II SAB/Wr 85/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak – spr. Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant Asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi T.P. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; II. dalej idącą skargę oddala; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 19 sierpnia 2014 r., które wpłynęło do D. Urzędu Wojewódzkiego we W. w dniu 25 sierpnia 2014 r., T.P., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Wojewody D. w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, domagając się zobowiązania organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od dnia zwrócenia organowi akt sprawy, wymierzenia Wojewodzie D. grzywny w wysokości 30.000 zł oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, opłaty sądowej i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wniosek stron o potwierdzenie prawa do rekompensaty został przekazany Wojewodzie D. postanowieniem Prezydenta Miasta J.G. z dnia [...] r. Wobec niewydania przez Wojewodę decyzji w terminie określonym w art. 35 § 3 kpa strony wystąpiły do Ministra Skarbu Państwa z zażaleniem na bezczynność. Minister Skarbu Państwa wyznaczył Wojewodzie D. termin 6 miesięcy na rozpatrzenie sprawy. Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewoda D. potwierdził prawo do rekompensaty przysługujące stronom i wezwał strony do złożenia oświadczenia o wybranej formie realizacji prawa do rekompensaty oraz przedstawienia operatu szacunkowego. Strony dokonały powyższych czynności, jednak pomimo upływu terminu wyznaczonego przez Ministra Skarbu Państwa Wojewoda D. nadal nie wydał decyzji kończącej postępowanie. Skarżący stwierdził, że bezczynność Wojewody nie znajduje żadnego uzasadnienia na gruncie stanu sprawy. Strony dysponują wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w J.G. z dnia [...] r. sygn. akt [...], z którego wynika, że poprzednicy prawni stron pozostawili poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej opisaną wyrokiem nieruchomość. Wojewoda D. wskazanym wyżej postanowieniem potwierdził na rzecz stron prawo do rekompensaty. W opinii skarżącego, powyższe wskazuje, że bezczynność organu nie znajduje żadnego uzasadnienia na gruncie przepisów prawa, zaś stan rzeczy jest nie do zaakceptowania w państwie deklarującym praworządność jako zasadę działania organów administracji publicznej. Stąd też wnioskowana wysokość grzywny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Organ przedstawił podejmowane przez siebie czynności i stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodzi stan bezczynności. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda D. odmówił potwierdzenia, że B.P., T.P., A.T. oraz A.P. przysługuje prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpatrując skargę wniesioną na bezczynność lub przewlekłe postępowanie organu administracji publicznej, a więc w trybie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), kontrola sądowa ograniczona jest wyłącznie do ustalenia, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy strona skarżąca wyczerpała środki przewidziane w art. 37 kpa oraz czy zwłoka w wydaniu decyzji (postanowienia) przekracza terminy określone w art. 35 kpa. Sprawy wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to takie, w których powinna być wydana decyzja administracyjna, albo postanowienie, na które służy zażalenie lub kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, czy też postanowienie mające zapaść w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz w których mają być wydane nie wymienione wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a ponadto pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W rozpatrywanej sprawie skarżący domagał się wydania decyzji w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W tej sytuacji stwierdzić trzeba, iż rozpatrywana skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem spełniona została pierwsza przesłanka pozwalająca na merytoryczne rozpoznanie skargi. Zgodnie z art. 37 § 1 kpa na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub ustalonym w myśl art. 36 kpa stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W niniejszej sprawie skarżący złożył zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa, w wyniku czego Minister Skarbu Państwa wydał postanowienie z dnia [...] r., którym wyznaczył Wojewodzie D. termin rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w ciągu 6 miesięcy od daty doręczenia postanowienia Tak więc druga przesłanka pozwalająca na merytoryczne rozpoznanie skargi też została spełniona. Poza sporem jest w niniejszej sprawie, że przedmiotowe postępowanie zostało zakończone przez Wojewodę D. decyzją z dnia [...] r. nr [...]. Mając na uwadze, że skarga wpłynęła do D. Urzędu Wojewódzkiego we W. w dniu 25 sierpnia 2014 r., stwierdzić trzeba, że w chwili jej wniesienia była ona uzasadniona. Jednakże wydanie w dniu 6 listopada 2014 r. decyzji nr [...] spowodowało, że zobowiązanie organu do wydania aktu stało się bezprzedmiotowe. Rozpatrując skargę na bezczynność Sąd nie ocenia merytorycznego sposobu rozpatrywania i załatwienia sprawy przez organ administracyjny, a jedynie to, czy organ ten pozostaje w zwłoce. Należy zatem podkreślić, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie kontroluje decyzji Wojewody D. z dnia 6 listopada 2014 r. nr [...]. Poza oceną Sądu jest w tym postępowaniu, czy wspomniana decyzja jest prawidłowa, czy też nie. Istotne jest tylko to, że w przedmiotowej sprawie decyzja została w ogóle podjęta. Biorąc natomiast pod uwagę unormowania zawarte w szczególności w art. 7, 8, 9, 12, 35, 75, 77 i 80 kpa, stwierdzić należy, że to na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Załatwienie sprawy winno przy tym nastąpić bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa). W niniejszej sprawie decyzja kończąca postępowanie administracyjne została zatem wydana z przekroczeniem terminów określonych w art. 35 kpa. Z tego względu stwierdzić trzeba, że w chwili wnoszenia skargi organ pozostawał w bezczynności, jednak obecnie – w czasie orzekania przez Sąd – bezczynność ta ustała wobec wydania wyżej wymienionej decyzji. Jak podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujące znaczenie ma stan faktyczny i prawny z momentu orzekania. W konsekwencji podjęcie przez organ aktu, po wniesieniu skargi, przesądza o tym, że organ nie pozostaje już w stanie bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi stosownie do uprawnień, jakie ma na podstawie art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 17 lipca 2014 r. sygn. akt II SAB/Sz 43/14 - LEX nr 1493301). Z uwagi na powyższe postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu należało umorzyć jako bezprzedmiotowe, a dalej idąca skarga – w zakresie wymierzenia organowi grzywny – podlegała oddaleniu ze względu na niemożność jej uwzględnienia. W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3, art. 151 i art. 201 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.