II SA/Wr 664/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Protokolant Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w wydziale II na rozprawie w dniu 5 maja 2009 r. sprawy ze skargi M. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszania postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania w prawo własności nieruchomości położonej we W. przy ulicy J. [...] oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 98 § 1 oraz art. 101 § 1 i § 3 kpa odmówił zawieszenia postępowania w sprawie przekształcenia prawa współużytkowania wieczystego w prawo współwłasności nieruchomości położonej we W. przy ul. J. [...], oznaczonej w operacie ewidencji gruntów obrębu S. jako działki nr [...] i [...], AM – [...], o łącznej powierzchni 773 m², KW nr [...], prowadzonego na wnioski M. R. (lokal nr [...]) oraz A. i Z. M. (lokal nr [...]) z dnia [...]. i [...] r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. Nr 175, poz. 1459). W uzasadnieniu podniesiono, że w dniu [...] r. M. R. złożyła wniosek o zawieszenie powyższego postępowania. W dniu [...] r. A. i Z. M. poinformowali pisemnie organ, iż nie wyrażają zgody na zawieszenie tegoż postępowania. W ocenie organu I instancji w rozpoznawanej sprawie niespełniono ustawowej przesłanki określonej w art. 98 § 1 kpa dotyczącej braku sprzeciwu innych stron, co wyklucza możliwość zawieszenia postępowania. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła M. R., wyrażając swoje niezadowolenie z podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...]r. nr[...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Motywując rację podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy zauważył, że postępowanie administracyjne może być zawieszone na żądanie strony, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki: wniosek o zawieszenie złożyła strona, na której żądanie wszczęto postępowanie, żądaniu zawieszenia postępowania nie sprzeciwiają się inne strony, zawieszenie postępowania nie zagraża interesowi społecznemu. Nie spełnienie zaś którejkolwiek z tychże przesłanek skutkować musi odmową zawieszenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie zgody na zawieszenie postępowania nie wyrazili A. i Z. M., a zatem zaskarżone postanowienie odpowiada obowiązującym przepisom prawa. Na powyższe postanowienie M. R. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżąca podała, że przedmiotowa nieruchomość składa się z dwóch działek, a A. i Z. M. zwrócili się do niej z pismem w sprawie podziału nieruchomości. Podniosła, że skoro "rachunki" każdy ze współużytkowników wieczystych płaci oddzielnie – to nie ma przeszkód w rozdzieleniu tych spraw. Skarżąca podkreśliła, że pobiera emeryturę w kwocie 716 zł i nie stać jej na ponoszenie kosztów związanych z postępowaniem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Kolegium nadto zauważyło, że zaskarżone przez M. R. rozstrzygnięcie dotyczyło jedynie kwestii proceduralnej, tj. możliwości zawieszenia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oznaczonej wcześniej nieruchomości, na wniosek jednej ze stron. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca podniosła natomiast argumenty, które w ogóle nie odnoszą się do przedmiotu zaskarżonego postanowienia. M. R. wniosła bowiem o "rozdzielenie" postępowań w tej sprawie i zwróciła uwagę na trudną sytuację materialną, w jakiej się znajduje. Organ odwoławczy podkreślił, że postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania (współużytkowania) wieczystego w prawo własności (współwłasności) nieruchomości, dotyczy zawsze nieruchomości jako pewnej całości, bez względu na to, z ilu działek ewidencyjnych składa się dana nieruchomość i bez względu na to, ilu ma współużytkowników wieczystych. W związku z tym ustawodawca, w przepisach ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, wprowadził warunek, że w sytuacji, kiedy dana nieruchomość jest przedmiotem współużytkowania wieczystego, z żądaniem przekształcenia muszą wystąpić wszyscy współużytkownicy wieczyści. W związku z tym nie ma możliwości "rozdzielenia" postępowań, o co wnosiła M.R. Organ II instancji podniósł także, iż sytuacja materialna osoby ubiegającej się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości uwzględniana jest przez organ właściwy w takiej sprawie, ale dopiero przy ustalaniu wysokości bonifikaty w opłacie za przekształcenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej u.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Uchylenie postanowienia, względnie stwierdzenie jego nieważności przez sąd następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 u.p.s.a.). Po myśli art. 151 u.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz obowiązujących w tym czasie przepisów prawnych, uznał, iż w niniejszej sprawie uchybienia, o których mowa powyżej nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona. W ocenie organów administracyjnych obu instancji nie zachodzą w rozpoznawanej sprawie przesłanki z art. 98 kpa pozwalające na zawieszenie postępowania w sprawie przekształcenia prawa współużytkowania wieczystego w prawo współwłasności nieruchomości położonej we W. przy ul. J. [...], oznaczonej w operacie ewidencji gruntów obrębu S. jako działki nr [...] i[...], AM – [...], o łącznej powierzchni 773 m², prowadzonego na wniosek M. R. z dnia [...] oraz A. i Z. M. z dnia[...]. Z powyższym stanowiskiem organów administracyjnych nie sposób się nie zgodzić. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę iż, w postępowaniu administracyjnym fakultatywne zawieszenie postępowania oparte jest na zasadzie dyspozycyjności stron. Skuteczność jednak tych uprawnień strony pozostawiona jest ocenie organu administracji publicznej, który to w drodze postanowienia zawiesza albo odmawia zawieszenia postępowania. Jak słusznie zauważyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 kpa uzależnione jest od łącznego wystąpienia następujących przesłanek: zawisłości sprawy administracyjnej; złożenia wyrażonego w sposób niebudzący wątpliwości wniosku w przedmiocie zawieszenia przez stronę, na której żądanie uprzednio wszczęto postępowanie; wyrażenia zgody pozostałych stron na zastosowanie tej instytucji. Nadto organ administracji publicznej powinien rozważyć czy zawieszenie postępowania nie zagraża interesowi społecznemu. W rozpoznawanej sprawie, w piśmie z dnia[...]. A. i Z. M. oświadczyli, że nie zgadzają się na zawieszenie postępowania w sprawie przekształcenia nieruchomości przy ul. J. [...]. Mając na względzie powyższe regulacje normatywne oraz oświadczenie stron z dnia [...] zważyć należy, iż w rozpatrywanej sprawie nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania, z uwagi na brak wymaganej przesłanki wyrażenia zgody przez pozostałe strony na zastosowanie powyższej instytucji. Stanowisko judykatury w tej materii pozostaje jednomyślne, a jego wyrazem jest postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2007 r. II OSK 392/07, w którym tenże Sąd podkreślił, że norma przepisu art. 98 § 1 kpa umożliwia zawieszenie postępowania na zgodny wniosek stron. Tym samym jednym z elementów niezbędnych do podjęcia postanowienia w tym zakresie jest uzyskanie w postępowaniu, w którym występuje wielość stron, ich zgody na zawieszenie takiego postępowania. Pojęcie zawarte w przepisie art. 98 § 1 kpa "nie sprzeciwiają się inne strony", jak powszechnie przyjmuje się w judykaturze, należy rozumieć jako oświadczenie woli pozostałych stron wyrażające zgodę na zawieszenie postępowania. W związku z powyższym sąd nie miał wątpliwości, iż tak postanowienie organu I instancji, jak i postanowienie organu odwoławczego odpowiadają prawu i z tego też względu nie jest zasadnym ich wyeliminowane z obrotu prawnego. Odnosząc się z kolei do zawartego w skardze argumentu "rozdzielenia postępowań" sąd uznał, iż sprawa ta pozostaje poza granicami kontrolowanego w niniejszej sprawie postępowania i prawidłowości podjętych w nim orzeczeń, co oznacza, iż sąd nie jest władny do podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszej kwestii. Mając na względzie powyższe, zgodnie z art. 151 u.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.