II SAB/Wr 59/15

WyrokWSA we Wrocławiu2016-03-09

Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Halina Kremis, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, pomimo złożenia wniosków przez współużytkowników, których suma udziałów wynosiła co najmniej połowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta nie dopuścił się bezczynności, ponieważ ustalenie wszystkich stron postępowania, skuteczne doręczenie im zawiadomień i wezwanie do zgłoszenia sprzeciwu było konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Okoliczności takie jak zmiany właścicielskie, konieczność ustalenia spadkobierców, a także zaległości finansowe niektórych współużytkowników, stanowiły przyczyny niezależne od organu, które usprawiedliwiały przekroczenie terminów załatwienia sprawy. Sąd podkreślił, że organ działał zgodnie z przepisami k.p.a. i ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, podejmując niezbędne czynności wyjaśniające.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył skargę na bezczynność Prezydenta W. w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Skarżący zarzucił organowi lekceważenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego i długotrwałe nierozpatrzenie wniosku złożonego w 2012 r. Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że postępowanie było skomplikowane ze względu na konieczność ustalenia wszystkich współużytkowników, zmiany właścicielskie, a także brak kompletnych wniosków i zaległości finansowe niektórych stron. Organ wskazał na liczne czynności podjęte w celu wyjaśnienia sprawy, w tym ustalanie adresów spadkobierców i zawiadamianie ich o postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ireneusz Dukiel, Sędziowie Sędzia NSA - Halina Kremis, Sędzia WSA - Alicja Palus (spr.), , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej I. oddala skargę w całości; II. przyznaje radcy prawnemu T. S. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych 20/100), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) tytułem podatku od towarów i usług. Pismem z dnia 3 października 2015 r. J. M. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego – skargę na "bezczynność i lekceważenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. przez Prezydenta W.". W skardze J. M. wniósł o: "1. Stwierdzenie bezczynności Prezydenta W. w przedmiocie wykonania postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]. 2. Nakazanie bezzwłocznego wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej zgodnie z postanowieniem S.K.O. z dnia [...]. 3. Uznanie opłat dzierżawy wieczystej płaconej przez współużytkowników dzierżawy wieczystej od dnia wniesienia wniosków, tj. 18.10.2012, do dnia wydania ostatecznej decyzji o przekształceniu własności jako przedpłat opłaty z tym związanej. 4. Ukaranie Prezydenta Miasta W. grzywną za przewlekłe postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie i lekceważenie postanowienia SKO we W. z dnia [...]." W obszernym uzasadnieniu skargi J. M. wyjaśnił m.in., że zarzucona Prezydentowi W. bezczynność dotyczy prowadzonego od 18 października 2012 r. postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej usytuowanej przy ul. Z. [...] we W. (działka oznaczona numerem geodezyjnym 13, AM 35, obręb [...]) o powierzchni 314 m2 w prawo własności. Ponadto skarżący szczegółowo opisał w uzasadnieniu wszystkie podejmowane przez siebie od dnia złożenia w siedzibie organu tj. od dnia 18 października 2012 r. 28 wniosków wraz ze wszystkimi wymaganymi załącznikami (wykazem współużytkowników wieczystych z udziałem procentowym w prawie użytkowania wieczystego, akty notarialne i aktualne wydruki ksiąg wieczystych oraz księgi wieczystej działki) działania, zmierzające do uzyskania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego opisanej wcześniej nieruchomości gruntowej w prawo własności. Wskazał też, że organowi doręczone zostały oświadczenia wszystkich wnioskodawców niezbędne dla udzielenia bonifikaty w opłacie z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności oraz oświadczenia o wykorzystywaniu do prowadzenia działalności gospodarczej nieruchomości, z którą związane jest prawo użytkowania wieczystego. J. M. wyjaśnił też w uzasadnieniu skargi, że w dniu 20 kwietnia 2015 r. złożył skargę do Prezydenta W. z żądaniem interwencji w sprawie (odpowiedzi udzielono mu w połowie maja), natomiast w dniu 29 maja 2015 r. złożył zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., które postanowieniem z dnia [...] r. uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło Prezydentowi W. 30 dniowy dodatkowy termin załatwienia sprawy. Zdaniem skarżącego termin ten został zignorowany przez Prezydenta W., który do dnia wniesienia skargi nie wydał decyzji, zgodnej z żądaniem wnioskodawców, mimo, że spełniają oni warunek ustawowy, bowiem suma ich udziałów w prawie użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości wynosi ponad połowę (61,6%). W ocenie skarżącego pracownicy organu wymagali od wnioskodawców wielu zbędnych czynności, powodowanych wyłącznie upływem czasu trwania przedmiotowego postępowania, a zachowanie to skarżący nazywa "biurokratycznym sabotażem i naciąganiem obywateli na różnego rodzaju opłaty". W tych okolicznościach J. M. zwrócił się w skardze o wydanie nakazu bezzwłocznego załatwienia sprawy oraz o nakazanie zaliczenia – z winy pracowników organu – opłat wynikających z przysługującego wnioskodawcom prawa współużytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości jako przedpłat wniesionych na poczet opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. Zdaniem skarżącego opłaty te nie byłyby uiszczone przez wnioskodawców, gdyby sprawa została załatwiona zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego tj. w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosków. W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu 18 listopada 2015 r. Prezydent W., reprezentowany przez pełnomocnika wniósł o oddalenie skargi i wyjaśnił, że stosownie do przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 83; z 2012 r. tekst jednolity) do podjęcia decyzji w sprawie przekształcenia, niezbędne jest złożenie wniosków i innych wymaganych prawem dokumentów przez użytkowników wieczystych, którym przysługuje co najmniej połowa udziałów w ww. prawie. Na przekształcenie współużytkowania wieczystego muszą jednak wyrazić zgodę wszyscy współużytkownicy. Z akt sprawy o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przy ul. Z. [...], wynika że w ww. budynku wyodrębniono własność 52 lokali, wraz ze związanymi udziałami w prawie użytkowania wieczystego gruntu. Do organu prowadzącego postępowanie wpłynęły wnioski 44 właścicieli lokali, tj. nr: [...]. Brak jest wniosków 8 właścicieli lokali tj. nr: [...]. Wymóg wynikający z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (t.j. z 2012r. Dz. U. Nr 83 ), został spełniony w dniu 18 października 2012r. Wówczas wpłynęły wnioski właścicieli lokali nr: [...]. Organ administracji podjął czynności zmierzające do wyjaśnienia okoliczności sprawy, szczególnie w zakresie ustalenia wszystkich stron postępowania, biorąc pod uwagę nie tylko liczbę współużytkowników wieczystych, ale również zmiany właścicielskie w tym zakresie. Fakt złożenia wniosków przez współużytkowników wieczystych, których udziały wynoszą co najmniej połowę nie zwalnia organu z obowiązku ustalenia pozostałych stron postępowania, ich adresów oraz zawiadomienia ich o przysługujących prawach i obowiązkach. Dopóki nie zostaną ustaleni wszyscy użytkownicy wieczyści nieruchomości, nie będzie wiadomo, czy wszyscy oni są zainteresowani przekształceniem prawa. Wyjaśnienie tej kwestii jest o tyle istotne, że w razie braku zgody wszystkich użytkowników wieczystych, stosuje się odpowiednio art. 199 Kc. Organ musi zatem zawiadomić skutecznie o prowadzonym postępowaniu. Takie okoliczności jak brak adresu, nieuregulowana sytuacja spadkowa, są przeszkodami w doręczaniu zawiadomień. O tym, że sprzeciw nie został wniesiony można mówić wówczas, gdy zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało skutecznie doręczone wszystkim osobom, które były uprawnione do zgłoszenia sprzeciwu. Sprawa wymagała zgromadzenia i przeanalizowania dokumentów, którymi rozporządzał organ, jak również występowania o informacje do innych instytucji. Wystąpiono do Wydziału Spraw Obywatelskich w zakresie ustalenia adresów stron postępowania, jak i spadkobierców do zarządcy nieruchomości przy ul. Z. [...], Wydziału Podatków i Opłat w zakresie adresów do korespondencji oraz informacji o zaległościach w opłatach, do Urzędu Stanu Cywilnego - o odpisy aktów zgonu stron postępowania. Ponadto także do Sądu Rejonowego dla [...] w zakresie udzielenia informacji czy było bądź jest prowadzone postępowanie spadkowe oraz czy został w tej sprawie ustanowiony kurator spadku. Zaniechanie przez organ tych obowiązków na korzyść zasady szybkości postępowania prowadziłoby do naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy, wynikającego z art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Przekroczenie terminów do załatwienia sprawy, jeśli organ jednocześnie podejmuje czynności mające na celu dokładne rozpoznanie sprawy w niezbędnym zakresie, uzasadnia brak zarzutu bezczynności. W czasie trwania postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przy ul. Z. [...] następowała kilkukrotnie zmiana właścicieli lokali w wyniku: sprzedaży lokali (lokale nr: [...]), darowizny lokali nr [...]., a także postępowań w sprawie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłych dotychczasowych właścicielach lokali nr [...]. Organ podejmował równocześnie czynności mające na celu ustalenie następców prawnych właścicieli lokali: • nr [...] - w dniu 30 kwietnia 2015r. został złożony wniosek do Wydziału Spraw Obywatelskich tut. Urzędu o ustalenie imion i nazwisk oraz adresów zameldowania spadkobierców oraz wniosek do Urzędu Stanu Cywilnego o wydanie odpisu aktu zgonu A. C.. Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...]sygn. akt [...] nowym właścicielem ww. lokalu został M. K.. Po otrzymaniu w dniu 7 maja 2015r. odpowiedzi z WSO w sprawie wskazania adresu zameldowania ww. strony postępowania zostało przesłane zawiadomienie o możliwości złożenia wniosku bądź sprzeciwu w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W dniu 14 sierpnia 2015r. M. K. złożył wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu związanego z prawem własności lokalu nr [...]; • nr [...] - po uzyskaniu odpisu aktu zgonu S. M., wystosowano wniosek do WSO w dniu 30 kwietnia 2015r. o ustalenie imion i nazwisk oraz adresów zameldowania spadkobierców; po otrzymaniu w dniu 7 maja 2015r. odpowiedzi z WSO, w dniu 13 maja 2015r. przesłano wezwania o złożenie wyjaśnień w ww. sprawie do wskazanych spadkobierców, a ponadto pismem z dnia 13 maja 2015r. organ wystąpił również do zarządcy nieruchomości o wskazanie obecnego właściciela lokalu [...]. W dniu 1 czerwca 2015r. wpłynęło to tut. organu postanowienie sygn. akt [...]. w sprawie ustalenia spadkobiercy zmarłego S. M.. W dniu 9 czerwca 2015r. został złożony wniosek do WSO o ustalenie adresu zameldowania G. K.oraz przesłane na adres nieruchomości zawiadomienie o możliwości złożenia wniosku bądź sprzeciwu w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, ponadto dnia 10 czerwca 2015r. wniosek do Wydziału Podatków i Opłat o podanie adresu do korespondencji płatnika podatku od nieruchomości oraz wniosek do Sądu Rejonowego dla [...] o podanie danych adresowych strony postępowania o sygn. akt [...] w dniu 16 czerwca 2015r. przesłano zawiadomienie o możliwości złożenia wniosku bądź sprzeciwu w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na adres uzyskany z WPO. W dniu 24 czerwca 2015r. G. K. złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu związanego z prawem własności do lokalu nr [...].; • lok. nr [...] - w dniu 30 kwietnia 2015r. organ wystąpił do USC o wydanie aktu zgonu H. J.. oraz do WSO o ustalenie imion i nazwisk oraz adresów zameldowania spadkobierców. Po otrzymaniu w dniu 7 maja 2015r. odpowiedzi z WSO, zostało przesłane wezwanie o złożenie wyjaśnień w ww. sprawie do wskazanego spadkobiercy. W dniu 10 czerwca 2015r. organ prowadzący zwrócił się z zapytaniem do WPO o podanie adresu do korespondencji płatnika podatku od nieruchomości. W dniu 8 lipca 2015r. T. L. złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu związanego z prawem własności do lokalu nr [...]. Nadto prowadzone były czynności dotyczące ustaleń adresów do korespondencji do właścicieli lokali: [...]. W dalszej części uzasadnienia pełnomocnik organu wskazała, że do podjęcia decyzji administracyjnej w sprawie przekształcenia wymagane jest przeprowadzenie szczegółowego postępowania. Postępowanie jest wieloaspektowe, wymagające również zbadania ksiąg wieczystych dla poszczególnych lokali, wszystkich dokumentów dołączonych do wniosków (aktów notarialnych, odpisów z ksiąg wieczystych), a następnie zlecenie rzeczoznawcy majątkowemu wykonania operatu szacunkowego dla określenia wartości nieruchomości gruntowej w celu ustalenia wysokości opłaty za przekształcenie. Operat szacunkowy do organu wpłynął 25 sierpnia 2015r. Ponadto w ramach postępowania koniecznym jest przyjęcie wniosków o udzielenie bonifikaty oraz oświadczeń od właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych, w celu realizacji obowiązku wynikającego z art, 5 a ustawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...]r., po rozpatrzeniu zażalenia J. M. na niezałatwienie w terminie sprawy przekształcenia udziałów w prawie użytkowania wieczystego w udziały w prawie własności nieruchomości położonej we W., uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło organowi prowadzącemu postępowanie dodatkowy, 30 - dniowy termin załatwienia sprawy. Zgodnie z zaleceniami SKO organ prowadzący postępowanie zlecił wykonanie operatu szacunkowego, określającego wartości prawa współużytkowania wieczystego i prawa współwłasności nieruchomości, stanowiącego podstawę ustalenia opłaty za przekształcenie. Po przedłożeniu operatu szacunkowego i dokonaniu analizy akt sprawy oraz w oparciu o art. 5a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, organ prowadzący postępowanie przesłał stosowne formularze - związane z udzieleniem bonifikaty- wszystkim właścicielom lokali i współużytkownikom wieczystym wskazanej nieruchomości. Pełnomocnik organu zwróciła też uwagę, że wnioski złożone przez część współużytkowników wieczystych nie były kompletne. W dniu 30 października 2015r. przesłano do właścicieli lokali nr: [...] pisma o uzupełnienie braków pism, ponadto występują również zaległości z tytułu podatku od nieruchomości oraz opłat za użytkowanie wieczyste. W dniu 30 października 2015 r. przesłano właścicielom 10 lokali informację o zaległościach finansowych, czego konsekwencją jest brak możliwości udzielenia wnioskowanych bonifikat od opłat za przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, stosownie do zapisu § 4 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej W. z dnia [...]r. w sprawie udzielenia bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Następnie organ powziął wiedzę o śmierci strony postępowania, współwłaścicielki lokalu nr [...]i o tym, że nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe ani wydany akt poświadczenia dziedziczenia. Dodatkowo w dniu 1 października 2015r. Sąd Rejonowy dla [...] poinformował, że nie toczyło się postępowanie o dział spadku po Z. C.; Stosownie do przepisu art. 97 § 1 pkt. 4 kpa, postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. postępowanie zostało zawieszone. W czasie zawieszenia postępowania organ administracji publicznej co do zasady nie może podejmować czynności. W dniu 23 października 2015r. organ powziął wiedzę, że został wydany akt poświadczenia dziedziczenia po zmarłej współwłaścicielce lokalu nr [...] i postanowieniem nr [...] podjął zawieszone postępowania w sprawie przekształcenia z uwagi na ustanie przyczyny zawieszenia. W dniu 13 października 2015r. J. M. złożył zażalenie na ww. postanowienie Prezydenta W.. Ten okres opóźnienia w wydaniu decyzji powstały z przyczyny niezależnej od organu został spowodowany działaniem czynników, na które organ nie miał wpływu. W dniu 30 października 2015r., w stosunku do właścicieli lokali nr: [...] ponowiono pisma dotyczące możliwości udzielenia bonifikaty, do których załączono oświadczenia o wykorzystaniu lokalu na cele mieszkaniowe, natomiast do właścicieli lokali nr: [...] przesłano informację o nie spełnianiu warunków wynikających z przepisu § 4 ust. 2 uchwały nr [...]w sprawie udzielania bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ze względu na występujące zaległości finansowe z tytułu podatku od nieruchomości lub opłaty za użytkowanie wieczyste. Właściciele ww. lokali nie zareagowali na wcześniejsze pisma dlatego organ przesłał je ponownie mając na uwadze, że brak oświadczeń stron uniemożliwia udzielenie im bonifikaty od opłaty za przekształcenie. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, który powinien być aktualny na dzień wydania decyzji administracyjnej. W toku prowadzonego postępowania organ realizował obowiązek prowadzenia postępowania wobec 52 właścicieli lokali, będących jego stronami. Brak współpracy kilku stron objętych postępowaniem w zakresie m.in. odbioru korespondencji, spłaty zaległości czy też złożenia wniosków o udzielenie bonifikaty spowodował brak możliwości zakończenia sprawy. Wbrew sugestii skarżącego, nie można ograniczyć kręgu stron postępowania jedynie do właścicieli 28 lokali. W związku ze szczególną regulacją art. 2 ust. 2 w odniesieniu do współużytkowania wieczystego, prawo do wystąpienia z żądaniem przekształcenia przyznano współużytkownikom, których udział wynosi co najmniej połowę. Osoby, które dysponowały łącznie taka sumą udziałów były uprawnione, aby wystąpić z wnioskiem o przekształcenie. Pełnomocnik Prezydenta W. podkreśliła, że do prowadzenia postępowania konieczna jest zgoda wszystkich współużytkowników wieczystych, również tych, którzy wniosków nie złożyli. Przekształceniu w prawo własności może podlegać tylko użytkowanie wieczyste jako całość, nigdy zaś pojedyncze udziały w prawie użytkowania wieczystego, z pominięciem pozostałych udziałów. Do prowadzenia postępowania w ww. sprawie nie wystarcza złożenie wniosków przez niektórych spośród użytkowników wieczystych. Wniosek taki muszą poprzeć (nie złożyć sprzeciwu) wszyscy współużytkownicy. Ponadto wyjaśniła, że zgodnie z art. 9 kpa organ jest zobowiązany do wyczerpującego informowania stron o okolicznościach, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Ponadto w zakresie wykorzystywania lokalu na prowadzenie działalności gospodarczej lub na cele mieszkaniowe organ jest zobowiązany do ustalenia aktualnego stanu. Następnie pełnomocnik organu podała, że po podjęciu postępowania, organ, czyniąc zadość wymogom art. 36 § 1 i 2 kpa, zawiadomił strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa i wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Obowiązek ten zrealizowano po dokonaniu oceny sprawy. Odnosząc się do wniosku dotyczącego zaliczenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego na poczet opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej przy ul. Z. [...] - nie znajduje on uzasadnienia w obecnie obowiązujących przepisach prawa. Rzeczoznawca majątkowy w operacie szacunkowym określa wartość prawa własności nieruchomości oraz wartość prawa użytkowania wieczystego. Opłata za przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowi różnicę tych wartości. Dodatkowo na wniosek właściciela lokalu udzielana jest wysoka bonifikata tj. 90% lub 99% od opłaty za przekształcenie prawa. Po podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej przy ul. Z. [...], organ dodatkowo pismem z dnia 30 października 2015r. zawiadomił strony postępowania, że zgodnie za art. 35 i 36 § 1 kpa przewidywany termin załatwienia sprawy to do 30 grudnia 2015r. W dniu 20 października 2015 r współwłaścicielka lokalu nr 56 uzupełniła brakujące dokumenty, w dniu 22 października 2015r. współwłaściciele lokalu nr 61 uzupełnili brakujące dokumenty, w dniu 22 października 2015r. właściciel lokalu nr 17 uzupełnił brakujący dokument, w dniu 6 listopada 2015r. właściciel lokalu na 20 uzupełnił brakujące dokumenty . Jednak na dzień złożenia odpowiedzi na skargę u części właścicieli występują zaległości finansowe wobec Gminy W. ze wskazanych wyżej tytułów (opłaty za użytkowanie wieczyste, podatek od nieruchomości) oraz brak jest wniosków o udzielenie bonifikaty bądź aktualnych oświadczeń od właścicieli lokali nr: [...] (współwłaściciela). Biorąc powyższe pod uwagę, zarzut bezczynności organu I instancji w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ww. nieruchomości, nie znajduje uzasadnienia. W tych też okolicznościach nie znajduje uzasadnienia wniosek o ukaranie grzywną Prezydenta W.. Również nakazanie bezzwłocznego wydania decyzji przy zgromadzonym materiale dowodowym nie znajduje uzasadnienia. W dniu 21 grudnia 2015 r. doręczone zostało Sądowi pismo procesowe skarżącego, w którym J. M. potwierdził, że wniesiona skarga jest skargą na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na zasadzie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 83), odniósł się do treści odpowiedzi na skargę, a ponadto oświadczył, że modyfikuje żądania skargi i wnosi o stwierdzenie rażącego naruszenia przepisów prawa w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, "uznanie nieodpłatnego przekształcenia" wobec wszystkich wnioskodawców, zobowiązanie przez Sąd "na zasadach kodeksu cywilnego lub innych aktów prawnych Urzędu Miasta W." do dokonania z własnych środków naprawy i docieplenia dachu jako zadośćuczynienie na doznane przez wnioskodawców dolegliwości w ubieganiu się o załatwienie sprawy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, ukaranie Prezydenta W. grzywną i zobowiązanie do wpłacenia jej na rzecz funduszu remontowego Z. [...] i dokonanie wykładni prawa odnośnie treści art. 2 ust. 2 ustawy przekształceniowej. W dniu 29 stycznia 2016 r. do akt sprawy złożone zostało w imieniu Prezydenta W. pismo procesowe, w którym pełnomocnik organu podtrzymała stanowisko przedstawione w odpowiedzi na skargę oraz odniosła się do zmodyfikowanych żądań skarżącego sformułowanych w piśmie z dnia 16 grudnia 2015 r. (data wpływu do Sądu – 21 grudnia 2015 r.), uznając je za niezasadne. W piśmie z dnia 1 marca 2016 r. J. M. ustosunkował się do pisma pełnomocnika Prezydenta W. z dnia 19 stycznia 2016 r. (data wpływu do Sądu – 29 stycznia 2016 r.), odniósł się krytycznie do sposobu załatwienia przez Prezydenta W. skierowanej do niego w dniu 20 kwietnia 2015 r. skargi na przewlekłość postępowania w sprawie, poinformował również, że organ wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 31 marca 2016 r., a ponadto oświadczył, że podtrzymuje w całości dotychczasowe wnioski, natomiast w przypadku, gdy sąd administracyjny nie będzie kompetentny do orzeczenia co do nich, to wnosi o skierowanie ich przez Sąd do rozstrzygnięcia przez sąd właściwy. Na rozprawie wyznaczonej na dzień 9 marca 2016 r. pełnomocnik skarżącego, działający z urzędu, oświadczył, że popiera zarzuty skargi oraz wnosi o zobowiązanie Prezydenta do wydania decyzji, stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o ukaranie organu grzywną. Skarżący w uzupełnieniu oświadczył, że tak jak poinformował w piśmie z dnia 1 marca 2016 r. otrzymał wraz z pozostałymi wnioskodawcami zawiadomienie o wyznaczeniu nowego terminu do dnia 31 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /jeżeli ustawy nie stanowią inaczej/, formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie przedstawionych okoliczności faktycznych i istniejących okoliczności prawnych nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi mimo rozważenia w toku podejmowanych czynności przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./, z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto, poprzedzając przedstawienie motywów podjętego wyroku Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że w obowiązujących warunkach prawnych niemożliwe było uwzględnienie skorygowanych żądań sformułowanych w pkt 13 ppkt 3 i 4 pisma procesowego z dnia 16 grudnia 2015 r. ani w pkt 8 (zdanie pierwsze) pisma procesowego z dnia 1 marca 2016 r. Sąd administracyjny – jak wskazano powyżej – jest uprawniony wyłącznie do oceny zgodności z prawem działań organów administracji publicznej, natomiast nie może orzekać w kwestiach zastrzeżonych dla sądów powszechnych, w tym sądów cywilnych, ani też zobowiązywać organy do podjęcia czynności niezgodnych z obowiązującymi przepisami prawa, czy wręcz z nimi sprzecznych. Z tych względów Sąd nie mógł nakazać Prezydentowi W. dokonania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej przy ul. Z. [...] we W. w prawo własności nieodpłatnie, ani też zobligować Gminy W. do sfinansowania z własnych środków – w ramach nawiązki – naprawy i ocieplenia dachu budynku przy ul. Z. [...] we W.. Sąd nie jest też uprawniony do dysponowania kwotą grzywny wymierzonej w trybie art. 149 § 2 powoływanej we wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ustawodawca nie upoważnił też Sądu administracyjnego do przekazywania sprawy, w której jest rzeczowo niewłaściwy innemu sądowi (sądowi powszechnemu). Wniesiona w niniejszej sprawię skarga na bezczynność jest środkiem prawnym uwzględnionym w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 powołanej wcześniej ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określającym zakres jurysdykcji sądów administracyjnych i umożliwia przeprowadzenie sądowej kontroli działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 1 § 1 wskazanej wcześniej ustawy ustrojowej. Na mocy powołanego powyżej przepisu procesowego ustawodawca poddał ocenie Sądu zachowanie organu administracji publicznej polegające na zaniechaniu podjęcia czynności orzeczniczej /czyli bezczynności/ w przypadkach określonych w art. 3 pkt 1 - 4 ustawy procesowej tzn. w sytuacjach, w których wydaje się: decyzje administracyjne (pkt 1); postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowienia przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz postępowań do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4). Podniesiony w rozpoznawanej sprawie zarzut bezczynności Prezydenta W. odnosi się do prowadzonego przez ten organ postępowania dotyczącego przekształcenia prawa współużytkowania nieruchomości gruntowej położonej przy ul. Z. [...] we W. (działka nr 13, AM-35, obręb [...], o powierzchni 314 m2) w prawo współwłasności. Sfera materialnoprawna sprawy o takim przedmiocie uregulowana została w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 83), natomiast czynności procesowe podporządkowane są przepisom kodeksu postępowania administracyjnego, z których wynika m.in., że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Przepisy procesowe określają także terminy załatwiania spraw, przy czym stosownie do przyjętej w art. 12 § 1 kpa zasady ogólnej szybkości postępowania organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2 art. 12 kpa). W myśl art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5). Artykuł 36 § 1 kpa stanowi zaś o tym, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2). Powyższe przepisy nakładają zatem na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, o jakim mowa w art. 35 kpa, bądź w przepisach szczególnych, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia. Podane powyżej terminy załatwienia sprawy oznaczają okres, w którym dana sprawa powinna być rozstrzygnięta w formie decyzji. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się trafnie (m.in. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie administracyjne, 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1067/08, Lex nr 491969), że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył postępowania wydaniem decyzji (postanowienia lub innego aktu) w sytuacji, gdy zaistniały warunki faktyczne i prawne do podjęcia aktu kończącego postępowanie albo nie podjął stosownej czynności. Obejmuje ona również sytuacje, gdy organ odmawia rozpoznania sprawy lub jej załatwienia, bo błędnie uznaje, że zachodzą okoliczności, które zwalniają go z obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej. Wskazać również należy, że instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do załatwienia sprawy. Oznacza to, że celem skargi na bezczynność jest zobligowanie organu do wydania aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie, w której organ prowadzi postępowanie, objęte skierowanym przez stronę zarzutem bezczynności. Ocena zasadności skargi na bezczynność dokonywana jest przez Sąd na podstawie akt sprawy i z uwzględnieniem stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu orzekania w postępowaniu administracyjnym. Z doręczonych Sądowi akt administracyjnych wynika, że w nieruchomości budynkowej przy ul. Z. [...] we W. wyodrębniono 52 samodzielne lokale mieszkalne, których właściciele dysponują odpowiednimi udziałami w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej. Materiał sprawy wskazuje również, że wolę skorzystania z ustawowo określonego przywileju przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zgłosiło 44 współużytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości, będących właścicielami lokali mieszkalnych oznaczonych numerami: [...], którzy wystąpili ze stosownymi wnioskami do Prezydenta W. jako organu właściwego. Żądania takiego nie zgłosili właściciele lokali mieszkalnych oznaczonych numerami: [...]. Z pełnej grupy wnioskodawców 28 z nich skierowało swoje żądanie do Prezydenta W. w dniu 18 października 2012 r. Suma ich udziałów w prawie użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości gruntowej wynosi 61,61%, co umożliwia zastosowanie w sprawie przy orzekaniu o przekształceniu udziałów w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości w udziały w prawie własności tej nieruchomości pod warunkiem, że żaden ze współużytkowników wieczystych nie zgłosi sprzeciwu wobec złożonego wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. Sytuacja taka została uregulowana w przepisie art. 2 ust. 2 powoływanej wcześniej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiącym, że z żądaniem przekształcenia mogą wystąpić współużytkownicy wieczyści, których suma udziałów wynosi co najmniej połowę, z tym że jeżeli co najmniej jeden współużytkownik wieczysty zgłosi sprzeciw wobec złożonego wniosku o przekształcenie, właściwy organ zawiesza postępowanie, a przepis art. 199 kodeksu cywilnego stosuje się w takim przypadku odpowiednio. Z treści tego przepisu skarżący wyprowadza formułowany wobec organu prowadzącego postępowanie (Prezydenta W.) zarzut bezczynności oraz negatywną ocenę jego działania, uznając – błędnie, że złożenie w dniu 18 października 2012 r. wniosków przekształceniowych wraz z załącznikami przez 28 współużytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości gruntowej (właścicieli lokali mieszkalnych oznaczonych numerami [...]), którzy łącznie dysponują sumą udziałów w prawie współużytkowania wieczystego wynoszącą 61,61%, obligowało Prezydenta W. do wydania decyzji orzekającej o przekształceniu zgodnie z treścią wniosków i zbędne były inne podjęte przez ten organ czynności procesowe, w tym ustalenia danych indywidualizujących wszystkich pozostałych współużytkowników wieczystych, czyli ustalanie kręgu stron prowadzonego postępowania przekształceniowego. Należy zatem w omawianym kontekście wyjaśnić, że działania organu we wskazanym powyżej zakresie i inne podejmowane w toku postępowania, udokumentowane w materiale sprawy były legalne i wymagane przepisami prawa materialnego (przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości) i przepisami prawa procesowego (treścią przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim art. 28, art. 7, art. 77 § 1, art. 9). Wbrew przekonaniu skarżącego prawidłowa również jest przyjęta przez organ w toku prowadzonego postępowania interpretacja przepisu art. 2 ust. 2 powoływanej powyżej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, rozumianego w ten sposób, że dla jego zastosowania jako materialnej podstawy orzekania o przekształceniu nie jest wystarczające złożenie stosownych wniosków przez współużytkowników wieczystych, których suma udziałów wynosi co najmniej połowę, ale konieczne jest ustalenie wszystkich pozostałych uprawnionych, czyli współużytkowników wieczystych, skuteczne zawiadomienie ich o toczącym się postępowaniu oraz o możliwości złożenia wniosku i skuteczne wezwanie do oświadczenia się, czy nie zgłaszają sprzeciwu wobec wniosku (wniosków) o przekształcenie złożonego przez innego (innych) współużytkownika wieczystego (współużytkowników wieczystych). Możliwość kontynuowania czynności procesowych przez właściwy organ i pozytywnego dla wnioskodawców rozstrzygnięcia uzależniona jest od uzyskania przez organ dowodu skutecznego doręczenia uprawnionym podmiotom wskazanych pism (zawiadomień i wezwania) i ustalenie, że żaden z nich nie zgłasza sprzeciwu, przy czym brak oświadczenia się w określonym przez organ terminie traktowany jest jako niezgłoszenie sprzeciwu. Uznając racjonalność ustawodawcy nie można przyjąć – zgodnie z sugestią skarżącego, że redagując przepis art. 2 ust. 2 ustawy przekształceniowej ustawodawca uwzględnił możliwość zgłoszenia sprzeciwu przez współuczestnika wieczystego nieruchomości, który wystąpił z żądaniem przekształcenia posiadanego udziału w prawie użytkowania wieczystego w prawo własności (może on natomiast cofnąć wniosek). Oznacza to, że nieuprawnione jest twierdzenie skarżącego o powinności orzeczenia przez Prezydenta W. o przekształceniu niezwłocznie po dniu 18 października 2012 r., czyli po złożeniu wniosków przez współużytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości gruntowej, których suma udziałów wynosi 61,61% i stanowi ponad połowę udziałów, wymaganą ustawowo. Zdaniem Sądu w istniejących w rozpoznawanej sprawie okolicznościach faktycznych i prawnych na żadnym dotychczasowym etapie postępowania nie zostały spełnione ustawowo wymagane warunki dla pozytywnego dla wnioskodawców rozstrzygnięcia, a niemożność wydania decyzji w terminach wskazanych w art. 35 lub art. 37 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego wynika z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 kpa). Niezawinione przez organ było także niezastosowanie się do terminu dodatkowego wyznaczonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], które było podjęte przy uwzględnieniu innych okoliczności faktycznych, w tym bez wiedzy organu odwoławczego o śmierci Z. C. – właścicielki lokalu mieszkalnego nr [...] i współużytkowniczki wieczystej. Sąd zwrócił też uwagę, że w dacie orzekania w sprawie nie upłynął jeszcze termin wyznaczony przez Prezydenta W. w trybie art. 36 kpa do dnia 31 marca 2016 r., co czyniło zbędnym zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie aktu, stosownie do przepisu art. 149 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast skarga wniesiona została w okresie prawidłowo zawieszonego postępowania w sprawie w trybie art. 97 § 1 pkt 1 kpa. Należy też wskazać, że rozpoznawaną sprawę ze względu na wielość stron i niestabilność stanu faktycznego, która skutkuje koniecznością dokonywania kolejnych ustaleń, należy kwalifikować jako szczególnie skomplikowaną i wymagającą od organu staranności oraz aktywności o charakterze merytorycznym. W tym zakresie nie można – zdaniem Sądu – zarzucić organowi uchybień. Istotne też jest, że to organ dysponujący kompetencją orzeczniczą i uprawniony do prowadzenia postępowania w sprawie jest odpowiedzialny za jego przebieg i decyduje o kolejności oraz istocie czynności procesowych podejmowanych przez organ czy żądanych od innych uczestników postępowania, a przejmowanie inicjatywy w tej sferze przez strony jest niewłaściwe i może nie wywołać oczekiwanego przez nie skutku. Z materiału sprawy wynika, że po doręczeniu organowi wniosków w dniu 18 października 2012 r. podjęte zostały działania w trybie art. 9 kpa oraz wymagane przepisem art. 28 i art. 61 § 4 kpa, a także art. 2 ust. 2 powoływanej poprzednio ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Akta sprawy dokumentują wielość czynności dokonywanych przez organ w celu prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania czyli uzyskania danych imiennych i adresowych wszystkich współuczestników przedmiotowej nieruchomości gruntowej. Należy przy tym uwzględnić zmienność sfery podmiotowej wynikającą ze zmian stosunków własnościowych, będących konsekwencją czynności i zdarzeń prawnych. Materiał zebrany w sprawie wskazuje na przypadki sprzedaży lokali mieszkalnych wraz z udziałami w prawie użytkowania wieczystego, dokonywania darowizny w tym zakresie oraz przypadki spadkobrania, co zawsze powoduje modyfikację kręgu uprawnionych podmiotów, wobec których organ prowadzący postępowanie w sprawie administracyjnej zobowiązany jest podjąć wszystkie wymagane przepisami prawa czynności, stanowiące niekiedy powtórzenie czynności podjętych wcześniej wobec poprzedników prawnych. W toku postępowania konieczne też było jego zawieszenie na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 kpa, przy czym organ niezwłocznie po ustąpieniu przyczyny zawieszenia – stosownie do przepisu art. 97 § 2 kpa - podjął postępowanie w sprawie. Wobec ustawowego wymogu ustalenia w decyzji orzekającej o przekształceniu opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, organ zlecił rzeczoznawcy majątkowemu określenie wartości przedmiotowej nieruchomości gruntowej w formie operatu szacunkowego (kwota opłaty jest pochodną wartości nieruchomości). Ponadto – jak zasadnie wskazano w odpowiedzi na skargę i w piśmie procesowym pełnomocnika Prezydenta W. z dnia 19 stycznia 2016 r. – dla prawidłowego orzeczenia o kwocie opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, właściwy organ jest zobowiązany do ustalenia w odniesieniu do każdego z współużytkowników wieczystych, czy opłata będzie uiszczana jednorazowo, czy w ratach, czy dany podmiot może i chce skorzystać z bonifikaty określonej uchwałą [...] w sprawie udzielania bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.Urz. Woj. [...]). Niezbędne jest również ustalenie, czy nieruchomość lokalowa z odrębną własnością której związany jest udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wykorzystywana jest na cele mieszkaniowe, czy na cele działalności gospodarczej, a także czy użytkownik wieczysty nie zalega z opłatami rocznymi za użytkowanie wieczyste oraz z tytułu podatku od nieruchomości. Akta sprawy wskazują, że organ podejmował prawidłowo wszystkie konieczne czynności w zakresie powyżej opisanym, przy czym niektóre okazały się nieskuteczne, co wymagało ich ponowienia dla zadośćuczynienia konstytucyjnej zasadzie praworządności i zasadzie prawdy obiektywnej. Należy też w sposób szczególny podkreślić, że wszystkie oświadczenia stron odnoszące się do kwestii powyżej wskazanych, związanych z kwotą opłaty z tytułu przekształcenia muszą spełniać wymóg aktualności, którą oceniać trzeba w relacji do daty rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie. Z doręczonych Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę akt administracyjnych wynika, że w tej dacie (tj. 18 listopada 2015 r.) nie było możliwe dokonanie koniecznych ustaleń, warunkujących prawidłowe orzeczenie o kwocie opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w odniesieniu do współwłaścicieli dziesięciu lokali mieszkalnych (oznaczonych numerami: [...]), będących współużytkownikami wieczystymi przedmiotowej nieruchomości gruntowej. Ta okoliczność w sposób niezawiniony przez organ uniemożliwiała pozytywne orzeczenie w sprawie. Dodatkowo należy też wyjaśnić, że materiał sprawy wskazuje na podejmowanie przez Prezydenta W. czynności w trybie art. 36 kpa. Organ zawiadamiał strony o niemożności załatwienia sprawy w terminie, jej przyczynach oraz wskazywał nowy termin załatwienia sprawy. Ponadto orzekając w sprawie Sąd podzielił stanowisko prezentowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził, że organ administracji stosując się do wymogów terminowych załatwiania spraw, określonych poprzez art. 12 i art. 35 kpa nie może zignorować zasady prawdy obiektywnej, obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 kpa), a niezałatwienie sprawy w terminie w sytuacji, gdy organ podejmuje czynności konieczne dla rozpoznania sprawy i we właściwym zakresie, nie daje podstaw do zarzucania mu bezczynności (np. wyrok NSA z dnia 13 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 711/11, Lex nr 818629). Wobec przedstawionych powyżej okoliczności Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zostały spełnione warunki obligujące do uwzględnienia skargi i stosownie do przepisu art. 151 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Ponadto – odnosząc się do zawartego w pismach procesowych skarżącego z dnia 21 grudnia 2015 r. i z dnia 3 marca 2016 r. (daty wpływu pism do Sądu) wniosku o uznanie za strony postępowania sądowoadministracyjnego wszystkich "współużytkowników dzierżawców wieczystych Wspólnoty Mieszkaniowej Z. [...]" – należy wyjaśnić, że postępowanie dotyczące bezczynności organu nie jest postępowaniem merytorycznym w sprawie administracyjnej, co powoduje, że każda z osób, która nie brała w nim udziału a wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego (nie złożyła zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 § 1 kpa) może we własnym imieniu zgłosić udział w charakterze uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło