II SA/Wr 734/23
WyrokWSA we Wrocławiu2024-12-12
Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Wojciech Śnieżyński, Dominik Dymitruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo utrzymał w mocy decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę, mimo zarzutów skarżących dotyczących niezgodności projektu z przepisami prawa, w tym z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przepisami technicznymi oraz braku wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego i nierzetelne ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów odwołania. W szczególności organ odwoławczy nie odniósł się w pełni do kwestii powierzchni biologicznie czynnej, miejsc parkingowych, odprowadzania wód opadowych oraz nie uwzględnił w pełni argumentacji skarżących dotyczącej zgodności projektu z przepisami technicznymi i planem miejscowym. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych. Skarżący zarzucali projektowi niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.in. w zakresie miejsc parkingowych, powierzchni biologicznie czynnej, dostępu do drogi publicznej), przepisami technicznymi (m.in. dotyczącymi wód opadowych, schodów, bawialni) oraz naruszenie procedury administracyjnej. Wojewoda utrzymał decyzję organu pierwszej instancji, uznając zarzuty za niezasadne.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody Dolnośląskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Dominik Dymitruk Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi K. M., A. D. i I. K. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 25 września 2023 r. nr IF-O.7840.1.82.2022.SP1 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz: skarżącego K. M. kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem), skarżącej A. D. kwotę 980 zł (słownie: dziewięćset osiemdziesiąt) i skarżącego I. K. kwotę 980 zł (słownie: dziewięćset osiemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 19 września 2016 r. do Prezydenta W. (dalej jako organ pierwszej instancji lub Prezydent) wpłynął wniosek M. P. (dalej jako inwestor) o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę obejmującą budowę pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej przy ul. [...] we W. (dz. nr [...], AM-[...], obręb K.). Organ pierwszej instancji decyzją z dnia 22 grudnia 2016 r., Nr 6847/2016, zatwierdził projekt budowalny i udzielił pozwolenia zgodnie z wnioskiem inwestora, zaś Wojewoda Dolnośląski (dalej jako organ odwoławczy lub Wojewoda), po rozpatrzeniu odwołań, decyzją z dnia 29 marca 20 r., Nr 0-231/17, uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Następnie, Prezydent decyzją z dnia 19 czerwca 2017 r., Nr 3178/2017, ponownie zatwierdził projekt budowalny i udzielił pozwolenia na budowę dla powyższej inwestycji. Wojewoda po rozpatrzeniu odwołań, decyzją z dnia 26 września 2017 r., Nr 0-533/17, ponownie uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania została podjęta przez Prezydenta kolejna decyzja z dnia 23 marca 2018 r., Nr 1382/2018, o zatwierdzeniu projektu budowalnego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Wojewoda po rozpatrzeniu odwołań, decyzją z dnia 6 sierpnia 2018 r., Nr 0-345/18, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawomocnym wyrokiem z dnia 5 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 705/18, uwzględnił skargę K. M., A. D. i I. K. (dalej jako skarżący) i uchylił decyzję z dnia 6 sierpnia 2018 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 2008/19, oddalił skargę kasacyjną D. P. (dalej jako uczestniczka postępowania) i inwestora.
Organ pierwszej instancji, w oparciu o wskazania zawarte w zapadłym w sprawie wyroku Sądu Wojewódzkiego, postanowieniem z dnia 7 września 2021 r., Nr 03206/2021, nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym do dnia 1 grudnia 2021 r. w zakresie:
1) uchwały Rady Miejskiej W. z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie północnych części zespołów urbanistycznych K. i K.(1) we W. (zwanej dalej planem miejscowym) – doprowadzenie do zgodności z § 5 pkt 5 w zakresie kształtu dachu i ilości kondygnacji;
2) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej zwanej u.P.b.) – uaktualnienie projektu o oświadczenie projektanta o sporządzeniu projektu zgodnie z przepisami po dokonaniu zmian w przedmiotowym projekcie;
3) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422, dalej zwanego r.w.t.) – doprowadzenie zgodności z § 3 pkt 19 r.w.t. odnośnie wymogów dotyczących antresoli;
4) r.w.t. – w związku ze zmianą kształtu dachu – uzupełnienie projektu o opis wraz z analizą graficzną dotyczący spełnienia § 13 i § 60 r.w.t. dotyczącego przesłaniania projektowanych budynków oraz budynków istniejących na działkach sąsiednich.
W dniu 30 listopada 2021 r. inwestor uzupełnił wskazane przez organ pierwszej instancji braki, zaś Prezydent decyzją z dnia 30 grudnia 2021 r., Nr 04469/2021, zatwierdził projekt budowalny i udzielił pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że wniosek inwestora został złożony prawidłowo i zawiera wymagane przepisami prawa dokumenty. Dokonując oceny zgodności projektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego planu miejscowego Prezydent przyjął, że projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z ustaleniami r.w.t. w zakresie m.in. odległości budynków od granic z sąsiednimi działkami, analizy zapewnienia naturalnego oświetlenia w pomieszczeniach znajdujących się w istniejących budynkach sąsiednich, analizy zapewnienia nasłonecznienia pokojów mieszkalnych w budynkach projektowanych i budynkach sąsiednich, usytuowania miejsc na pojemniki na odpady stałe. W dalszej kolejności organ pierwszej instancji odniósł się do zarzutów stron postępowania zgłoszonych w toku postępowania. W podsumowaniu Prezydent stwierdził, iż załączony do wniosku projekt budowlany jest kompletny oraz posiada wymagane opinie i uzgodnienia.
Od powyższego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie odwołania wnieśli skarżący, domagając się uchylenia decyzji i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zarzucając:
1) wydanie decyzji datowanej na dzień 30 grudnia 2021 r., podczas gdy pisma stron, które wpłynęły do Urzędu Miejskiego, zostały dostarczone w tym samym dniu, tj. 30 grudnia 2021 r., a zdaniem skarżących, organ pierwszej instancji powziął z góry decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego bez starania się o rozpoznanie wpływających do Urzędu pism stron postępowania i zawartej tam argumentacji;
2) zatwierdzenie projektu budowlanego:
a) który jest sprzeczny z miejscowym planem w zakresie zapewnienia obligatoryjnych i odpowiednio zwymiarowanych miejsc parkingowych, a zdaniem skarżących, stanowisko postojowe w garażu powinno mieć szerokość 3,30 m, a ma 2,70 m i 2,86 m;
b) który jest sprzeczny z przepisami w zakresie projektowanych rozwiązań dotyczących rozprowadzenia wód opadowych tzw. deszczówki, a zdaniem skarżących, projekt przewiduje rozwiązania podnoszące wysokość wód opadowych lokalnie poprzez rozprowadzenie wód opadowych w granicach działki. Dodatkowo skarżących wskazali, że przedstawione przez inwestora obliczenia dotyczące odprowadzania wód opadowych są błędne;
c) który nie spełnia wymogu, że 40% powierzchni działki musi stanowić powierzchnia biologicznie czynna, a zdaniem skarżących, powierzchnia terenu biologicznie czynnego stanowi 39% powierzchni działki budowlanej;
d) w którym nie zapewniono dostępu do drogi publicznej – zgodnie z prawem budowlanym, w odniesieniu do plany miejscowego i przepisów prawa stanowionego;
e) w którym inwestor przedstawił warunki uzależniające możliwość podłączenia kanalizacji od wyrażonej zgody właściciela działki nr [...], której nie posiada;
f) który pomija wymagania polskiego prawa w zakresie zapewnienia minimalnej przestrzeni dla ruchu pieszego po biegu schodowym klatki schodowej oraz minimalnych wymiarów spocznika koniecznych dla minięcia się ludzi i ewakuacji;
g) który przewiduje na II kondygnacji pomieszczenie tzw. bawialnię o powierzchni [...] m2, dla którego nie zaprojektowano okien w wymaganej przepisami ilości względem powierzchni podłogi;
h) który jest niezgodny z planem miejscowym w zakresie ustaleń dotyczących scalania i podziału nieruchomości;
3) bezprawne narzucenie terminu na zgłoszenie uwag i zastrzeżeń oraz naruszenie praw stron wynikających z ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej zwany K.p.a.);
4) pominięcie strony postępowania administracyjnego poprzez brak w rozdzielniku i zawiadomieniu nowych właścicieli działki nr [...], tj. naruszenie art. 10 K.p.a.
Po rozpoznaniu wniesionych odwołań Wojewoda decyzją z dnia 25 września 2023 r., Nr IF-O.7840.1.2022.SP1, podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 82 ust. 3 u.P.b., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W pierwszej kolejności organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji odniósł się do zarzutów proceduralnych sformułowanych przez skarżących uznając, że Prezydent nie naruszył zasady wyrażonej w art. 10 § 1 K.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zawiadomienie o przystąpieniu do ponownego rozpatrzenia sprawy zostało bowiem skierowane do stron w dniu 19 sierpnia 2021 r., a zatem mogły one brać czynny udział w toczącym się postępowaniu oraz składać uwagi, które organ mógł uwzględniać w toku postępowania. Strony miały świadomość o toczącym się postępowaniu oraz o możliwości zapoznawania się z aktami sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, organ odwoławczy podniósł, że wskazany w zawiadomieniu termin jest terminem instrukcyjnym, a nie ustawowym. Stronom zapewniono możliwość rzeczywistego skorzystania z przysługujących im praw. Zwrócono ponadto uwagę, że zawiadomienie z dnia 19 sierpnia 2021 r. zawierało klauzulę dotyczącą obowiązku poinformowania organu o każdej zmianie adresu zamieszkania według art. 41 § 1 K.p.a., które dotyczy również – jak wskazał Wojewoda – sytuacji, w których strona postępowania zbyła swoją nieruchomość tracąc status strony postępowania, a dane nowych właścicieli nie zostały jeszcze zamieszczone w księgach wieczystych oraz w Katastrze Miejskim. Z akt sprawy wynika, że skarżący K.M. dopiero pismem z dnia 15 grudnia 2021 r. wskazał aktualny adres do korespondencji, dlatego też okres czasu na zapoznanie się z aktami sprawy nie wynikał z zaniedbania Prezydenta, ale z późnego zawiadomienia o aktualnym adresie.
Mając zaś na uwadze zarzut o zmianie właścicieli działki nr [...], Wojewoda stwierdził, że organ pierwszej instancji ustalając strony postępowania korzystał z informacji z rejestru gruntów Katastru Miejskiego. Jak wynika z akt sprawy, według danych pobranych przez Prezydenta z rejestru w dniu 17 sierpnia 2021 r. właścicielem działki nr [...] był G.S. i do niego była kierowana korespondencja w sprawie, ponieważ nie poinformował on organu o zbyciu działki. Dopiero przed wydaniem decyzji organ pierwszej instancji ustalił aktualnego właściciela działki i skierował decyzję kończącą postępowanie do właściwych stron.
Dalszą analizę organ odwoławczy przeprowadził w odniesieniu do stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawartego w wyroku z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 705/18, w którym wskazano, że w sprawie mamy do czynienia z trzecią kondygnacją nadziemną o parametrach (gabarytach) mniejszych niż druga kondygnacja nadziemna. Skoro w projekcie zaplanowano w istocie trzecią kondygnację nadziemną, to zgodnie z § 5 pkt 5 miejscowego planu kondygnacja trzecia nadziemna powinna być poddaszem z dachem stromym, a nie płaskim. Nie ma przy tym znaczenia, że dopuszczalna planem wysokość budynku mieszkalnego nie została przekroczona. Organ odwoławczy zauważył dodatkowo, że Prezydent, w oparciu o wskazania zawarte w powyższym wyroku, postanowieniem z dnia 7 września 2021 r. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym projekcie budowlanym, m.in. w zakresie kształtu dachu i ilości kondygnacji, wymogów dotyczących antresoli oraz przesłaniania oraz nasłonecznienia projektowanych budynków oraz budynków istniejących na działkach sąsiednich, zaś inwestor dostosował projekt do tych wymogów.
W dalszej kolejności Wojewoda odniósł się do zgodności projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego, wskazując, że planowana inwestycja znajduje się na terenie oznaczonym symbolem [...]MN. W § 14 planu miejscowego dla terenu [...]MN przyjęto następujące przeznaczenie podstawowe: a) zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, b) zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna, c) żłobki, d) edukacja, e) place zabaw, f) infrastruktura drogowa. Jako przeznaczenie uzupełniające terenu wskazano: a) usługi, b) wytwarzanie energii cieplnej, c) urządzenia infrastruktury technicznej. Organ odwoławczy podniósł w tym kontekście, iż z akt sprawy wynika, że projektowana inwestycja obejmuje pięć budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych. Zgodnie z art. 3 pkt 2a u.P.b pod pojęciem budynku mieszkalnego jednorodzinnego należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. W ocenie Wojewody prawidłowo zatem przyjął organ pierwszej instancji, że inwestor spełnił warunki dotyczące funkcji planowanej inwestycji również w kontekście definicji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej zawartej w § 4 pkt 1 planu miejscowego. Następnie Prezydent prawidłowo – zdaniem organu odwoławczego – zweryfikował projekt pod kątem ustaleń planu miejscowego dotyczących kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu, tj. w zakresie maksymalnej wysokości budynków (§ 5 pkt 3), liczby kondygnacji nadziemnych budynków (§ 5 pkt 4) z zastrzeżeniem dopuszczenia trzeciej kondygnacji nadziemnej wyłącznie w poddaszu z dachem stromym (§ 5 pkt 5).
Wojewoda uznał także, iż wbrew zarzutom skarżących organ pierwszej instancji prawidłowo zweryfikował wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej. Zgodnie z § 6 pkt 3 planu miejscowego, powierzchnia terenu biologicznie czynnego musi stanowić co najmniej 40% powierzchni działki budowlanej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z projektu budowlanego wynika, że powierzchnia terenu biologicznie czynnego stanowi [...] m2, tj. 52,16% powierzchni działki budowlanej. Odnosząc się do zarzutów odwołania, Wojewoda wskazał na definicję legalną zawartą w § 3 pkt 22 r.w.t., zgodnie z którą przez teren biologicznie czynny należy rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2, oraz wodę powierzchniową na tym terenie.
Wojewoda, ustosunkowując się do zarzutu zatwierdzenia projektu budowlanego, w którym nie zapewniono dostępu do drogi publicznej, odniósł się do art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 977 ze zm., dalej zwanej u.p.z.p.), zgodnie z którym przez dostęp do drogi publicznej należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż w myśl § 14 ust. 3 pkt 1 planu miejscowego dojazd do terenu [...]MN dopuszcza się wyłącznie od terenów [...]KD-L/1, [...]KDL/3, [...]KD-D/6 i [...]KD-D/8. Zgodnie natomiast z projektem budowlanym dojazd do terenu inwestycji będzie odbywać się od terenu [...]KD-D/6, poprzez drogę wewnętrzną o szerokości ok. 6 m (działka nr [...]), będącej współwłasnością inwestora. Oznacza to, że zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z obowiązującym planem miejscowym, a zarzuty skarżących stanowią zarzuty wobec jego treści.
Za niezasadny Wojewoda uznał również zarzut zatwierdzenia projektu budowlanego, który jest niezgodny z miejscowym planem w zakresie ustaleń dotyczących scalania i podziału nieruchomości. Organ odwoławczy wskazał w tym zakresie, że regulacje zawarte w § 8 planu miejscowego, w tym w zakresie minimalnej powierzchni działki budowlanej dla każdego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dotyczą wyłącznie procedury scalania i podziału nieruchomości, która jest uregulowana w art. 101-108 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 344 ze zm.). Regulacje te dotyczą wyłącznie spraw scalania nieruchomości i ich ponownego podziału na działki gruntu i w konsekwencji nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.
Odnośnie kolejnego zarzutu dotyczącego miejsc postojowych organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 9 pkt 1 lit. a planu miejscowego, dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej należy zapewnić dwa miejsca postojowe na 1 budynek mieszkalny jednorodzinny. Z analizy akt sprawy wynika z kolei, że zaprojektowano 10 miejsc postojowych w garażach w kondygnacji podziemnej, co oznacza, że planowane zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z obowiązującym planem miejscowym.
Za niezasadny organ odwoławczy uznał również zarzut braku odpowiednio zwymiarowanych miejsc parkingowych. Wojewoda podzielił przy tym stanowisko organu pierwszej instancji, że zasadą jest, iż w przypadkach gdy postępowanie administracyjne przeciąga się m.in. na skutek składanych odwołań od decyzji organu pierwszej instancji, sprawę rozpatruje się w oparciu o przepisy, które obowiązywały w dniu złożenia wniosku w sprawie (w przedmiotowej sprawie było to w dniu 19 września 2016 r.). Zgodnie zaś z brzmieniem § 21 ust. 1 r.w.t., stanowiska postojowe dla samochodów osobowych powinny mieć co najmniej szerokość 2,3 m i długość 5 m, przy czym dla samochodów użytkowanych przez osoby niepełnosprawne szerokość stanowiska powinna wynosić co najmniej 3,6 m i długość 5 m, a w przypadku usytuowania wzdłuż jezdni - długość co najmniej 6 m i szerokość co najmniej 3,6 m, z możliwością jej ograniczenia do 2,3 m w przypadku zapewnienia możliwości korzystania z przylegającego dojścia lub ciągu pieszo-jezdnego. Z akt sprawy wynika, że miejsca postojowe zlokalizowane w garażach będą miały szerokość od 2,70 m do 2,86 m, natomiast długość garaży wynosi od 11 m do 12,74 m. Oznacza to, że Prezydent prawidłowo przyjął, że regulacja dotycząca miejsc postojowych zawarta w projekcie spełnia wymogi zarówno obowiązującego planu miejscowego jak i r.w.t.
Wojewoda, odnosząc się zaś do zgodności przedłożonego projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, wskazał w dalszej części uzasadnienia, że zgodnie z § 12 ust. 1 r.w.t., jeżeli z przepisów § 13, § 60 i § 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Stosownie do § 12 ust. 2 r.w.t., sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. W myśl § 12 ust. 9 r.w.t., odległości podziemnej części budynku, a także budowli podziemnej spełniającej funkcje użytkowe budynku, znajdujących się całkowicie poniżej poziomu otaczającego terenu, od granicy działki budowlanej nie ustala się. Zdaniem Wojewody, z analizy projektu zagospodarowania terenu wynika, że projektowana inwestycja spełnia ww. wymogi r.w.t. Odległość budynków od granic z sąsiednimi działkami budowlanymi wynosi: 4,17 m od strony północnej, 11 m od strony zachodniej, 5,53 m od strony południowej oraz 12,07 m od strony wschodniej. Powyższe prowadzi do wniosku, że organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął zgodność przyjętych w zatwierdzonym kwestionowaną decyzją projekcie budowlanym rozwiązań z regulacją § 12 r.w.t.
Analizując zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami odrębnymi Wojewoda odniósł się także do kwestii przesłaniania i nasłonecznienia. W tym kontekście organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z § 13 ust. 1 r.w.t., odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli:
1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m, b) 35 m – dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,
2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.
Z kolei § 13 ust. 2 r.w.t. stanowi, że wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części. Z analizy akt sprawy wynika, że odległość pomiędzy projektowaną inwestycją a budynkami istniejącymi jest większa niż wysokość przesłaniania. Wojewoda podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że projekt spełnia warunki wskazane w § 13 r.w.t.
Zdaniem organu odwoławczego, Prezydent dokonał również prawidłowej analizy spełnienia przepisu § 60 ust. 1 r.w.t., zgodnie z którym pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, klubie dziecięcym, przedszkolu, innych formach opieki przedszkolnej oraz szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 8:00-16:00, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 7:00-17:00. Z kolei § 60 ust. 2 r.w.t. stanowi, że w mieszkaniach wielopokojowych wymagania ust. 1 powinny być spełnione przynajmniej dla jednego pokoju. Analiza projektu przeprowadzona przez Prezydenta wykazała, że planowane sytuowanie budynku nie narusza przepisów dotyczących zapewnienia nasłonecznienia pokojów mieszkalnych w projektowanym budynku przez co najmniej trzy godziny w dniach równonocy w godzinach 7:00-- 17:00 oraz w budynkach sąsiednich.
Dodatkowo Wojewoda wskazał, że organ pierwszej instancji zawarł w uzasadnieniu analizę zgodności rozwiązań projektu w zakresie usytuowania miejsc na pojemniki na odpady stałe z § 23 ust. 3 r.w.t.
Mając na uwadze zarzuty odwołujących o zatwierdzeniu projektu budowlanego, który pomija wymagania prawa w zakresie zapewnienia minimalnej przestrzeni dla ruchu pieszego po biegu schodowym klatki schodowej oraz minimalnych wymiarów spocznika koniecznych dla minięcia się ludzi i ewakuacji, Wojewoda przyjął za organem pierwszej instancji, że wskazany przez skarżących fragment § 68 ust. 1 r.w.t. dotyczy wielkości dla budynków wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego oraz budynków użyteczności publicznej. Przedmiotowa inwestycja dotyczy budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej. Prezydent prawidłowo – zdaniem Wojewody – wskazał, że dla budynków jednorodzinnych minimalna szerokość użytkowa biegu wynosi 0,8 m, minimalna szerokość użytkowa spocznika wynosi 0,8 m, a maksymalna wysokość stopni wynosi 0,19 m. W ocenie Wojewody, z analizy akt sprawy wynika, że przedłożony projekt budowlany spełnia wskazane wymogi. Odnosząc się z kolei do wielkości dróg ewakuacyjnych, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że skoro § 68 ust. 1 r.w.t. określa wielkości spoczników i biegów schodowych, to spełnienie przez projektanta tych wymogów nie może powodować, że inwestycja jest niezgodna z § 242 r.w.t.
Odnosząc się następnie do zarzutów dotyczących projektowanej bawialni, organ odwoławczy stwierdził, że w ramach obecnie obowiązujących regulacji prawnych organ administracji architektoniczno-budowlanej jest uprawniony do stwierdzenia, że projektant, jako osoba wykonująca samodzielne funkcje techniczne, podlegające regulacji art. 12 u.P.b., poświadcza zgodność sporządzonego projektu budowlanego z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej i ponosi odpowiedzialność zawodową, a także cywilnoprawną, za nieprawidłowe w tym zakresie rozwiązania projektowe przyjęte w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym. Z przyjętych regulacji prawnych wynika, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest uprawniony do sprawdzania zgodności projektu budowlanego z wszelkimi obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, natomiast jest upoważniony do uznania, że zgodność tę gwarantuje stosowne oświadczenie projektanta i ewentualnie osób sprawdzających. Wojewoda podzielił pogląd Prezydenta, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może co do zasady kwestionować rozwiązań projektowych przyjętych w projekcie architektonicznym. Organ nie ma możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu – ocenie może jedynie podlegać zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w ściśle określonym w ustawie zakresem.
Odnosząc się z kolei do zarzutu zatwierdzenia projektu budowlanego, w którym inwestor przedstawił warunki uzależniające możliwość podłączenia kanalizacji od wyrażonej zgody właściciela działki nr [...], której nie posiada, organ odwoławczy zauważył, że projekt budowlany przedłożony do zatwierdzenia przewiduje budowę pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wraz z zagospodarowaniem terenu działki nr [...]. Zakres inwestycji w całości zamyka się w granicach działki nr [...], w związku z czym poza zakresem opracowania, a zatem również poza zakresem postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę i poza zakresem oceny organów administracji architektoniczno-budowlanej, pozostają roboty budowlane związane z wykonaniem przyłączy czy sieci na działce nr [...] czy działce nr [...], w tym kwestia zgody współwłaścicieli tych działek na realizację uzbrojenia inwestycji.
Ustosunkowując się do uwag w zakresie rozwiązań dotyczących rozprowadzenia wód opadowych, tzw. deszczówki, Wojewoda zauważył, że inwestor przedłożył pismo Zarządu Zieleni Miejskiej z dnia 4 listopada 2016 r. informujące o braku w pobliżu działki urządzeń wodnomelioracyjnych mogących być odbiornikami wód deszczowych oraz zamieścił w projekcie bilans wód opadowych i opinię geologiczną, z której wynika, że grunty rodzime na działce pozwalają na odbiór wód deszczowych. Zwrócono przy tym uwagę, że w toku wcześniejszych postępowań Wojewoda decyzją z dnia 26 września 2017 r. uchylił decyzję Prezydenta i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji m.in. ze względu na brak przedstawienia szczegółowych rozwiązań w zakresie chłonności gruntu na działce nr [...]. Inwestor, w uzupełnieniu z dnia 9 marca 2018 r., przedłożył szczegółową ekspertyzę geologa opracowaną dla potrzeb odprowadzania wód opadowych do gruntu, która potwierdza, że w miejscu odprowadzania wód opadowych do gruntu dominują grunty o dobrej i średniej przepuszczalności. Organ pierwszej instancji odniósł się do kopii badań gruntu przeprowadzonych na działce nr [...], przyjmując właściwie, zdaniem Wojewody, że sąsiadujące ze sobą działki mogą mieć rożne warunki geologiczne. Zdaniem Wojewody, hipotezy skarżących dotyczące wód opadowych nie są poparte wiarygodnymi analizami (sporządzonymi przez osoby posiadające specjalistyczne uprawnienia), które skutecznie podważyłyby ustalenia autorów ekspertyzy przedstawionej przez inwestora.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na powyższą decyzję wnieśli skarżący, zarzucając w niej naruszenie przepisów:
1) postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego oraz dowolną jego ocenę, wyrażającą się m.in. w zastosowaniu błędnej wykładni przedłożonych opinii i uwzględnieniu tylko wniosków wynikających z opinii przedłożonej przez inwestora z nieuzasadnionym pominięciem argumentacji skarżących;
b) art. 10 § 1 K.p.a., tj. braku prawa strony do udziału w postępowaniu;
c) art. 9 i art. 11 oraz art. 107 K.p.a. poprzez niedostateczne, błędne wyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podstaw i przesłanek podjętego rozstrzygnięcia oraz błędne odniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, w tym w szczególności do zarzutów niezapewnienia przez inwestora: dostępu do drogi publicznej, odpowiednio zwymiarowanych garaży podziemnych dla samochodów, kanalizacji, zgodnej z planem miejscowym powierzchni biologicznie czynnej (poniżej 40%), rozwiązań technicznych dla odprowadzenia wód opadowych (deszczówki), odpowiednio zwymiarowanych dojazdów (dróg) do garaży podziemnych, zapewnienia izolacji wodnej garaży podziemnych zapobiegających zalewaniu wodami gruntowymi, co zagraża życiu i zdrowiu użytkowników obiektu;
d) art. 8 K.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej przez wydanie błędnej decyzji, nieuwzględniającej dotychczasowej linii orzeczniczej sądów administracyjnych w sprawach tożsamych do zaskarżonej decyzji;
e) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji;
2) prawa materialnego, tj.:
a) § 22 ust. 1 pkt 1 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż samochody parkujące w garażu podziemnym nie muszą spełniać wymagania jak dla wariantu "wzdłuż jezdni", przez co ograniczone jest dojście i przejście i możliwość ewakuacji użytkowników z kondygnacji -1;
b) § 28 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że inwestycja ma zapewniony dostęp do kanalizacji;
c) § 29 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaprojektowana inwestycja w zakresie odprowadzania wód jest zgodna z przepisami, tj. nie będzie kierowała wód na działki sąsiednie;
d) § 57 ust. 1 i 2 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że bawialnia spełnia wymogi prawidłowego oświetlenia dziennego;
e) § 68 ust. 1 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że inwestycja spełnia wymogi minimalnej szerokości użytkowania schodów do ewakuacji;
f) § 104 ust. 1 i 3 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że inwestycja spełnia wymogi prawidłowej szerokości drogi manewrowej dla pojazdów;
g) § 242 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że inwestycja spełnia wymogi prawidłowych wymiarów dróg ewakuacyjnych;
h) art. 35 ust. 1 pkt 1a u.P.b. poprzez przyjęcie, że projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego i innymi aktami prawa miejscowego.
W związku z powyższymi zarzutami, skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi i o stwierdzenie nieważności decyzji organu drugiej instancji w całości, a na wypadek uznania przez sąd, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji – o jej uchylenie bądź zwrot sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji i zobowiązanie organu do powołania biegłego z zakresu geologii celem przeprowadzenia opinii w zakresie rodzaju spoistości gruntu w kontekście braku możliwości odprowadzenia wód opadowych z nieruchomości inwestora oraz zasądzenie kosztów postępowania w sprawie solidarnie na rzecz skarżących.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Uczestniczka postępowania w odpowiedzi na skargę do pisma z dnia 3 grudnia 2024 r. dołączyła odpis decyzji Prezydenta Nr 1300/2024 z dnia 28 czerwca 2024 r. o zmianie ostatecznej decyzji Prezydenta Nr 4469/2021 z dnia 30 grudnia 2021 r., zaś w piśmie z dnia 4 grudnia 2024 r., w przypadku wątpliwości lub niejasności związanych z projektem budowlanym i zezwoleniami na budowę, zawnioskowała o odroczenie rozprawy z uwagi na nieobecność spowodowaną planowaną operacją w dniu 9 grudnia 2024 r.
Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. skarżący podtrzymali zarzuty i wnioski skargi, zaś Sąd postanowił oddalić wniosek uczestniczki postępowania o odroczenie rozprawy z uwagi na brak istotnych okoliczności uzasadniających takie odroczenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej zwanej u.P.p.s.a), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 u.P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem doszło do naruszenia przepisów postępowania, o jakim mowa w powołanym art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) u.P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie kontroli tut. Sądu podlegała decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie: a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Dokładne i rzetelne ustalenie powyższych okoliczności, również przez organ drugiej instancji, ma o tyle doniosłe znaczenie, że w zgodnie z art. 35 ust. 4 u.P.b. w razie spełnienia powyższych wymagań oraz warunku określonego w art. 32 ust. 4 u.P.b. (złożenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane) organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W powyższych regulacjach normatywnych określono zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Do kompetencji tego organu należy sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadająca właściwe uprawnienia budowlane. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega natomiast sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanymi.
Przepis zaś art. 35 ust. 4 u.P.b. jednoznacznie ustala, że właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeżeli spełnione zostały wymagania, o których mowa powyżej, oraz wówczas gdy inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 u.P.b.). Oznacza to więc, że przepis z art. 35 ust. 4 u.P.b. nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tego pozwolenia.
Prowadzenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę powinno odbywać się z poszanowaniem przepisów procedury administracyjnej, również przez organ drugiej instancji. Istotą bowiem postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego zawartą w art. 15 K.p.a., jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie przez organ odwoławczy. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy. Zgodnie bowiem z treścią art. 138 K.p.a. organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, co oznacza, że ma on obowiązek rozpatrzeć wszystkie okoliczności sprawy i żądania strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu decyzji. Brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności w uzasadnieniu decyzji, a rozstrzygających sporne interesy stron, stanowi naruszenie art. 107 § 4 K.p.a.
Rozpoznając sprawę merytorycznie, organ odwoławczy ponownie rozpatruje daną sprawę w jej całokształcie, zaś granice postępowania odwoławczego wyznaczają zasady ogólne postępowania administracyjnego, a przede wszystkim zasada prawdy obiektywnej, zasada praworządności i zasada dwuinstancyjności. Z zasady ogólnej prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a. wynika, że na organ odwoławczy nałożony został obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym do zastosowania art. 136 K.p.a., a więc uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Z zasady praworządności wypływa obowiązek czuwania nad zgodnością z prawem decyzji organu pierwszej instancji. Istota zatem postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, która była przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
Zasada zawarta w art. 7 K.p.a. nabiera szczególnego wymiaru w sytuacji, gdy w sprawie występują sporne interesy stron, a taka sytuacja zaistniała w rozpatrywanej sprawie: z jednej strony inwestor, który zamierza zrealizować sporną inwestycję, a z drugiej strony – skarżący nie zgadzający się na realizację projektowanych budynków jako niekorzystnie oddziaływujących na ich nieruchomości. W takiej sytuacji zadaniem organów administracji było przeprowadzenie wszechstronnej analizy argumentów obu stron i podjęcie decyzji, w której uzasadnieniu wyraźnie będzie stwierdzone, jakie względy zostały wzięte pod uwagę przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, dlaczego pewne argumenty zostały przedłożone nad inne i w jaki sposób zagwarantowano to, by interesy strony, dla której decyzja będzie negatywna, zostały w możliwie największym stopniu zabezpieczone.
Zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zadaniem zatem uzasadnienia faktycznego i prawnego jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiące dyspozytywną część decyzji. Obowiązkiem zaś każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawej, co wypływa również z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 K.p.a. (zasada udzielania informacji), art. 7 K.p.a. (zasada wyjaśnienia stanu faktycznego), art. 11 K.p.a. (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy). Na podstawie art. 77 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z kolei na organie odwoławczym spoczywa obowiązek usunięcia naruszeń prawa popełnionych przez organ pierwszej instancji.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że decyzja organu odwoławczego nie czyni zadość powołanym przepisom, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., bowiem brak jest wyjaśnień nie tylko wszystkich okoliczności sprawy, ale i ustosunkowania się do wszystkich zarzutów i bardzo szczegółowo opisanych kwestii podnoszonych we wniesionych odwołań kwestionujących prawidłowość rozwiązań przyjętych w kontrolowanym projekcie budowlanym oraz wskaźników i wymagań odnoszących się do kształtu i lokalizacji planowanej inwestycji na określonym terenie.
Przede wszystkim Wojewoda nie odniósł się w pełni w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do zarzutu dotyczącego wyliczenia powierzchni biologicznie czynnej. Zdaniem skarżących, powierzchnia terenu biologicznie czynnego stanowi 39% powierzchni działki budowlanej, zatem zatwierdzony projekt budowlany nie spełnia wymogu, że 40% powierzchni działki musi stanowić powierzchnia biologicznie czynna. Organ odwoławczy pominął w swoich rozważaniach kwestię, że w zestawieniu powierzchni w projekcie nie została w ogóle uwzględniona powierzchnia betonowych zjazdów do garaży, a w konsekwencji – wpływu na obliczenie powierzchni biologicznie czynnej.
Wojewoda nie odniósł się również w pełni do zarzutu donoszącego się do braku zapewnienia obligatoryjnych i odpowiednio zwymiarowanych miejsc parkingowych, ograniczając się do analizy planowanej inwestycji w kontekście § 21 ust. 1 r.w.t. W tym zakresie skarżący podnosili jednak dodatkowo kwestię zgodności projektowanych budynków z § 9 planu miejscowego oraz zastosowania przepisów § 104 r.w.t.
Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewoda powinien również odnieść się i wyjaśnić dogłębnie zagadnienia związane z zapewnieniem odprowadzania wód opadowych, tzw. deszczówki, bowiem organ odwoławczy w tym zakresie ograniczył się do stwierdzenia, że ekspertyza geologa wykonana została przez osobę mającą stosowne uprawnienia i wiedzę, kwestionując w ten sposób obawy skarżących dotyczące wód opadowych. W tym przedmiocie skarżący wskazywali jednak na § 29 r.w.t. oraz przeprowadzone na działkach sąsiednich badania geotechniczne wskazujące na słabą przepuszczalność gruntu, przedstawiając dodatkowo dokumentację fotograficzną obrazującą wodę stojącą na działce przeznaczonej pod sporną inwestycję. W tym zakresie zabrakło szczegółowej analizy w sytuacji, gdy skarżący obawiają się nie tylko zalewania sąsiednich nieruchomości, ale również podziemnych garaży projektowanych budynków, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę charakter i zasięg planowanej inwestycji oraz fakt planowanego odprowadzania wód opadowych do gruntu działki, na której ma być usytuowana planowana inwestycja.
W pozostałym zakresie Sąd nie stwierdził dalszych naruszeń prawa powszechnie obowiązującego, jednakże ponownie rozpoznając sprawę w jej całokształcie, organ odwoławczy będzie musiał również uwzględnić fakt podjęcia przez organ pierwszej instancji w dniu 28 czerwca 2024 r. decyzji Nr 1300/2024 o zmianie ostatecznej decyzji z dnia 30 grudnia 2021 r. Nr 04469/2021 zatwierdzającej projekt budowalny i udzielającej pozwolenia na budowę spornej inwestycji w zakresie zmiany ilości kondygnacji i wysokości projektowanych budynków, rezygnacji z podpiwniczenia, zmiany kąta nachylenia połaci dachowej i zmiany powierzchni zabudowy. Należy w tym zakresie jedynie zauważyć, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2017 r., sygn. akt II GPS 1/17, w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego można wszcząć postępowanie administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Uwzględniając powyższe – w ocenie Sądu – zaskarżona decyzja musiała zostać wyeliminowana z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) u.P.p.s.a. Stąd orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku.
W pkt II sentencji wyroku postanowiono o kosztach postępowania sądowego na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 u.P.p.s.a. oraz w zw. z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 535 ze zm.), § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.) i art. 1 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 4 i pkt IV Załącznika do ustawy z dnia 6 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 2111 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło