III SA/Wr 1422/16

Wrocław, dnia 6 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bogumiła Kalinowska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Ł. K., G. B., M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Ł. K., G. B., M.K. na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia jako niezgodnych z prawem uchwał Rady Osiedla K. z dnia [...] marca 2016 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...]czerwca 2016 r., nr [...], w przedmiocie uchylenia jako niezgodnych z prawem uchwał Rady Osiedla K. z dnia [...] marca 2016 r. Rada Miejska W. uchwalą z dnia [...]czerwca 2016 r., nr [...], uchyliła, jako niezgodne z prawem, uchwały Rady Osiedla K. z dnia [...] marca 2016 r. : 1) nr [...] w sprawie wstąpienia na zwolnione miejsce w Radzie Osiedla K. W. W. w związku z wygaśnięciem mandatu radnej U. B.; 2) nr [...] w sprawie odwołania Zarządu Osiedla K.; 3) nr [...] w sprawie odwołania z funkcji Przewodniczącego Zarządu Osiedla K.; 4) nr [...] w sprawie wyboru na funkcję Przewodniczącego Zarządu Osiedla K.; 5) nr [...] w sprawie wyboru na funkcję Wiceprzewodniczącego Zarządu Osiedla K.; 6) nr [...] w sprawie wyboru na funkcję Sekretarza Osiedla K.; 7) nr [...] w sprawie wyboru na funkcję Skarbnika Osiedla K.; 8) nr [...] w sprawie wyboru na funkcję Członka Zarządu Osiedla K. Na wskazaną wyżej uchwałę skargę wnieśli: Ł. K., G. B. i M. K.i (dalej jako skarżący). Skarga została poprzedzona wezwaniem Rady Miejskiej W. do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie wpłynęło do Urzędu Miasta W. dniu 20 lipca 2016 r. W dniu 22 lipca 2016 r. Przewodniczący Rady Miejskiej W. poinformował skarżących, że ich wezwanie zostanie rozpoznane przez Radę na sesji w dniu [...] września 2016 r. W dniu [...] września 2016 r. Rada Miejska W. uchwałą nr [...] odmówiła uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący o tym fakcie zostali poinformowani pismem z dnia 20 września 2016 r. Do pisma została załączona uchwała z dna [...] września 2016 r. Pisma doręczono (załącznik do odpowiedzi na skargę): - M.K. w dniu 22 września 2016 r.; - G. B. w dniu 27 września 2016 r.; - Ł. K. w dniu 3 października 2016 r. Natomiast sama skarga, nadana w dniu 15 października 2016 r., została zaadresowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarga wpłynęła do Sądu w dniu 19 października 2016 r., natomiast w dniu 20 października 2016 r. została przekazana na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III do Urzędu Miasta W., aby zadośćuczynić zasadom wnoszenia skarg do sądów administracyjnych, o których mowa w art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Ostatecznie skarga wpłynęła do organu w dniu 25 października 2016 r. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że skarżący byli zobowiązani do wniesienia skargi w terminie sześćdziesięciu dni od wystosowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa, bez względu na to, czy otrzymają na nie odpowiedź. Natomiast skargę wnieśli z przekroczeniem tego terminu. Odrębnym pismem skarżący wystąpili o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, argumentując, że pismami z dnia 22 lipca 2016 r. zostali poinformowani przez Przewodniczącego Rady Miasta W., że wystosowane przez nich wezwanie do usunięcia naruszenia prawa będzie przedmiotem rozpatrzenia przez Radę w dniu [...] września 2016 r. Dalej wskazali, że nieopatrzonymi podpisem czy pieczęciami pismem z dnia 20 września 2016 r. przekazano ich oryginały uchwały [...], stanowiącej odpowiedź na ich wezwanie. Stąd, zdaniem skarżących termin do wniesienia skargi powinien biec dopiero od dnia doręczenia uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity z 2016 r., Dz. U. poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) strona może wnosić o przywrócenie uchybionego terminu, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nie nastąpiło z jej winy. Jednocześnie art. 87 § 1 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek złożenia wniosku w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przeszkody, stanowiącej przyczynę uchybienia terminowi. Wreszcie, w oparciu o art. 87 § 4 p.p.s.a. strona powinna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności spóźnionej. Przesłanką merytoryczną przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności przed sądem jest zatem brak winy w jego uchybieniu. Należy przez to rozumieć zachowanie należytej staranności w prowadzeniu sprawy, charakteryzującej osobę dbającą o własne interesy. Innymi słowy, podstawą przywrócenia terminu mogą być okoliczności o charakterze zewnętrznym i obiektywnym. Ocenę wniosku skarżących należy rozpocząć od ustalenia, czy skarżący faktycznie dopuścili się naruszenia terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.. Na tak postanowione pytanie odpowiedź musi być twierdząca. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., dalej jako u.s.g.) uchwałę podjętą przez organ gminy można zaskarżyć do sądu administracyjnego po bezskutecznym wezwaniu tego organu do usunięcia naruszenia prawa. Przechodząc natomiast na grunt ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę, w myśl art. 53 § 2 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Przyjmując za dzień wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa dzień 20 lipca 2016 r., sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 19 września 2016 r. (poniedziałek - najbliższy dzień pracujący po upływie terminu w dzień wolny od pracy - art. 83 § 2 p.p.s.a.). Nie ulega wątpliwości, że do tego dnia żaden ze skarżących nie otrzymał odpowiedzi Rady Miejskiej W. na skierowane przez nich wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wobec tego skarżący powinni najpóźniej do tego dnia sami złożyć skargę, nie czekając na stosowną uchwałę Rady. Jednocześnie koniecznym jest wskazanie, że pismo Przewodniczącego Rady Miejskiej W. z dnia 22 lipca 2016 r. informujące o terminie rozpoznania wniosku skarżących nie mogło skutecznie wpłynąć na bieg terminu do wniesienia skargi. Przepisy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują bowiem w ogóle możliwości modyfikowania terminów ustawowych. Biegną one zatem również wówczas, gdy organ opóźnia się z udzieleniem odpowiedzi na wezwanie. Należy również zauważyć, że późniejsze doręczenie skarżącym przez Radę Miejską W. odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, po upływie terminu o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. nie miało już żadnego znaczenia w sprawie. W tym stanie rzeczy uznać należy, że wniosek skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie jest bezprzedmiotowy. Jednocześnie jego analiza prowadzi do wniosku, ze skarżący nie wykazali braku swojej winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący dążą do wykazania, że zachowali oni termin do wniesienia skargi - trzydziestodniowy - liczony od dnia otrzymania odpowiedzi na wezwanie. Podnoszą bowiem, że pismem z dnia 22 lipca 2016 r. otrzymali oni de facto cząstkową odpowiedź Rady z tym, że jej uzupełnienie nastąpiło w dniu [...] września 2016 r. a sam termin uległ przedłużeniu. Z tym stanowiskiem skarżących nie sposób się zgodzić. Jak zostało to już wskazane, terminy ustawowe do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy nie podlegają modyfikacjom. Mają one niezmiennie wymiar trzydziestu lub sześćdziesięciu dni, w zależności od tego, czy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie do naruszenia prawa. W niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości, że Rada Miejska W. udzieliła tej odpowiedzi po dniu 19 września 2016 r., a więc po upływie sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi. Treść art. 53 § 2 p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości, że trzydziestodniowy termin do złożenia skargi w razie uzyskania odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie może przekroczyć terminu przewidzianego na wypadek braku tej odpowiedzi. Dzieje się tak dlatego, że ten ostatni termin uwzględnia wymogi terminowości załatwiania spraw - udzielenia odpowiedzi na wezwanie, zgodnie z wymogami art. 101 ust. 3 u.s.g. Wspomniany przepis nakazuje zaś organowi gminy udzielenia odpowiedzi w terminie zarezerwowanym dla załatwienia sprawy administracyjnej w myśl przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. dalej jako k.p.a.) I tak art. 35 § 1 i 3 k.p.a. nakazują organom administracji publicznej załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, ale zasadniczo powinno to nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Tym samym późniejsze doręczenie skarżącym odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie spowodowało, że na nowo rozpoczął dla nich bieg termin trzydziestodniowy. Taką też interpretację art. 53 § 2 p.p.s.a. prezentują przedstawiciele doktryny. Autorzy komentarza do Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod redakcją R. Hausera i M. Wierzbowskiego - M. Jagielska, A. Wiktorowska i P. Wajda - opowiadają się za wykładnią art. 53 § 2 p.p.s.a., w myśl której, jakkolwiek po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy, liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 286-287). Wracając do oceny wniosku skarżących stwierdzić należy, że nie przedstawiono w nim okoliczności świadczących o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Skarżący skupili się bowiem wyłącznie na błędnej, w ocenie Sądu, argumentacji dotyczącej zachowania przez nich terminu do wniesienia skargi, pomijając kwestię ewentualnego opóźnienia. Jedynym uzasadnieniem braku winy ze strony skarżących mają być wielomiesięczne problemy zdrowotne jednego ze nich. Jednakże nie wskazali oni kogo owe problemy dotyczą ani w jakim okresie miało nastąpić ich nasilenie. Dodatkowo należy podnieść, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, o konieczności istnienia ze względu na chorobę niemożności działania po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu i niewystarczalności w tym zakresie przedłożenia zaświadczenia lekarskiego. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2012 r., I FZ 381/12, publ. CBOSA). Tym samym skarżący nie uprawdopodobnili braku winy przy uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. Wobec powyższego, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. należało odmówić skarżącym przywrócenia terminu do wniesienia skargi.