II SA/Wr 586/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 16 grudnia 20010 r. wniosku radcy prawnego M. G. pełnomocnika W. K. o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi W. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 20 sierpnia 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 586/09 w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budowlanym postanawia: przywrócić termin do złożenia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 10 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę W. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 20 sierpnia 2009 r. w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budowlanym. Skarżący w ustawowym terminie złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienie powyższego wyroku. Następnie postanowieniem z dnia 15 lipca 2010 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W dniu 7 grudnia 2010 r. do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącego w osobie radcy prawego M. G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od opisanego wyżej wyroku wraz ze skargą kasacyjną. W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazano, że w dniu 9 listopada 2010 r. pełnomocnik otrzymał z Okręgowej Izby Radców Prawnych zawiadomienie o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego, tego samego dnia zapoznał się również z aktami postępowania. W związku z powyższym bieg 30 dniowego terminu do złożenia skargi kasacyjnej rozpoczął się w dniu, w którym pełnomocnik z urzędu mógł zapoznać się z aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 i 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) strona może wnosić o przywrócenie uchybionego terminu, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nie nastąpiło z jej winy. Jednocześnie art. 87 § 1 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek złożenia wniosku w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przeszkody, stanowiącej przyczynę uchybienia terminowi. Ponadto, w oparciu o art. 87 § 4 p.p.s.a. strona powinna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności, której terminowi uchybiła. Merytoryczną przesłanką przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności przed sądem jest brak winy przy jego uchybieniu. Przez brak winy należy rozumieć zachowanie należytej staranności w prowadzeniu sprawy, charakteryzującej osobę dbającą o własne interesy. Innymi słowy, podstawą przywrócenia terminu mogą być okoliczności o charakterze zewnętrznym i obiektywnym. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a., skarga kasacyjna może być sporządzona tylko przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcę prawnego, w sprawach podatkowych doradcę podatkowego). Skarżący nie mogąc sobie pozwolić na pełnomocnika z wyboru, musiał wystąpić o przyznanie mu prawa pomocy oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, co miało miejsce z zachowaniem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (wniosek z dnia 10 czerwca 2010 r.). W ocenie Sądu należy uznać, że występując z tym wnioskiem skarżący dochował należytej staranności w sprawie. Natomiast terminy rozpatrzenia jego wniosku i wyznaczenia pełnomocnika były okolicznościami od niego niezależnymi. Zgodnie z art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Tym samym należało uznać, że radca prawny M.G. mogła skutecznie działać w imieniu skarżącego dopiero z dniem 9 listopada 2010 r. Moment ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie jest jednak równoznaczny z ustaniem przyczyny uchybienia terminowi do dokonania czynności przed sądem. Przyjęcie literalnej wykładni art. 87 § 1 p.p.s.a. oznaczałoby, że termin dla dokonania uchybionej czynności zamykałby się zawsze w ciągu siedmiu dni, od daty w której ustanowiono pełnomocnika wyznaczonego z urzędu, co dotyczyłoby także wnoszenia skargi kasacyjnej. Przyjęcie takiego założenia prowadziłoby do skrócenia pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej do siedmiu dni, w sytuacji, gdy zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się w ciągu trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie wyroku wraz z uzasadnieniem. W praktyce mogłoby to oznaczać uniemożliwienie pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu sporządzenie prawidłowo skonstruowanej skargi kasacyjnej. Należy również podkreślić, że w omawianym przypadku uprzywilejowani byliby pełnomocnicy ustanowieni w drodze wyboru, którzy formalnie zachowywaliby trzydzieści dni na wniesienie skargi kasacyjnej. Na gruncie p.p.s.a. brak jest podstaw do różnicowania pod tym względem obu kategorii pełnomocników. Ponadto, przyjęcie niekorzystnej dla strony skarżącej wykładni prowadziłoby do naruszenia zasady równości wobec prawa. Stąd też należy uznać, że siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. należy liczyć od dnia w którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, co powinno gwarantować jej prawidłowe sporządzenie. Termin ten powinien jednak kończyć się nie później niż z upływem trzydziestego dnia liczonego od momentu dowiedzenia się o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu. W przeciwnym wypadku bowiem, z kolei pełnomocnicy z urzędu zyskiwaliby "przewagę" procesową, polegającą na możliwości dodatkowo przedłużenia czasu na sporządzenie skargi kasacyjnej o kolejne siedem dni związane ze złożeniem samego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Takie też stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w szeregu orzeczeń, między innymi w postanowieniu z dnia 27 stycznia 2009 r., sygn. akt II GZ 8/09 jak i postanowieniu z dnia 08 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06, a także WSA we Wrocławiu w postanowieniu z dnia 12 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wr 615/09. Podkreślenia wymaga ponadto, że trzydziestodniowy termin do sporządzenia skargi kasacyjnej dla pełnomocnika wyznaczonego z urzędu nie jest tożsamy z terminem o którym mowa w art. 177 § 1 p.p.s.a., pełni on jedynie te same funkcje. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że pełnomocnik skarżącego, składając wniosek o przywrócenie terminu do skargi kasacyjnej i jednocześnie wnosząc skargę kasacyjną zachowała wymogi formalne o których mowa w art. 87 p.p.s.a. Tym samym w oparciu o art. 86 § 1 p.p.s.a. należało przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej.