II SAB/Wr 321/24
PostanowienieWSA we Wrocławiu2024-09-10
Skład orzekający: Władysław Kulon, Wojciech Śnieżyński, Marta Pawłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli została wniesiona po zakończeniu postępowania przez organ i wydaniu decyzji, która została uznana za doręczoną?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli została wniesiona po zakończeniu postępowania przez organ i wydaniu decyzji, która została uznana za doręczoną. Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu postępowania administracyjnego stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę dla A. A. Wojewoda wyjaśnił, że wydał decyzję zezwalającą na pracę, która została uznana za doręczoną. Strona skarżąca kwestionowała prawidłowość doręczenia, wskazując na zmiany w pełnomocnictwie. Sąd uznał, że skarga została wniesiona po zakończeniu postępowania administracyjnego i wydaniu decyzji, co czyni ją niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej uiszczony wpis sądowy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński (spr.) Asesor WSA Marta Pawłowska po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 września 2024 r. sprawy ze skargi I. sp. z o.o. z siedzibą w Ś. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę dla A. A. postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 (słownie: sto) złotych.
Pismem z 08.03.2024 r. (data wpływu do organu) I. sp. z o.o. z siedzibą w Ś. (dalej: strona skarżąca), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ) w przedmiocie wskazanym w sentencji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewoda wyjaśnił, że w sprawie wydał decyzję z 08.01.2024 r. (znak: SOC-ZP.8671.318.2023.WUA) udzielającą zezwolenia na pracę typu A dla A. A. Organ podkreślił, że decyzja została wysłana w dniu 11.01.2024 r., a z dniem 30.01.2024 r. została uznana za doręczoną. Następnie w dniu 18.01.2024 r. do organu wpłynęło oświadczenie wnioskodawcy o wypowiedzeniu pełnomocnictwa.
W piśmie z 26.04.2024 r. pełnomocnik strony skarżącej wskazał, że doręczenie decyzji z 08.01.2024 r. nie można uznać za prawidłowe. Podniósł, że uprzednia pełnomocnik zaprzestała wykonywania działalności w dniu 11.01.2024 r., natomiast w dniu 15.01.2024 r. objęła stanowisko w [...] we W. Wywiedziono, że nawet jeżeli 11.01.2024 r. organ nie wiedział o zaprzestaniu wykonywania działalności przez uprzedniego pełnomocnika, to już na dzień 15.01.2024 r. taką wiedzę posiadł. Podkreślono, że 18.01.2024 r. do organu wpłynęło pełnomocnictwo dla nowego pełnomocnika i organ, w świetle powyższych okoliczności, nie powinien uznać prawidłowości doręczenia, które miało rzekomo miejsce 14 dni po doręczeniu nowego pełnomocnictwa.
W odpowiedzi na powyższe pismo Wojewoda w piśmie procesowym z 27.05.2024 r. podniósł, że decyzja została nadana do pełnomocnika strony jeszcze przed doręczeniem organowi oświadczenia o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. Z powyższego Wojewoda wywiódł prawidłowość doręczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej jako: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w każdym postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż określonych w pkt. 1-5 tej normy) wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Pojęcie bezczynności zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Z treści przywołanego przepisu wynika, że organ jest bezczynny jeśli nie załatwi sprawy w terminie określonym w art. 35 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) dalej jako: "k.p.a.", lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.
W rozpoznawanej sprawie skarżący w dniu 08.03.2024 r. (data wpływu do organu) wniósł przez profesjonalnego pełnomocnika skargę na bezczynność organu w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę typu A.
Z akt sprawy wynika, że organ decyzją z 08.01.2024 r. (znak: SOC-ZP.8671.318.2023.WUA) zezwolił na pracę cudzoziemca. Z akt administracyjnych nie wynika, aby strona skarżąca skorzystała z przysługującego jej prawa do wniesienia odwołania od tej decyzji. Tym samym skarga z 08.03.2024 r. na bezczynność Wojewody została wniesiona po zakończeniu postępowania przez organ i wydaniu decyzji.
Wymaga wskazania, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 22.06.2020 r. wydanej w sprawie o sygn. akt II OPS 5/19, stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z uzasadnienia uchwały NSA wynika, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Z tych to powodów Sąd uznał, że skarga na bezczynność organu nie może zostać wniesiona po zakończeniu postępowania przez ten organ.
Ponadto NSA w postanowieniu z 17.01.2024 r., sygn. akt II OSK 2474/23 stwierdził, że powołana uchwała o sygn. akt II OPS 5/19, jak i późniejsza uchwała z 07.03.2022 r., sygn. akt II OPS 1/21 dotycząca przewlekłości postępowania, mają zastosowanie do spraw, w których skarga do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona nie tylko po wydaniu przez organ aktu administracyjnego, ale również po jego doręczeniu stronie, która taką skargę wnosi (zob. również wyrok NSA z 11.03.2022 r., sygn. akt II OSK 1794/21 i powołane tam orzecznictwo).
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, w pełni aprobuje powyższy pogląd NSA wyrażony w przywołanych uchwałach i orzeczeniach.
Uwzględniając powyższe, należy podkreślić, że decyzja z 08.01.2024 r. została prawidłowo uznana za doręczoną przy przyjęciu fikcji doręczenia na dzień 30.01.2024 r. Przede wszystkim, w oparciu o akta administracyjne i oświadczenia zawarte w pismach organu i strony skarżącej, Sąd ustalił, że na dzień nadania decyzji, co miało miejsce w dniu 11.01.2024 r. pełnomocnikiem strony pozostawała J. B. Wynika to z faktu, że dopiero w dniu 18.01.2024 r. do organu wpłynęło wypowiedzenie pełnomocnictwa. Wojewoda nie mógł wcześniej domniemywać jego wygaśnięcia lub wypowiedzenia, wobec braku pochodzącego od strony oświadczenia woli w tym przedmiocie. Wobec tego organ był bezwzględnie zobowiązany do przesłania decyzji pełnomocnikowi strony skarżącej – J. B. Nie można więc zarzucić organowi niedopatrzenia, bądź uchybienia przy nadaniu przesyłki zawierającej ww. akt. Tym samym, przesyłka wobec prawidłowego jej przesłania, została dwukrotnie awizowana ze skutkiem doręczenia. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której każdorazowa zmiana pełnomocnika po nadaniu decyzji prowadziłaby do nieskutecznego jej doręczenia, uniemożliwiając wprowadzenie aktu do obrotu prawnego, pomimo podejmowania przez organ czynności zgodnie z obowiązującymi przepisami postępowania.
Ponadto rozważając kwestię ewentualnego zamknięcia stronie skarżącej drogi sądowej, co mogłoby stać w sprzeczności z wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadą zaufania do władzy publicznej, a także z art. 45 Konstytucji, wyrażającym prawo do sprawiedliwego i jasnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd, w realiach rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że w analogicznym stanie faktycznym wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 03.12.2014 r., sygn. akt I FSK 3/14 oraz 12.02.2016 r., sygn. akt II FSK 3588/13. Stwierdził, że odwołanie pełnomocnictwa w trakcie okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej nie mogło wpływać na prawidłowość dokonanego doręczenia, skoro korespondencja w chwili jej nadania została prawidłowo skierowana do umocowanego przez stronę skarżącą pełnomocnika, na wskazany przez niego adres. W takiej sytuacji na pełnomocniku skarżącej strony spoczywał obowiązek poinformowania mocodawcy o podjętych przez siebie działaniach po odwołaniu pełnomocnictwa. W powołanych wyrokach Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się także w przedmiocie zagadnienia stosunku wewnętrznego obowiązującego mocodawcę i pełnomocnika: obowiązki te należy rozpatrywać na tle odpowiedzialności byłego pełnomocnika w stosunku do mocodawcy z tytułu nienależytego wykonywania obowiązków przyjętych umową zlecenia lub inną umową kształtującą tzw. stosunek podstawowy pomiędzy pełnomocnikiem i mocodawcą. Nie można w tym miejscu pominąć regulacji z art. 740 k.c., który wprowadza trzy obowiązki przyjmującego zlecenie. Są to: obowiązek przekazywania potrzebnych informacji o przebiegu sprawy, obowiązek złożenia sprawozdania oraz obowiązek wydania wszystkiego, co przyjmujący zlecenie uzyskał przy wykonaniu zlecenia dla dającego zlecenie. O ile pierwszy z nich dotyczy etapu wykonywania zlecenia, to dwa pozostałe, a zwłaszcza obowiązek złożenia sprawozdania odnosi się do wygaśnięcia stosunku prawnego zlecenia. W rezultacie o ile wygasł tytuł prawny pełnomocnika jego do dalszego działania w sprawie, to ma on nadal obowiązek informowania mocodawcy o jakichkolwiek czynnościach podjętych w sprawie, w tym również o odebraniu zawiadomienia o awizowaniu przesyłki z organu.
Mając powyższe na względzie, skoro strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody nie tylko po wydaniu decyzji ale i przyjęciu zaistnienia skutku jej doręczenia, a zatem po zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, należało uznać, że stanowi to przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec tego Sąd stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt I sentencji). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi (pkt II sentencji) orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło