 2013 r. wnioskodawca. Tymczasem art. 189 POŚ został znowelizowany dopiero ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. i w nowym brzmieniu obowiązuje od dnia 5 września 2014 r. (Dz.U. z 2014 r., poz. 1101). Decyzję doręczono zainteresowanym spółkom oraz właścicielowi działki nr 6/33. W odwołaniu wnioskodawca zarzucił, że uchylony z dniem 5 września 2014 r. art. 190 POŚ nie może obecnie być stosowany i stanowić przeszkody do zmiany oznaczenia prowadzącego instalację. Zaskarżoną decyzją organ uchylił powyższą decyzję i zmienił decyzję z dnia [...] r. w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację. W uzasadnieniu organ omówił przepisy art. 134 ust. 2 Prawo wodne oraz przepisy ustawy nowelizującej POŚ. Uchylony art. 190 POŚ istotnie stanowił przeszkodę do zmiany pozwolenia, gdyż wymagane było złożenie wniosku o jego przeniesienie w czasie przed nabyciem instalacji. Wywoływało to szereg skutków niekorzystnych dla nabywców, którzy takiego wniosku nie złożyli. Nowelizacja miała na celu wyeliminowanie tych problemów. Obecnie podmiot, który stał się prowadzącym instalację (art. 3 pkt 31 POŚ) przejmuje prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia na mocy art. 189 ust. 1 POŚ, zaś na jego wniosek dokonuje się w pozwoleniu zmianę oznaczenia prowadzącego instalację. Wymagało zatem rozważenia, czy do załatwienia nin. sprawy stosuje się znowelizowany art. 189 POŚ. Ustawa nowelizująca nie zawiera przepisów intertemporalnych. Jednak z mocy art. 27 tej ustawy zostały wygaszone dotychczasowe decyzje wydane na podstawie art. 190 POŚ, które nie wywołały skutków prawnych. Ustawa nie przewiduje dalszego stosowania art. 190 POŚ w przypadku nabycia instalacji przed wejściem w życie znowelizowanych przepisów. Organ powołał zasadę wstecznego stosowana ustawy względniejszej (lex mitior retro agit oraz wyroki II SA/Po 205/15, IV SA/Po 1067/10, II GSK 104/08) oraz zasadę aktualności (bezpośredniego stosowania nowego prawa – por. J. Mikołajewicz i A. Skoczylas "Intertemporalna problematyka prawa administracyjnego" RPEiS rok LXXIV zeszyt 1-2012). Należało uznać, że wnioskodawca z mocy art. 189 ust. 1 POŚ stał się prowadzącym instalację, który przejął prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia, co uprawniało go do złożenia wniosku przewidzianego w art. 189 ust. 2 ustawy. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca właścicielka rowu R-10 zarzuciła naruszenie przez wnioskodawcę przysługującego jej prawa własności nieruchomości. W ocenie skarżącej istotne dla rozstrzygnięcia było nieuprawnione przeniesienie prawa użyczenia jej nieruchomości w akcie notarialnym sprzedaży nieruchomości z zespołem hotelowym przez spółkę R. na rzecz wnioskodawcy. Tymczasem było to użyczenie z 2007 r., zaś spółka powstała w 2012 r. Zawarcie takiego postanowienia umownego w akcie notarialnym oznaczało popełnienie przestępstwa przez notariusza. Przy wnoszeniu aportów do spółki w postaci nieruchomości, nie było zapisów o użyczeniu. Nieruchomość skarżącej nie jest obciążona uprawnieniami na rzecz kogokolwiek. Naruszanie prawa własności skarżącej wywołuje interwencje policji na jej żądanie. Przestępcze było również samo zbycie nieruchomości między spółkami. Obecnie skarżąca jest prezesem spółki i pozostaje w sporze sądowym na tle sprzecznych z prawem rozporządzeń poprzedniego zarządu. Wniosła o orzeczenie o wygaszeniu pozwolenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd nie aprobuje poglądu, jakoby postępowanie w sprawie zmiany pozwolenia w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację powinno toczyć się z udziałem w charakterze stron podmiotów będących stronami w sprawie wydania pozwolenia, a tym bardziej jakoby procedurę tej zmiany regulował przepis art. 155 k.p.a. przewidujący wymóg zgody dotychczasowych stron (por. K. Gruszecki komentarz do art. 189 POŚ). Przemawia przeciwko temu argument, że przecież nabywca instalacji przejmuje prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia z mocy prawa, zatem zmiana oznaczenia uprawnionego ma znaczenie jedynie formalne, porządkujące. Właściwy organ sprawdza jedynie skuteczność nabycia instalacji, a po jej sprawdzeniu odnotowuje zmianę adresata. Nie potrzeba na to niczyjej zgody, nikt też nie ma wpływu na zaistnienie skutku ustawowego. Można przypomnieć, że jeszcze w poprzednim stanie prawnym odmawiano posiadania interesu prawnego właścicielowi instalacji (wyrok II SA/Po 338/12). Ustawa przykładowo nie wymaga udziału w sprawie przeniesienia pozwolenia na budowę (art.40 p.b.) stron postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, a tym bardziej ich zgody. Zmiana zapisu w pozwoleniu nie dotycząca uprawnień i obowiązków jego adresata, lecz jedynie polegająca na odnotowaniu zmiany jego oznaczenia, w niczym nie dotyczy interesów prawnych innych osób. Tak samo byłoby, gdyby adresat zmienił nazwisko lub nazwę handlową. Jako strona w postępowaniu administracyjnym skarżąca mogła wnieść skargę, co nie oznacza, że podlegałaby ona uwzględnieniu chociażby z uwagi na brak interesu prawnego tej strony. W ocenie Sądu organ prawidłowo przyjął stosowanie art. 189 ust. 2 POŚ również w przypadku nabycia instalacji w okresie przed wejściem w życie nowelizacji. Uzasadnia to bardziej zasada bezpośredniego stosowania nowego prawa do stanu ciągłych (patrz wyrok II GSK 266/09), tym bardziej, że zmiana jest korzystna dla wnioskodawcy. Zarzuty skargi nie dotyczyły kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia. Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło