II SA/Wr 971/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędziowie: NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Dariusz Brodzisz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2005r. sprawy ze skargi K. W. na orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej I. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane przez nie w mocy orzeczenie organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. na rzecz skarżącego kwotę 10 /dziesięć/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego i art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej /jednolity tekst z 2002r. Dz.U. Nr 21 poz. 205/ oraz § 1 ust. 1 i § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach /Dz.U. z 1992r. nr 57, poz. 278 z późn. zm./ Wojewódzka Komisja Lekarska we W. po rozpatrzeniu odwołania poborowego K. W. od orzeczenia Powiatowej Komisji Lekarskiej we W. - P. P. z dnia [...]r., nr [...] w sprawie określenia kategorii zdrowia postanowiła utrzymać w mocy zaskarżone orzeczenie i uznać poborowego za zdolnego do czynnej służby wojskowej. W odwołaniu K. W. powołał się na nawracające zapalenia płuc i oskrzeli przebiegające z dusznością, dolegliwości alergologiczne powodujące stałą konieczność zażywania leków, złamanie nadgarstka skutkującego trwałym uszczerbkiem na zdrowiu, niedowidzenie obuoczne. Stwierdził, że całą dokumentację lekarską przedstawi Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia podniesiono, że w oparciu o cytowane na wstępie przepisy prawne Wojewódzka Komisja Lekarska we W., po zapoznaniu się z przedłożonymi do wglądu dokumentami lekarskimi, przeprowadzeniu dodatkowych badań specjalistycznych uznała poborowego za zdolnego - do pełnienia zasadniczej służby wojskowej. Stwierdzone schorzenia: § 30 pkt 3, § 13 pkt 3, § 35 pkt 1 ostrość każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami. W skardze na to orzeczenie do sądu administracyjnego K. W. podniósł, że choruje przez całe życie na nawracające zapalenia oskrzeli przebiegające z dusznością o czym świadczą karty zdrowia dołączone do sprawy / oryginały/. Wojewódzka Komisja Lekarska zignorowała całkowicie dokumentację lekarską z kilkunastu lat jego życia oraz najnowsze orzeczenie lekarza z Poradni Alergologicznej i ustaliła, iż jest w pełni zdolny do służby wojskowej. Był uznany za dziecko specjalnej troski i rodzice pobierali na niego przez kilka lat zasiłek pielęgnacyjny /kopię orzeczenia lekarskiego dla ZUS załącza/. Nadmienił, iż każda infekcja górnych dróg oddechowych oraz nadmiar alergenu nadal wywołują u niego duszności o różnym nasileniu. Leczy się w Poradni Alergologicznej biorąc leki przeciwastmatyczne wziewne, które lekarze stale mu przepisują by miał je w podręcznej apteczce. Obecnie jest odczulany na roztocza kurzu domowego, a w przyszłym roku ma być poddany dalszemu odczulaniu na kolejne alergeny. Służba w wojsku pozbawi go możliwości leczenia i narazić może na dalszą utratę zdrowia. Komisja Lekarska zignorowała zupełnie fakt złamanie nadgarstka lewej ręki, który sprawia, że ręka ta jest słabsza. Komisja zauważyła tylko niedozwroczność obuoczną. W odpowiedzi na skargę Wojewódzka Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie. Stwierdzono, że przedłożona dokumentacja lekarska przez K. W. była wnikliwie analizowana na posiedzeniu Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. w dniu [...]r. przez Przewodniczącego Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. i członków Komisji. W oparciu o w/w dokumentacją lekarską oraz na podstawie dodatkowego badania wykonanego przez członka komisji specjalistę chorób wewnętrznych schorzenie zakwalifikowano do § 35 pkt 1 rozporządzenia Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992. w sprawie zasad określenia zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 1992r. nr 57, poz.278 z późn.zm.) tj. przewlekłą nieswoistą chorobę oskrzelowo-płucną, mając również na uwadze objaśnienia szczegółowe do w/w rozporządzenia. Stwierdzono również u skarżącego schorzenie, które zakwalifikowano do § 30 pkt 1 w/w rozporządzenia tj. przewlekłe całoroczne alergiczne nieżyty górnych dróg oddechowych nieznacznie upośledzające sprawność ustroju, kierując się objaśnieniami szczególnymi w/w rozporządzenia. Dodatkowo K. W. został przebadany przez członka komisji lekarza specjalistę ortopedę , ponieważ w odwołaniu swym z dnia [...]r. między innymi wspomniał, że Powiatowa Komisja lekarska W. P. P. nie zauważyła złamania nadgarstka. Po przeprowadzonym wywiadzie przez przewodniczącego Komisji z K. W., został on skierowany na dodatkowe badania specjalistyczne do lekarza specjalisty chorób oczu. W dniu [...]r. lekarz specjalista chorób oczu zakwalifikował schorzenie K. W. do § 13 pkt 3 w/w rozporządzenia tj. rozpoznał schorzenie : ostrość każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami... Przeprowadzony wywiad przez Przewodniczącego Komisji z w/w, badanie specjalistyczne wykonane w dniu [...]r. na posiedzeniu Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W. przez członków Komisji lekarza specjalistą ortopedę A. S. i lekarza specjalistą chorób wewnętrznych M. R. oraz wynik badania specjalistycznego opisany przez specjalistą chorób oczu E. R. (rozpoznanie lekarskie na karcie skierowania na badania specjalistyczne wystawionej w dniu [...]r. przez Przewodniczącego Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej we W.) nie stanowiły podstawy do zmiany orzeczenia organu pierwszej instancji z dnia [...]r. nr [...] kwalifikującego K. W. jako zdolnego do czynnej służby wojskowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawę prawną rozstrzygnięcia w rozważanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, powołanej wyżej /dalej, jako ustawa/, oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, powołanego wyżej (dalej jako rozporządzenie). W myśl przepisu § 18 ust. 1 rozporządzenia, wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie na podstawie badania lekarskiego (...) oraz na podstawie dokumentacji lekarskiej i innych dokumentów mających znaczenie w sprawie (...). Zgodnie z § 19 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, orzeczenie powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie. W przedmiotowej sprawie skarżący, w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego dotyczącego określenia, zdolności do służby wojskowej powoływał się na względy zdrowotne, które - jego zdaniem - przemawiały za niezdolnością do odbycia tej służby. Załączył zaświadczenie lekarskie, z którego m.in. wynika, że cierpi na dolegliwości alergologiczne, które leczy od [...]r., powoływał się ponadto na inne liczne względy zdrowotne, które - jego zdaniem - dyskwalifikowały go do służby wojskowej. Nie wiadomo, czy Komisja lekarska zażądała całej dokumentacji lekarskiej, którą skarżący - zgodnie z treścią odwołania - miał przedstawić Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej i czy z tą dokumentacją w ogóle się zapoznała. Organ wojskowy nie ustosunkował się do dowodu w postaci dokumentacji lekarskiej załączonej i wnioskowanej przez skarżącego, mimo że w trakcie postępowania administracyjnego powoływał się on na fakt leczenia wskazanych dolegliwości, nie odniósł się do twierdzeń skarżącego dotyczących jego stanu zdrowia, zwłaszcza zaś nie odniósł się do ewentualnych relacji między swoją diagnozą stanu zdrowia skarżącego a diagnozą postawioną przez lekarza leczącego skarżącego (w kontekście treści § 34 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest ustalona reguła, że organ decyzyjny dysponując różnymi dowodami, nie może uchylać się od oceny wiarygodności tych dowodów, a tym samym, od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.). Jeżeli spośród dwóch twierdzeń, jedno jest wiarygodne, a drugie nie, należy dokonać stosownego wyboru, wskazując kryteria, jakimi kierował się organ uznając daną okoliczność za udowodnioną (np. wyrok NSA z dnia 10 listopada 1988r., III SA 579/88, nie publ.). Należy przy tym zauważyć, że w uzasadnieniu decyzji mimo normatywnego nakazu, by było ono szczegółowe (§ 19 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, zawarto tylko konkluzję. Należy zauważyć, że w aktach administracyjnych sprawy brak jest orzeczenia pierwszoinstancyjnego. W tej sytuacji, Sąd nie jest w stanie sprawdzić, na jakich podstawach oparto konkluzję i skontrolować prawidłowość rozumowania Komisji. Kontrola ta polega na sprawdzeniu prawidłowości z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego - rozumowania przeprowadzonego w uzasadnieniu decyzji. Powyższe jest równoznaczne z niedopełnieniem przez organ obowiązku zebrania i oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a zatem z nie wyjaśnieniem dokładnie stanu faktycznego sprawy. Powyższe, równoznaczne z naruszeniem wyżej powołanych przepisów postępowania administracyjnego jest uchybieniem, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zawarte natomiast w odpowiedzi na skargę wywody organu dodatkowo wyjaśniające motywy podjęcia zaskarżonego orzeczenia nie mogą odnieść skutku. Nie dokonując merytorycznej oceny ich trafności w świetle przytoczonego materiału dowodowego należy wskazać, że powyższe wywody podniesione zostały dopiero w odpowiedzi na skargę, nie zostały zawarte w uzasadnieniu orzeczenia i w konsekwencji nie mogą być przedmiotem oceny Sądu. Przytoczone uchybienia spowodowały, że na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270/ w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1271/, orzeczono jak w sentencji. Zgodnie z art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany. W niniejszej sprawie nie orzekano w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia, gdyż orzeczenie o przydatność /lub braku przydatności/ do służby wojskowej nie posiada samodzielnego przymiotu wykonalności. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm./ w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ..., powołanej wyżej.