II SA/Wr 974/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogumiła Skrzypczak, Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Asesor WSA Lidia Serwiniowska /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Markiewicz, po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi I. G. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku przedemerytalnego oddala skargę Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta Powiatu W., na podstawie art. 37 j ust. 1 i 2 oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. 1997 Nr 25, poz. 128 z póź. zm./ zwanej dalej ustawą oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego przyznał I. G. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r. w wysokości [...]zł. miesięcznie. W odwołaniu od powyższej decyzji I. G. podniosła, iż pracę zawodową w PRL podjęła w dniu [...]r. w tym w Przedsiębiorstwie Państwowym PKP od dnia [...]r. Sejm uchwalił w dniu 8 września 2000r. ustawę o restrukturyzacji i prywatyzacji "p.p. Polskie Koleje Państwowe". Wdrożenie tej ustawy spowodowało konieczność zwolnienia z pracy w Przedsiębiorstwie PKP kilkudziesięciu tysięcy pracowników. W pierwszej kolejności zwolnieniami objęci zostali pracownicy o najdłuższym stażu pracy mogący skorzystać z emerytur pomostowych i zasiłków przedemerytalnych. Dalej odwołująca się wywodzi, że mając zapewnienie pracodawcy i organizacji związkowej oraz Ministra Pracy i Polityki Społecznej Pana L. K. postanowiła, uzgadniając z pracodawcą, odejść z pracy na zasadzie porozumienia stron z przyczyn ekonomicznych pracodawcy z końcem [...]r. Świadectwo pracy otrzymała w dniu [...]r. W dniu tym odwołująca się nie mogła dokonać rejestracji z przyczyn niezależnych - przyjmowanie interesantów do godz. 14.00. Następne dni 30 i 31 grudnia 2000r. oraz 1 stycznia 2001r. były dniami ustawowo wolnymi. Udała się zatem do Powiatowego Urzędu Pracy w dniu [...]r. o godz. [...], tak aby mogła zostać zarejestrowana. W dniu tym otrzymała do wypełnienia "Kartę Rejestracyjną" oraz wyznaczono stronie termin złożenia wypełnionej Karty na dzień [...]r. W dniu [...]r. złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy wypełnioną "Kartę Rejestracyjną" i otrzymała od pracownika pouczenie o treści w załączeniu. W pouczeniu tym w dziale zasiłek przedemerytalny istnieje zapis o kwocie zasiłku 160% dla bezrobotnych w przypadku zwolnień grupowych po dniu 1 lipca 1996r. obejmujących co najmniej 100 osób. Zgodnie z cytowanym zapisem jw. Powiatowy Urząd Pracy załatwił sprawy byłych pracowników PKP, którzy zarejestrowali się w Urzędzie Pracy do dnia [...]r. I. G. uważa, że zgodnie z art. 3 Kodeksu pracy jej pracodawcą do dnia [...]r. było Przedsiębiorstwo PKP i w myśl tego pracodawcy spełniała warunki grupowego zwolnienia. Z dniem [...]r. Przedsiębiorstwo Państwowe PKP zostało przekształcone w Spółkę akcyjną. Z tym pracodawcą nie łączy stronę żaden stosunek pracy. Zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...]r. nie mogła dokonać z przyczyn niezależnych. Zatem pierwszy dzień następujący po dniach wolnych należy potraktować jako dopełnienie przez stronę obowiązku natychmiastowego zarejestrowania się i rozpatrzenie rejestracji na zasadach identycznych jak pozostałych współpracowników, którzy dokonali rejestracji tego obowiązku kilka dni wcześniej. Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda D. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego i art. 37 ust. 1, 2 ustawy /Dz.U. Nr 6 poz. 56 z 2001r./ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż Pani I. G. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. [...]r. nabywając prawo do zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]r. w wysokości 120% kwoty zasiłku określonego w art. 24 ust. 1 ustawy. Zainteresowana legitymuje się ogólnym stażem pracy wynoszącym [...] lat, [...] miesiące, [...] dni. Ostatnim pracodawcą Pani I. G. było Przedsiębiorstwo Państwowe Polskie Koleje Państwowe - Zakład Przewozów Towarowych we W. gdzie była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od dnia [...]r. do [...]r. Rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w ramach tzw. zwolnień grupowych. W okresie od dnia [...] do [...]r. zwolniono ponad [...] pracowników. Dalej organ odwoławczy dowodził, iż zgodnie z art. 37 j ust. 2 ustawy wysokość zasiłku przedemerytalnego wynosi 120% kwoty zasiłku, z zastrzeżeniem ust. 3-5 ustawy. W związku z tym, że Pani I. G. nie spełnia wymogów do przyznania zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% kwoty zasiłku, bowiem w dniu nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz w okresie jego pobierania nie zamieszkuje w powiecie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym należało przyznać zasiłek przedemerytalny w wysokości 120% kwoty zasiłku. Dodatkowo wyjaśniono, iż przepis prawny na który powołuje się odwołująca przestał obowiązywać z dniem 1 stycznia 2001r. kiedy weszła w życie ustawa z dnia 22 grudnia 2000r. o zmianie /.../ ustawy /.../ /Dz.U. 122 poz. 1323/. W wyniku nowelizacji ustawy zniknął zasiłek w wysokości 160% kwoty zasiłku określonego w art. 24 ust. 1 ustawy związany z grupowymi zwolnieniami. Zatem brak podstawy prawnej uniemożliwia spełnienie żądania strony. W skardze na powyższą decyzję I. G. wyjaśniła, że przepracowała ponad [...] lata, w tym ponad [...] lat w Przedsiębiorstwie Państwowym Polskie Koleje Państwowe. W grudniu rozwiązano ze skarżącą umowę o pracę z przyczyn zależnych od zakładu pracy w ramach prowadzonej restrukturyzacji PKP. W zakładzie pracy skarżąca została poinformowana przez służby działu kadr oraz przez Przewodniczącego Związku Zawodowego "Solidarność" o przysługujących jej prawach w tym do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160%. Na potwierdzenie powyższego skarżąca otrzymała m. innymi do wglądu telegram "Ministra [...]r." - Kierowany do Dyrektorów, Komisji Zakładowych NSZZ "Solidarność". Stąd też skarżąca jest zdziwiona wydanymi w sprawie decyzjami. Ponadto skarżąca przypomniała, że nie mogła spełnić warunku zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy do dnia [...]r. z przyczyn od niej niezależnych. Świadectwo pracy otrzymała [...]r., w dniu tym po południu Urząd Pracy nie przyjmował już petentów. Dni [...] i [...]r. były dniami wolnymi od pracy i w dniach tych Urząd Pracy nie dokonywał rejestracji osób uprawnionych do zasiłku. Skarżąca dodaje, iż z podobną sytuacją mamy do czynienia w przypadku składania zeznań podatkowych do Urzędu Skarbowego i deklaracji do ZUS. Wtedy to te jednostki dokonują przedłużenia terminu składania dokumentów na pierwszy dzień następujący po dniach wolnych z zachowaniem terminów ważności ich dotrzymania. W pierwszym dniu roboczym [...]r. tj. [...] skarżąca dokonała zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy. W dniu tym otrzymała do wypełnienia "Kartę Rejestracyjną" oraz wyznaczono skarżącej termin złożenia "Karty" na dzień [...]r. W dniu [...]r. złożyła w PKP wypełnioną "Kartę Rejestracyjną" i otrzymała od pracownika Urzędu pouczenie "opieczętowane pieczątką Powiatowego Urzędu Pracy we W. " o treści w załączeniu. W pouczeniu tym w dziale zasiłek przedemerytalny istnieje zapis o kwocie 160% dla bezrobotnych w przypadku zwolnień grupowych po dniu 1 lipca 1996r. obejmujących co najmniej 100 osób. Skarżąca nie może zrozumieć jak to możliwe, że pracownikom tego samego zakładu pracy, którzy zostali zwolnieniu z dniem [...]r. i dokonali rejestracji w Urzędach Pracy w innych powiatach województwa d. np. T., G. przyznano prawo do zasiłku w wysokości 160% na podstawie pisma Pana P. K. nr [...] z dnia [...]r. uznając datę [...]r. jako datę graniczną do której włącznie zwolnieni z PKP pracownicy spełnili wymogi do uzyskania statusu pracownika ze zwolnień grupowych a tym samym prawa do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160%. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm./. Ustawa ta jednakże utraciła moc z chwilą wejścia w życie, z dniem 1 stycznia 2004r., ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153 poz. 1271 /art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1271/. Art. 97 § 1 tych Przepisów wprowadzających /.../ stanowi, że "Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W świetle przepisu 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności decyzji z prawem materialnym oraz przepisami postępowania administracyjnego. Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej, chyba że wynika to z przepisu prawa. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd bada legalność decyzji administracyjnych w świetle przepisów powszechnie obowiązującego prawa biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w chwili ich podjęcia. Zgodnie z przepisem art. 37 j ust. 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2000r. prawo do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% przysługiwało osobie zamieszkałej w dniu nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz w okresie jego pobierania w powiatach /gminach/ uznanych za zagrożone szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, jeżeli stosunek pracy lub stosunek służbowy został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy /.../, a także osobie nie zamieszkałej na terenie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, jeżeli stosunek pracy lub stosunek służby rozwiązany został z przyczyn dotyczących zakładu pracy w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z co najmniej 100 pracownikami wykonującymi pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy /ust. 5/. Z dniem 1 stycznia 2001r. weszła w życie ustawa z dnia 22 grudnia 2000r. /Dz.U. Nr 122, poz. 1323/ o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela, ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o oznaczeniu wyrobów znakami skarbowymi akcyzy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej, która nadała nowe brzmienie art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Niewątpliwe jest zatem w niniejszej sprawie, że w dniu wydania decyzji tak przez organ pierwszej instancji tj. [...]r. jak i przez organ odwoławczy tj. [...]r. - obowiązywało już nowe brzmienie przepisu art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Wskazać przy tym należy, iż stosownie do przepisu 37 j ust. 2 wysokość zasiłku przedemerytalnego wynosi 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy. Wyjątkiem od tej zasady jest przepis art. 37 j ust. 3 przewidujący dla bezrobotnych, którzy spełniają dodatkowe wymogi określone tym przepisem - zasiłek przedemerytalny w wysokości 160% kwoty zasiłku. Innymi słowy, wymieniony wyżej przepis art. 37 j ust. 3 w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2001r., czyli w brzmieniu obowiązującym w dniu podejmowania w niniejszej sprawie decyzji przez obie instancje - uzależnił przyznanie prawa do zasiłku od jednoczesnego spełnienia dodatkowych wymogów: stosunek pracy lub stosunek służbowy został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy, osoba ubiegająca się o zasiłek w tej wysokości zamieszkiwała nie tylko w dniu nabycia prawa do zasiłku emerytalnego ale także w okresie jego pobierania w powiatach uznanych za zagrożone szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Zgodnie z niekwestionowanym poglądem literatury i orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, które nie straciło aktualności, organy administracyjne oceniają sprawę i stosują przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu wydania decyzji i tak też uczyniono w przedmiotowej sprawie. Oceniając sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązującego w dniu wydania decyzji organy orzekające stwierdziły, że skarżąca nie spełniała wymogów przyznania zasiłku w wysokości 160%, gdyż w dniu tym nie zamieszkiwała na terenie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, zaś przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2001r. nie zawierały podstawy do stosowania wobec takich osób przepisów dawniejszych. Skoro w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi.