II SA/Wr 508/04
PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-11-25
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Julia Szczygielska, Andrzej Jurkiewicz, Kinga Kręc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina ma legitymację do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność uchwały rady gminy, jeśli nie posiada uchwały rady gminy w przedmiocie zaskarżenia tego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Gmina nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność uchwały rady gminy, jeśli nie posiada uchwały rady gminy w przedmiocie zaskarżenia tego rozstrzygnięcia. Brak takiej uchwały skutkuje odrzuceniem skargi jako wadliwej.Stan faktyczny
Gmina Niemcza wniosła skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Dolnośląskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miejskiej w Niemczy w sprawie odstąpienia od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego. Gmina kwestionowała zasadność stwierdzenia nieważności uchwały, argumentując, że eksploatacja górnicza nie ma istotnego wpływu na środowisko. Sąd administracyjny wezwał gminę do przedłożenia uchwały rady gminy w przedmiocie zaskarżenia rozstrzygnięcia nadzorczego, której gmina nie posiadała.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie NSA Protokolant Mieczysław Górkiewicz Julia Szczygielska Andrzej Jurkiewicz /sprawozdawca/ Kinga Kręc po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy Niemcza na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Dolnośląskiego z dnia 27 lipca 2004r. Nr PN.II.0911-21/112/04 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w Niemczy nr XXI/125/04 z 29 czerwca 2004r. w sprawie odstąpienia od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego kopalni Kośmin postanawia: odrzucić skargę
Sygn. akt II SA/Wr 508/04 2
UZASADNIENIE
Wojewoda Dolnośląski rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 27 lipca 2004r. nr PN.IL0911-21/112/04 na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym ( Dz.U. z 200Ir. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) stwierdził nieważność uchwały Nr XXI/125/04 Rady Miejskiej w Niemczy z dnia 29 czerwca 2004r. w sprawie odstąpienia od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego kopalni Kośmin, jako sprzecznej z prawem.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia zauważono, iż na sesji w dniu 29 czerwca 2004r. Rada Miejska w Niemczy uchwałą Nr XXI/125/04 odstąpiła od sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego kopalni Kośmin.
W podstawie prawnej uchwały powołano art. 18 ust.2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 53 ust. 6 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. prawo geologiczne i górnicze ( Dz.U. Nr 27, poz. 96 ze zm.).
Wskazano, że uchwała ta jest sprzeczna z art. 14 ust. 7 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U. Nr 80. poz. 717) w związku z art. 53 ustawy prawo geologiczne i górnicze. W myśl tych przepisów dla terenu górniczego (przestrzeń objęta przewidywanymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego) miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego sporządza się obowiązkowo.
W myśl art. 53 ust. 6 Prawa geologicznego i górniczego, rada gminy może odstąpić od sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jeżeli przewidywane szkodliwe wpływy na środowisko będą nieznaczne.
Jednakże zdaniem organu nadzoru w nadesłanej dokumentacji nie wykazano, że została spełniona przesłanka określona w ww. przepisie.
Odstąpienie od sporządzania planu, związane z nieznacznymi przewidywanymi szkodliwymi wpływami na środowisko, jest możliwe wówczas, gdy określony koncesją teren górniczy (teren przewidywanych wpływów) będzie zgodny z obszarem górniczym.
Dodatkowo powinien to potwierdzić raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
W § 3 uchwały postanowiono, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego.
Wojewoda uznał również, iż zapis ten jest sprzeczny z treścią art. 40 ust. 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym. W myśl tego przepisu, na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy, organy
Sygn. akt II SA/Wr 508/04 3
gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie wewnętrznego ustroju gminy oraz jednostek pomocniczych, zasad zarządu mieniem gminy, zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.
Następnie w art. 42 stwierdzono, że zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego określa ustawa z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ( Dz.U. Nr 62, poz. 718). Z art. 4 ust. 1 tejże ustawy wynika, że akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych, wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. W myśl art. 29 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym podlega wyłącznie uchwała w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dlatego też uchwała w sprawie odstąpienia od sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako nie wymieniona w art. 40 ust. 1 i 2 nie jest aktem prawa miejscowego i powinna wejść w życie z dniem podjęcia lub terminie późniejszym wyraźnie w uchwale określonym.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła Gmina Niemcza domagając się jego uchylenia.
W motywach skargi podniesiono, że zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda Dolnośląski stwierdził nieważność uchwały nr XXI/125/04 Rady Miejskiej w Niemczy z dnia 29 czerwca 2004r. w sprawie odstąpienia od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego Kopalni Kośmin, jako sprzecznej z prawem.
Wywiedziono, iż organ nadzoru uznał, że brak jest przesłanek ustawowych do podjęcia zaskarżonej uchwały bowiem brak jest dowodu na okoliczność nieznacznego wpływu czynników szkodliwych na środowisko.
Stanowisko organu nadzorczego skarżąca gmina uznała za błędne.
Wyjaśniono, że z uzasadnienia zaskarżanej uchwały wynika fakt zapoznania radnych z treścią "Raportu o oddziaływaniu eksploatacji złoża sjenitu Kośmin na środowisko", sporządzonego w czerwcu 2004r. przez biegłych, w zakresie sporządzenia ocen oddziaływania na środowisko, przy czym raport został sporządzony w zakresie wynikającym z art. 52 Prawa Ochrony Środowiska. Radni podejmując uchwałę o odstąpieniu od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego uznali, że eksploatacja górnicza złoża sjenitu nie ma istotnego wpływu na środowisko naturalne i nie pogarsza warunków życia okolicznych mieszkańców oraz, że eksploatacja i przeróbka kopalin nie stwarzają zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi.
Sygn. akt II SA/Wr 508/04 4
Wbrew temu, co twierdzi organ nadzoru raport obejmuje ocenę wpływu eksploatacji kruszywa na terenie górniczym wynoszącym 181,69 ha oraz na obszarze górniczym o powierzchni 20,5 ha.
Raport (str.2) zawierający streszczenie w języku niespecjalistycznym, wyraźnie stwierdza, że wpływ eksploatacji na środowisko nie jest wpływem negatywnym.
Szczegółowa analiza ewentualnych zagrożeń, takich jak: hałas, emisja pyłów, fala uderzeniowa wykazuje, że na granicach terenu górniczego nie występują wartości wyższe niż dopuszczalne (str.21, 23, 25, 26 raportu).
Użytkowanie objętych raportem terenów było również zgodne z ustaleniami dotychczasowego planu zagospodarowania przestrzennego i dalsza eksploatacja zakładu nie narusza ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Niemcza.
Wprawdzie w tabeli nr 17 raportu sklasyfikowano oddziaływanie eksploatacji na negatywne i pozytywne, jednak oddziaływania niekorzystne nie stanowią zagrożeń środowiska, a więc powstrzymanie ich lub likwidacja wymagałaby zaprzestania działalności gospodarczej.
Dokonane analizy zdaniem strony skarżącej wykazują brak szkodliwego oddziaływania na poszczególne elementy środowiska i nie wymagające stałego monitorowania, a jedynie okresowych pomiarów czystości powietrza atmosferycznego i hałasu. Linia zabudowy najbliższego siedliska znajduje się w odległości 1100 m od ciągu kruszenia wstępnego, jako głównego źródła emisji hałasu i zapylenia.
Skarżąca nadto przyznała, że błędnie określił datę wejścia w życie uchwały, lecz nie powoduje to jej nieważności, bowiem gdyby przyjąć, że uchwała nie jest podjęta z naruszeniem prawa, winna obowiązywać od dnia jej podjęcia.
Wojewoda Dolnośląski w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie, przy czym wyjaśniono, że do dokumentacji nadesłanej do organu nadzoru nie dołączono raportu o oddziaływaniu eksploatacji złoża na środowisko gdyż raport ten przedstawiono dopiero do skargi. Dodatkowo Wojewoda odniósł się do zapisu przedmiotowego raportu wywodząc, że i tak nie został spełniony warunek o jakim mowa w art. 53 ust. 6 Prawo geologicznego i górniczego ponieważ występujące zapylenie, zanieczyszczenie powietrza oraz hałasu nie można uznać jako mającego nieznacznie szkodliwy wpływ na środowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Przepis art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) określa, iż uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne a o nieważności
Sygn. akt II SA/Wr 508/04 5
uchwały lub zarządzenia w całości lub części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90". Przepis ten określa sposób wykonywania nadzoru oraz skutek prawny stwierdzenia nieważności uchwały czy zarządzenia.
Organ nadzoru ma zatem obowiązek stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia, które w sposób istotny naruszają prawo podejmując stosowne rozstrzygnięcie nadzorcze.
Jak wynika z dyspozycji art. 98 ust. 1 powołanej wyżej ustawy o samorządzie gminnym rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy, w tym rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 96 ust. 2 i art. 97 ust. 1, a także stanowisko zajęte w trybie art. 89, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia.
W ustępie 3 powołanego przepisu art. 98 cyt. ustawy zapisano, że do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze.
Zatem warunkiem podstawowym skuteczności wniesienia skargi gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze organu nadzoru jest uchwała organu, który podjął zakwestionowaną uchwałę o zaskarżeniu takiego rozstrzygnięcia do sądu administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie brak jest takiej uchwały Gminy Niemcza o zaskarżeniu do Sądu administracyjnego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Dolnośląskiego z 27 lipca 2004r. znak PN.II.0911-21/112/04 o stwierdzeniu nieważności uchwały Rady Miejskiej w Niemczy z 29 czerwca 2004r. w sprawie odstąpienia od sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego Kopalni Kośmin.
Wezwana na rozprawie pełnomocnik skarżącego do przedłożenia takiej uchwały o zaskarżeniu rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Dolnośląskiego w tej sprawie oświadczyła, że nie dysponuje taką uchwałą.
Skoro strona skarżąca mimo wezwania nie przedłożyła uchwały rady w przedmiocie zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przedmiotowego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Dolnośląskiego to wniesiona skarga jako wadliwa podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło