II SA/Wr 748/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku "[...]″ sp. z o.o. sp. k. z/s w [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "[...]″ sp. z o.o. sp. k. z/s w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki rozbudowanej części parkingu naziemnego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Skarżąca spółka wniosła skargę na wskazaną w rubrum decyzję DWINB utrzymującą w mocy decyzję PINB [...] z [...].05.2019 r., nr [...], nakazującą spółce rozbiórkę rozbudowanej części parkingu naziemnego, zlokalizowanego na terenie działki nr [...] przy ul. [...] we [...] (obejmującej wszystkie elementy składowe – krawężniki, nawierzchnię, podbudowę, elementy odwodnienia). W skardze pełnomocnik wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na fakt, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazano, że wykonanie decyzji o rozbiórce rozbudowanej części parkingu doprowadzi do konieczności demontażu utwardzenia terenu, co wiązać się będzie z dezorganizacją dojazdu do budynku biurowego przy ul. [...][...], znacznymi kosztami rozbiórki oraz potrzebą odmiennej organizacji dostaw do budynku biurowego. Wskazano przy tym, że na podstawie decyzji ma dojść do rozbiórki jedynie części utwardzonego terenu zlokalizowanego na działce nr [...], a więc nie całości placu zorganizowanego przy budynku biurowym. W konsekwencji oznacza to, że dojazd do budynku zostanie ograniczony i nie będzie odpowiedni dla większych samochodów dostawczych, a tym samym doprowadzi to do uniemożliwienia dojazdu i dostaw do budynku biurowego, a to spowoduje wymierne straty po stronie spółki. Istotne jest również to, że ograniczenie dostaw i dojazdu do budynku może także doprowadzić do powstania roszczeń po stronie najemców powierzchni biurowych, co w sposób oczywisty wiązać się będzie z konsekwencjami finansowymi po stronie skarżącej. Ponadto gdyby się okazało, że rozbiórka została orzeczona niesłusznie, wówczas wiązać się to będzie z koniecznością ponownego dokonania utwardzenia, co z różnych względów może być utrudnione, np. ze względu na możliwości organizacyjne czy też środki finansowe. Odnosząc się do przesłanki trudnych do odwrócenia skutków, autor wniosku wskazał, że nakaz rozbiórki dotyczy jedynie części istniejącego utwardzenia, a więc jego rozbiórka będzie ingerowała w część terenu, która również jest utwardzona, ale nie objęta przedmiotem niniejszego postępowania. Oznacza to, że rozbiórka siłą rzeczy będzie ingerować w tą część placu, co do której brak jest podstaw, aby w jakikolwiek sposób naruszać jego substancję i tym samym w sposób znaczny i nieuzasadniony będzie ingerować w prawo własności skarżącej. Zauważono również, że istniejące utwardzenie zabezpiecza teren przed osunięciem, bowiem na działce występuje znaczna nierówność terenu w postaci wzniesienia. W przypadku wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę utwardzenia nie można wykluczyć prawdopodobieństwa osunięcia się mas ziemi, bądź utraty stabilności gruntu, co może stanowić znaczne zagrożenie dla istniejącego budynku, a także części utwardzenia nieobjętej przedmiotowym postępowaniem i doprowadzić do ich osunięcia, co w efekcie skutkować będzie trudnymi do odwrócenia skutkami stabilności obiektów znajdujących się w obrębie działki nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania skarżącej spółki koniecznym jest odwołanie się do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy. Może mieć bowiem miejsce jedynie w przypadku gdy zachodzą przesłanki, o których mowa powyżej. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu, Sąd jest związany zawartym w nim zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Wykazanie przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu jest rzeczą wnioskodawcy, który powinien uzasadnić swój wniosek i wskazać konkretne okoliczności świadczące, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione i konieczne. W odniesieniu do wyżej wymienionych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, należy zauważyć, że w orzecznictwie wskazuje się, że chodzi o taką szkodę, niekoniecznie materialną, która nie mogłaby być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie oraz przy zaistnieniu której zachodzi przesłanka istotnych trudności w przywróceniu rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide: postanowienie NSA z 8.08.2014 r., sygn. akt II OZ 752/14). W ocenie sądu, powyższe przesłanki zostały w sprawie spełnione. W niniejszej sprawie, skarżąca spółka powołała się zarówno na konieczność poniesienia przez nią wysokich kosztów wykonania nałożonego obowiązku rozbiórki ale także konsekwencje w postaci ograniczenia możliwości wykorzystania całego terenu zlokalizowanego na działce nr [...], który obecnie służy obsłudze budynku biurowego. Wynikłe z tego faktu ograniczenia dostaw i dojazdu do budynku biurowego mogą doprowadzić do powstania roszczeń po stronie najemców powierzchni biurowych, co w sposób oczywisty wiązać się będzie z konsekwencjami finansowymi po stronie skarżącej. Podniesiono również, że nakaz rozbiórki dotyczy jedynie części istniejącego utwardzenia. Ponadto wskazano na ryzyko związane z osunięciem się ziemi ze względu na nierówność terenu. Skarżąca spółka uprawdopodobniła zatem, że wykonanie decyzji będzie się dla niej wiązało z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, zaś powrót do stanu pierwotnego, jakkolwiek w ocenie Sądu - możliwy, będzie jednak uciążliwy. Biorąc zatem pod uwagę zasady doświadczenia życiowego – można stwierdzić, że zarówno rozbiórka parkingu naziemnego obejmująca wszystkie elementy składowe – krawężniki, nawierzchnię, podbudowę, elementy odwodnienia, jak i późniejsze ewentualne przywrócenie wykonanych prac do stanu pierwotnego, wiązać się będzie nie tylko ze znacznym nakładem kosztów, ale przede wszystkim prowadzić będzie do dezorganizacji pracy najemców budynku biurowego, co niewątpliwe może wiązać się z niekorzystnymi dla spółki roszczeniami. Stąd też wykonanie zaskarżonej decyzji należało wstrzymać. Należy jednocześnie podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji jest niezależne od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.