II SA/Wr 559/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-11-20
Skład orzekający: Władysław Kulon, Olga Białek, Ireneusz Dukiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowym zainicjowanym skargą wojewody na tę uchwałę, jeśli twierdzą, że wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny odmówił dopuszczenia wnioskodawców do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania, ponieważ postępowanie zainicjowane skargą wojewody na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma charakter nadzorczy i jest prowadzone z udziałem gminy, z wyłączeniem innych podmiotów, nawet jeśli wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Ustawa o samorządzie gminnym w tym trybie nie przewiduje udziału innych podmiotów.Stan faktyczny
Wojewoda wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. B. G. i G. G. złożyli wnioski o dopuszczenie ich do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania, twierdząc, że posiadają interes prawny w utrzymaniu planu jako właściciele nieruchomości i dzierżawcy pod elektrownie wiatrowe. Wnioskodawcy nie stawili się na rozprawie.Rozstrzygnięcie
I. odmówić dopuszczenia B. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania; II. odmówić dopuszczenia G. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r. wniosków B. G. i G.G. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Gminy U. z dnia 30 stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru obrębu [...] postanawia: I. odmówić dopuszczenia B. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania; II. odmówić dopuszczenia G. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
Wojewoda D., działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm., dalej jako u.s.g.) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na uchwałę Nr [...] z dnia 30 stycznia 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru obrębu [...].
Jednobrzmiącymi pismami z dnia 12 października 2015 r., uzupełnionymi w dniu 26 października 2015 r. B. G. i G. G. (dalej jako wnioskodawcy) wnieśli o dopuszczenie ich w charakterze uczestników postępowania sądowego wszczętego powyższą skargą wskazując, że w ich przekonaniu zaskarżony plan jest prawidłowy, a oni jako właściciele nieruchomości położonych w granicach planu miejscowego oraz w związku z zawarciem umów dzierżawy pod elektrownie wiatrowe maja interes prawny w jego utrzymaniu.
Wnioskodawcy nie stawili się na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r. wyznaczonej w celu rozpoznania wniosków o dopuszczenie ich do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.) stronami postępowania w sprawie sądowoadministracyjnej są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Przepis art. 33 § 1 u.p.p.s.a. rozszerza powyższą regułę na osobę, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, czyniąc ją uczestnikiem postępowania na prawach strony. Z kolei § 2 ww. przepisu stanowi, że udział w charakterze uczestnika postępowania może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
Wskazać nadto należy, iż wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu zainteresowany podmiot może złożyć w dowolnym czasie, dopóki postępowanie sądowoadministracyjne nie zostanie zakończone. Wniosek powinien spełniać wymagania, o których mowa w art. 46 i art. 47 u.p.p.s.a. Wnioskodawca ponadto – co wymaga podkreślenia Sądu - powinien w nim wykazać, że spełnia przesłanki, o których mowa w art. 33 § 2 u.p.p.s.a., tzn. przedstawić dowody i argumenty, które przemawiają za tym, że wynik postępowania przed sądem administracyjnym będzie dotyczył jego interesu prawnego.
W niniejszej sprawie wnioskodawcy domagali się udziału w postępowaniu sądowym, którego przedmiotem jest zbadanie zgodności z prawem uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Należy zatem zauważyć, że procedura uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest określona przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego lecz ustawą normującą materię należącą do planowania i zagospodarowania przestrzennego. Podjęcie uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi zatem załatwienia sprawy administracyjnej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego zgodnie z przepisami k.p.a. Postępowanie takie jest odrębnym postępowaniem, którego zakres reguluje ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 199 ze zm., dalej jako u.p.z.p.). Odrębność tego postępowania dotyczy nie tylko podjęcia samej uchwały, ale także wniesienia skargi na tę uchwałę do sądu administracyjnego na podstawie przepisów ustawy o samorządzie gminnym.
Zasadnicze znaczenie dla rozpatrzenia zgłoszonego w niniejszej sprawie wniosku ma fakt, że postępowanie sądowe zainicjowane zostało skargą Wojewody Dolnośląskiego złożoną w trybie art. 93 ust. 1 u.s.g. Zgodnie z tym przepisem, po upływie terminu do podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego o którym mowa w art. 91 ust. 1 u.s.g., organ nadzoru może wnieść skargę do sądu administracyjnego. Postępowanie z takiej skargi, w świetle powyższych regulacji, stanowi formę nadzoru nad działalnością organów gminy sprawowanego przez organy nadzoru. Co do zasady, prowadzone jest ono przez organ nadzoru z udziałem gminy której rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczy, z wyłączeniem innych podmiotów. Stanowisko judykatury zgodne jest co do tego, że w postępowaniu tym, jak też w postepowaniu sądowym będącym następstwem tego postępowania, nie mogą brać udziału inne podmioty nawet wtedy, gdy wynik tego postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Jedynie w przypadku określonym w art. 98a u.s.g. przewidziano możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez osobę, której interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy zarządzenie zastępcze.
Uwzględniając charakter i przedmiot zainicjowanego w niniejszej sprawie postępowania sądowego, które wynika z realizacji ustawowych uprawnień nadzorczych wojewody nad organami gminy, stwierdzić należy, że osoba która nie jest uczestnikiem postępowania nadzorczego nie może być uczestnikiem postępowania przed sądem administracyjnym (chyba, że ustawa wyraźnie tak stanowi – co jednak w sprawie nie ma miejsca). Jest to konsekwencja przywołanych wyżej regulacji. Z tego punktu widzenia wykluczony jest udział wnioskodawców w niniejszym postępowaniu, nawet jeżeli uważają oni, że wynik tego postępowania dotyczyć będzie ich interesu prawnego.
Na marginesie rozważań wskazać można, iż od skargi wniesionej w trybie art. 93 ust. 1 u.s.g. odróżnić należy skargę wniesioną na podstawie art. 101 ust. 1 tej ustawy przez osobę, której interes prawny lub uprawnienie daną uchwałą zostało naruszone. Odrębność tych postępowań dodatkowo uzasadnia niemożność udziału w postępowaniu nadzorczym prowadzonym przez wojewodę osoby, która może wnieść skargę na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., także wówczas, gdy organ nadzoru zaskarża akt gminy do sądu administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 16 § 1 u.p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło