II SA/Wr 378/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej R.S., Cz.I., T.S., E.W., A.S., D.T. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Wr 378/14 w sprawie ze skargi R.S., Cz.I., T.S.o, E.W., A.S., D.T. o nakazanie Prezydentowi W. przesłania operatu sporządzonego przez E.R. oraz dowodów przedstawionych przez skarżących do wskazanych przez nich "ekspertów od szacowania szkód" postanawia odrzucić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę R.S., Cz.I., T.S., E.W., A.S., D.T. o nakazanie Prezydentowi W. przesłania operatu sporządzonego przez E.R. oraz dowodów przedstawionych przez skarżących do wskazanych przez nich "ekspertów od szacowania szkód". Odpis powyższego postanowienia został doręczony R.S. jako skarżącemu i pełnomocnikowi pozostałych skarżących w dniu 31 lipca 2014 r.. Ze zwrotnego potwierdzenia jego odbioru wynika, że przesyłka została odebrana osobiście przez adresata. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 24 lipca 2014 r. upłynął zatem w dniu 1 września 2014 r.. Pismem z dnia 1 sierpnia 2014 r. R.S. wskazał, że dokonuje zmiany w korekcie skargi i sprecyzowaniu, co jest przedmiotem skargi, a mianowicie dotyczy ona § 2 – postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postępowanie rozstrzygające sprawę co do istoty jak w żądaniu z dnia 23 czerwca 2014 r.. Treść zmiany jest następująca: oskarżam Prezydenta, że w pismach do detektora Wydziału Nabywania Gminy W. 1/8 od 2008 r. do chwili obecnej nakazał nie wyrażać zgody na przesłanie operatu rzeczoznawcy E.R. oraz dowodów skarżących do Komisji Rzeczoznawców Majątkowych, ekspertów od szacowania szkód. Postanowienie z dnia 24 lipca 2014 r. jest nieprawomocne, więc – zdaniem skarżącego – skarżący mają prawo dokonać korekty w uzasadnieniu jak wyżej. Zarządzeniem z dnia 5 sierpnia 2014 r. skarżący został wezwany do nadesłania oświadczenia, jak pismo z dnia 1 sierpnia 2014 r. należy potraktować – w terminie 7 dni od daty jego doręczenia pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 1 sierpnia 2014 r. bez rozpoznania (art. 49 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ponadto wskazano w nim, że na tym etapie postępowania sądowego jakakolwiek zmiana przedmiotu skargi nie jest możliwa, a skarżącym przysługuje prawo wniesienia skargi kasacyjnej, jeśli nie zgadzają się z podjętym postanowieniem oraz że mogą również wnieść nową skargę, która winna jednak czynić zagość wymogom formalnym określonym w wyżej wymienionej ustawie i obejmować sprawę, określoną w art. 3 tej ustawy, o czym pouczono w wezwaniu z dnia 23 czerwca 2014 r.. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący R.S. w piśmie z dnia 13 sierpnia 2014 r. wskazał, że nie będzie wnosił skargi kasacyjnej, ale wnosi o ponowne rozpatrzenie przez Sąd sprawy i dokładne zapoznanie się z treścią złożonych dokumentów. Skarżący załączył do tego pisma m.in. postanowienie Sądu Rejonowego dla W. – F. z dnia 17 marca 2011 r. sygn. akt [...]. W związku z taką odpowiedzią, pismo z dnia 1 sierpnia 2014 r. zarządzeniem z dnia 20 sierpnia 2014 r. zostało pozostawione bez rozpoznania. Pismem z dnia 1 września 2014 r. skarżący wnieśli na powyższe zarządzenie zażalenie, które postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2014 r. (sygn. akt I OZ 847/14) zostało oddalone. Postanowieniem z dnia 11 września 2014 r. stwierdzono, że postanowienie z dnia 24 lipca 2014 r. stało się prawomocne od dnia 3 września 2014 r.. W piśmie z dnia 30 stycznia 2015 r. R.S. w imieniu własnym i pozostałych skarżących wskazał, że w związku z oddaleniem zażalenia, dokonuje korekty, gdzie wnosił o ponowne dokonanie rozpatrzenia złożonych dokumentów, na mocy których składa skargę kasacyjną, które to oświadczenie daje sądowi II instancji podstawę do objęcia kontrolą instancyjną i nada biegu sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga kasacyjna może być skutecznie wniesiona, jeżeli odpowiada wymaganiom określonym w art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "u.p.p.s.a.", oraz jest sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego stosownie do treści art. 175 § 1 tej u.p.p.s.a.. Zgodnie zaś z art. 177 § 1 u.p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W pierwszej kolejności należy tutaj podkreślić, że "korekta", jakiej dokonuje R.S. w piśmie z dnia 30 stycznia 2015 r., nie jest dopuszczalna, zwłaszcza w świetle okoliczności sprawy. Pismo z dnia 13 sierpnia 2014 r., bo przypuszczalne o nie chodzi skarżącemu, stanowiło odpowiedź na wezwanie z dnia 5 sierpnia 2014 r.. I to właśnie w tym piśmie skarżący wskazał, że nie będzie wnosił skargi kasacyjnej. Uwzględniając powyższe, Sąd postanowił pismo z dnia 30 stycznia 2015 r., sporządzone osobiście przez R.S., potraktować jako skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lipca 2014 r.. Należy tutaj podkreślić, że odpis postanowienia z dnia 24 lipca 2014 r. został doręczony skarżącemu wraz z pouczeniem o przysługującym prawie do wniesienia skargi kasacyjnej, terminie jej wniesienia oraz wymogach formalnych jakie powinna ona spełniać. Ponieważ skarżący odebrał go osobiście, należy przyjąć, że strony skarżące zostały prawidłowo pouczone o przysługującym im prawie do wniesienia skargi kasacyjnej oraz wymogach formalnych jakie powinna skarga ta spełniać. To zaś prowadzi do stwierdzenia, że sporządzona osobiście przez skarżącego skarga kasacyjna nie spełnia wymogu niezbędnego do skutecznego jej wniesienia, a mianowicie sporządzenia przez uprawniony podmiot, tj. adwokata lub radcę prawnego. Ponadto należy wskazać, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie upłynął w dniu 1 września 2014 r.. Skarga kasacyjna została zaś wniesiona w dniu 30 stycznia 2015 r.. Art. 178 u.p.p.s.a. stanowi zaś, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Stąd też uznano wniesioną skargę kasacyjną za niedopuszczalną i wobec powyższego należało ją odrzucić po myśli art. 178 w związku z art. 175 § 1 i art. 177 § 1 u.p.p.s.a.. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia. Na marginesie Sąd wskazuje, że prawomocne zakończenie postępowania w niniejszej sprawie, nie zamyka skarżącym drogi sądowej. Zgodnie z zawartymi w postanowieniu Sądu Okręgowego we W. z dnia 29 grudnia 2014 r. (sygn. akt [...]) wytycznymi skarżący mają możliwość, jeżeli tego się domagają, zwrócenia się do Prezydenta W. o wydanie operatu szacunkowego i innych dokumentów, jeżeli toczy się lub toczyło postępowanie w ich sprawie. W myśl bowiem art. 73 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (§ 2). Zgodnie zaś z art. 74 § 2 k.p.a. odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Postanowienie wydane po rozpatrzeniu takiego zażalenia może natomiast zostać zaskarżone do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto, skarżący mogą również wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu, jeśli ten nie podejmuje takiego postanowienia (o odmowie umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów), jednak po uprzednim wniesieniu zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 § 1 k.p.a., które stanowi warunek skutecznego wniesienia do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 u.p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2). Takim środkiem, w przypadku skargi na bezczynność, jest zażalenia na bezczynność organu, którego bezczynności dotyczy skarga, wniesiona do organu wyższego stopnia. k.g.