II SAB/Wr 35/12

PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-05-06

Skład orzekający: Wiesław Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo wcześniejszego odmówienia mu tego prawa i braku istotnej zmiany jego sytuacji finansowej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że jego sytuacja materialna uległa zmianie na niekorzyść od czasu wydania poprzedniego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy. Skarżący nie udokumentował należycie swoich wydatków, nie wyjaśnił istotnych okoliczności finansowych dotyczących jego działalności gospodarczej i kredytów, a przedstawione przez niego oświadczenia nie były w pełni wiarygodne w świetle zgromadzonych dowodów.
Stan faktyczny
Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości przez Skarb Państwa. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały odmówione, a zażalenie skarżącego oddalone przez NSA. Skarżący podtrzymywał, że jego sytuacja materialna nie uległa poprawie, przedstawiając swoje dochody i wydatki. Sąd uznał jednak, że skarżący nie wykazał istotnej zmiany swojej sytuacji finansowej ani wiarygodności przedstawionych przez siebie dowodów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym kolejnego wniosku S. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości przez Skarb Państwa postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2012 r. tut. Sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 lutego 2013 r. oddalił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie. W dniu 27 lutego 2013 r. skarżący dokonał wpłaty wpisu sądowego od skargi. W złożonym w dniu 11 marca 2013 r. na urzędowym formularzu wniosku skarżący zażądał ponownie przyznania mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, że pomimo upływu czasu jego sytuacja materialna nie uległa poprawie, nadal samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, na jego dochód w wysokości 582 zł składają się: dieta za posiedzenie komisji samorządu zawodowego- 106 zł oraz wynagrodzenie za pełnienie funkcji w zarządzie spółki- 476 zł, a swoje wydatki określił następująco: opłata za energię elektryczną- 235 zł; za wodę i ścieki- 35 zł oraz za telefon- 126 zł. Poinformował, że wartość wyposażenia prowadzonej hodowli ryb to ok. 10.000 zł, ale od grudnia ubiegłego roku odnotowuje straty finansowe z tej hodowli. Dodał, ze aktualnie zamieszkuje w budynku w S. należącym do jego rodziców. W piśmie z 19 kwietnia 2013 r. skarżący oświadczył, że przedstawił już wszystkie dowody uzasadniające jego wniosek. Dodał, że nieruchomości położone w S. i w Z.przy ul. W. należą do jego rodziców. Poinformował, że świadczenie usług inżynierskich na rzecz Z.wykonywane było w ramach zaprzestanej już działalności P.. Wskazał, że ww. firmę zbył na rzecz P.w której nie posiada jednak udziałów, a jedynie pełni w tej spółce funkcję członka zarządu. Wyjaśnił, że w prowadzonej działalności rolniczej (hodowla ryb akwariowych) płatności odbywają się głównie za gotówkę i stąd wpłaty, jakie dokonuje na swoje konto w P., to przychody ze sprzedaży. Dodał, że spłatę jego kredytu mieszkaniowego w K.przejął jego ojciec. Przesłanką do uwzględnienia kolejnego wniosku strony o przyznanie prawa pomocy może być stwierdzenie, iż od chwili wydania poprzedniego orzeczenia w tym przedmiocie uległa zmianie (na niekorzyść) sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego. Na osobie skarżącego ciąży obowiązek wykazania, które ze zmienionych okoliczności uzasadniały obecnie przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W niniejszej sprawie taki warunek nie został spełniony, bowiem sam skarżący wskazał we wniosku, że jego sytuacja tylko nie uległa poprawie, a ponadto skarżący nadal nie wykazał, że znajduje się w takiej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby uwzględnienie wniosku. Skarżący nadal nie wyjaśnił i nie udokumentował kilku istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie wyjaśnił czy nadal świadczy usługi inżynierskie w Z.już w ramach P.); nie wskazał też na poczet nabycia jakiej nieruchomości (skoro nie wykazuje we wniosku, że jakąś posiada) zaciągnął kredyt "mieszkaniowy" w K., który kredyt- według skarżącego- obecnie spłaca jego ojciec; nadto- nie poinformował co stało się ze składnikami majątkowymi służącymi mu do prowadzenia działalności gospodarczej, którą zakończył w listopadzie 2012 r. i co stało się ze składnikami służącymi mu do działalności polegającej na hodowli r., których wartość skarżący we wcześniejszym swoim wniosku wyceniał na kwotę 50.000 zł, a w aktualnym tylko na 10.000 zł; wnioskodawca nie wyjaśnił co stało się środkami finansowymi, które powinien był otrzymać przy zbyciu P.na rzecz P..; nadto skarżący nie udokumentował należycie wskazywanych we wniosku wydatków – załączony bowiem do wniosku wyciąg z rachunku bankowego nie pozwala na określenie, które wskazane na nim zobowiązania są kosztami przychodu prowadzonej działalności (zatem już obniżającymi przychód skarżącego), a które niezbędnymi wydatki skarżącego - wysokość tych wydatków wskazuje raczej, że są to przede wszystkim koszty prowadzonej działalności rolniczej- hodowli ryb, a niektóre z tych wydatków np. internetowo- telewizyjny w wysokości 125, 90 zł (zresztą na bieżąco opłacany), w ogóle trudno uznać za wydatek niezbędny w przedstawianej przez niego sytuacji finansowej (uzyskiwany dochód- 582 zł); skarżący nie wskazał dlaczego – jeśli faktycznie znajduje się w niedostatku- nie wystąpi do swoich rodziców o stałe świadczenie alimentacyjne (art. 87 i 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Co istotne- analiza okoliczności przedstawionych we wniosku wskazuje, że oświadczenia wnioskodawcy nie można uznać w pełni za wiarygodne. Wnioskodawca twierdzi np., że oprócz symbolicznego (500 zł brutto) wynagrodzenia nie uzyskuje żadnych korzyści z P. Tymczasem przypomnieć należy, że spółka ta przejęła wcześniej prowadzoną przez skarżącego działalność (P.), jedyne udziały w niej posiada jego matka, a sam skarżący jest prezesem zarządu tej spółki. Niewiarygodne okazuje się również stwierdzenie skarżącego, że dokonywane przez niego na swój rachunek bankowy wpłaty własne (często w znacznej wysokości) są tylko wpłatą przychodu jaki uzyskuje sprzedając ryb akwariowe. Zsumowanie wpłat tylko w miesiącach: styczniu 2013 r. i w grudnia 2012 r. wskazuje, że występują istotne różnice z wysokością przychodu z tej działalności przedstawianą w załączonej do wniosku Księdze Przychodów i Rozchodów (w I 2013 r. wpłaty- 3.600 zł, a przychód- 1.974, 80 zł; XII 2012 r. wpłaty- 2.300 zł, a przychód- 987, 45 zł). Na marginesie wskazać należy, iż matka skarżącego prowadzi na terenie Z. szeroko zakrojoną działalność obejmującą handel artykułami z.. Zaznaczyć należy, że skarżący posiada też cenne i poszukiwane na rynku pracy uprawnienia i. (w tym pełni funkcję we władzach D.Okręgowej Izby I.), w związku z powyższym niewiarygodnym wydaje się by skarżący nie był w stanie znaleźć odpowiedniego zatrudnienia przynoszącego mu z tego tytułu dochód (choćby niesystematyczny). Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez skarżącego kosztów sądowych nie jest istotne źródło, z którego czerpie on środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich), w szczególności, że skarżący informował, że korzysta ze składników majątkowych swoich rodziców i ponoszą oni znaczące koszty jego niektórych wydatków. Zaznaczyć należy, iż skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu, w dniu 27 lutego 2013 r. opłacił wpis sądowy od skargi w niniejszej sprawie, a z przedłożonych wyciągów bankowych wynika, że wnioskodawca od dłuższego czasu systematycznie korzysta z instrumentów kredytowych (debet w rachunku, karta kredytowa) nie zważając na saldo rachunku w tej sytuacji niczym nieuzasadnione jest jego twierdzenie, iż nie posiada źródła z którego mógłby pokryć koszt postępowania. Sąd podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w żądanym przez niego zakresie. Niekorzystne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie jest spowodowane wyłącznie brakiem jego należytej inicjatywy przy ustaleniu czy kwalifikuje się on do grona osób legitymowanych do uzyskania takiej pomocy ze strony Państwa (wnioskodawca wybiórczo przedstawia fakty- podaje zasadniczo tylko te mające obrazować jego złą sytuację materialna). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. art. 165 w zw. z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. z 2012 r. Dz. U. poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło