II SA/Wr 654/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-09-05

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinno być obliczone jako 50% czy 75% opłaty maksymalnej, jeśli adwokat ten wcześniej reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jeśli adwokat ten wcześniej reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, powinno być obliczone w wysokości 50% opłaty maksymalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Do tej kwoty należy doliczyć podatek od towarów i usług.
Stan faktyczny
Wniosek adwokata A.B. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Stronie C.D. przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Adwokat A.B. reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, a następnie sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy przyznał adwokatowi wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł, w tym VAT.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi A.B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 zł, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 zł, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 5 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku adwokata A.B. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi C.D. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w E. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki dobudowanego ganku wejściowego do budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków postanawia przyznać adwokatowi A.B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć 20/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu. Postanowieniem z dnia 13 listopada 2015 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał C.D. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 20 stycznia 2016 r. Okręgowa Rada Adwokacka w E.wyznaczyła adwokata .B. jako pełnomocnika procesowego z urzędu dla skarżącego. Z akt sprawy wynika, że wyznaczony z urzędu adwokat reprezentował stronę skarżącą w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji, w którym Sąd postanowieniem zawartym w punkcie II. wyroku z dnia 15 marca 2016 r., oddalającym skargę C.D. na wyżej wskazaną decyzję (punkt I), przyznał adwokatowi A. B. wynagrodzenie tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 295,20 zł. W treści opinii z dnia 22 czerwca 2016 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 15 marca 2016 r. wyznaczony z urzędu adwokat zawarł wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa na jego rzecz kosztów adwokackich, należnych w związku ze sporządzeniem tej opinii oraz oświadczenie, że koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801 – dalej powoływane jako Rozporządzenie). Stosownie do § 2 pkt 1) i 2 ) Rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami Rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Z kolei w § 21 Rozporządzenia ustalone zostały stawki opłat maksymalnych za konkretne czynności procesowe w pierwszej i drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za występowanie w postępowaniu w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 1200 zł oraz w innej sprawie - 480 zł (odpowiednio lit. a, b, c ust. pkt 1) 1 §21 Rozporządzenia). Natomiast za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej opłaty maksymalne wynoszą - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł (lit. b pkt 2) ust. 1 § 21 Rozporządzenia). W sprawie wyznaczony dla strony skarżącej adwokat, który reprezentował ją w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Na mocy § 4 ust. 1 Rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2 Rozporządzenia). Z przytoczonych przepisów wynika, że sprawa ze skargi na decyzję w przedmiocie nakazu rozbiórki dobudowanego ganku wejściowego do budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków należy do kategorii spraw wskazanych w § 21 ust. 1 pkt 1. lit. c) Rozporządzenia, dla których stawka opłaty maksymalnej za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji wynosi 480 zł. Z przywołanego przepisu § 21 ust. 1 pkt 2) lit. b Rozporządzenia wynika, że w ramach tej samej jednostki redakcyjnej przewidziane zostały dwie hipotezy, do których zastosowanie mają różne zasady określania wysokości opłaty należnej adwokatowi działającemu w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji z urzędu. Pierwsza z nich to sytuacja, w której adwokat (autor opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) nie prowadził sprawy przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, stanowi podstawę do żądania wynagrodzenia w wysokości 75% opłaty maksymalnej. Druga hipoteza wynikająca z analizowanego przepisu prawa obejmuje wszystkie sytuacje oprócz rozważanej w ramach pierwszej hipotezy, w ramach których pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, i uzasadnia żądanie przez niego wynagrodzenia w wysokości 50% opłaty maksymalnej. Z uwagi na fakt, że w sprawie adwokat, który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, występował w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jego wynagrodzenie należało określić według zasady przyjętej dla drugiej z rozważanych wyżej hipotez, tj. w wysokości 50% opłaty maksymalnej określonej w Rozporządzeniu – w kwocie 240 zł. Stosownie do § 4 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity w Dz. U. 2016 r. poz. 710 ze zm.) podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 55,20 zł (23% kwoty 240 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi koszty sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w kwocie 240 zł, powiększone o podatek od towarów i usług obliczony według wyżej wskazanej stawki podatkowej w kwocie 55,20 zł, w łącznej kwocie 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100). Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło