II SA/Wr 552/04
WyrokWSA we Wrocławiu2006-01-31
Skład orzekający: Halina Kremis, Julia Szczygielska, Alicja Palus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, jeśli w trakcie procedury planistycznej wprowadzono istotne zmiany w projekcie planu, które nie zostały poddane ponownemu opiniowaniu, uzgodnieniu i wyłożeniu do publicznego wglądu?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, jeśli w trakcie procedury planistycznej wprowadzono istotne zmiany w projekcie planu, które nie zostały poddane ponownemu opiniowaniu, uzgodnieniu i wyłożeniu do publicznego wglądu. Naruszenie trybu postępowania określonego w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w tym brak ponowienia wymaganych czynności po wprowadzeniu istotnych zmian, skutkuje nieważnością uchwały na podstawie art. 27 ust. 1 tej ustawy.Stan faktyczny
Wojewoda D. zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej W. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym dotyczących procedury planistycznej. Organ nadzoru wskazał na istotne różnice między projektem planu przedstawionym do uzgodnienia, wyłożonym do publicznego wglądu a ostatecznie uchwalonym, które nie wynikały z opinii i uzgodnień. Zmiany dotyczyły m.in. przeznaczenia terenów zieleni parkowej na zabudowę mieszkaniową oraz terenów usługowych na inne usługi, a także wyłączenia części terenu z planu. Gmina W. wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że zmiany miały charakter doprecyzowania lub były zgodne z polityką przestrzenną gminy.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały i orzekł, że uchwała nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis, Sędzia NSA - Julia Szczygielska /sprawozdawca/, Asesor WSA - Alicja Palus, Protokolant - Magda Mikus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] – część A – we W. I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. orzeka, że zaskarżona uchwała nie może być wykonana.
W dniu 21 września 2004 r. Wojewoda D. powołując się na przepis art. 93 ust. l ustawy z dnia 8 marca 1990r., o samorządzie gminnym /Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 ze zm./ wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...], Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - część A - we W., zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 3 i 4 w zw. z art. 25 oraz art. 18 pkt 6 w zw. z art. 25 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 15 poz. 139 ze zm.).
Mając na uwadze powyższe zarzuty organ nadzoru wniósł, powołując się na przepis art. 147 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 27 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) o stwierdzenie nieważności w/w uchwały.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] Rada Miejska W. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] -część A - we W. Uchwała wraz z dokumentacją planistyczną wpłynęła do organu w dniu 23 lipca 2004 roku.
Z załączników graficznych planu nadesłanych do opiniowania i uzgodnienia wynika, iż w środkowej jego części znajduje się teren zieleni parkowej oznaczony symbolem 17 ZP (20 ZP - mapa przedstawiona do uzgodnienia). We wschodniej części planu umieszczono teren usług handlowych 21 UH (23 UH - mapa przedstawiona do uzgodnienia).
Co do wyżej wymienionych terenów opinie i uzgodnienia są pozytywne, żaden z organów nie wnioskował o zmianę ich przeznaczenia lub jakiekolwiek przesunięcia.
Po uzgodnieniu planu Prezydent W. wyłożył plan do publicznego wglądu. Już na tym etapie plan różnił się od planu opiniowanego i uzgadnianego.
W trakcie badania nadzorczego, dokonując analizy planu zagospodarowania przestrzennego przedstawionego do opiniowania i uzgodnienia uprawnionym organom, planu wyłożonego do publicznego wglądu oraz planu ostatecznie uchwalonego, organ nadzoru stwierdził istotne różnice pomiędzy planem opiniowanym, planem wyłożonym do publicznego wglądu a planem ostatecznie uchwalonym. Różnice te nie znajdują uzasadnienia w dokumentacji planistycznej - bowiem nie zostały one wprowadzone na skutek opinii i uzgodnień.
Z porównania załącznika graficznego planu przedstawionego do opinii, a planu uchwalonego wynikają następujące różnice:
1. Dla terenu oznaczonego 17ZP(20ZP) zostało zamienione przeznaczenie funkcjonalne z zieleni parkowej na zabudowę jednorodzinną mieszkaniową;
2. Dla terenu oznaczonego 21 UH (23 UH) zmieniono przeznaczenie funkcjonalne z usług handlowych na teren usług oznaczony 20 UG;
3. Wyłączono z planu południową część terenu objętego planem.
Organ podkreślił, że etapy procedury planistycznej zostały ściśle uregulowane w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sankcją, według art. 27 ust. 1 ustawy za naruszenie art. 18 ustawy jest nieważność uchwały w całości lub w części.
Natomiast zgodnie z art. 25 ustawy, jeżeli rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym także w wyniku uwzględnienia wniosków, protestów i zarzutów, czynności, o których mowa w art. 18 ust. 2, ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian.
Wobec wprowadzonych zmian przyjąć należy zdaniem organu, że plan nie został poddany procedurze opiniowania i uzgadniania, o której mowa w art. 18 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Zmiany w planie nie wynikają z uwzględnia opinii i uzgodnień, wobec czego wnioskować można, że Gmina dokonała ich samodzielnie, bez wiedzy organów opiniujących i uzgadniających. Tym samym w sposób istotny naruszono art. 18 ust. 2 pkt 3 i 4 w zw. z art. 25 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ustosunkowując się do drugiego postawionego zarzutu - naruszenia art. 18 ust. 2 pkt 6 oraz art. 25 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, zauważyć należy, iż po wyłożeniu planu do publicznego wglądu dokonano zmian planu w ten sposób, że w południowej części obszaru objętego planem wyłączając teren objęty planem. Do publicznego wglądu, w okresie od 15 września do 13 października 2003 roku, został wyłożony projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla całego obszaru [...] we Wrocławiu. Ustalenia zawarte w projekcie miejscowego planu odnosiły się do całości obszaru określonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] we W. Jednakże po okresie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu postanowiono uchwalić miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru objętego projektem - część A.
Obszar w południowej części planu wyłączony w skutek wniesionych zarzutów, które zostały następnie odrzucone przez Radę. Do planu zarzuty wniosły uprawnione podmioty: M.P.-D., G.D., Z.M., A. i P.K. Uchwałami z dnia [...] od nr [...] do [...] zarzuty zostały odrzucone. Uchwały Rady zostały zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 11 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym prezydent miasta:"ll) przedstawia radzie gminy do uchwalenia projekt planu, uwzględniający orzeczenia sądu administracyjnego wydane w związku ze złożonymi zarzutami, oraz informuje o wynikach badań, o których mowa w pkt. 2a.
Nie można wykluczyć podkreśla dalej organ, że w przypadku pozytywnego zakończenia wymienionego postępowania sądowego, uwzględnienia wniesionych skarg oraz stwierdzenia zasadności zarzutów będzie istniała potrzeba zmiany planu dla obszaru [...] - cześć A. Wynika to z faktu, iż obszar dla którego uchwalono plan stanowi środkową cześć opracowywanego planu, który nie stanowi w sensie faktycznym wyodrębnionej całości i jest otoczony ze wszystkich stron terenami dla których plan został uchwalony. Uwzględnienie zarzutu przez Sąd administracyjny może spowodować naruszenie interesu osób trzecich które mają tytuł prawny do działek dla których plan jest już uchwalony [...] – cześć A.
Planu z dokonanymi zmianami nie wyłożono ponownie do publicznego wglądu, czym istotnie naruszono art. 18 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 25 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W odpowiedzi na skargę, Gmina W. wniosła ojej oddalenie. Nie godząc się z zarzutami skargi, Gmina podniosła, iż:
1. Teren zieleni parkowej oznaczony na rysunku planu symbolem 17.ZP (20.ZP) został zmieniony na zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Ta zaistniała zmiana jest zmianą polegającą na komplementarności funkcji zieleni i zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Właścicielem przedmiotowego terenu jest Gmina W. Zgodnie z polityką przestrzenną określoną w "Studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego Gminy W." (uchwała Nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia [...] oraz uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia [...] w sprawie zmiany w/w Studium) ustalenia planu przygotowują tereny dla rozwoju zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W ramach przedmiotowego planu przygotowano ok. 4,0 ha terenu zieleni urządzonej przeznaczonej do realizacji celów publicznych oraz większe działki budowlane o powierzchni od 800 m2 do 1200 m2 i w zapisach planu pojawiły się strefy zieleni urządzonej, gdzie zakazuje się wznoszenia, rozbudowy i nadbudowy obiektów budowlanych. Są to wykreowane pasy zieleni, które powstaną na tyłach działek budowlanych tworząc charakterystyczne dla tego planu ekosystemy. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] sąsiaduje bezpośrednio z zielonymi terenami Klina T., Klina W. oraz Parkiem B. Obowiązkiem władz samorządowych jest prowadzenie polityki przestrzennej uwzględniającej walory ekonomiczne przestrzeni i ograniczenie kosztów rozwoju miasta.
2. Teren oznaczony na rysunku planu symbolem 21.UH (23 .UH) w
późniejszym etapie prac planistycznych został określony symbolem 23.UG. Ta wprowadzona zmiana dotyczy tylko zmiany symbolu.
Przedmiotowy teren na każdym etapie procedury planistycznej zachowuje tę samą funkcję - usługową. Dla przedmiotowego terenu ustalono następujące przeznaczenie: 1) podstawowe: a) usługi handlu
detalicznego, b) usługi gastronomii, c) usługi rzemiosła oraz 2)
uzupełniające: a) usługi sportu i rekreacji, b) usługi ochrony zdrowia, c)
usługi kultury, d) biura, e) parkingi. Zmianę symbolu wprowadzono w
celu zintegrowania rysunku planu z treścią uchwały. Symbol UG bardziej uniwersalnie określa funkcję usługową terenu, w skład którego wchodzi między innymi funkcja handlowa.
3. Po okresie wyłożenia do publicznego wglądu miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] wniesiono zarzuty
dotyczące ustaleń w południowej części planu. W związku z tym
podzielono projekt planu na dwie niezależnie i samodzielnie
funkcjonujące części. Część A obszaru [...], którą Rada Miejska
W. uchwaliła, w skład których wchodzą nowoprojektowane
tereny północne obsługiwane od strony ul. [...], oznaczonej
na rysunku planu symbolem 3.KL, oraz tereny już zagospodarowane
obsługiwane od strony ul. [...], oznaczonej na rysunku planu
symbolem l.KG, ul. [...], oznaczonej na rysunku planu symbolem
31.KD, i ul. [...], oznaczonej na rysunku planu symbolem 27.KL.
Część południową miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyłączono z uchwalenia w skutek wniesionych zarzutów. Tereny te stanowią niezależny obszar obsługiwany od strony nowoprojektowanej ulicy łączącej się bezpośrednio z ul. [...].
W związku z tak przeprowadzonym podziałem rozstrzygnięcie postępowania sądowego w związku ze złożonymi zarzutami nie będą miały zdaniem strony przeciwnej wpływu na zmiany planu dla [...] - część A – we W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny działając w granicach kompetencji wynikających z art. l & 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 & 2 pkt. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/, obowiązany jest skontrolować, czy zaskarżona uchwała odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 147 & 1 lub art. 151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest udzielenie odpowiedzi, czy Rada Miejska W. miała dostateczną podstawę do podjęcia skarżonej uchwały z dnia[...], Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - część A we W. czyli, czy w/w Rada miała dostateczną podstawę do podjęcia uchwały w istocie w innym zakresie niż czyniła to uchwała Nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] we W.
Podkreślić należy, że gmina jako podstawowa jednostka samorządu terytorialnego posiada osobowość prawną. Gminie przysługuje prawo własności i inne prawa majątkowe, co wynika wprost z zapisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483). Zgodnie jednak z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Tymi konstytucyjnymi granicami działania związane są także wspólnoty samorządowe i ich organy. Przekroczenie tych granic stanowi istotne naruszenie prawa.
Podstawy prawne działania organów władzy publicznej wyznacza zaś art. 87 ust. l Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w myśl którego źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia.
Niewątpliwe jest w sprawie, że z mocy art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U z 1999 r., Nr 15, poz.139 ze zm./, a która to ustawa z mocy przepisu art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm./ ma zastosowanie w niniejszej sprawie, gmina posiada władztwo planistyczne i może samodzielnie decydować o sposobie zagospodarowania terenu, w którego ramach ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu położonego na obszarze danej gminy.
W świetle powyższego przyjąć należy, że gmina w ramach posiadanych kompetencji obowiązana jest w zakresie zagospodarowania przestrzennego działać na podstawie i w granicach ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie może zaś działać dowolnie.
Wskazać przy tym należy, że w myśl art. 7 w/w ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem gminnym, a jego ustalenia mają moc przepisów powszechnie obowiązujących.
Tryb zaś postępowania w sprawie sporządzania i ustanawiania planu zagospodarowania przestrzennego został szczegółowo uregulowany w art. 18 omawianej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. I tak zgodnie z tym przepisem, organem właściwym w sprawie sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest wójt, burmistrz albo prezydent miasta / art. 18 ust. l/.
W ust. 2 tegoż przepisu, ustawodawca postanowił, iż wójt, burmistrz albo prezydent miasta, po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kolejno:
1) ogłasza w miejscowej prasie oraz przez obwieszczenie, a także w sposób
zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o przystąpieniu do sporządzania planu, określając formę, miejsce i termin, nie krótszy niż 21
dni, składania wniosków do planu,
2) zawiadamia na piśmie o przystąpieniu do sporządzania planu organy
właściwe do uzgadniania projektu planu oraz zarząd województwa i
powiatu,
2a)bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy określoną w studium, o którym mowa w art. 6,
3) występuje o opinie właściwych organów administracji rządowej, stosownie do przedmiotu planu,
3) uzgadnia projekt planu, stosownie do jego zakresu, z:
a) organami właściwymi do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, na podstawie przepisów szczególnych,
b)wojewodą, w zakresie zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z zadaniami rządowymi wpisanymi do wojewódzkiego rejestru, o którym mowa w art. 61 ust. 1,
b ) zarządem województwa, w zakresie zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z zadaniami samorządu województwa wpisanymi do rejestru, o którym mowa w art. 61 ust. 1,
c) wójtami (burmistrzami, prezydentami miast) gmin sąsiednich, jeżeli
obszar objęty projektem planu przylega do granic tych gmin lub gdy
ustalenia planu mogą naruszać ich interes prawny,
d) organem wykonawczym miasta, będącego obowiązkowym związkiem
gmin, gdy plan dotyczy gminy położonej na jego obszarze, w zakresie
zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego tego miasta,
e) właściwymi terytorialnie organami wojskowymi, ochrony granic oraz
bezpieczeństwa państwa, w zakresie ich właściwości,
f) dyrektorem właściwego urzędu morskiego w zakresie zagospodarowania pasa technicznego, pasa ochronnego, morskich portów i przystani,
g) właściwym zarządem drogi, jeżeli sposób zagospodarowania gruntów
przyległych do pasa drogowego lub zmiana tego sposobu może mieć
wpływ na ruch drogowy lub samą drogę,
5) zawiadamia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu:
a) właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny
może być naruszony ustaleniami planu,
b) właścicieli nieruchomości, od których może być pobrana opłata, o
której mowa w art. 36 ust. 3,
c) osoby, których wnioski nie zostały uwzględnione w projekcie planu, uzasadniając odmowę ich uwzględnienia,
6) wykłada projekt planu i prognozę, o której mowa w przepisach o
ochronie środowiska, do publicznego wglądu, na okres co najmniej 21
dni, a o wyłożeniu ogłasza, w sposób określony w pkt 1, co najmniej na
7 dni przed wyłożeniem, a także zapewnia informację o wyłożonym
projekcie i umożliwia uzyskanie, za zwrotem kosztów, kopii, wypisów i
wyrysów,
7) przyjmuje protesty, o których mowa w art. 23 ust. 1, i zarzuty, o których
mowa w art. 24 ust. 1,
8) po upływie terminów, o których mowa w art. 23 ust. 2 i art. 24 ust. 2, rozpatruje, w terminie nie dłuższym niż miesiąc, protesty i zarzuty
wniesione do projektu planu i przedstawia radzie gminy protesty i
zarzuty nie uwzględnione w projekcie planu,
9) ogłasza, w sposób określony w pkt 1, o terminie sesji, na której rada
gminy rozpatrzy nie uwzględnione protesty i zarzuty, zawiadamiając o
tym imiennie zainteresowanych,
10)doręcza zainteresowanym wyciąg z uchwały rady gminy rozstrzygającej o nieuwzględnieniu złożonych zarzutów wraz z pouczeniem o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego,
11)przedstawia radzie gminy do uchwalenia projekt planu, uwzględniający orzeczenia sądu administracyjnego wydane w związku ze złożonymi zarzutami, oraz informuje o wynikach badań, o których mowa w pkt 2a,
12)ogłasza, w sposób określony w pkt 1, o terminie sesji, na której będzie rozpatrywany projekt planu,
13)przedstawia wojewodzie uchwałę rady gminy wraz z dokumentacją planistyczną w celu oceny zgodności z prawem,
14)kieruje, w terminie nie dłuższym niż 30 dni, uchwałę rady gminy do ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
Zgodnie zaś z art. 27 ust. l omawianej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Oznacza to zatem, że każde naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów tak w procesie sporządzania i ustanawiania planu zagospodarowania przestrzennego, jak i w procesie wprowadzania zmian do tegoż planu, pociąga za sobą nieważność uchwały.
Stanowisko to jest w pełni akceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który przyjmuje, iż ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym nie przewiduje bowiem żadnych wyjątków pozwalających na odstąpienie od przewidzianej w jej art. 18 procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ich zmian. Tak więc wobec kategorycznego brzmienia art. 27 ustawy, który stanowi, że naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części, należy uznać, że żadne względy celowościowe nie mogą naruszyć wykładni gramatycznej oraz systemowej zacytowanych wyżej przepisów, /por. wyrok z dnia 16 listopada 2005r., sygn. akt II OSK 229/05, sygn. akt II OSK 230/05/.
Powyższe ustalenia znajdują także odpowiednie potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego, gdzie wyroku z dnia 7 maja 1997 r., sygn. akt. III RN 21/97 /OSNP 1997/22/429 / Sąd stwierdził: " ... Ustawa o planowaniu przestrzennym zawiera szczegółowe unormowania regulujące procedurę dokonywania zmian w obowiązującym planie. Przewiduje obowiązek dokonania we właściwych terminach odpowiednich czynności zarówno przez radę, jak i przez zarząd Miasta. Czynności te mają również na celu zabezpieczenie praw osób trzecich przed ewentualnymi naruszeniami ich interesów i to dokonywanymi pośpiesznie, nawet bez przekazania im właściwej informacji o toczącym się postępowaniu w sprawie zmiany planu. Ustawodawca zdawał sobie w pełni sprawę z tego, iż właściwe organy lokalne mogą w praktyce często dążyć do omijania owych rygorystycznych wymogów, dlatego też zamieścił w ustawie klauzulę (art. 27), iż każde naruszenie przepisów art. 18 ustawy powoduje nieważność uchwały rady w całości lub w części. Jest to zatem rozwiązanie, w którym nie pozostawiono organom nadzorczym, a także sądom sfery uznania nawet co do dokonywania oceny skali występującego naruszenia; wystarczające jest tylko stwierdzenie jego istnienia, by uchwała (lub odpowiednia jej część) ex legę stawała się w odpowiednim zakresie nieważna....".
Niewątpliwe jest w niniejszej sprawie, że przy podejmowaniu skarżonej uchwały nie została zachowana procedura określona w cyt. wyżej art. 18 ust. 2 pkt. 3 i pkt. 4 oraz pkt. 6 omawianej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Znajduje to potwierdzenia w dokumentacji planistycznej związanej z uchwalaniem skarżonej uchwały. I tak z akt administracyjnych, dołączonych do odpowiedzi na skargę, a w szczególności z rysunków miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego /dołączonych dodatkowo na żądanie Sądu/, obrazujących różnice w kolejnych projektach planu wynika, że w toku procedury uchwalania planu obszaru [...] w sposób ewidentny doszło do uchwalenia planu w wersji różniącej się znacząco tak od wersji uzgodnionej, a także wyłożonej do publicznego wglądu.
Stwierdzić należy, że wobec istotnych zmian w rysunku planu, winien on być po zmianach ponownie przedłożony do opiniowania i uzgodnienia przez odpowiednie służby. Niezbędne było także wyłożenie zmodyfikowanego planu do publicznego wglądu.
Ponowienie procedury w niezbędnym zakresie winno było nastąpić z uwzględnieniem ustawowego trybu.
Sąd w pełni zatem podziela stanowisko oraz argumentację Wojewody zawartą w skardze, iż naruszenie w niniejszej sprawie trybu postępowania w w/w zakresie skutkuje nieważnością skarżonej uchwały.
Sąd nie może podzielić stanowiska Gminy, że dokonane zmiany w skarżonej uchwale mają jedynie charakter doprecyzowania lub dopełnienia wcześniejszych zapisów lub wynikają z innej konstrukcji zmian.
Odwołać się w tym miejscu należy do opisanego wyżej wyroku Sądu Najwyższego, gdzie Sąd przyjął, że ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym nie przewiduje "korekt" i "doprecyzowań" ustaleń planu.
W konsekwencji powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że przed podjęciem skarżonej uchwały, winny były być podjęte zgodnie z art.18 ust. 2 ściśle określone czynności obowiązujące przy sporządzaniu planu zagospodarowania przestrzennego.
Wskazać przy tym należy, że istotny wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie miał również wyrok tut. Sądu z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA/Wr 342/04, a o którym to Sąd wie z urzędu. Wyrokiem tym Sąd uwzględnił skargę A. i P.K. wniesioną na uchwałę Rady Miejskiej W. Nr [...] z dnia [...] w sprawie odrzucenia zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] we W. i stwierdził nieważność skarżonej uchwały.
Niewątpliwe jest w sprawie, że choć zarzut A. i P.K. wniesiony został do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] we W. - jako całości, to faktycznie dotyczył terenu objętego skarżoną w niniejszej sprawie uchwałą z dnia [...], Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - część A we W.
Podjęcie w tej sytuacji wymienionej wyżej, a zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały z dnia [...], Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] - część A we W., gdy nie rozpoznana była jeszcze przez Sąd skarga w sprawie odrzucenia zarzutu wniesionego przez A. i P.K., powoduje konieczność uznania jej za nieważną zgodnie z art. 27 ust. l w związku z art. 18 ust. 2 pkt. 11 w/w ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Ponieważ, w efekcie końcowym mamy do czynienia z sytuacją przedwczesności uchwalenia planu, wobec zatem nie zachowania bezwzględnych wymogów ustawowych z art. 18 ust. 2 omawianej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, skarżona w niniejszej sprawie uchwała została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Mając na uwadze powyższe, Sąd działając w oparciu o przepis art. 147 & 1 i art. 152 ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt. I i II sentencji.
Powołane przepisy
art. 93art. 18 ust. 2 pkt 3art. 25art. 18 pkt 6art. 25 ustawyart. 147 ust. 1 ustawyart. 27 ustawyart. 18 ustawyart. 27 ust. 1 ustawyart. 18 ust. 2art. 18 ust. 2 pkt 6art. 18 ust. 2 pkt 11 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło