II SA/Wr 529/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-12-10
Skład orzekający: Władysław Kulon, Wojciech Śnieżyński, Gabriel Węgrzyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółki, które nie były stronami postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem stwierdzającym nieważność części miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mogą żądać wznowienia tego postępowania na podstawie art. 271 pkt 2 PPSA z uwagi na pozbawienie możności działania?Ratio decidendi
Skargi o wznowienie postępowania są niezasadne, ponieważ skarżące spółki nie miały interesu prawnego w postępowaniu, w którym zapadł prawomocny wyrok stwierdzający nieważność części miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wyrok ten dotyczył nieruchomości stanowiących własność innego podmiotu, a skarżące spółki nie były stronami postępowania, gdyż nie zapewniono im udziału. Właściwą drogą ochrony ich praw jest bezpośrednie zaskarżenie uchwały planistycznej, a nie żądanie wznowienia postępowania wszczętego przez inny podmiot.Stan faktyczny
Spółki A S.A. i B Sp. z o.o. wniosły o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem WSA we Wrocławiu z dnia 28 lutego 2019 r., stwierdzającym nieważność części miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżące spółki twierdziły, że zostały pozbawione możności działania, ponieważ nie brały udziału w postępowaniu, mimo że kwestionowany wyrok dotyczył nieruchomości stanowiących ich własność. O wyroku dowiedziały się 6 maja 2019 r. Rada Miejska W. i uczestniczka postępowania C sp. z o.o. sp.k. wniosły o odrzucenie skarg jako wniesionych po terminie i nieopartych na ustawowej podstawie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi o wznowienie postępowania w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.) Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 r. sprawy ze skarg A S.A. z siedzibą we W. i B Sp. z o.o. z siedzibą we W. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 lutego 2019 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 801/18 ze C SP. z o. o. Sp. k. z siedzibą we W. na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] we W. oddala skargi w całości.
Skargami wniesionymi dnia 5 VIII 2019 r. A S.A. we W. oraz B sp. z o.o. we W. wniosły o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem tutejszego Sądu z 28 II 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 801/18, stwierdzającym nieważność § 15 ust. 54 pkt 5 uchwały Rady Miejskiej W. z [...] nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] we W. w zakresie odnoszącym się do działek oznaczonych numerami geodezyjnymi: nr [...],[...],[...] AM [...], obręb S.
W jednobrzmiących uzasadnieniach obu skarg podniesiono, że kwestionowany wyrok stwierdza nieważność planu miejscowego w zakresie nieruchomości stanowiących własność skarżących spółek, co niweczy poczynione nakłady na dokumentację projektową i zmusza do zmiany planów inwestycyjnych. W ocenie skarżących w okolicznościach sprawy wystąpiła podstawa wznowienia z art. 271 pkt 2 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019 r., poz. 2325, ze zm.) – dalej "ppsa", tj. wskutek naruszenia przepisów prawa strona była pozbawiona możności działania. Zdaniem skarżących powinny być one stronami postępowania sądowego zakończonego powołanym wyrokiem, gdy tymczasem nie zapewniono im możliwości udziału w postępowaniu. O wyroku dowiedziały się one w dniu 6 V 2019 r. na skutek informacji udzielonej przez Urząd Miejski W.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska W. wniosła o jej odrzucenie jako wniesionej po terminie. W ocenie organu skargi zostały wniesione dnia 4 IX 2019 r. (data pieczęci sądowej), a więc po upływie ustawowego trzymiesięcznego terminu. Nadto w ocenie organu skargi sformułowane zostały w sposób ogólny i nie wykazano w nich naruszenia interesu prawnego skarżących.
Uczestniczka postępowania – C sp. z o.o. sp.k. we W. wniosła o odrzucenie skargi, względnie jej oddalenie. Podniosła, że kwestionowany wyrok stwierdzał nieważność planu miejscowego w zakresie nieruchomości, które nie stanowiły i nie stanowią własności skarżących spółek. Nie mogły być one stronami w postępowaniu zakończonym kwestionowanym wyrokiem. Skargi nie opierają się zatem na ustawowej podstawie wznowienia.
Postanowieniem z 10 XII 2019 r. Sąd połączył obie skargi do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. II SA/Wr 529/19.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił następujący stan faktyczny:
Wyrokiem z 28 II 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 801/18, tutejszy Sąd, po rozpatrzeniu skargi C sp. z o.o. sp.k. we W., stwierdził nieważność § 15 ust. 54 pkt 5 uchwały Rady Miejskiej W. z [...] nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] we W. w zakresie odnoszącym się do działek oznaczonych numerami geodezyjnymi: nr [...],[...],[...] AM [...], obręb S.
A S.A. we W. oraz B sp. z o.o. we W. nie brały udziału w postępowaniu sądowym zakończonym powołanym wyrokiem.
A S.A. we W. oraz B sp. z o.o. we W. dowiedziały o wyroku dnia 6 V 2019 r. (akta sądowe, k. 28, 93).
A S.A. we W. jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działki: nr [...] i [...] (akta sądowe, k. 40-42).
B sp. z o.o. we W. jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działki: nr [...] , [...] i [...] (akta sądowe, k. 105-109).
Właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działki: nr [...]i [...] i [...] jest C sp. z o.o. sp.k. we W. (akta sądowe, k. 62-63).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jakkolwiek skargi wniesione zostały w terminie oraz opierają się na ustawowej podstawie wznowienia, to jednak są niezasadne.
Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277 ppsa).
Z ustaleń Sądu wynika, że skarżące spółki o kwestionowanym wyroku dowiedziały się z informacji udzielonej pocztą elektroniczną przez Urząd Miejski W. dnia 6 V 2019 r. Ponieważ zaś skargi o wznowienie zostały wniesione w dniu 5 VIII 2019 r. (data stempla operatora wyznaczonego), stwierdzić należy, że trzymiesięczny termin został zachowany.
Wznowienia postępowania sądowego można żądać m.in. z powodu nieważności, jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa strona była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała (art. 271 pkt 2 ppsa).
Rozpatrywane skargi opierają się na ustawowej podstawie wznowienia. Skarżące spółki podnoszą bowiem, że posiadały interes prawny w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem, powołując się na przysługujące im prawo własności nieruchomości. Tym samym zarzuciły uchybienie procesowe w postaci pominięcia ich udziału w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem.
W opisanych wyżej okolicznościach nie wystąpiły przesłanki do odrzucenia skarg. Jak wynika z art. 280 § 1 i art. 281 ppsa, odrzucenie skargi o wznowienie jest usprawiedliwione, gdy wniesiono ją po terminie lub nie opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia. Sąd podziela przy tym wyrażany w orzecznictwie pogląd, że badanie dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania nie jest badaniem zasadności skargi, lecz jedynie badaniem warunków umożliwiających rozpatrywanie samej skargi. Oceny dokonuje się wyłącznie na podstawie twierdzeń zawartych w skardze. Na tym etapie sąd nie bada trafności powołanych podstaw wznowienia postępowania, ale tylko fakt ich powołania. Z kolei na rozprawie sąd bada merytoryczne występowanie ustawowej podstawy wznowienia. Negatywny wynik tej oceny powoduje oddalenie skargi o wznowienie, a nie jej odrzucenie (zob. postanowienie NSA z 26 X 2012 r., II OSK 2577/12, publ. CBOSA). Skoro zaś skargę wniesiono w terminie i opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia, sąd powinien przystąpić do rozpatrzenia skarg.
Oceniając skargi o wznowienie pod względem merytorycznym stwierdzić należy, że są one niezasadne.
Prawomocny wyrok, kwestionowany skargami o wznowienie, został wydany na skutek skargi wniesionej przez C sp. z o.o. sp.k. we W. podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z 8 III 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2019 r., poz. 506, ze zm.). Powołany przepis uprawnia do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie, podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, każdego, czyj interes prawny lub uprawnienie zostało uchwałą lub zarządzeniem naruszone. Stroną w postępowaniu ze skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest wyłącznie skarżący oraz organ, który wydał kwestionowane zarządzenie lub uchwałę. W konsekwencji sąd administracyjny nie miał podstaw formalnych ani materialnoprawnych do angażowania w charakterze stron postępowania sądowego innych podmiotów. W orzecznictwie słusznie podkreśla się, że przystępowanie osoby trzeciej do postępowania sądowego w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wszczętego przez inny podmiot, tylko dlatego, że osoba ta uważa, iż wynik tego postępowania może dotyczyć jej interesu prawnego nie znajduje uzasadnienia w brzmieniu art. 33 § 2 ppsa. Dla osób, których interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą lub zarządzeniem organu samorządu z zakresu administracji publicznej, przewidziana jest inna droga ochrony, tj. bezpośrednie zaskarżenie takiej uchwały (zob. wyrok NSA z 9 VI 2017 r., II OSK 2597/15, publ. CBOSA).
Należy podkreślić, że C sp. z o.o. sp.k. we W. kwestionowała § 15 ust. 54 pkt 5 planu miejscowego w zakresie dotyczącym wyłącznie nieruchomości stanowiących jej własność (działki nr [...],[...],[...]). W konsekwencji prawomocny wyrok dotyczył nieważności § 15 ust. 54 pkt 5 planu miejscowego w zakresie obejmującym nieruchomość będącą własnością C sp. z o.o. sp.k. Jeśli zaś wnoszące o wznowienie spółki uznają, że obowiązujący plan miejscowy narusza prawa wynikające z przysługującego im prawa własności nieruchomości obejmujących działki: nr [...],[...],[...],[...],[...], to właściwą drogą dochodzenia swych praw jest skarga na uchwałę w sprawie planu miejscowego, a nie żądanie wznowienia postępowania ze skargi innego podmiotu.
Konkludując, skarżącym spółkom nie przysługiwał interes prawny w sprawie rozstrzygniętej prawomocnym wyrokiem, tak więc nie mają one również legitymacji procesowej do żądania wznowienia postępowania. Okoliczności faktyczne i prawne sprawy wskazują zaś jednoznacznie, że tutejszy Sąd nie naruszył przepisów prawa pomijając udział skarżących spółek w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł na zasadzie art. 282 § 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło