II SA/Wr 97/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 2 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.Ł. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia: odrzucić skargę. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 lutego 2016 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Wezwanie to zawierało pouczenie, że nieopłacenie skargi w terminie 7 dni będzie skutkowało jej odrzuceniem. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 marca 2016 r. (dowód: k. 13 akt sądowych). Skarżący w terminie do opłacenia skargi wniósł o przyznanie mu prawa pomocy. Wniosek ten rozpoznany został zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 13 kwietnia 2016 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Następnie skarżący ponownie wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy, a wniosek ten rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 31 maja 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Postanowienie to doręczono skarżącemu w dniu 9 czerwca 2016 r. (dowód: k. 46 akt sądowych) z pouczeniem o możliwości wniesienia sprzeciwu. Jak wynika z akt sprawy skarżący sprzeciwu od tego postanowienia nie wniósł. Wobec tego pismem z dnia 1 lipca 2016 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi, pouczając, że nieopłacenie skargi w terminie 7 dni spowoduje jej odrzucenie. Wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 19 lipca 2016 r. (dowód: k. 53 akt sądowych). Z akt sądowych wynika, że wpis sądowy od skargi nie został uiszczony. Natomiast pismem z dnia 25 lipca 2016 r. wniesionym za pomocą poczty elektronicznej skarżący wystąpił za to z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ skarżący nie uiścił w terminie wpisu sądowego od skargi. Zgodnie z przepisem art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718; dalej: p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Natomiast na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W rozpatrywanej obecnie sprawie skarżący był zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł. Do uiszczenia tej opłaty wezwano skarżącego w dniu 7 marca 2016 r.. Po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie prawa pomocy, ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego doręczono skarżącemu w dniu 19 lipca 2016 r. Termin 7-dniowy do uiszczenia wpisu sądowego upłynął zatem z dniem 26 lipca 2016 r. W tym terminie wymagany wpis sądowy nie został uiszczony. Zamiast tego skarżący wystosował kolejny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. Oceniając zaistniałą sytuację faktyczną przez pryzmat obowiązującego porządku prawnego należało zauważyć, że po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy sąd ma obowiązek, stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a., ponownie wezwać stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania. Jeżeli strona skarżąca po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wówczas bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 144/02, niepubl.). Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. Należy zatem w konsekwencji uznać, że ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane po doręczeniu ponownego wezwania do wykonania zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, wystosowanym do skarżącego po wydaniu prawomocnego postanowienia, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia dla toczącego się postępowania (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., II FZ 115/10, Orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w sytuacji, gdy wydano uprzednio prawomocne postanowienie w tym przedmiocie, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu. Odmienne procedowanie mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy, a co za tym idzie - skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego merytorycznym lub formalnym zakończeniu. Dalej należało zauważyć, że zastosowana przez sąd w niniejszej sprawie wykładnia przepisu art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a powinna być dokonywana w sposób zapewniający realizację prawa do sądu, co oznacza, że przed zastosowaniem rygoru określonego w zarządzeniu wzywającym do uiszczenia wpisu sąd powinien rozważyć, czy wnoszący o przyznanie prawa pomocy rzeczywiście nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych, albowiem jego sytuacja materialna ustalona w prawomocnym orzeczeniu uległa istotnej zmianie (zob. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1209/14, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie skarżący w aktualnie złożonym wniosku o prawo pomocy w żaden sposób nie odwołał się do przesłanki, o której mowa w art. 165 p.p.s.a., a więc istotnej zmiany jego sytuacji majątkowej, powielając w treści wniosku znane już sądowi dane. Z tego też powodu Sąd nie wzywał skarżącego do osobistego podpisania pisma nadesłanego pocztą elektroniczną, bowiem obecnie brak jest podstaw, aby wnioskowi temu nadawać dalszy bieg. Wniosek na urzędowym formularzu strona może złożyć w każdym czasie w toku postępowania sądowego. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu działając na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.