II SA/Wr 440/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 2 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę obejmującego remont elewacji wraz z dociepleniem jednorodzinnego dwulokalowego budynku mieszkalnego w zabudowie szeregowej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia K. H. i H. H. pozwolenia na budowę obejmującego remont elewacji wraz z dociepleniem jednorodzinnego dwulokalowego budynku mieszkalnego w zabudowie szeregowej położonego przy ul. L. we W.. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, ale także o wstrzymanie jej wykonania. Na uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podniesiono, że wykonanie decyzji spowoduje wykonanie robót budowlanych sprzecznych z decyzją organu nadzoru budowlanego nakazującą wykonanie określonych robót. Sytuacja taka mogłaby skutkować kolizją w zakresie możliwości wykonania jednej z decyzji, a w konsekwencji może spowodować powstanie wysokich szkód po stronie skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zatem Sąd rozpoznając wniosek w oparciu o treść art. 61 § 3 p.p.s.a. jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych, do których ustawa zalicza: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. O trudnych do odwrócenia skutkach zaskarżonego aktu lub czynności mówić można tylko w odniesieniu do takich prawnych lub faktycznych ich następstw, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Z kolei niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oznacza taką szkodę, zarówno majątkową jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, Orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego Sąd dokonując oceny tych okoliczności obowiązany jest uwzględnić zarówno interesy strony skarżącej, jak i uczestników postępowania, bowiem konsekwencje wstrzymania, bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu mogą dotykać inwestora, jak i pozostałych stron postępowania. W przypadku konfliktu interesów, sąd musi wyważyć interesy stron oraz interes publiczny, oceniając, który z tych interesów jest ważniejszy i bardziej zasługuje na uwzględnienie. Pamiętać przy tym trzeba, że niewątpliwie realizacja, na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę, zamierzenia budowlanego prowadzi często do trwałej zmiany, chociaż na różną skalę, otoczenia tej inwestycji. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę sąd nie ocenia jednak prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom skarżącego. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionego w sposób istotny i trwały, będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Ponadto Sąd przyjął, że wstrzymanie wykonalności decyzji następuje zawsze na wniosek strony, a zatem wykazanie, że istnieją pozytywne przesłanki, od których ustawa uzależnia wstrzymanie decyzji przez sąd, spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Nie jest zatem zasadny wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji, w którym strona nie wskazuje, jakie szkody wystąpią w razie wykonania tej decyzji, czy też jakie nieodwracalne skutki wykonanie decyzji spowoduje, oraz nie uzasadnia swojego stanowiska uprawdopodabniając te okoliczności (zob. postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 r. sygn. akt I FZ 219/11, postanowienie WSA w Krakowie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 968/11 – Orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie skarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego stwierdzenia powinny zostać poparte dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej i majątkowej (zob. postanowienie NSA z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt II FSK 1837/10, Orzeczenia.nsa.gov.pl). Uwzględniając powyższe Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, aby wykonanie zaskarżonej decyzji mogło spowodować skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący podniósł jedynie hipotetyczną możliwość sprzeczności zaskarżonej decyzji z ewentualnie wydaną decyzją organu nadzoru budowlanego. Zdaniem Sądu sprzeczność taka nie jest jednak skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji, a ponadto jest okolicznością przyszłą i niepewną. Zatem nie może dać podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie podniósł innych argumentów wskazujących na trudne do odwrócenia skutki, do których dojdzie w razie wykonania zaskarżonej decyzji. W żaden sposób nie wykazano też, żeby wykonanie zaskarżonej decyzji niosło za sobą ryzyko znacznej szkody po stronie skarżącego, bowiem nie podniesiono, jakich rozmiarów szkody skarżący dozna na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie nie można też pominąć, że stosownie do art. 35a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.) w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę, wstrzymanie wykonania tego aktu, sąd może uzależnić od złożenia przez stronę skarżącą kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora, co służy w konsekwencji ochronie interesu tego ostatniego. Brzmienie przywołanego przepisu dowodzi, że postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, stanowić może dużą dolegliwość dla inwestora, mogącą nierzadko spowodować większą szkodę niż ta, jaka mogłaby wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Zatem inwestor, który prowadzi proces budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, narażony jest na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie tylko w przypadku uwzględnienia skargi, ale również w razie wstrzymania wykonania decyzji. Wskazać jednak należy, że z racji niezasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd w sprawie niniejszej nie zastosował omawianej kaucji. Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, dlatego na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.