II SA/Wr 869/11
WyrokWSA we Wrocławiu2012-02-16
Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Mieczysław Górkiewicz, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ma obowiązek poszukiwania i udostępniania informacji o nieruchomościach należących do wskazanej osoby fizycznej na podstawie nieprecyzyjnego wniosku?Ratio decidendi
Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ma obowiązek udostępniania jawnych informacji zawartych w operacie ewidencyjnym tylko wtedy, gdy wniosek dotyczy konkretnie określonej nieruchomości. Nie ma natomiast obowiązku poszukiwania informacji na podstawie nieprecyzyjnego wniosku, który wskazuje jedynie właściciela bez określenia konkretnej nieruchomości. Wnioskodawca musi wykazać interes prawny i precyzyjnie określić przedmiot żądania informacji.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej we Wrocławiu zwrócił się do Starosty L. o udostępnienie informacji z ewidencji gruntów i budynków dotyczących nieruchomości należących do osoby fizycznej Z. S., wskazując jej dane osobowe. Starosta odmówił udostępnienia tych danych, argumentując, że wniosek nie dotyczy konkretnej nieruchomości, a organ nie ma obowiązku poszukiwania takich informacji. Dyrektor Izby Celnej złożył zażalenie, które utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarga Dyrektora Izby Celnej do WSA we Wrocławiu została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 lutego 2012 r. sprawy ze skargi D. I. C. we W. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych dotyczących informacji o gruntach, budynkach i lokalach stanowiących własność osoby fizycznej oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta L., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 219 w związku z art. 217 § 2 pkt 2 kpa, odmówił Dyrektorowi Izby Celnej we W. udostępnienia danych dotyczących informacji o gruntach, budynkach i lokalach stanowiących własność osoby fizycznej.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że Dyrektor Izby Celnej we W. wystąpił z wnioskiem o wyszukanie nieruchomości należących do Z. S. zamieszkałego w L. Jako podstawę prawną do uzyskania tych informacji wnioskodawca podał art. 36 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.).
Starosta L. zaznaczył, że zasady udostępniania danych z operatu ewidencyjnego określa art. 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287), natomiast zasady wydawania zaświadczeń regulują przepisy art. 217-220 kpa. Wskazując, że wnioskodawca żąda wyszukania nieokreślonych bliżej nieruchomości należących do dłużnika w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, organ I instancji wywodził, że warunkiem wydania wypisu lub podania numeru księgi wieczystej jest konkretne określenie przez wnioskodawcę nieruchomości, a przedmiotem otrzymanego wniosku nie jest potwierdzenie informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków co do konkretnej nieruchomości, lecz ustalenie majątku wyżej wymienionej osoby. Starosta stwierdził, że zgodnie z art. 913-920 kpc organami właściwymi do wyjawiania majątku są sądy powszechne oraz komornik, a nie organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków.
W zażaleniu złożonym na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Celnej we W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając mu naruszenie art. 24 ust. 2, 4 i 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez jego błędną wykładnię.
Uzasadniając swoje stanowisko Dyrektor Izby Celnej we W., przytoczywszy art. 36, art. 19 § 5 i art. 164 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wywodził, że udostępnienie wnioskowanej informacji jest konieczne do podjęcia postępowania zabezpieczającego, a w dalszej konsekwencji złożenia wniosku o egzekucję z nieruchomości do właściwego organu. Udzielenie zatem informacji o posiadanych nieruchomościach organowi egzekucyjnemu, który nie prowadzi bezpośrednio egzekucji z nieruchomości jest konieczne, bowiem ustalenie istnienia tej nieruchomości, zabezpieczenie hipoteczne na tej nieruchomości, jak również złożenie wniosku o wszczęcie egzekucji z nieruchomości należy do ustawowych działań tego organu. Dyrektor Izby Celnej we W. podał, że Z. S. jest dłużnikiem Izby, a prowadzona wobec niego egzekucja administracyjna należności Skarbu Państwa jest bezskuteczna. Interes prawny Dyrektora Izby Celnej we W. w uzyskaniu informacji z ewidencji gruntów wynika z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz z przepisów prawa cywilnego. Na potwierdzenie swojego stanowiska Dyrektor Izby Celnej przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt OSK 1444/10 stwierdzający, że informacje z ewidencji gruntów o nieruchomościach dłużnika nie są zaświadczeniami wydawanymi w trybie art. 217 kpa, ale informacją publiczną, której udzielenie zależy od wykazania interesu prawnego, który wynikać może z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz z przepisów prawa cywilnego. Dyrektor Izby Celnej we W. podkreślił, że ewidencja gruntów, budynków i lokali jest w świetle art. 24 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego jawnym i powszechnie dostępnym zbiorem informacji. Nie służy ona ochronie praw poszczególnych podmiotów, ale polityce fiskalnej państwa, prawu budowlanemu, ochronie gruntów, gospodarce przestrzennej oraz organom administracji państwowej i obywatelom. Jedynym sposobem indywidualizacji nieruchomości w sądzie prowadzącym księgi wieczyste jest podanie numeru księgi, które to dane są w posiadaniu starostów. Wobec powyższego – zdaniem Dyrektora Izby Celnej – nie ma podstaw prawnych do odmowy udzielenia organowi administracji państwowej informacji o nieruchomościach i numerach ksiąg wieczystych należących do wskazanej z imienia i nazwiska osoby.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W., po rozpatrzeniu powyższego zażalenia, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ II instancji zaznaczył, że stosownie do art. 51 ust. 3 Konstytucji, każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych, a ograniczenie tego prawa może określić ustawa. Przytoczywszy unormowania zawarte w art. 20 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 24 ust. 2 i ust. 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, powołując się na wyrok NSA z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 560/06, podkreślił, że kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wskazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania.
Zaznaczając, że przepisy obecnie obowiązującej ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne określają szczegółowe zasady prowadzenia, tryb udostępniania danych oraz udzielania informacji z operatu ewidencyjnego, organ II instancji podniósł, że do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy w szczególności udostępnianie danych ewidencyjnych w formie przewidzianej w art. 24 ust. 3 wyżej wymienionej ustawy. Zgodnie z tym przepisem starosta udostępnia dane ewidencyjne w formie: 1) wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu; 2) wyrysów z mapy ewidencyjnej; 3) kopii dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego; 4) plików komputerowych sformatowanych zgodnie z obowiązującym standardem wymiany danych ewidencyjnych; 5) usług, o których mowa w art. 9 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej.
Wojewódzki Inspektor stwierdził, że ponieważ wypis z operatu ewidencyjnego jest zaświadczeniem w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, stąd zasady dotyczące wydawania zaświadczeń mają tutaj zastosowanie. Powołując się na art. 217 § 2 kpa organ wskazał, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przewidują istnienie interesu prawnego po stronie wnioskodawcy.
Organ II instancji podniósł następnie, że uprawnienia do uzyskania informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków mają również podmioty wymieniane w przepisach szczególnych, które stanowią wyjątek od ogólnej zasady określonej w przepisach Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W szczególności przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji regulują postępowanie oraz środki przymusu, jakie mogą być stosowane przez administracyjne organy egzekucyjne i wierzycieli w celu doprowadzenia do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków. Przepisy art. 36 tej ustawy stanowią, że w zakresie niezbędnym do prowadzenia egzekucji, organ egzekucyjny może żądać od uczestników postępowania informacji i wyjaśnień, jak również zwracać się o udzielenie informacji do organów administracji publicznej oraz jednostek administracyjnych im podległych lub podporządkowanych, a także innych podmiotów. Informacje i wyjaśnienia udzielane są nieodpłatnie przez uczestników postępowania egzekucyjnego oraz organy administracji publicznej i jednostki im podległe lub przez nie nadzorowane. Wojewódzki Inspektor wskazał, że stosownie do art. 19 § 5, Dyrektor Izby Celnej "jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości".
Analizując treść zażalenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zauważył, że skarżący zarzuca Staroście L. naruszenie art. 24 ust. 2, 4 i 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez jego błędną wykładnię. Ustosunkowując się do tego zarzutu organ odwoławczy podkreślił, że wniosek do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków o udostępnienie danych z tego operatu może być rozpatrzony wyłącznie w oparciu o ustawę Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z obecnie obowiązującą treścią art. 24 ust. 2 informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne. Informacje takie dzielą się na dane przedmiotowe i dane podmiotowe. Podział ten został zdefiniowany w art. 20 cytowanej ustawy. Zasada jawności dotyczy jedynie danych wymienionych w ust. 1 powyższego artykułu. Skarżący natomiast nie wnioskuje o wyżej zdefiniowane informacje o konkretnej nieruchomości, ale podaje nazwisko właściciela bliżej nieokreślonej nieruchomości, a zatem wniosek dotyczy wskazania przedmiotu własności konkretnego dłużnika. W opinii organu, w takim przypadku jest to wnioskowanie o udzielenie informacji na temat danych podmiotowych i zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, istnieje katalog osób, którym mogą być udostępnione takie informacje. Wojewódzki Inspektor podkreślił, że informacje o charakterze podmiotowym lub podmiotowo-przedmiotowym mogą być udzielane wyłącznie na zasadach określonych w art. 24 ust. 5 wyżej wymienionej ustawy, a więc z uwzględnieniem zawartych w tym przepisie ograniczeń. Osoba nie będąca właścicielem nieruchomości wpisanej do ewidencji gruntów i budynków może uzyskać wypis zawierający dane osobowe jedynie w przypadku, gdy wykaże interes prawny. Organ II instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie wnioskodawca żądając udostępnienia danych wymienionych w swoim wniosku, w szczególności oznaczenia numerów księgi wieczystej, nie wykazał interesu prawnego znajdującego swoją podstawę w przepisach prawa materialnego, do uzyskania zaświadczenia o żądanej treści. Powołując się na wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1998 r. sygn. akt IV SA 2164/97, organ odwoławczy wywiódł, że o interesie prawnym można mówić wówczas, gdy wskazać można związek pomiędzy obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną określonego podmiotu prawa poprzez wskazanie, iż zastosowanie tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Wskazany we wniosku interes prawny osoby zainteresowanej pozyskaniem tych danych winien być zatem osobisty, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić i znajdujący swoją podstawę w przepisach prawa materialnego oraz potwierdzenia w okolicznościach faktycznych. Dlatego też – zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego – w tym przypadku Dyrektor Izby Celnej nie jest uprawniony do uzyskania żądanych danych w trybie informacji udzielanej na podstawie art. 24 ust. 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ II instancji wskazał, że zgodnie z tym przepisem, organ egzekucyjny może, między innymi, zwracać się do organów administracji publicznej o udzielenie informacji i wyjaśnień. Powyższy zakres został jednak ograniczony poprzez art. 19 § 5 powyższej ustawy, z którego wynika, że Dyrektor Izby Celnej jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że wobec tego, działając jako organ egzekucyjny, Dyrektor Izby Celnej uzyskuje nieodpłatnie informacje i wyjaśnienia udzielane przez organy administracji publicznej jedynie w zakresie niezbędnym do prowadzenia egzekucji, mając na względzie środki egzekucyjne przewidziane w art. 19 § 5. Nie ma zatem podstawy do uzyskania nieodpłatnej informacji z operatu ewidencyjnego o nieruchomościach należących do wskazanej we wniosku osoby, w celu zastosowania środka w postaci egzekucji z nieruchomości.
Organ II instancji wywodził, że art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji musi być interpretowany w kontekście innych postanowień tej ustawy, bowiem dokonuje ona rozróżnienia pomiędzy żądaniem informacji w ramach postępowania egzekucyjnego a poszukiwaniem majątku dłużnika. Zgodnie z art. 71 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli egzekucja administracyjna należności pieniężnych staje się bezskuteczna, organ egzekucyjny lub wierzyciel może zwrócić się do sądu o nakazanie zobowiązanemu wyjawienia majątku, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Podstawą nakazania wyjawienia majątku przez zobowiązanego jest tytuł wykonawczy, o którym mowa w art. 27, albo zarządzenie zabezpieczenia wydane na podstawie przepisów działu IV. Cytowany art. 71 jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 36 i daje organowi egzekucyjnemu możliwość wystąpienia do sądu powszechnego z wnioskiem o wszczęcie postępowania mającego na celu wyjawienie nieznanego organowi majątku dłużnika. Przepis ten przesądza, że ciężar poszukiwania majątku dłużnika nie spoczywa na organie administracji publicznej, do którego organ egzekucyjny występuje z wnioskiem o udzielenie informacji w trybie że art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, lecz na organie egzekucyjnym.
Zaznaczając, że Dyrektor Izby Celnej we W. jako podstawę prawną upoważniającą do pozyskania danych wskazał § 51 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, który dotyczy formy udostępniania danych z operatu ewidencyjnego, D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podniósł, że kwestia udostępniania tych informacji jest obecnie uregulowana w art. 24 ust. 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, która jest aktem nadrzędnym nad wyżej wymienionym rozporządzeniem. Zauważając, że ustawa przewiduje różne formy udostępniania danych ewidencyjnych, organ odwoławczy wywiódł, że ze względu na zakres możliwych do udzielenia w tym trybie informacji, wniosek winien dotyczyć konkretnych nieruchomości zindywidualizowanych poprzez kryterium określone w art. 20 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Kryterium indywidualizacji nie może dotyczyć właściciela, gdyż dane o charakterze osobowym w tym trybie nie mogą być udostępniane. Informacje obejmujące dane o nieruchomościach oraz numerach ksiąg wieczystych nieruchomości, w których posiadaniu znajduje się wskazana we wniosku osoba, udostępniane są jedynie w formie wypisu z rejestru gruntów. Jego treść i forma unormowana została w załączniku nr 5 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie, mimo iż stronie skarżącej jest znane nazwisko i imię dłużnika, to żądanie od organów prowadzących ewidencję informacji czy dana osoba figuruje jako właściciel (użytkownik wieczysty) nieruchomości gruntowej, zabudowanej lub lokalu mieszkalnego z podaniem numeru księgi wieczystej, niewątpliwie jest żądaniem wydania wypisu z rejestru gruntów, zawierającego dane podmiotowe.
W opinii organu II instancji, w przypadku gdy przedmiotem wniosku nie jest uzyskanie zaświadczenia konkretnej określonej treści (konkretnie wskazanego gruntu, budynku lub lokalu), lecz poszukiwanie majątku nieruchomego dłużnika, organ ewidencyjny ma obowiązek odmówić uwzględnienia takiego wniosku.
Reasumując, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków, nie mógł udzielić wnioskodawcy informacji dotyczących majątku osoby wskazanej we wniosku ani w trybie przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ani w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Dyrektor Izby Celnej we W.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 24 ust. 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 36 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i obciążenie kosztami sądowymi strony przeciwnej.
W uzasadnieniu skargi podniesiono ponownie argumenty przytoczone w zażaleniu na postanowienie Starosty L. Podano, że interes prawny Dyrektora Izby Celnej we W. – występującego w niniejszej sprawie w charakterze wierzyciela i organu egzekucyjnego – do uzyskania żądanej informacji o należących do dłużnika nieruchomościach wynika z art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nie jest przy tym istotne, że skarżący – jako organ egzekucyjny – nie prowadzi egzekucji z nieruchomości. Powołując się na wyrok NSA z dnia 20 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 189/09 wywiedziono, że informacje z ewidencji gruntów o nieruchomościach dłużnika nie są zaświadczeniami wydawanymi w trybie art. 217 kpa, lecz informacją publiczną wydawaną na podstawie przepisów ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Podkreślono, że ewidencja gruntów, budynków i lokali w świetle art. 24 ust. 2 i 4 tej ustawy jest zbiorem informacji jawnym i powszechnie dostępnym, każdy – z zastrzeżeniem ust. 5 tego artykułu – może żądać ich udostępnienia. Dane osobowe właścicieli lub innych osób posiadających prawa do tych nieruchomości są udostępniane na zasadach określonych w art. 24 ust. 5 cytowanej ustawy określonym tam podmiotom, to jest właścicielom i innym osobom władającym gruntami, budynkami lub lokalami, których informacja dotyczy, organom administracji publicznej i innym podmiotom realizującym zadania publiczne związane z nieruchomościami, których informacja dotyczy oraz podmiotom, które mają interes prawny w tym zakresie.
W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.
Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do tego, czy w sytuacji, gdy Dyrektor Izby Celnej we W. wystąpił do Starosty L. z wnioskiem o wyszukanie nieruchomości należących do wskazanej z imienia i nazwiska oraz miejsca zamieszkania osoby fizycznej, zindywidualizowanej nadto numerami PESEL i NIP, Starosta L. był zobligowany do poszukiwania takich nieruchomości w ewidencji gruntów i nieruchomości, aby następnie udzielić wnioskodawcy informacji będącej wynikiem przeprowadzonych poszukiwań.
W sprawie tej w istocie poza sporem jest, że zasady udostępniania danych z operatu ewidencyjnego określa art. 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), przy czym jako podstawę prawną do uzyskania żądanych informacji wnioskodawca podał - oprócz art. 24 ust. 2 tej ustawy - ponadto art. 36 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) i § 51 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454).
W myśl art. 20 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:
1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;
2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;
3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.
Stosownie do ust. 2 tego artykułu, w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:
1) właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części;
2) miejsce zamieszkania lub siedzibę osób wymienionych w pkt 1;
3) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków;
4) wartość nieruchomości.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, informacje, o których mowa w art. 20 ust. 1, zawiera operat ewidencyjny, który składa się z:
1) bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego zapewniającego w szczególności:
a) odpowiednio zabezpieczone przechowywanie danych i ich aktualizację,
b) udostępnianie oraz wspólne korzystanie z danych na zasadach określonych w przepisach o infrastrukturze informacji przestrzennej,
c) wizualizację danych w formie rejestrów, kartotek i wykazów oraz mapy ewidencyjnej, a także udostępnianie zainteresowanym wypisów z tych rejestrów, kartotek i wykazów oraz wyrysów z mapy ewidencyjnej;
2) zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych.
Przepis ust. 2 omawianego artykułu stanowi, że informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne.
Stosownie do ust. 3 tegoż artykułu, starosta udostępnia informacje zawarte w operacie ewidencyjnym w formie:
1) wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu;
2) wyrysów z mapy ewidencyjnej;
3) kopii dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego;
4) plików komputerowych sformatowanych zgodnie z obowiązującym standardem wymiany danych ewidencyjnych;
5) usług, o których mowa w art. 9 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej.
W myśl ust. 4 art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, każdy, z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym.
Zgodnie zaś z ust. 5 tego artykułu, starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane osobowe, na żądanie:
1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;
2) organów administracji publicznej albo podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących, na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;
3) innych podmiotów niż wymienione w pkt 1 i 2, które mają interes prawny w tym zakresie.
Przepis § 51 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowi, iż starosta udostępnia dane ewidencyjne w formie:
1) komputerowych wydruków mapy ewidencyjnej, rejestrów, kartotek, zestawień, wykazów i skorowidzów, o których mowa w § 22-32,
2) wypisów z rejestrów i kartotek,
3) wyrysów z mapy ewidencyjnej,
4) plików komputerowych,
5) informacji przekazywanych ustnie i wizualnie.
Oceniając zgodność z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia zauważyć wypada, że skarżący uważa, iż stosownie do art. 24 ust. 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 36 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na Staroście L. ciążył obowiązek udzielenia mu informacji, o jaką zwracał się w swoim wniosku, to jest wskazanie nieruchomości ewentualnie należących do wymienionej we wniosku osoby fizycznej.
Rozstrzygając powyższą sporną kwestię rozróżnić należy jawność informacji zawartych w operacie ewidencyjnym, jak również obowiązek udzielenia informacji, od poszukiwania tejże informacji. Organ prowadzący operat ewidencyjny ma obowiązek udzielenia jawnej informacji z tego operatu, jednak musi być to informacja wyraźnie określona we wniosku o jej udostępnienie, dotycząca konkretnie wskazanego (zindywidualizowanego) gruntu, budynku, bądź lokalu. Organ ten bowiem nie ma obowiązku poszukiwania informacji potrzebnej wnioskodawcy. Żaden przepis obowiązującego prawa obowiązku takiego na starostę nie nakłada. Podobnie organ administracji publicznej zobligowany do udzielenia informacji w trybie art. 36 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie ma obowiązku poszukiwania informacji, jeżeli wnioskodawca wyraźnie jej nie sprecyzował. W szczególności – tak jak ma to miejsce w rozpatrywanej sprawie – skoro podmiot zwracający się o udostępnienie danych dotyczących informacji o gruntach, budynkach i lokalach podaje jedynie imię i nazwisko ewentualnego właściciela bądź użytkownika wieczystego nieruchomości, ale nie precyzuje, o jaką konkretnie nieruchomość chodzi, przy czym nawet nie wiadomo, czy wskazana osoba w ogóle jest właścicielem (użytkownikiem wieczystym) jakiejkolwiek nieruchomości objętej danym zasobem geodezyjnym i kartograficznym, to na staroście nie spoczywa obowiązek poszukiwania takiej niesprecyzowanej bliżej nieruchomości i sprawdzania, czy wskazana we wniosku osoba w ogóle jest właścicielem (użytkownikiem wieczystym) jakiejkolwiek nieruchomości objętej danym zasobem geodezyjnym i kartograficznym. W tej sytuacji w realiach niniejszej sprawy trudno wręcz mówić, by Dyrektor Izby Celnej we W. zwrócił się do Starosty L. udzielenie informacji o gruntach bądź budynkach czy lokalach, gdyż w istocie domagał się, aby Starosta informacji takiej poszukiwał i dopiero po jej uzyskaniu stosownej informacji udzielił.
Domagając się informacji dla celów postępowania egzekucyjnego skarżący powinien w sposób klarowny przedstawić taką potrzebę oraz przede wszystkim jej istnienie odpowiednio udokumentować (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt II SA/Wr 439/10). W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Celnej tak jednak nie uczynił.
W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie zostało podjęte z naruszeniem prawa i to w stopniu wymagającym wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło