II SAB/Wr 15/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. F. i S. F. na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia I. umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu; II. zasądzić zwrot kosztów postępowania od Prezydenta Miasta L. na rzecz strony skarżącej w kwocie 100 (sto) zł. Pismem z dnia 30 kwietnia 2012 r. B. F. i S. F. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Skarżący podali, że po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Wr 307/11 uprzednio zapadłych decyzji administracyjnych Prezydent Miasta L. nie załatwił przedmiotowej sprawy. Przed wniesieniem skargi B. F. i S.F. w dniu 30 stycznia 2012 r. wnieśli do Wojewody w trybie art. 37 kpa zażalenie na bezczynność Prezydenta Miasta L. Zażalenie to do dnia wniesienia skargi nie zostało załatwione W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta L. wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o jej oddalenie i obciążenie skarżących kosztami postępowania oraz przyznanie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko organ podał, że wnosi o odrzucenie skargi "jako bezprzedmiotowej w tym sensie, że sprawa wywołana zażaleniem skarżących jest w toku". Potwierdzając, że w przedmiotowej sprawie skarżący wnieśli do Wojewody zażalenie na bezczynność Prezydenta Miasta L. w trybie art. 37 kpa, Prezydent Miasta L. podniósł, że mimo wyznaczenia przez Wojewodę terminu rozpoznania zażalenia na dzień 20 kwietnia 2012 r., do dnia przekazania skargi Wojewoda nie rozpoznał zażalenia. W ocenie Prezydenta Miasta L. "zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 lub 6 ppsa, wobec wniesienia środka zaskarżenia do wojewody i tym samym nie wyczerpania środków zaskarżenia, skarga jako przedwczesna winna zostać odrzucona. Nadto, w ostatnim akapicie wniesionej skargi skarżący informują, iż do dnia jej wniesienia nie zostało rozpoznane zażalenie wniesione do Wojewody w trybie art. 37 § 1 k.p.a., co daje podstawy do twierdzenia, iż organem, którego dotyczy skarga winien być Wojewoda, co uzasadnia wniosek o odrzucenie skargi wobec Prezydenta Miasta L.". W przypadku przyjęcia skargi do rozpoznania Prezydent Miasta L. wniósł o jej oddalenie "wobec braku zasadności skargi". Organ przestawiwszy podejmowane czynności i daty ich podejmowania wywiódł, że długość trwania postępowania w okolicznościach tej sprawy nie oznacza, że niezałatwienie sprawy w terminie jest wynikiem bezczynności organu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...]Prezydent Miasta L. przekształcił skarżącym prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpatrując skargę wniesioną na bezczynność organu administracji publicznej, a więc w trybie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), kontrola sądowa ograniczona jest wyłącznie do ustalenia, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy strona skarżąca wyczerpała środki przewidziane w art. 37 kpa oraz czy zwłoka w wydaniu decyzji przekracza terminy określone w art. 35 kpa. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Kontrola Sądu nie obejmuje natomiast prawidłowości działań podejmowanych przez organ administracyjny, ani zgodności z prawem ewentualnie zapadłych rozstrzygnięć. Sprawy wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to takie, w których powinna być wydana decyzja administracyjna, albo postanowienie, na które służy zażalenie lub kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, czy też postanowienie mające zapaść w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz w których mają być wydane nie wymienione wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a ponadto pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Sprawa dotycząca przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości jest sprawą wymienioną w art. 3 § 2 pkt 1-4a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 35 § 3 kpa, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Podane powyżej terminy załatwienia sprawy oznaczają okres, w którym dana sprawa powinna być rozstrzygnięta w formie decyzji. Na niezałatwienie sprawy w powyższym terminie stronie przysługuje zażalenie do organu wyższego stopnia na podstawie art. 37 § 1 kpa. Organ ten może wyznaczyć dodatkowy termin na załatwienie sprawy (art. 37 § 2). Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść skargę na bezczynność danego organu. Zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie i doktrynie skarga jest dopuszczalna niezależnie od pozytywnego czy negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia (red. T. Woś: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 87-88; postanowienie NSA z 12 lutego 2002 r., II SA/Gd 3920/01, LEX nr 76109; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 2 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SAB/Po 2/08). Dla uznania wyczerpania toku zażaleniowego przez stronę wystarczające jest zatem wykazanie składania przez nią stosownego zażalenia do organu wyższego stopnia. Przy ocenie dopuszczalności skargi na bezczynność nie może mieć decydującego znaczenia sposób rozpoznania takiego zażalenia przez właściwy organ wyższego stopnia (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 4 grudnia 2006 r., sygn. akt II SAB/Bk 14/2006). Wbrew twierdzeniom organu zawartym w odpowiedzi na skargę, w rozpatrywanej sprawie skarżący przed wniesieniem skargi wyczerpali środki przewidziane w art. 37 kpa. Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, bez znaczenia jest fakt, czy organ wyższego stopnia rozpoznał zażalenie skarżących, albowiem dla oceny dopuszczalności skargi istotna jest sama okoliczność złożenia przez stronę pisma mającego charakter zażalenia w rozumieniu art. 37 § 1 kpa (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 2 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SAB/Po 2/08). Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie bezczynność organu administracji publicznej zachodzi w sytuacji, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji czy innego aktu. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność organu została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu (zob. m.in. red. T. Woś: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 86; wyrok NSA z 5 listopada 1987 r., SAB 23/87, ONSA 1988/1/13; wyrok NSA z 22 grudnia 1998 r., III SAB 77/98, LEX nr 36590; wyrok WSA w Warszawie z 8 czerwca 2004 r., III SAB/Wa 8/04, LEX nr 160109). W rozpatrywanej sprawie decyzja w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości nie została podjęta przez Prezydenta Miasta L. w terminie określonym w art. 35 kpa, a zatem organ ten pozostawał w bezczynności aż do chwili podjęcia decyzji z dnia [...] r. nr [...] o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Mając na względzie wydanie przez Prezydenta Miasta L. w dniu [...]r. decyzji nr[...] , stwierdzić trzeba, że obecnie trudno mówić o bezczynności organu, gdyż ustała ona z chwilą wydania wskazanej wyżej decyzji. Niemniej jednak bezczynność taka zachodziła w chwili wniesienia skargi, a wydanie decyzji z dnia 31 maja 2012 r. nr [...] uznać należy w istocie za uwzględnienie przez Prezydenta Miasta L. skargi na bezczynność tego organu, gdyż zapadła ona po jej wniesieniu przez skarżących. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie wydanie wyroku stało się zbędne, a zatem – zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – należało umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu. Wobec uznania, że decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia[...] r. została podjęta w trybie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stosownie do art. 201 tej ustawy skarżącym przysługiwał zwrot kosztów postępowania od organu administracyjnego, jako że w chwili wnoszenia skargi była ona w pełni uzasadniona.