II SAB/Wr 833/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Habuda Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Dominik Dymitruk (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 28 listopada 2024 r. sprawy ze skargi Z. K. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zaświadczenia potwierdzającego uzupełnienie przez stronę braków wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł (sto złotych). Pismem z dnia 15 lipca 2024 r. (data wpływu do organu – 17 lipca 2024 r.) Z. K. (dalej: skarżąca) złożyła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ) w przedmiocie wydania zaświadczenia potwierdzającego uzupełnienie braków wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że postanowieniem z dnia 16 lipca 2024 r. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu. Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy zobligowany jest w pierwszej kolejności do zbadania przesłanek dopuszczalności skargi. Należy podkreślić, że zarówno skarga na bezczynność, jak i na przewlekłe prowadzenie postępowania skierowane są przeciwko wadliwemu procedowaniu organu, w wyniku którego konkretna i indywidualna sprawa administracyjna nie jest załatwiona bądź nie jest załatwiana. Podkreślić przy tym trzeba, że ocena wystąpienia każdego ze stanów pasywności organu administracji (bezczynności lub przewlekłości) powinna być dokonywana przez sąd administracyjny każdorazowo na dzień wniesienia skargi. W orzecznictwie sądowym zasadnie podnosi się, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wniesiona już po zakończeniu tego postępowania, stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi (zob. uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19; z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21 – wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanej uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r., wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Z uzasadnienia uchwały wynika, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Podkreślić przy tym należy, że zarówno w sentencji wskazanej uchwały, jak i w jej uzasadnieniu, Naczelny Sąd Administracyjny wiąże skutek w postaci przeszkody w merytorycznym rozpoznaniu przez sąd administracyjny skargi na bezczynność organu z samym faktem "wydania decyzji". Pogląd w tym względzie został potwierdzony także w późniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienie z dnia 23 lipca 2024 r., sygn. akt III OSK 1676/24). Rozpoznając skargę w przedmiotowej sprawie Sąd w pełni aprobuje powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w przywołanej uchwale i późniejszym orzecznictwie i pragnie zauważyć, że stosując analogię iuris powinien mieć on także zastosowanie do wnoszenia skarg na bezczynność organu nie tylko po zakończeniu przez organ prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ale także w przypadkach uprzedniego, wcześniejszego zakończenia różnych postępowań wpadkowych w ramach toczącego się postępowania administracyjnego, którym jest np. postępowanie o wydanie zaświadczenia potwierdzającego zaistnienie określonego faktu (art. 3 § 2 pkt 4 w zw. Z pkt 8 p.p.s.a.). Sytuacja taka miała właśnie miejsce w przedmiotowej sprawie. Skarga na bezczynność organu została wniesiona do sądu za pośrednictwem organu w dniu 17 lipca 2024 r. (data wpływu skargi do organu). Jak wynika natomiast z akt administracyjnych sprawy, 16 lipca 2024 r. Wojewoda odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. W tej sytuacji, mając na uwadze stanowisko wyrażone w cytowanej uchwale NSA, skarga na bezczynność organu wniesiona po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o wydanie zaświadczenia jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W niniejszej sprawie, w dacie złożenia skargi na bezczynność, organ wydał postanowienie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia, czym zakończył prowadzone przez siebie postępowanie wpadkowe. Oznacza to, że nie tylko w dacie orzekania, ale przede wszystkim w dacie wniesienia skargi, nie istniał stan bezczynności, który podlegałby ocenie sądu administracyjnego. Brak możliwości stwierdzenia, że w sprawie organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności, wyklucza konsekwentnie także możliwość oceny, czy bezczynność ta miała charakter zwykły, czy kwalifikowany oraz wydania orzeczenia w przedmiocie nałożenia na ten organ grzywny bądź przyznania stronie skarżącej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Reasumując, Sąd uznał, że skarga jest niedopuszczalna, gdyż w dacie jej złożenia wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego uzupełnienie braków wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę został załatwiony. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, czy w dacie wniesienia skargi skarżący wiedział o wydanym postanowieniu, a także to, czy postanowienie z dnia 16 lipca 2024 r. było ostateczne. Istotne znaczenie ma jedynie to, że w podanej dacie ustał stan bezczynności, a tym samym skarga stała się niedopuszczalna. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia (pkt 1). O zwrocie uiszczonej kwoty wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt 2).