II SA/Wr 606/09

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-12-31

Skład orzekający: Sędzia NSA Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Gmina występuje w dwóch rolach: jako organ administracji publicznej (władztwo administracyjne) i jako osoba prawna (sfera dominium). W sytuacji, gdy organ gminy wydał decyzję w pierwszej instancji, gmina nie może jednocześnie występować jako strona postępowania w charakterze osoby prawnej, dochodząc realizacji własnych praw, ponieważ jej interes prawny jest już reprezentowany przez organ wydający decyzję.
Stan faktyczny
Gmina S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., która uchyliła decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. ustalającą opłatę adiacencką. Organ odwoławczy umorzył postępowanie pierwszej instancji. Gmina kwestionowała tę decyzję w sądzie administracyjnym. Kolegium wniosło o odrzucenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2009 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia odrzucić skargę Gmina S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2009r., Nr [...], którą uchylono w całości decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] 2009r., Nr [...], ustalającą J.W. opłatę adiacencką, w wysokości 92325 zł, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w S., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 80/5, spowodowanego podziałem tej nieruchomości na działki gruntu oznaczone ewidencyjnie nr 80/18-80/30, AM-5, obręb S., i umorzono postępowanie pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Z powyższego przepisu wynika zatem, że wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego podporządkowane jest zasadzie skargowości tzn. może być wszczęte tylko na żądanie pochodzące od legitymowanego podmiotu. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Gmina S. reprezentowana, przez Burmistrza Miasta i Gminy S., wniosła skargę na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. uchylającą decyzję wydaną przez tego Burmistrza jako organu administracji publicznej pierwszej instancji. W ocenie Sądu, skarżąca Gmina nie należy do drugiego kręgu podmiotów uwzględnionych w powołanym wcześniej przepisie art. 50 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a to oznacza, że aby mogła wnieść skutecznie skargę musi mieć w złożeniu skargi interes prawny, rozumiany jako istnienie związku pomiędzy sferą jej indywidualnych praw i obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością. Skarga bowiem może dotyczyć tylko jej "własnej" sprawy administracyjnej, rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny pomiot nie podporządkowany organizacyjnie temu organowi. Wskazać w tym kontekście należy, że pozycję prawną gminy powinno się rozpatrywać w dwóch kategoriach: jako podmiotu, któremu przepisami prawa przyznane są określone kompetencje do realizowania władztwa administracyjnego, i który w związku z tym działa jako organ administracji publicznej, a w postępowaniu administracyjnym zajmuje pozycję organu prowadzącego /sfera imperium/ oraz jako osoby prawnej, której przysługują określone prawa i obowiązki wynikające z przepisów prawa materialnego i która dochodząc realizacji tych praw może występować w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony /sfera dominium/. Te dwa zakresy występowania gminy w obrocie prawnym nie mogą być wykorzystywane zamiennie według uznania reprezentujących ją organów. Powierzenie gminie wykonywania zadań publicznych, obejmujących sprawowanie administracji publicznej w zakresie zadań własnych oraz zadań zleconych i w konsekwencji prowadzenie przez jej organy postępowań administracyjnych w konkretnych sprawach ogranicza zakres uprawnień procesowych tej jednostki samorządu terytorialnego jako osoby prawnej. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on /ani też żaden z pozostałych organów tej jednostki/ uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Gmina nie może bowiem zajmować różnej pozycji /tzn. raz organu wydającego decyzję, a raz strony postępowania/ w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej. Zdaniem Sądu – podzielającego pogląd prezentowany w jednolitym w tym zakresie orzecznictwie sądowoadministracyjnym – gmina, której organ wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, wydaną w tej sprawie /np. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005r; sygn. akt OSK 1017/04, publ. Lex nr 171164; wyrok NSA z dnia 15 lutego 2005r; sygn. akt OSK 460/05, publ. Lex nr 193976; uchwała NSA z dnia 9 października 2000r., sygn. akt OPK 14/00, publ. ONSA 2001/1/17; postanowienie NSA z dnia 15 października 1990r., sygn. art. SA/Wr 990/90, publ. ONSA 1990/4/7; postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 30 lipca 2007r., sygn. akt II SA/Gd 527/07, publ. Lex nr 299305/. Marginalnie należy wskazać, że wydane w niniejszej sprawie postanowienie o odrzuceniu skargi jest kontynuacją linii orzeczniczej w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu /patrz sprawy: sygn. akt IISA/Wr 169/06, IISA/Wr 85/08, IISA/Wr 86/08, IISA/Wr 87/08, IISA/Wr 88/08, IISA/Wr 428/09, IISA/Wr 500/09/. Ze względów powyżej przedstawionych skarga wniesiona w niniejszej sprawie -jako niedopuszczalna - podlegała odrzuceniu, stosownie do przepisu art. 58 § 1 pkt 6 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło