II SA/Wr 508/25
WyrokWSA we Wrocławiu2025-10-30
Skład orzekający: Halina Filipowicz – Kremis, Wojciech Śnieżyński, Dominik Dymitruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jeśli inwestycja nie spełnia wymogów planu dotyczących linii zabudowy i odległości od granicy działki, pomimo posiadania przez inwestora zgody zarządcy drogi na usytuowanie obiektu w mniejszej odległości od jezdni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgoda zarządcy drogi na usytuowanie obiektu budowlanego w mniejszej odległości od jezdni, wydana na podstawie przepisów ustawy o drogach publicznych, nie zwalnia inwestora z obowiązku wykazania zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ administracji ma prawo odmówić wydania zaświadczenia, jeśli inwestycja narusza ustalenia planu miejscowego dotyczące linii zabudowy lub odległości od granicy działki, nawet jeśli posiada zgodę zarządcy drogi.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wydanie zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że rozbudowa (w szczególności wysunięty ganek) narusza przepisy planu dotyczące nieprzekraczalnej linii zabudowy od strony drogi oraz odległości od granicy działki sąsiedniej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. oraz utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia, wskazując na posiadanie zgody zarządcy drogi na usytuowanie obiektu w mniejszej odległości od jezdni.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Dominik Dymitruk (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 2025 r. nr SKO 4120.20.2024 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę w całości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: organ odwoławczy, Kolegium), zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 lutego 2025 r. (nr SKO 4120.20.2024), utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Ś. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia 31 października 2024 r. (nr WPA.6727.2.149.2024) w przedmiocie odmowy wydania K. W. (dalej: skarżąca) zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt administracyjnych wynika, że wnioskiem z dnia 3 lipca 2024 r. skarżąca zwróciła się do organu pierwszej instancji o wydanie zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce gruntu nr [...], AM - [...], obręb O., z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Postanowieniem z dnia 10 lipca 2024 r. organ ten odmówił wydania żądanego zaświadczenia, natomiast po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, Kolegium postanowieniem z dnia 18 września 2024 r. (nr SKO 4120.14.2024) uchyliło to rozstrzygnięcie w całości i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynika, z jakiego powodu organ pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącą treści. Zwróciło także uwagę na brak rozważenia wniosku skarżącej w kontekście całości regulacji zawartej w planie miejscowym.
Na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy, postanowieniem z dnia 18 września 2024 r. (nr WPA.6727.2.149.2024) organ pierwszej instancji ponownie odmówił wydania skarżącej zaświadczenia o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce gruntu nr [...], AM - [...], obręb O., z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi O., przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] kwietnia 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2011 r. poz. [...]; dalej: m.p.z.p.). Uzasadniając odmowę organ pierwszej instancji wyjaśnił, że zgodnie
z kasacyjnym postanowieniem Kolegium wezwano skarżącą do uzupełnienia złożonego wniosku poprzez przedłożenie postanowienia Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego z dnia 4 kwietnia 2024 r. (11/2024) oraz potwierdzenia dokonania opłaty skarbowej w wysokości 17,00 zł za wydanie zaświadczenia. Skarżąca przedłożyła wymaganą dokumentację. Ponadto, po stwierdzeniu, że plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego, czyli ma charakter powszechny, choć jednak ograniczony terytorialnie do obszaru danej gminy, zatem określa ład prawny i urbanistyczny na obszarze danej gminy, a także wskazuje w jaki sposób można budować określone obiekty na wskazanych nieruchomościach, organ pierwszej instancji uznał, iż nie ma podstaw do uwzględnienia zgody na usytuowanie "wiatrołapu" w odległości 2,56 m od drogi publicznej (dz. nr [...] AM-[...]) wyrażonej w postanowieniu wydanym przez Wydział Inwestycji tut. Urzędu z dnia 22 lutego 2018 r. (nr WIN.7230.9.2018). Dalej organ wywiódł, że zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1 oraz obowiązującymi zapisami m.p.z.p. wynika, iż działka nr [...], AM - [...], obręb O., położona jest na obszarze, dla którego nie wyznaczono linii zabudowy, a więc zastosowanie ma w tym przypadku § 34 ust. 4 pkt 2 m.p.z.p., w myśl którego w przypadku nie wyznaczenia linii zabudowy na terenach zabudowy istniejącej, budynki istniejące wyznaczają nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi, natomiast § 3 powołanego planu miejscowego zawiera definicje pojęć użytych w tekście planu, w którym to nieprzekraczalną linię zabudowy (§ 3 pkt 19), określono jako linię, która nie może być przekroczona przy sytuowaniu budynku; nie dotyczy ona wysuniętych do 2,0 m poza obrys elewacji budynku charakterystycznych dla lokalnej tradycji budowlanej elementów architektonicznego ukształtowania budynkowi ich zadaszeń/okapów (ryzalitów, przedsionków, ganków, galerii, witryn, wykuszy, klatek schodowych, stref wejściowych/wjazdowych) oraz schodów, których łączna szerokość w całej szerokości elewacji budynku, wyznaczonej linią zabudowy, nie może przekroczyć: a) 4,5 m w ciągu elewacji budynku jednorodzinnego, b) 25% szerokości elewacji budynków pozostałych. Organ wskazał także, że w przedmiotowej inwestycji zastosowanie ma również § 34 ust. 4 pkt 7 m.p.z.p., w którym to dopuszcza się lokalizację zabudowy w odległościach 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy jej granicy. Zdaniem organu, analiza planu zagospodarowania terenu oraz zapisów m.p.z.p., a w szczególności: § 3 pkt 19, § 34 ust. 4 pkt 2 oraz § 34 ust. 4 pkt 7 wskazuje na rozbieżności pomiędzy zapisami obowiązującego m.p.z.p., a stanem faktycznym (załącznik graficzny nr 3 do postanowienia) oraz projektem zagospodarowania terenu dla działki nr [...] położonej w miejscowości O.: 1) ganek został wysunięty w kierunki działki drogowej nr [...], AM-[...] poza obrys budynku w odległości 2,5 m (wymiar oznaczony kolorem zielonym) - brak zachowania § 3 pkt 19 m.p.z.p., 2) lokalizacja ganku względem działki sąsiedniej nr [...], AM-[...] nie zachowuje § 34 ust. 4 pkt 7 m.p.z.p., gdyż odległość od granicy oscyluje od 1,18 m do 1,26 m.
W związku z powyższym organ pierwszej instancji stwierdził, że realizacja rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], AM-[...], obręb O., według parametrów wynikających z przedłożonej przez skarżąca dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy jest niezgodna z m.p.z.p.
Po rozpatrzeniu zażalenia a skarżącej, Kolegium, zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 lutego 2025 r. (nr SKO 4120.20.2024), utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 31 października 2024 r. (nr WPA.6727.2.149.2024).
W uzasadnieniu organ odwoławczy argumentował, że skarżąca, w związku z prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego postępowaniem legalizacyjnym - została zobowiązana przez Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. (postanowienie z dnia 4 kwietnia 2024 r., nr 11/2024) do uzyskania zaświadczenia organu pierwszej instancji o zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], AM - [...], obręb O., z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p.
Wobec tego Kolegium zwróciło w pierwszej kolejności uwagę, że powołane przez skarżąca postanowienie Burmistrza Ś. z dnia 22 lutego 2018 r. (nr WIN.7230.9.2018) jest postanowieniem wydanym przez zarządcę drogi na podstawie art. 43 ust. 1 i 43 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2222, z póżn. zm.; obecnie: Dz.U. z 2024 r. poz. 320, z późn. zm.; dalej u.d.p.). Artykuł 43 ust. 1 tej ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania powołanego wyżej postanowienia) stanowił, że obiekty budowlane przy drogach oraz niebędące obiektami budowlanymi reklamy umieszczone przy drogach poza obszarami zabudowanymi, powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni co najmniej: przy drodze gminnej w terenie zabudowy - 6 m, poza terenem zabudowy - 15 m. Zgodnie ponadto z art. 43 ust. 2 tej ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze, o której mowa w ust. 1 lp. 3 tabeli, w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi, wydaną przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszeniem budowy albo wykonywania robót budowlanych. Przepis art. 38 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
Wskazane wyżej przepisy (powołane przez zarządcę drogi jako podstawa prawna postanowienia z dnia 22 lutego 2018 r., nr WIN.7230.9.2018) wskazują jednoznacznie, że w postanowieniu tym organ pierwszej instancji wypowiedział się jako zarządca drogi gminnej, którym jest na mocy art. 19 ust. 2 pkt 4 u.d.o., wyrażając zgodę na usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze gminnej w odległości mniejszej od zewnętrznej krawędzi jezdni niż określona w art. 43 ust. 1 tej ustawy. Ustawodawca wymaga bowiem, aby zgoda zarządcy drogi na usytuowanie obiektu w odległości mniejszej niż wymagane ustawą 6 m od zewnętrznej krawędzi jezdni (na terenie zabudowy) poprzedziła uzyskanie przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy albo wykonywania robót budowlanych.
Kolegium podkreśliło także, że w rozpatrywanej sprawie zgoda ta udzielona przez zarządcę drogi gminnej na podstawie przepisów u.d.p. w żadnym wypadku nie zwalniała z obowiązku respektowania pozostałych wymagań określonych w przepisach powszechnie obowiązujących, w tym w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725, z późn. zm., dalej: p.b.), a także zawartych w m.p.z.p. Podkreślono, że zgodnie z art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130, z późn. zm.), plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego, jest więc źródłem prawa zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Omawiany plan miejscowy został przyjęty uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] kwietnia 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi O. (Dz. Urz. Woj. Dom. z 2011 r. Nr 239, poz. [...]) i wszedł w życie w dniu 24 grudnia 2011 r. Stanowisko zawarte w postanowieniu organu pierwszej instancji z dnia 22 lutego 2018 r. (nr W1N.7230.9.2018) - jako zarządcy drogi - zostało wyrażone z uwagi na uwarunkowania określone w przepisach u.d.p. Postanowienie to nie zwalniało inwestora z obowiązku respektowania przepisów powszechnie obowiązujących, w tym przepisów obowiązującego na terenie inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W rozpatrywanej sprawie - jak dalej wyjaśniło Kolegium - z powołanego już m.p.z.p. wynika, że działka nr [...], AM - [...], obręb O., położona jest na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem [...]MNU i jest przeznaczona pod zabudowę mieszaną - mieszkaniową oraz usługowo-gospodarczą. Działka znajduje się ponadto w granicach strefy B ochrony konserwatorskiej i strefy OW ochrony archeologicznej. Zgodnie z 34 ust. 4 tekstu planu, na terenach, o których mowa w ust. 1 (tzn. oznaczonych na rysunku planu symbolami [...]MNU – [...]MNU), obowiązują m.in. następujące ustalenia dotyczące zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego: 1) lokalizację nowej zabudowy wyznaczają: a) oznaczone na rysunku planu linie zabudowy, b) układ zieleni wewnętrznej; 2) w przypadku niewyznaczenia linii zabudowy na terenach zabudowy istniejącej, budynki istniejące wyznaczają nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi; 3) na działce może znajdować się więcej niż jeden budynek mieszkalny; 4) budynki istniejące do zachowania i adaptacji oznaczono na rysunku planu; 5) budynki nieoznaczone na rysunku planu jako "budynki istniejące do zachowania i adaptacji" mogą zostać wyburzone, bądź przebudowane rozbudowane i nadbudowane, zgodnie z ustaleniami planu; 6) dopuszcza się podniesienie wysokości elewacji, okapu i kalenicy budynków niezabytkowych pod warunkiem zachowania parametrów maksymalnej wysokości dla zabudowy projektowanej; 7) dopuszcza się lokalizację zabudowy w odległościach 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy jej granicy; 8) ustala się następujące zasady kształtowania kolorystyki: (...)
Kolegium wyjaśniło, że z części graficznej planu wynika, iż działka nr [...], AM – [...], płożona jest na obszarze, dla którego powołany plan miejscowy nie wyznaczył linii zabudowy. Zastosowanie w takiej sytuacji powinien znaleźć więc § 34 ust. 4 pkt 2 tekstu planu, stanowiący, że w przypadku niewyznaczenia linii zabudowy na terenach zabudowy istniejącej, budynki istniejące wyznaczają nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi. Powołany plan miejscowy zawiera definicje pojęć użytych w treści planu. I tak, zgodnie § z 3 ust. 1 pkt 19 tekstu planu, ilekroć w przepisach niniejszej uchwały jest mowa o nieprzekraczalnej linii zabudowy należy przez to rozumieć linię, która nie może być przekroczona przy sytuowaniu budynku; nie dotyczy ona wysuniętych do 2,0 m poza obrys elewacji budynku charakterystycznych dla lokalnej tradycji budowlanej elementów architektonicznego ukształtowania budynków i ich zadaszeń/okapów (ryzalitów, przedsionków, ganków, galerii, witryn, wykuszy, klatek schodowych, stref wejściowych/wjazdowych) oraz schodów, których łączna szerokość w całej szerokości elewacji budynku, wyznaczonej linią zabudowy, nie może przekroczyć: a) 4,5 m w ciągu elewacji budynku jednorodzinnego, b) 25% szerokości elewacji budynków pozostałych.
W rozpatrywanej sprawie z ustaleń (pomiarów) organu pierwszej instancji poczynionych w toku ponownego rozpatrywania sprawy wynika, że inwestycja nie spełnia wymogu z § 34 ust. 4 pkt 2 w związku z § 3 ust. 1 pkt 19 tekstu planu. Zrealizowany ganek jest wysunięty o 2,5 m poza obrys budynku mieszkalnego, podczas gdy obowiązujący plan miejscowy dopuszcza w § 34 ust. 4 pkt 2. W związku z § 3 ust. 1 pkt 19 możliwość wysunięcia elementów architektonicznych budynku do 2,0 m poza obrys elewacji budynku. Nie została także zachowana odległość, o której mowa w § 34 ust. 4 pkt 7 tekstu planu. Zgodnie z powołanym przepisem, dopuszcza się lokalizację zabudowy w odległościach 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy jej granicy. Tymczasem zrealizowany ganek posadowiony jest w odległości od 1,18 m do 1,26 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną nr [...]. Nie została zachowana wymagana powołanym przepisem planu miejscowego odległość 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną.
W tym stanie rzeczy Kolegium podzieliło zapatrywanie organu pierwszej instancji wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i stwierdziło, że zrealizowana inwestycja jest niezgodna z obowiązującym m.p.z.p. Organ pierwszej instancji nie mógł zatem wydać za zaświadczenia o zgodności inwestycji z planem miejscowym.
W skardze do tutejszego Sądu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 7, art. 76 § 1, art. 77 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpoznaniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się w dowolnej ocenie i interpretacji stanowiska Burmistrza Ś. zawartego w postanowieniu z dnia 22 lutego 2018 r. (nr WIN.7230.0.2018) wydanego w oparciu o przepisy u.d.p., zezwalającego na usytuowanie wiatrołapu w odległości 2,56 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi gminnej wsi O.;
2) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do treści art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 p.p.s.a rozstrzygając w granicach danej sprawy, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 u.p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji wydane zostały w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa, co skutkowało oddaleniem skargi (art. 151 p.p.s.a.).
Istota sporu w sprawie sprawdzała się do ustalenia, czy wskazana we wniosku o wydanie zaświadczenia rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce gruntu nr [...], AM - [...], obręb O., pozwalała na stwierdzenie, że pozostaje ona zgodna z ustaleniami obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W pierwszej kolejności należało mieć na względzie, że konieczność wydania zaświadczenia wynikała z obowiązku nałożonego na skarżącą przez organ nadzoru budowalnego prowadzący postępowanie legalizacyjne dotyczące rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Jak wynika z art. 48b ust. 1 p.b., w przypadku złożenia wniosku o legalizację, organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia doręczenia tego postanowienia. W myśl natomiast art. 48b ust. 2 pkt 1 p.b., w przypadku budowy wymagającej decyzji o pozwoleniu na budowę, do dokumentów legalizacyjnych należą m.in. zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zaświadczenie, o którym mowa w powołanym przepisie, należy zatem zakwalifikować jako zaświadczenie, którego wydania wymaga przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a.). Zaświadczenie to jednak nie jest wyłącznie urzędowym potwierdzeniem określonych faktów, gdyż właściwy organ ma stwierdzić w nim o zgodności wskazanego przez wnioskodawcę obiektu z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że organ, aby możliwe było wydanie zaświadczenia, dokonuje analizy, oceny i wykładni aktu prawa miejscowego w odniesieniu do konkretnego stanu faktycznego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Wr 795/18 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Stosownie do treści art. 218 § 2 k.p.a., organ administracji może przed wydaniem zaświadczenia przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Prowadzenie takiego postępowania wyjaśniającego opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. Postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń stanowi więc rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym.
W przypadku gdy organ oceni, że zachodzi brak takiej zgodności, odmawia na podstawie art. 219 k.p.a. postanowieniem wydania zaświadczenia o żądanej przez wnioskodawcę treści. Choć w dziale VII Kodeksu postępowania administracyjnego brak jest wyraźnego przepisu odsyłającego do odpowiedniego stosowania przepisów ogólnych k.p.a., to jednak przy zastosowaniu wykładni systemowej należy przyjąć, że niektóre przepisy ogólnego postępowania administracyjnego, będą miały odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zaświadczeniowym, w szczególności: niektóre zasady ogólne k.p.a. (np. zasada prawdy obiektywnej, zasada pisemności, zasada udzielenia informacji), przepisy dotyczące wymogów formalnych wniosku (art. 63), przepisy dotyczące postanowień (art. 123-126), przepisy dotyczące zażaleń (art. 141-144). Tak więc postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia o zgodności zrealizowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego odpowiadać powinno regułom ogólnym wynikającym z art. 7-9, art. 77 i art. 80 k.p.a.
Mając na względzie stanowisko skarżącej kwestionujące rozstrzygnięcia organów wobec uzyskania uprzednio zgody zarządcy drogi na usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze w mniejszej niż określonej w przepisach ustawy odległości (art. 43 ust. 2 u.d.p.), Sąd wskazuje w pierwszej kolejności, że w toku postępowania legalizacyjnego organy nadzoru budowlanego badają kompletność dokumentów legalizacyjnych, w tym kompletność projektu budowlanego (art. 49 ust. 1 pkt 1 p.b.). Obowiązujące przepisy zobowiązują organ do badania, czy wśród dokumentów legalizacyjnych znajduje się prawidłowo formalnie wydane zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także, czy projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany zawiera wszelkie opinie, uzgodnienia, pozwolenia i inne dokumenty, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, a zatem czy został zrealizowany obowiązek dołączenia dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1 p.b.
Należy w tym kontekście podkreślić konieczność rozdzielnego traktowania zgodności inwestycji z przepisami planu miejscowego a uzyskaną na podstawie art. 43 ust. 2 u.d.p. zgodą zarządcy drogi na usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze. Wydając zaświadczenie, organ jednostki samorządu terytorialnego weryfikuje zgodność zamierzenia inwestycyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ocena ta, wynikająca z kompetencji gminy do prowadzenia polityki przestrzennej w granicach jej władztwa planistycznego, obejmuje w szczególności ustalenia dotyczące przeznaczenia terenu, parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, a także ewentualnej linii zabudowy. Z drugiej natomiast strony odrębną od ustaleń planu miejscowego regulacją jest art. 43 u.d.p., który ustanawia minimalne odległości sytuowania obiektów budowlanych od zewnętrznej krawędzi jezdni. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a wskazane w nim odległości stanowią normy minimalne, których plan miejscowy nie może w sposób dowolny modyfikować poprzez dopuszczenie lokalizacji obiektów w odległości mniejszej, niż wynika to z ustawy.
W tym kontekście istotne jest, że zgoda zarządcy drogi, o której mowa w art. 43 ust. 2 u.d.p., nie stanowi instrumentu planistycznego ani nie zastępuje ustaleń miejscowego planu, lecz jest decyzją podejmowaną w ramach odrębnego reżimu prawnego, służącego ochronie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jej celem jest dopuszczenie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, odstępstwa od ustawowych minimalnych odległości, jednak wyłącznie w granicach określonych w przepisie i tylko na potrzeby oceny spełnienia wymagań ustawy o drogach publicznych. Zgoda ta nie zwalnia inwestora z obowiązku wykazania zgodności inwestycji z ustaleniami planu miejscowego, w szczególności gdy plan przewiduje odrębne lub bardziej rygorystyczne parametry lokalizacji zabudowy (np. dalszą linię zabudowy lub ograniczenia wynikające z przeznaczenia terenu).
W tym stanie rzeczy, zgodność inwestycji z planem miejscowym, a także ewentualna zgoda zarządcy drogi na usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze w odległości mniejszej niż określona w przepisach u.d.p., muszą wystąpić kumulatywnie. Brak jest więc uzasadnienia dla twierdzenia skarżącej, że zgoda zarządcy drogi wyrażona na podstawie art. 43 ust. 2 u.d.p. modyfikuje ustalenia planistyczne. Podobnie jak zgodność inwestycji z planem miejscowym nie wyłącza obowiązku uzyskania zgody zarządcy drogi w omawianym trybie.
Sąd stoi zatem na stanowisku, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo winien odróżnić obie procedury oraz uwzględnić konieczność legitymowania się przez inwestora zarówno zaświadczeniem o zgodności inwestycji z m.p.z.p., jak i zgodą zarządcy drogi, o ile sytuowanie obiektu odbywa się w odległości mniejszej niż ustawowe minimum. Brak spełnienia któregokolwiek z tych warunków wywrze konkretny skutek w postępowaniu legalizacyjnym, jednakże nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania.
Należy zatem jednoznacznie podkreślić, że to, iż skarżąca legitymuje się zgodą zarządcy drogi wyrażoną na podstawie art. 43 ust. 2 u.d.p., nie świadczy o zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Przechodząc natomiast do oceny stanowiska organów w kontekście zgodności inwestycji z postanowieniami obowiązującego m.p.z.p., w pierwszej kolejności należy podkreślić, że działka nr [...], AM - [...], obręb O., położona jest na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem [...]MNU i jest przeznaczona pod zabudowę mieszaną - mieszkaniową oraz usługowo-gospodarczą. Zgodnie z 34 ust. 4 m.p.z.p., na terenach, o których mowa w ust. 1 (tzn. oznaczonych na rysunku planu symbolami [...]MNU – [...]MNU), obowiązują m.in. następujące ustalenia dotyczące zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego:
1) lokalizację nowej zabudowy wyznaczają:
a) oznaczone na rysunku planu linie zabudowy,
b) układ zieleni wewnętrznej;
2) w przypadku niewyznaczenia linii zabudowy na terenach zabudowy istniejącej, budynki istniejące wyznaczają nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi;
3) na działce może znajdować się więcej niż jeden budynek mieszkalny;
4) budynki istniejące do zachowania i adaptacji oznaczono na rysunku planu;
5) budynki nieoznaczone na rysunku planu jako "budynki istniejące do zachowania i adaptacji" mogą zostać wyburzone, bądź przebudowane rozbudowane i nadbudowane, zgodnie z ustaleniami planu;
6) dopuszcza się podniesienie wysokości elewacji, okapu i kalenicy budynków niezabytkowych pod warunkiem zachowania parametrów maksymalnej wysokości dla zabudowy projektowanej;
7) dopuszcza się lokalizację zabudowy w odległościach 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy jej granicy;
8) ustala się następujące zasady kształtowania kolorystyki: (...)
Ponadto, z części graficznej planu wynika, że działka nr [...], AM – [...], płożona jest na obszarze, dla którego powołany plan miejscowy nie wyznaczył linii zabudowy. Zastosowanie w takiej sytuacji znajdzie więc § 34 ust. 4 pkt 2 m.p.z.p., stanowiący, że w przypadku niewyznaczenia linii zabudowy na terenach zabudowy istniejącej, budynki istniejące wyznaczają nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi. Powołany m.p.z.p. zawiera definicje pojęć użytych w treści planu. I tak, zgodnie § z 3 ust. 1 pkt 19 m.p.z.p., ilekroć w przepisach niniejszej uchwały jest mowa o nieprzekraczalnej linii zabudowy należy przez to rozumieć linię, która nie może być przekroczona przy sytuowaniu budynku; nie dotyczy ona wysuniętych do 2,0 m poza obrys elewacji budynku charakterystycznych dla lokalnej tradycji budowlanej elementów architektonicznego ukształtowania budynków i ich zadaszeń/okapów (ryzalitów, przedsionków, ganków, galerii, witryn, wykuszy, klatek schodowych, stref wejściowych/wjazdowych) oraz schodów, których łączna szerokość w całej szerokości elewacji budynku, wyznaczonej linią zabudowy, nie może przekroczyć: a) 4,5 m w ciągu elewacji budynku jednorodzinnego, b) 25% szerokości elewacji budynków pozostałych.
W rozpatrywanej sprawie z pomiarów organu pierwszej instancji poczynionych w toku rozpatrywania sprawy wynika, że inwestycja nie spełnia wymogu z § 34 ust. 4 pkt 2 w związku z § 3 ust. 1 pkt 19 m.p.z.p. Zrealizowany ganek jest wysunięty o 2,5 m poza obrys budynku mieszkalnego, podczas gdy obowiązujący plan miejscowy dopuszcza w § 34 ust. 4 pkt 2 w związku z § 3 ust. 1 pkt 19 możliwość wysunięcia elementów architektonicznych budynku do 2,0 m poza obrys elewacji budynku. Nie została także zachowana odległość, o której mowa w § 34 ust. 4 pkt 7 m.p.z.p. Zgodnie z powołanym przepisem, dopuszcza się lokalizację zabudowy w odległościach 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy jej granicy. Tymczasem zrealizowany ganek posadowiony jest w odległości od 1,18 m do 1,26 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną nr [...]. Nie została zachowana wymagana powołanym przepisem planu miejscowego odległość 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną.
Tym samym ocena dokonanej rozbudowy, w świetle unormowań obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, prawidłowo doprowadziła organy do wniosku, że nie jest ona zgodna z ustaleniami obowiązującego na tym terenie m.p.z.p., co uzasadniało odmowę wydania zaświadczenia o treści oczekiwanej przez skarżącą. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ustalenia i ocenę organów administracji poczynioną w niniejszej sprawie. Wbrew stanowisku skarżącej, organy wyczerpująco zebrały w sprawie materiał dowodowy, który następnie prawidłowo oceniły. Nie doszło zatem do naruszenia wzmiankowanych w skardze przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, art. 76 § 1, art. 77, art. 80 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.
Zgodnie z art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Wśród okoliczności uzasadniających odmowę wydania zaświadczenia jest brak możliwości spełnienia żądania odnośnie do treści zaświadczenia, czy to ze względu na treść posiadanych danych lub dokumentów, czy też ze względu na wyraźny zakaz ustanowiony w przepisach odrębnych. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z niemożnością wydania zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącą.
Z przedstawionych wyżej względów, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło