II SA/Wr 483/15
WyrokWSA we Wrocławiu2016-01-22
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Władysław Kulon, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy utrata przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia tej decyzji na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Utrata przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę nie stanowi podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia tej decyzji. Przepisy Prawa budowlanego, w tym art. 37 ust. 1, nie przewidują takiej konsekwencji, a decyzja o pozwoleniu na budowę nie staje się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w takiej sytuacji.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, argumentując, że inwestor utracił prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane po odstąpieniu od przedwstępnej umowy sprzedaży i wygaśnięciu umowy najmu. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, uznając, że utrata prawa do dysponowania nieruchomością nie jest podstawą do wygaśnięcia pozwolenia na budowę, a także że nie zachodzą inne przesłanki określone w art. 162 § 1 k.p.a. Skarżący zaskarżyli decyzję Wojewody do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi J.G.S. działającego w imieniu własnym i jako przedstawiciela ustawowego małoletnich dzieci J.S. i W.S. oraz N.S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej przebudowę budynku oddala skargę w całości.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent W., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 104 i art. 162 § 3 w związku z art. 162 § 1 kpa oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku radcy prawnego J.K. – pełnomocnika J.G.S., działającego w imieniu własnym i jako przedstawiciel ustawowy małoletnich dzieci J.S. i W.S., oraz pełnomocnika N.S., odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A.B. pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej przebudowę budynku przy ul. [...] we W. na usługowo-mieszkalny.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że pełnomocnik stron w swoim wniosku jako podstawę stwierdzenia wygaśnięcia wyżej wymienionej decyzji podał art. 162 § 1 pkt 2 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku. Równocześnie pełnomocnik przywołał zapis określony w art. 162 § 1 pkt 1 kpa i wskazał, że w dniu 7 marca 2007 r. J.S. zawarł (w imieniu własnym i małoletnich dzieci) z A.B. przedwstępną umowę sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] we W.. W dniu 10 sierpnia 2007 r. J.S. zawarł także z A.B. umowę najmu przedmiotowej nieruchomości z okresem obowiązywania do dnia 2 stycznia 2014 r., uprawniającą go do wykonywania robót budowlanych w obrębie tej nieruchomości. Na mocy tych umów A.B. uzyskał decyzję Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...] o pozwoleniu na budowę. Po upływie umowy najmu, w dniu 2 stycznia 2014 r., miała zostać zawarta przyrzeczona umowa sprzedaży przedmiotowej nieruchomości. Do jej zawarcia jednak nie doszło. W dniu 2 stycznia 2014 r. A.B. złożył oświadczenie o odstąpieniu od przedwstępnej umowy sprzedaży. Podobne oświadczenie J.S. złożył w imieniu małoletnich dzieci. Oświadczenie o odstąpieniu od przedwstępnej umowy sprzedaży złożyła również N.S.. Pełnomocnik stron stwierdził, że wobec odstąpienia od przedwstępnej umowy sprzedaży nieruchomości oraz wygaśnięcia umowy najmu A.B. nie ma już żadnego tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ani na żadne inne cele. Czyni to decyzję o pozwoleniu na budowę bezprzedmiotową, a stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w interesie właścicieli nieruchomości, to jest J.S. i jego dzieci.
Odnosząc się do treści złożonego wniosku organ I instancji podniósł, że jego podstawę stanowi art. 162 § 1 pkt 2 kpa, jednak w sprawie tej nie mamy do czynienia z taką okolicznością, bowiem w decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] r. nie zastrzeżono żadnego warunku. Równocześnie pełnomocnik cytował brzmienie art. 162 § 1 pkt 1 kpa i dołączył dokumenty, które jego zdaniem potwierdzają ten fakt. Prezydent W. stwierdził, że z przepisu zawartego w punkcie pierwszym wyprowadzić należy dwie normy prawne. Pierwsza z nich wskazuje, że organ jest zobligowany do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, jeżeli stała się bezprzedmiotowa, a jej wygaszenie nakazuje przepis prawa. Druga natomiast uprawnia organ do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, jeżeli stała się ona bezprzedmiotowa i leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Zarówno w pierwszej, jak i drugiej normie muszą zostać spełnione łącznie obydwie wskazane przesłanki, to jest bezprzedmiotowości i istnienie przepisu prawa nakazującego wygaszenie decyzji lub bezprzedmiotowości i istnienie interesu społecznego lub interesu strony. Bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego, nawiązanego na podstawie tejże decyzji stosunku prawnego na skutek na przykład rezygnacji z uprawnień przez stronę czy zmiany stanu faktycznego bądź prawnego. Oświadczenie zarówno inwestora zamierzenia, jak i właścicieli nieruchomości o odstąpieniu od przedwstępnej umowy sprzedaży nieruchomości objętej decyzją o pozwoleniu na budowę zmienia stan faktyczny i powoduje, że decyzja staje się bezprzedmiotowa. Odnosząc się z kolei do przesłanki wygaśnięcia decyzji z uwagi na nakaz prawa organ I instancji podał, że w niniejszej sprawie takim przepisem szczególnym jest art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, który stwierdza, że decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że skutek w postaci utraty uprawnień zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę następuje z mocy prawa, z upływem wskazanego w przepisie terminu. W przedmiotowej sprawie okoliczność ta nie ma miejsca, gdyż nie upłynął okres dłuższy niż 3 lata od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. W odniesieniu do drugiej z przesłanek wygaśnięcia decyzji, którą jest uznanie, że wygaśnięcie decyzji leży w interesie społecznym lub interesie strony, Prezydent W. stwierdził, że ma ona nieostry charakter i w każdym przypadku wymaga skonkretyzowania. Interes społeczny jest interesem dającym się potencjalnie odnieść do wielu niezindywidualizowanych adresatów traktowanych jako wspólny podmiot. W swoim wniosku pełnomocnik nie wskazał, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi i nie udowodnił, że jest on na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych inwestora. O istnieniu interesu społecznego w przedmiotowym przypadku nie może zatem być mowy. Stwierdzenie wygaśnięcia przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę – w opinii organu – bez wątpienia leży w interesie strony, jaką są właściciele nieruchomości, gdyż pozwoli im na zrealizowanie swoich planów i praw podmiotowych względem swojej własności. Nie można jednak – zdaniem organu – pominąć kwestii interesu istniejącego po stronie inwestora zamierzenia, dla którego wydana została przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę, bowiem w sytuacji, gdy inwestor uzyskał pozwolenie na budowę, to oznacza to, że wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i ma prawo do prowadzenia robót budowlanych na danym terenie. Prezydent W. stwierdził, że z żadnego ze złożonych dokumentów nie wynika, że inwestor rezygnuje z uprawnień wynikających z decyzji o pozwoleniu na budowę i w trakcie postępowania inwestor sam również nie wystąpił z takim wnioskiem. W związku z powyższym orzeczono jak na wstępie.
W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji przez J.G.S., działającego w imieniu własnym i jako przedstawiciel ustawowy małoletnich dzieci J.S. i W.S., oraz N.S., zastępowanych przez pełnomocnika radcę prawnego J.K., podano, że podstawą wygaśnięcia ostatecznej decyzji winien być art. 162 § 1 pkt 1 a nie pkt 2 kpa. Zarzucono, że decyzja jest błędna i sprzeczna z obowiązującymi przepisami prawa, w tym z art. 162 § 1 pkt 1, art. 6, art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 kpa. Wywodzono, że organ I instancji bezpodstawnie uznał, że przesłanka "interesu strony" dotyczy interesu wszystkich stron decyzji. Wniesiono o uchylenie w całości kwestionowanej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, to jest stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nr [...] lub uchylenie decyzji nr [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył art. 162 § 1 kpa i stwierdził, że w omawianej sytuacji nie zachodzi przypadek wymieniony w pkt 2 cytowanego przepisu. Rozważając następnie unormowanie zawarte w art. 162 § 1 pkt 1 kpa Wojewoda podał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, bowiem wnioskowana do stwierdzenia wygaśnięcia decyzja została wydana [...] r. W odniesieniu do kwestii bezprzedmiotowości decyzji organ odwoławczy, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 lutego 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 253/10, wywiódł, że bezprzedmiotowość wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu zgaśnięcia podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji albo z powodu zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek. Wskazując, że w opinii skarżących decyzja stała się bezprzedmiotowa wskutek utraty przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, Wojewoda zwrócił uwagę, że kwestia posiadania przez inwestora tytułu prawnego do nieruchomości nie jest elementem stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż posiadanie przez inwestora tytułu prawnego do nieruchomości, na której planuje prowadzenie robót budowlanych, nie jest przedmiotem decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja tej kwestii nie kształtuje ani nie rozstrzyga. Wydawana jest ona, w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W opinii organu odwoławczego, fakt utraty przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie powoduje bezprzedmiotowości tej decyzji, nie jest zatem podstawą do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ II instancji zauważył, że inwestor nie zrezygnował z uprawnień wynikających z decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem nie składał w tym przedmiocie oświadczeń w toku postępowania. W takiej sytuacji nie można byłoby stwierdzić, że w jego interesie (jako jednej ze stron postępowania) byłoby stwierdzenie wygaśnięcia decyzji. Wojewoda zaznaczył, że organ I instancji dążąc do ustalenia, czy wnioskodawcy o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę posiadają zgodę inwestora na stwierdzenie wygaśnięcia tej decyzji, badał wystąpienie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania, to jest rezygnacji z uprawnień przez inwestora. W ocenie Wojewody D., organ I instancji słusznie uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...].
Na powyższą decyzję J.G.S. – działający w imieniu własnym i jako przedstawiciel ustawowy małoletnich dzieci J.S. i W.S. oraz N.S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Skarżący decyzji tej zarzucili naruszenie przepisów prawa administracyjnego, to jest:
1) art. 162 § 1 pkt 1 kpa w związku z:
a) odmową stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...], podczas gdy istniały ku temu przesłanki bezprzedmiotowości decyzji, jak również istnienia interesu społecznego i interesu strony;
b) błędną interpretacją pojęcia "interesu strony" postępowania poprzez przyjęcie, że do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji konieczne jest, aby leżało to w interesie wszystkich stron, podczas gdy przepis art. 162 § 1 pkt 1 kpa wskazuje jedynie na interes strony;
c) przyjęcie bezpodstawnego domniemania faktycznego, że nieskładanie w postępowaniu oświadczeń przez A.B., jak również w przedmiocie rezygnacji z przysługujących tej osobie uprawnień wynikających z decyzji o pozwoleniu na budowę jest jednoznaczne z nieziszczeniem się przesłanki interesu strony;
d) nieuwzględnieniem przesłanki interesu społecznego polegającego na umożliwieniu skarżącym zabezpieczenia stanu przedmiotowej nieruchomości przed degradacją, jak również zapobiegnięciu stanowi nieruchomości, w którym będzie ona zagrażała zdrowiu i życiu przechodniów;
2) art. 140 w związku z art. 107 § 3 kpa w związku z brakiem wskazania podstawy prawnej decyzji, w szczególności w zakresie konieczności wykazania interesu A.B., podczas gdy uzasadnienie prawne decyzji powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa;
3) art. 6, 7 i 8 kpa w związku z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego, to jest zasady praworządności, prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania, poprzez uzależnienie zasadności wniosku o wygaśnięcie decyzji od złożenia oświadczenia przez A.B., podczas gdy konieczność złożenia takiego oświadczenia nie wynika z przepisów prawa, a organ w związku z takim działaniem nie działał na podstawie przepisów prawa, nie dążył do wyjaśnienia sprawy i załatwienia jej z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, natomiast sposób przeprowadzenia postępowania przez organy obu instancji nie pozwala na budowanie zaufania obywateli do działania władzy publicznej.
Wskazując na podniesione zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.
Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Stosownie zaś do art. 162 § 1 pkt 1 kpa, organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony.
W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę A.B., który nie będąc właścicielem przedmiotowej nieruchomości utracił prawo do dysponowania nią na cele budowlane.
Właścicielem tej nieruchomości są skarżący J.G.S., jego małoletnie dzieci J.S. i W.S. oraz N.S..
Z uwagi na fakt, że inwestor utracił prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane skarżący wnieśli o stwierdzenie wygaśnięcia wyżej opisanej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r.
Problematyka, czy utrata przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może stanowić podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, była wielokrotnie przedmiotem orzecznictwa sądowoadministracyjnego.
W orzecznictwie tym przyjmowano, że fakt utraty przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie jest postawą do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę (por. np. wyrok NSA z dnia 13 maja 1991 r., sygn. akt IV SA 366/90; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1764/14). Wywodzono, że utrata przez inwestora prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, nie może być niezależnie od okoliczności faktycznych i prawnych postrzegana niejako "automatycznie" jako skutkująca bezprzedmiotowością decyzji i stwierdzeniem jej wygaśnięcia. Takiej konsekwencji nie przewidują bowiem przepisy ustawy Prawo budowlane, w tym art. 37 ust. 1. Nie można wszakże wykluczyć i takiej sytuacji, że pomimo czasowej utraty tytułu prawnego do nieruchomości, inwestor odzyska go, w sposób umożliwiający mu realizację uprawnienia publicznoprawnego wynikającego z ostatecznej decyzji, bądź w jego interesie będzie przeniesienie uprawnień z decyzji na inny podmiot. Zwracano przy tym uwagę, że wykładnia art. 40 Prawa budowlanego prowadzi do wniosku, że decyzja o pozwoleniu na budowę związana jest z przedmiotem a nie podmiotem tej decyzji, co z jednej strony zezwala na przeniesienia pozwolenia, z drugiej potwierdza, że ta instytucja jest właściwa do takich właśnie sytuacji, gdy inwestor lub osoba posiadająca prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zmienia się, co pozwala zachować naczelną zasadę trwałości decyzji i nie wszczynać nadzwyczajnego postępowania, lecz przeniesienie zwykłymi środkami decyzję na inny podmiot. W omawianym orzecznictwie, powołując się na piśmiennictwo, uznawano, że jest to właściwa droga do uzyskania przez stronę skarżącą pozwolenia na budowę, w sytuacji, gdy dla przedmiotowej nieruchomości decyzja taka znajduje się już w obiegu prawnym i jest ostateczna (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 214/15; H. Kisilowska, D. Sypniewski, Prawo budowlane, wyd. 1, Monografie, wyd. LexisNexis, Warszawa 2012s. 238-240).
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2015 r. sygn. akt II OSK 2316/13, ocena prawna oświadczenia inwestora o odstąpieniu od umowy przedwstępnej nie należy do sądu administracyjnego, ani do organów administracji architektoniczno-budowlanej, a wykazanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zasadzie jest wymagane tylko w dacie składania wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, co wynika z art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Z art. 37 ust. 1, ani z innych przepisów Prawa budowlanego, nie wynika też, aby następstwem utraty prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane było wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie stała się też w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 kpa bezprzedmiotowa, bowiem stwierdzenia wygaśnięcia takiej decyzji nie nakazuje przepis art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, ani inny przepis szczególny.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zaznaczano ponadto, że utrata prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane po uzyskaniu pozwolenia na budowę przed przystąpieniem lub w trakcie realizacji inwestycji z punktu widzenia przepisów Prawa budowlanego jest prawnie obojętna (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 19 sierpnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wr 412/14; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 5 października 2011 r. sygn. akt II SA/Gd 218/11).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że utrata przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie jest postawą do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, a zatem – co do istoty – zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa i to w stopniu wymagającym usunięcia ich z obrotu prawnego. Zaznaczyć jedynie wypada, że w sytuacji, gdy inwestor utracił prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w istocie bez znaczenia co do możliwości realizacji przez niego ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę jest jego stanowisko co do tego, czy rezygnuje z uprawnień wynikających z tej decyzji. Jeżeli bowiem właściciel cofnął mu udzieloną wcześniej zgodę, czy też z innych przyczyn nastąpiła utrata przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podmiot nie posiadający prawa do dysponowania nieruchomością nie może nią dysponować, co wynika z przepisów prawa cywilnego.
Nawiązując do przywołanych wyżej orzeczeń sądów administracyjnych należy mieć na uwadze, że dopóki ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę pozostaje w obrocie prawnym właściciel nieruchomości może doprowadzić do przeniesienia na niego powyższego pozwolenia, co umożliwi mu realizację jego uprawnień właścicielskich.
W realiach niniejszej sprawy trzeba ponadto zauważyć, że decyzja Prezydenta W. nr [...] została wydana w dniu [...] r. W myśl zaś art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.
Jeżeli zatem przedmiotowa budowa nie została dotychczas rozpoczęta, to po upływie 3 lat od dnia, w którym wyżej wymieniona decyzja stała się ostateczna, decyzja ta wygaśnie.
Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło