III SA/Wr 1201/15

WyrokWSA we Wrocławiu2016-04-13

Skład orzekający: Anna Siedlecka, Maciej Guziński, Jerzy Strzebinczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że strona ponosi winę w uchybieniu temu terminowi z powodu nieodebrania korespondencji wysłanej na adres siedziby firmy?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona skarżąca ponosi winę w uchybieniu temu terminowi. Skuteczne doręczenie decyzji organu pierwszej instancji na adres siedziby firmy, wskazany przez skarżącego, zostało uznane za prawidłowe, a nieodebranie przesyłki przez skarżącego, mimo wielokrotnego odbierania korespondencji pod tym adresem i posiadania wiedzy o toczącym się postępowaniu, świadczy o braku należytej staranności i winie w uchybieniu terminu.
Stan faktyczny
Organ celny wymierzył spółce "A" karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych. Decyzję doręczono na adres siedziby firmy w trybie art. 150 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący nie odebrał decyzji, twierdząc, że nie otrzymał ani decyzji, ani awiza, a pod wskazanym adresem mieszkają jego rodzice. Dyrektor Izby Celnej odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że skarżący ponosi winę w uchybieniu terminu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne przyjęcie braku podstaw do przywrócenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia WSA Maciej Guziński, Jerzy Strzebinczyk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A.F. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości. Naczelnik Urzędu Celnego w W. decyzją z dnia[...]marca 2015 r. (nr [...]) wymierzył "A" karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry w wysokości 24.000 zł. Decyzję, zawierającą prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesieniu odwołania, doręczono skarżącemu na wskazany w dokumentach adres siedziby firmy tj. J., ul. W. – w trybie art. 150 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613, dalej także: O.p.) - w dniu 7 kwietnia 2015 r. Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu podniósł, że o wydanej decyzji dowiedział się dopiero po zajęciu środków na posiadanych kontach. Nigdy bowiem nie otrzymał zaskarżonej decyzji, jak też awiza, świadczącego o próbie doręczenia przesyłki. Podniósł, że pod adresem doręczenia, wskazanym jako miejsce prowadzenia jego działalności zamieszkują jego rodzice, którzy przekazują mu wszystkie dowody złożenia kierowanych do niego przesyłek w punkcie oddawczymi. Jednakże w przypadku w/w decyzji również oni nie otrzymali zarówno przesyłki zawierającej decyzję jak i awiza świadczącego o jej pozostawieniu w urzędzie pocztowym. Zaznaczył nadto, iż w sprawie nie może mieć również zastosowania przepis art. 148 § 1 1 i 2 pkt. 2 O.p. przewidujący możliwość doręczenia osobie fizycznej pisma w jej mieszkaniu lub miejscu pracy, bowiem doręczenia w miejscu pracy możliwe jest wyłącznie do rąk własnych bądź do rąk osoby upoważnionej do odbioru korespondencji przez pracodawcę. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej we W. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji. W uzasadnieniu przywołał treść art. 145 § 1 i 2 i art. 148 § 1 O.p. i wskazał, że decyzja organu podatkowego I instancji została wysłana na adres siedziby firmy skarżącego, widniejący w dokumentach firmowych i urzędowych, a także na firmowej pieczątce. Zgodnie z informacją zawartą na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki decyzja została dostarczona pod wskazany adres w dniu 24 marca 2015 r. Z uwagi jednak na nieobecność adresata przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w UP J. 1, a zawiadomienie o tym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Zgodnie z adnotacją na ZPO z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni, awizowano ją powtórnie w dniu 1 kwietnia 2015 r. W dniu 9 kwietnia 2015 r. z powodu niepodjęcia przesyłki została zwrócona do nadawcy tj. do Naczelnika Urzędu Celnego w W.. Dalej przywołując treść art. 150 O.p. organ wskazał, że decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w W. z dnia[...] marca 2015 r. należy uznać za doręczoną skarżącemu w dniu 7 kwietnia 2015 r. (14 dni od awizowania przesyłki w dniu 24 marca 2015 r.). Skoro natomiast zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, to uznać należy, że termin do złożenia odwołania upłynął z dniem 21 kwietnia 2015 r. Tymczasem skarżący wywiódł odwołanie dopiero w dniu [...] sierpnia 2015 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Odnosząc się do treści wniosku o przywrócenie terminu organ przywołał art. 162 O.p. i stwierdził, że nie sposób uznać aby skarżący nie odbierając korespondencji pod wskazanym przez siebie adresem siedziby własnej firmy nie ponosił winy z powodu jej nieotrzymania. Jak podkreślił organ, skarżący w korespondencji z organami państwowymi posługiwał się adresem siedziby firmy, tj. J., ul. W. i wielokrotnie odbierał zaadresowaną pod ten adres korespondencję. Ponadto, zdaniem organu podmiot gospodarczy prowadzący działalność gospodarczą, niezależnie od tego czy jest to osoba prawna czy też osoba fizyczna, winien posiadać odpowiednio wypracowane procedury dotyczące odbioru i przekazywania korespondencji, w tym tej dotyczącej rozliczeń podatkowych. Także w sytuacji gdy posiada kilka miejsc prowadzenia działalności lub gdy miejsce zamieszkania jest inne niż miejsce siedziby firmy podatnika. To pozostaje w bezpośrednim interesie podmiotu, mogącym mieć wpływ na jego właściwe funkcjonowanie. W ocenie organu, winą skarżącego i braku odpowiedniej organizacji pracy jest fakt, że przesyłana na adres siedziby firmy podawany przez samego skarżącego w swoich dokumentach korespondencja nie była osobiście przez niego odbierana. Winą skarżącego jest także, że przesłana do niego decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w W. nie została przez niego odebrana poprzez placówkę pocztową w terminie przewidzianym w art. 150 § 1 pkt 1 O.p, lecz dopiero osobiście w dniu 3 sierpnia 2015 r. w siedzibie organu podatkowego. Dyrektor Izby Celnej we W. podkreślił również, że winą skarżącego jest także fakt, że nie zainteresował się kwestią wydania rozstrzygnięcia przez organ podatkowy w sytuacji gdy doskonale zdawał sobie sprawę z faktu jego bliskości. Jak wynika bowiem z zebranego materiału Naczelnik Urzędu Celnego w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. wszczął wobec skarżącego postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych tj. urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Przedmiotowe postępowanie, zawieszone w związku z pytaniem prawnym skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego, zostało ponownie podjęte postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., przesłanym skarżącemu na wskazany i osobiście przez niego odebranym w placówce pocztowej w dniu [...]lutego 2015 r. Dalej organ wskazał, że w sprawie postępowanie zostało zawieszone jednakże ustanie przesłanej warunkujących to zawieszenie spowodowało ponowne jego podjęcie, o czym skarżący został poinformowany. Winien wiedzieć zatem, że zbliża się również termin jego zakończenia i wydania rozstrzygnięcia. Postanowił jednak nie odbierać od tego momentu skierowanej do niego korespondencji. Organ podkreślił, że skarżący nie odebrał zarówno korespondencji przesłanej do niego w dniu 24 lutego 2015 r. (powtórne awizo w dniu 4 marca 2015 r.) zawierającej postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. włączające do akt sprawy opinii biegłego sądowego, postanowienie z dnia[...] lutego .2015 r. wyznaczające skarżącemu 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie oraz postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. wyznaczające termin zakończenia sprawy do 30 kwietnia 2015 r. Nie odebrał wreszcie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W., przesłanej na wskazany adres siedziby jego firmy. Z powyższego wynika, w ocenie organu, że skarżący nie tylko zdawał sobie sprawę z bliskości zakończenia postępowania, ale celowo unikał odebrania decyzji zawierającej rozstrzygnięcie sprawy. Skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to: - 162 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie wykazał, by uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej nastąpiło na skutek okoliczności przez niego niezawinionych. Tymczasem w okolicznościach faktycznych sprawy brak jest podstaw do przypisania skarżącemu winy w tym zakresie, nawet w jej najlżejszej postaci, albowiem z powodu okoliczności od niego niezależnych, a polegających na wysłaniu decyzji pod niewłaściwy adres oraz uchybień podczas jej doręczania, nie był w stanie uzyskać obiektywnej informacji o wydaniu decyzji oraz o przysługującym mu prawie do jej zaskarżenia. Ponadto skarżący podjął odpowiednie kroki w celu organizacji zasad doręczenia mu korespondencji m.in. zlecając usługę przekierowania korespondencji oraz ujawniając w CEiDG adres do doręczeń, będący także adresem miejsca jego zamieszkania, co z kolei było znane organowi administracji; - art. 122 O.p. art. 180 § 1 O.p., art. 181 O.p., art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 188 O.p poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w postaci przesłuchania strony, zawnioskowanych świadków oraz informacji Urzędu Pocztowego o istnieniu zlecenia usługi przekierowania poczty, na okoliczność nieprawidłowości w doręczaniu decyzji tj. wysłaniu przesyłki na niewłaściwy adres oraz niezachowanie wymogu pozostawienia zawiadomienia o złożeniu przesyłki w urzędzie pocztowym, które to okoliczności miały istotne znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia kwestii braku zawinienia strony w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania, a także całkowite pominięcie załączonych do wniosku dowodów w postaci dokumentów m.in. kserokopii dowodu osobistego strony, wydruku z CEiDG oraz pism z toczącej się równolegle sprawy karnoskarbowej, której ustalenia oraz dowody stanowiły postawę do wydania decyzji o wymierzeniu kary administracyjnej. Tymczasem z dowodów tych wynikało, że ujawniony był Urzędowi Celnemu adres zamieszkania strony tj. ul. W., J. pod który dokonywano wcześniej skutecznych doręczeń. Biorąc to pod uwagę pełnomocnik wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 217 t.j.) - dalej jako: (p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, stosownie do § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżone postanowienie organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa, które winno skutkować uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania wskazywane przez skarżącego dotyczą – w zasadzie– nieprawidłowego sposobu doręczenia decyzji organu I instancji na adres siedziby jego firmy znajdującej się przy ul. G. w J.. Podkreślić należy, że skuteczność doręczenia decyzji jest zasadniczym aspektem niniejszego postępowania, albowiem wobec braku skutecznego doręczenia nie rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia odwołania, a skoro tak to nie może on zostać przekroczony, a w konsekwencji również przywrócony stosownie do treści art. 162 § 1 O.p. Zatem skuteczne doręczenie decyzji stanowi kwestię, której rozstrzygnięcie wpływa na ocenę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, bowiem jak wynika z treści skargi, strona twierdzi, że wskutek błędu organu I instancji (doręczenie jej na adres siedziby własnej firmy) sporna decyzja nie została mu doręczona, co zarazem w jego ocenie przesądza o zaistnieniu przesłanki określonej w art. 162 § 1 O.p. Analiza akt sprawy nie potwierdza jednakże zasadności zarzutu skarżącego. Doręczenia przesyłki dokonano bowiem skutecznie, bez naruszenia przepisów postępowania w zakresie doręczeń. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 i 2 O.p. pisma doręcza się stronie, a gdy strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Zgodnie zaś z art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Z akt sprawy wynika, że decyzja organu I instancji z dnia z dnia [...] marca 2015 r. (nr [...]) wymierzająca skarżącemu karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry w wysokości 24.000 zł, została doręczona na adres siedziby firmy skarżącego (ul. G. w J.) w dniu [...]marca 2015 r. Adres ten został wskazany przez skarżącego jako adres jego miejsca pracy (widniał w dokumentach finansowych i urzędowych, a także na firmowej pieczątce). Z uwagi jednakże na nieobecność adresata przesyłka zawierająca decyzję została pozostawiona na okres 14 dni w UP w J., o czym zawiadomienie umieszczono w oddawczej skrzynce odbiorczej adresata. Zgodnie z adnotacją umieszczoną na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni, została ona awizowana powtórnie w dniu 1 kwietnia 2015 r., zaś w dniu 9 kwietnia 2015 r. z powodu jej niepodjęcia została zwrócona nadawcy tj. Naczelnikowi Urzędu Celnego w W.. Organ podatkowy prawidłowo zatem przyjął, że przesyłkę należy uznać za doręczoną w dniu 7 kwietnia 2015 r., czyli po upływie terminu 14-dniowego od dnia 24 marca 2015 r. (art. 150 O.p.). Skoro skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu nie wzruszył skutecznie domniemania doręczenie spornej decyzji, zatem termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dacie przyjętej przez organ i upłynął z dniem tj. 21 kwietnia 2015 r. W terminie, o którym mowa w art. 223 O.p., skarżący nie złożył odwołania. Odwołanie zostało bowiem złożone po terminie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zatem kolejnym etapem badania wniosku o przywrócenie terminu jest analiza przyczyn uchybienia terminu, w szczególności zbadanie, czy skarżący składając wniosek, uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, z przyczyn od niego niezależnych. Z art. 162 § 1 O.p. wynika, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z treści tego przepisu wynika, że główną przesłanką przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie dotyczącym art. 162 O.p. powszechny jest pogląd, iż "kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy" (tak wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 779/09, publ. Lex nr 550152). Zatem, przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Do takich okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się miedzy innymi przerwę w komunikacji, chorobę wymagającą hospitalizacji, czy inną nagłą i obłożną chorobę, która nie pozwoliła na dokonanie czynności procesowej lub posłużenie się osobą trzecią w celu dokonania czynności w zakreślonym terminie. Przyczyną niezawinionego niedokonania w terminie czynności procesowej mogą być także klęska żywiołowa czy katastrofa (zob. wyrok z dnia 18 października 2012 r., I FSK 2179/11). Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lżejszej postaci winy umyślnej - niedbalstwa (rozumianego jako niedołożenie należytej staranności, jakiej można wymagać od każdej osoby dbającej o swoje interesy). Wykluczenie winy w uchybieniu terminu wymaga zatem wykazania, że mimo dołożenia wszelkich możliwych w danych warunkach starań, strona nie mogła przezwyciężyć przeszkody, uniemożliwiającej jej dokonanie czynności postępowania w terminie ustawowym. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że organ słusznie przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że subiektywne przekonanie strony o nieprawidłowym doręczeniu decyzji (pod wskazany przez skarżącego adres stanowiący miejsce jego pracy), nie stanowi przyczyny uzasadniającej jego brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania. Podnosząc argumentację o nieprawidłowości doręczenia decyzji skarżący zmierzał w istocie do wykazania, że decyzja organu I instancji nie weszła w ogóle do obrotu prawnego, wobec czego nie mógł też rozpocząć biegu termin do wniesienia odwołania od tej decyzji. Taki zarzut nie może stanowić i nie stanowi jednak przesłanki przywrócenia stronie uchybionego terminu, nie świadczy bowiem o braku winy strony w uchybieniu terminu, ale ma na celu podważenie ustaleń co do tego czy w ogóle i kiedy rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania. Trzeba mieć bowiem na uwadze, jak słusznie zresztą stwierdził sam skarżący (uzasadnienie skargi, str. 4), że kwestionowanie doręczenia decyzji pozostaje w sprzeczności z przesłankami przywrócenia uchybionego terminu. Podstawowym bowiem założeniem, warunkującym przywrócenie terminu na podstawie art. 162 § 1 O.p. jest stwierdzenie, że dla dokonania określonej czynności był wyznaczony termin oraz że termin ten nie został przez stronę dochowany. Dopiero w razie potwierdzenia, że okoliczności takie miały miejsce, możliwe jest rozważenie przywrócenia stronie terminu określonego dla dokonania tej czynności - co musi uwzględniać przytoczone na wstępie przesłanki przywrócenia terminu, zawarte w ww. art. 162 O.p. Tak więc zarzut dotyczący prawidłowości doręczenia decyzji stronie pozostaje w sprzeczności z przesłankami, które mogły być skutecznie podnoszone we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W świetle powyższego, a także wobec uznania doręczenia decyzji za prawidłowe, należy przejść do oceny przedstawionych przez skarżącego okoliczności i zarzutów uprawdopodobniających w ocenie skarżącego brak jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W tym zakresie również należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że nie sposób przyjąć, aby skarżący nie odbierając przesyłki pod wskazanym przez siebie adresem siedziby własnej firmy, nie ponosił winy z powodu jej nieotrzymania. Po pierwsze wskazać należy, że skarżący w korespondencji z organami konsekwentnie posługiwał się adresem siedziby firmy tj. J., ul. W. . Wielokrotnie odbierał zaadresowaną pod ten adres korespondencję i nigdy nie informował o jakichkolwiek wynikających z tego trudnościach. Nigdy nie informował także o zmianie tegoż adresu i nie wskazywał nowego adresu do doręczeń. Zmiana wpisu Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – na którą powołuje się skarżący – nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, gdyż instytucją ta nie jest organem podatkowym, o którym mowa w art. 146 O.p. Organy doręczając korespondencję na wskazany przez skarżącego adres miejsca jego pracy – wbrew twierdzeniom skargi - wypełniły normę art. 146 i 148 O.p. Na mocy przywołanego art. 146 § 1 O.p. w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego, jeżeli wniesiono o zastosowanie takiego sposobu doręczenia albo wyrażono na to zgodę. W razie zaniedbania tego obowiązku, jak wskazuje ustawodawca w art. 146 § 2 O.p., pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. Co w rozpoznawanej sprawie istotne - pod pojęciem "adresu", jaki użyty został przez ustawodawcę w art. 146 § 1 O.p., należy rozumieć nie tylko miejsce zamieszkania czy też pobytu, ale również miejsce wykonywania pracy zawodowej czy też jedynie adres do doręczeń. Z art. 146 § 2 O.p. wynika zatem, że ustawodawca uznaje prawną skuteczność doręczenia, które w rzeczywistości nie może zapewnić adresatowi otrzymania pisma (co też miało miejsce w niniejszej sprawie). Jest to unormowanie, które uniemożliwia tamowanie toku postępowania, a jednocześnie nie stanowi naruszenia uprawnień strony i osób ich prawa reprezentujących - do czynnego udziału w tymże postępowania. Bez znaczenia pozostaje nadto podnoszony przez skarżącego fakt, że kierowana do niego korespondencja sporadycznie trafiała pod różne adresy działalności firmy (w tym adres w S. przy ul. Z.), gdyż korespondencja zawierająca decyzję wymiarową w niniejszej sprawie została doręczona prawidłowo na wskazany przez skarżącego adres w Jeleniej Górze, co potwierdzają zapisy na jej zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Zresztą, jak słusznie stwierdził organ podatkowy, od podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, niezależnie od tego czy jest to osoba prawna czy fizyczna, można wymagać aby posiadał odpowiednio wypracowane procedury doręczania korespondencji. Tym bardziej, jeżeli posiada – tak jak skarżący – kilka miejsc prowadzenia działalności lub gdy miejsce zamieszkania jest inne niż miejsce siedziby jego firmy. Jest to niezbędne do prawidłowego funkcjonowania podmiotu gospodarczego. W tym kontekście poczynania skarżącego, czyli niepodejmowanie korespondencji przesyłanej na wskazany przez skarżącego adres, należy uznać za działania co najmniej pozbawione przymiotu staranności. Tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy skarżący bezspornie posiadał wiedzę o prowadzonym postępowaniu podatkowym. Postępowanie wobec skarżącego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ustawy o grach hazardowych zostało wszczęte postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w W. w dniu [...] stycznia 2013 r. Postępowanie to zostało zawieszone, na następnie w dniu [...] stycznia 2015 r. podjęte. Skarżący osobiście odebrał postanowienie o podjęciu postępowania w dniu [...] lutego 2015 r. Skoro zatem skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu, co ewidentnie wynika z doręczonej stronie korespondencji przez organ I instancji, to mógł i powinien liczyć się z tym, że w sprawie zapadnie stosowne rozstrzygnięcie. Tymczasem skarżący jakby "celowo" postanowił nie podejmować od tego momentu kierowanej do niego przez organy podatkowe korespondencji. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie odebrał zarówno korespondencji przesłanej do niego w dniu 24 lutego 2015 r. (powtórne awizo w dniu 4 marca 2015 r.), zawierającej postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. włączające do akt sprawy opinii biegłego sądowego, jak również postanowienia z dnia[...] lutego 2015 r. wyznaczającego 7 dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie oraz postanowienia z dnia[...] lutego 2015 r. wyznaczającego termin zakończenia sprawy do 30 kwietnia 2015 r. Nie odebrał wreszcie decyzji wymiarowej Naczelnika Urzędu Celnego w W., przesłanej na wskazywany przez niego adres siedziby jego firmy. Powyższe działania skarżącego dowodzą przemyślanego unikania odbioru decyzji zawierającej rozstrzygnięcie w sprawie o prowadzeniu, której ewidentnie przecież posiadał świadomość. W ocenie składu rozpoznającego niniejszą sprawę, Dyrektor Izby Celnej we W. trafnie uznał, że okoliczności niniejszej sprawy wskazują na niedochowanie przez skarżącego należytej staranności w dbaniu o własne interesy, a tym samym zawinionym niedochowaniu terminu zakreślonego do wniesienia odwołania, co skutkować musiało odmową przywrócenia terminu. Sąd nie stwierdził także naruszenia zarzuconych przepisów postępowania (art. 122, 180 § 1, 181 i 187 § 1 i 188 O.p.). W szczególności za nieuzasadniony uznano zarzut naruszenia prawa procesowego poprzez brak przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w postaci przesłuchania strony, zawnioskowanych świadków na okoliczność nieprawidłowości doręczenia decyzji, czy też zwrócenia się do Poczty o udostępnienie danych związanych z zleceniem usługi przekierowania poczty. Przede wszystkim zarówno skarżący jak i jego pełnomocnik nie wnosił w trakcie postepowania o przeprowadzenie takiego dowodu, nie przedłożył również umowy zlecenia przekierowania poczty (niejako zagubionej), a organ podatkowy nie ma obowiązku wyjaśniania, czy w okolicznościach sprawy brak winy miał miejsce. Podzielić należy stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2012 r., I FSK 1651/11, że jest rzeczą wnioskodawcy wykazanie, że mimo dochowania należytej staranności nie był w stanie dokonać czynności procesowej w terminie, a wobec tego pamiętać należy, że w przypadku nieuprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi organ podatkowy nie ma obowiązku wyjaśniania, czy w okolicznościach przedmiotowej sprawy brak winy miał miejsce. Organ ocenia bowiem okoliczności zakomunikowane przez stronę we wniosku o przywrócenie terminu. W tym stanie rzeczy, Sąd zważył, że w niniejszej sprawie ocena Dyrektora Izby Celnej, że strona skarżący nie uprawdopodobnił braku winy, nie może zostać uznana za dowolną i mieści się w granicach swobodnego uznania. Badając z tego punktu widzenia rozstrzygnięcie Sąd uznał, że oparte ono zostało na właściwej ocenie stwierdzonych faktów i odpowiedniej interpretacji przepisów prawa. W konsekwencji Sąd uznał, w świetle przesłanek art. 162 § 1 i § 2 O.p., że organ prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania, a swoje rozstrzygnięcie uzasadnił zgodnie z wymogami art. 210 § 4 tej ustawy. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło