II SAB/Wr 105/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-04-02
Skład orzekający: Anna Siedlecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, wniesiona po upływie ponad 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia, może zostać uwzględniona, jeśli skarżący powołuje się na nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które były znane organom i sądowi w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego podlega odrzuceniu, jeżeli została wniesiona po upływie 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia, chyba że strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Powoływanie się na okoliczności faktyczne lub dowody, które były znane organom i sądowi w poprzednim postępowaniu, nie stanowi podstawy do wznowienia, jeśli skarżący nie wykazał, że nie mógł z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu. Ponadto, skarga musi spełniać wymogi formalne, w tym zawierać uzasadnienie podstaw wznowienia i okoliczności świadczące o zachowaniu terminu.Stan faktyczny
Skarżący T. K. wniósł o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem WSA we Wrocławiu z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wr 127/03. Jako podstawę wznowienia podał nowe okoliczności faktyczne i dowody, w tym umowę sprzedaży lokalu z 1998 r. i umowę majątkową z 1995 r., które jego zdaniem były znane organom i sądowi. Skarżący twierdził również, że organy i sąd rażąco naruszyły prawo, wydając orzeczenia łącznie wobec niego i jego żony, mimo rozdzielności majątkowej. Postanowienie z 2004 r. odrzucało skargę K. K. i J. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w sprawie dotacji na remont, a T. K. był ich pełnomocnikiem w tamtym postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 2 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. K. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wr 127/03 postanawia: odrzucić skargę.
Pismem nadanym przez pocztę w dniu 17 września 2013 r. T. K. wniósł o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w kilkunastu sprawach prawomocnie zakończonych orzeczeniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w tym w sprawie zakończonej postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wr 127/03.
Na uzasadnienie skargi podał, że wniosek o wznowienie postępowania w wielu tożsamych sprawach dotyczących nieruchomości zabudowanej przy ul. [...] w W., które zostały zakończone prawomocnymi orzeczeniami, opiera między innymi na podstawie zarzutu zawartego w jego piśmie z dnia 9 września 2013 r. skierowanym do Premiera RP za pośrednictwem Prezesa SKO w W., to jest po myśli z art. 270 i dalszych ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Skarżąca wyraziła przekonanie, że w sprawach zaistniały między innymi przesłanki określone w art. 271 ust. 2, art. 273 § 2 ww. ustawy, bowiem organy jak też Sąd rażąco naruszyły prawo procesowe, bezprawnie wydawali decyzje i orzekali najpierw wobec K. K. i J. K. (za 1998-2004) i potem wobec K. K. i T. K. (za 2004-2013) łącznie w tzw. "w jednym worku", zamiast odrębnie, tj. mając na uwadze nie tylko odrębnie prowadzone gospodarstwa domowe przez K. K. i córkę J. od 1998 r., jak też K. K. i T. K. od grudnia 1994 r. W ocenie skarżącego także świadomie pomijano istotną okoliczność dowodową, że od 31 marca 1995 r. skarżący i jego małżonka posiadają umowę małżeńską w postaci aktu notarialnego o rozdziale majątkowym. Córka J. K. studiowała we Wrocławiu, gdzie od 1998 roku mieszka, w tym od 2000 roku zameldowana jest na stałe we W. i wskutek gnębienia ze strony Gminy i WSA we Wrocławiu, córka już jako J. K. w dniu 27 lutego 2004 r. aktem notarialnym nieruchomość przy ul. [...] w W. darowała na rzecz T. K..
Do skargi dołączono kserokopię umowy sprzedaży lokalu użytkowego położonego w W. przy ul. [...] z dnia 20 lutego 1998 r., na mocy której spółka A. sp. z o.o. sprzedała tenże lokal na rzecz K. K. i J. K. (akt notarialny rep. [...]). Dołączono również kserokopię umowy małżeńskiej majątkowej zawartej w dniu 31 marca 1995 r. między T. K. a K. K., na mocy której wyłączono miedzy stronami ustrój majątkowej wspólności ustawowej (akt notarialny rep. [...]).
Nadto do skargi dołączono datowane na 9 września 2013 r. pismo T. K. adresowane do "Premiera Rządu RP w Warszawie" zatytułowane "zażalenie i wniosek", w którym autor pisma stwierdza, że składa zażalenie na bezczynność oraz świadome zaniechania w sprawie stwierdzenia nieważności wszystkich decyzji administracyjnych i podatkowych wydanych łącznie "na imię" K. K. i T. K. do 2013 r. oraz ustalenia wysokości powstania z tego tytułu dużej szkody odrębnie na rzecz T. K. oraz odrębnie na rzecz K. K. w proporcji 1:2 za okres do marca 2012 roku. Nadto wnosi o umorzenie postępowania podatkowego za okres do 2013 roku, a w przypadku ponownego wszczęcia postępowania administracyjnego i podatkowego żąda "zapisu w decyzji/decyzjach na bieżąco finansowanie" na rzecz K. K. i T. K. w stosunku miesięcznym kosztów postępowania administracyjnego i podatkowego w analogiczny sposób jakie ponoszone są ze strony organów administracyjnych. Dodatkowo żąda ustalenia faktycznego swego udziału do całkowitej powierzchni użytkowej nieruchomości zabudowanej przy ul. [...] w W. i na tej podstawie faktycznej powierzchni gruntu przypisanego do jego udziału we wskazanym lokalu użytkowym.
Następnie w piśmie stwierdza się, że w sprawie nieruchomości zabudowanej przy ul. [...] w W. spór między T. K. a Gminą W. trwa od 1997 r., to jest od chwili powstania z mocy prawa Wspólnoty [...] wskutek sprzedaży w 1997 r. przez Gminę W. na rzecz "A." sp. z o.o. w W. lokalu użytkowego na podstawie fałszywego operatu sporządzonego przez rzeczoznawcę wybranego przez Gminę. W 1998 roku wskutek "zastraszenia przez Naczelnika US w G. Zbigniewa Sz. i Kierownika Działu Egzekucji tego US Jana W. wtedy emerytowanego milicyjnego SB-ka z R. k/G.", że po sprzedaży wszystkich ruchomości firmowych dobiorą się także do nieruchomości przy ul. [...] w W., wtedy z żony oszczędności w kwocie ok. 22 000 zł lokal użytkowy został sprzedany na rzecz K. K. i J. K.. W 2004 roku wskutek sporu z Gminą m.in. w sprawie zarządu wspólnotą przez T. K., odmowy ze strony Gminy podjęcia uchwały w sprawie ustalenia funduszu remontowego z powodu braków środków na ten cel ze strony Gminy i z tego tytułu oraz innych przyczyn nieużytkowania lokalu z winy Gminy od 1998 r., J. K. darowała swój udział na rzecz T. K.. Gmina W., jak też wszystkie inne organy jako uczestnicy w sprawie od 1998 roku, posiadają doskonałą wiedzę o umowie małżeńskiej w postaci aktu notarialnego o rozdzielności majątkowej, co jednoznacznie wynika z treści pism procesowych w aktach administracyjnych i sądowych. Zdecydowana większość postępowania administracyjnego, podatkowego oraz wszystkie postępowania sądowe przeprowadzone były bez czynnego udziału T. K. oraz, jak wiadomo wskutek wyżej wymienionej umowy małżeńskiej, dosłownie bez biernego i czynnego udziału K. K., uwzględniając także niektóre wątki udzielonego pełnomocnictwa na rzecz T. K.. Zdaniem autora pisma organy administracyjne, podatkowe i sądowe wydając orzeczenia łącznie wobec K. K. i T. K. rażąco naruszyły prawo w tym przepisy określone w art. 30, art. 32 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 Konstytucji RP wydając decyzje administracyjne i orzeczenia sądowe odnoszące się łącznie do K. K. i T. K.. Wobec tego wszystkie decyzje organu administracyjno-podatkowego I i II instancji dotyczące nieruchomości przy ul. [...] w W. powinny ulec nieważności, natomiast orzeczenia sądowe w powodu naruszenia ww. przepisów z urzędu powinny ulec wznowieniu postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
W rozpatrywanej sprawie skarżący T. K. domaga się wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wr 127/03. Jak wynika z akt sądowoadministracyjnych tamtej sprawy, WSA we Wrocławiu postanowieniem z dnia 24 marca 2004 r. odrzucił skargę K. K. i J. K. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie udzielenia przez Gminę W. dotacji na remont części wspólnych budynku przy ul. [...] w W.. Odrzucenie skargi nastąpiło z tej przyczyny, że sprawa w niej poruszona nie należała do właściwości sądu administracyjnego. Postanowienie z dnia 24 marca 2004 r. nie było zaskarżone i stało się prawomocne. Pełnomocnikiem skarżących w tamtym postępowaniu sądowym był T. K..
W kwestii wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego trzeba powiedzieć, że zgodnie z art. 271 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W myśl art. 272 § 1 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie, przy czym w takiej sytuacji skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który został następnie odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu (§ 2). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (§ 3). Stosownie zaś do art. 273 § 1 p.p.s.a., można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Ponadto można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Można też żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3). Zgodnie z art. 274 p.p.s.a. z powodu przestępstwa można żądać wznowienia jedynie wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów.
Natomiast przepis art. 277 p.p.s.a. stanowi, że skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Zgodnie z art. 279 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia.
W myśl art. 280 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (§ 1). Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (§ 2).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że treść skargi o wznowienie postępowania w sprawie oznaczonej sygn. akt II SAB/Wr 127/03 świadczy o tym, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest w rozpoznawanej sprawie niedopuszczalne. Zasadniczą przyczyną odrzucenia skargi T. K. o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie jest okoliczność, że od uprawomocnienia się postanowienia WSA we Wrocławiu z dnia 24 marca 2004 r. minęło ponad 5 lat. Ustawodawca w przepisie art. 278 p.p.s.a. zastrzegł, że po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana.
Sąd doszedł do przekonania, że skarżący nie podnosi zarzutu, że był pozbawiony możności działania, nie był należycie reprezentowany lub nie wiedział o postępowaniu toczącym się pod sygnaturą akt II SAB/Wr 127/03, ale upatruje podstawy wznowienia postępowania w tym, że istnieją okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła była skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.). Za tego typu okoliczności i środki dowodowe strona uważa umowę sprzedaży lokalu z dnia 20 lutego 1998 r. oraz umowę małżeńską majątkową zawartą w dniu 31 marca 1995 r. Trzeba jednak zauważyć, że skarżący wskazując na te dokumenty sam przyznaje, że zarówno organom administracji publicznej, jak i sądowi administracyjnemu dokumenty te były znane w chwili wydawania orzeczeń. W skardze brak jakichkolwiek twierdzeń, które wskazywałyby, że skarżący nie mógł skorzystać z tych dokumentów w postępowaniu sądowym zakończonym w 2004 r. W tym stanie rzeczy sama strona skarżąca zdaje się podważać istnienie przesłanki wznowienia postępowania, na którą usiłuje się powoływać. Nadto zauważyć wypada, że T. K. był pełnomocnikiem K. K. i J. K. w postępowaniu zakończonym w 2004 r., co wyklucza możliwość, że nie widział o toczącym się wówczas postępowaniu.
Jeśli zaś chodzi o pismo T. K. do "Premiera Rządu RP", to w piśmie tym powtórzono twierdzenia dotyczące wskazanych dokumentów i podano argumentację niezwiązaną ściśle ze sprawą K. K. i J. K. i wznowieniem postępowania w niniejszej sprawie. Nadto pismo skierowane do Prezesa Rady Ministrów sporządzone w 2013 r. przez skarżącego nie może stanowić środka dowodowego, z którego strona nie mogła była skorzystać w poprzednim postępowaniu, bowiem dokument ten powstał kilka lat po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie.
Tymczasem w myśl art. 277 p.p.s.a. złożenie skargi o wznowienie postępowania musi nastąpić w terminie trzymiesięcznym od chwili, kiedy strona dowiedziała się o przesłance wznowienia postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało dojść do przekonania, że skarżący wbrew dyspozycji art. 279 p.p.s.a. nie zawarł w skardze żadnych okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi. Dodatkowo w skardze w żaden sposób nie uzasadniono drugiego z zarzutów, a mianowicie zarzutu naruszenia art. 271 ust. 2 p.p.s.a., o którym to zarzucie jedynie wspomniano w skardze.
Podsumowując należy powiedzieć, że badanie dopuszczalności skargi polega wyłącznie na stwierdzeniu, czy na podstawie twierdzeń przytoczonych w skardze o wznowienie można uznać, że zostały zachowane warunki, które umożliwiają jej rozpatrywanie. W wyniku przeprowadzonego w niniejszej sprawie badania dopuszczalności skargi o wznowienie sąd stwierdził, że wznowienie postępowania jest niedopuszczalne, ponieważ minęło ponad 5 lat od uprawomocnienia się postanowienia kończącego postępowanie pod sygn. akt II SAB/Wr 127/03. Nadto skarżący nie podniósł, aby był pozbawiony możności działania lub nie był należycie reprezentowany oraz nie uprawdopodobnił w żaden sposób okoliczności wskazujących na zachowanie terminu i dopuszczalność skargi (istnienie jakiejkolwiek rzeczywistej przesłanki do wznowienia postępowania). Samo wymienienie niektórych przepisów p.p.s.a. w skardze nie oznaczało oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia. Co za tym idzie, nie można powiedzieć, że skarga została wniesiona w terminie, natomiast trzeba podkreślić, że sama treść skargi o wznowienie postępowania sądowego wskazuje, że strona nie oparła skargi na którejkolwiek z ustawowych przesłanek wznowienia.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu działając na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło