II SA/Wr 78/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 9 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę z dnia [...] stycznia 2020 r. na wymienioną w sentencji decyzję Wojewody [...]. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 29 stycznia 2020 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi ujawnionych na etapie jej wstępnego badania, przez złożenie ośmiu jej odpisów oraz podanie numeru PESEL skarżącego. Również zarządzeniem z dnia 29 stycznia 2020 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł. W wydanych zarządzeniach zakreślono termin na ich wykonanie wynoszący 7 dni oraz rygor odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższych wezwań (karta 14 akt sądowych), przesyłka została doręczona w dniu [...] lutego 2020 r. Zatem termin zakreślony na złożenie ośmiu odpisów skargi, podanie numeru PESEL skarżącego i uiszczenie wpisu od skargi upłynął z dniem [...] lutego 2020 r. Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] lutego 2020 r. w kasie Sądu został uiszczony wpis od skargi. Pismo z dnia [...] lutego 2020 r. (złożonym osobiście na Biurze Podawczym Sądu w dniu [...] lutego 2020 r.) stanowi częściowe uzupełnienie braków formalnych skargi – został podany numer PESEL skarżącego oraz złożone odpisy skargi w ilości siedmiu, zamiast ośmiu zgodnie z wezwaniem. Pismem z dnia [...] lutego 2020 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do dokonania ww. czynności. W uzasadnieniu wskazał, że termin nie został dotrzymany z przyczyn niezawinionych. Wyjaśnił, że wpis został uiszczony w terminie, a w dniu [...] lutego 2020 r. ustała przyczyna uchybienia i uzupełnione braki formalne poprzez podanie numeru PESEL i dołączenie ośmiu odpisów skargi. Zdaniem skarżącego niezawinione niedotrzymanie terminu było spowodowane tym, że mieszka na stałe w Szwajcarii i w terminie do uzupełnienia braków skarżący tam, przebywał. Wskazał, że podany adres jest jedynie adresem pełnomocnika do doręczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Z unormowań przepisów art. 86 i 87 p.p.s.a. wynika, że do przesłanek przywrócenia przez sąd terminu do dokonania czynności procesowej, które powinny zostać spełnione w sposób kumulatywny, należą: złożenie przez stronę wniosku w tym przedmiocie (art. 86 § 1 zd. pierwsze i art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym wniosek ten należy złożyć w terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.); w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.); ponadto wraz z wnioskiem należy dokonać czynności, której nie dokonano w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Kluczowe znaczenie ma w niniejszej sprawie ustalenie, czy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. II OZ 712/08; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r., sygn. I CKN 1261/99; publ. Biuletyn SN 2000/5/12). Odnosząc powyższe kryteria do rozpoznawanego wniosku, należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w niedochowaniu terminu. W opinii sądu argumentacja podniesiona we wniosku nie może świadczyć o braku winy strony. Fakt stałego zamieszkiwania w Szwajcarii nie stanowi okoliczności, która uprawdopodobniałaby brak winy skarżącego w niedochowaniu terminu. W takiej sytuacji strona dbająca należycie o swoje interesy powinna mieć ustanowionego pełnomocnika w sprawie, który będzie działał w ochronie jej interesów. Podkreślić należy, że na stronie, która nie zamieszkuje w Polsce w trakcie postępowania, spoczywa powinność takiego zorganizowania spraw, aby podczas nieobecności jej interesy nie doznały uszczerbku. Skarżący, wiedząc, że w trakcie postępowania będzie przebywał poza miejscem zamieszkania, powinien zadbać o właściwe prowadzenie spraw sądowych podczas swojej nieobecności. Jeżeli strona takich czynności nie podjęła, lub uczyniła to nieudolnie, w konsekwencji czego uchybiła terminowi wyznaczonemu do dokonania czynności, to nie można mówić o braku jej winy w powstaniu uchybienia. Skarżący nie wskazał w skardze, że podany adres jest jedynie adresem pełnomocnika pocztowego. Ponadto, jeśli skarżący zamieszkuje na stałe w Szwajcarii to Sąd może korespondować ze skarżącym poprzez kierowanie przesyłek na adres szwajcarski. Jednak jak wynika z akt sprawy, adres taki nie został wskazany. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu skutecznych działań, mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Wnosząc skargę, strona winna liczyć się z możliwością prowadzenia korespondencji z sądem i wynikającą z tego powinnością dochowywania wyznaczonych przez sąd terminów. Skarżący podając adres pełnomocnika do doręczeń (ul. [...][...] we [...]), jednocześnie zamieszkując na stałe w Szwajcarii pozbawił sam siebie możliwości należytego dbania o własne interesy. Ciężar negatywnych skutków tego niedopatrzenia spoczywa wyłącznie na skarżącym, który nie zabezpieczył we właściwy sposób swoich interesów. Należy również wskazać, że skarżący mimo wskazania w piśmie z dnia [...] lutego 2020 r. (złożonego w dniu [...] lutego 2020 r.) numeru PESEL oraz załączników do pisma poprzez dołączenie ośmiu odpisów skargi z dnia [...] stycznia 2020 r. – dołączył ich jedynie siedem. Ten brak nie został uzupełniony przy wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W rozpatrywanej sprawie przyjąć zatem należy, że skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia szczególnych okoliczności, wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu jak również nie dokonał czynności, której terminowi uchybił – z tych przyczyn nie jest możliwe przywrócenie terminu. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.