III SA/Wr 202/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-10-21

Skład orzekający: Marcin Miemiec, Jerzy Strzebinczyk, Małgorzata Malinowska-Grakowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wykonywania przewozu drogowego bez wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych, organ administracji powinien rozważyć zastosowanie art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, który wyłącza wszczęcie postępowania administracyjnego, jeżeli podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty, uznając, że organy administracji nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności przesłanek określonych w art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Naruszyły tym samym art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Sąd jednocześnie oddalił dalszą część skargi, uznając za zasadne nałożenie kary za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni stwierdzili podczas kontroli zespołu pojazdów należącego do H P brak zaświadczenia na wykonywanie transportu drogowego na przewozy własne oraz brak uiszczonej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył H P kary pieniężne za oba naruszenia. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. H P zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące niewyjaśnienia istotnych okoliczności, niezastosowania przepisów zdejmujących obowiązek posiadania karty opłaty drogowej, uchybienia terminom postępowania oraz faktu ukarania kierowcy grzywną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty, a w pozostałej części skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca), Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Małgorzata Malinowska-Grakowicz, , Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi H P na decyzję D I C we W z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty oraz bez wymaganego zaświadczenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję N U C w W z [...] r. nr [...] w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w kwocie [...] złotych za wykonywanie przewozu drogowego bez wymaganej opłaty; II. dalej idącą skargę oddala; III. orzeka, że decyzje wymienione w punkcie I nie podlegają wykonaniu w uchylonej części. Dnia [...] r. kontrolując dokumenty kierowanego przez K P zespołu pojazdów składającego się z samochodu marki [...] (nr rejestracyjny [...]) i przyczepy (nr rejestracyjny [...]) o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, funkcjonariusze celni stwierdzili m.in. brak zaświadczenia na wykonywanie transportu drogowego na przewozy własne oraz wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zespołem pojazdów przewożono z firmy H P (P P-H [...], dalej jako P.P.H. [...]) do P [...] i [...]. Według oświadczenia kierowcy, nie zdawał on sobie sprawy, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów przekracza 3,5 tony. Wyjaśnił, że zazwyczaj kieruje zespołem pojazdów nieprzekraczającym tej masy. Decyzją z dnia [...] r. sygn. [...], Naczelnik Urzędu Celnego we W wymierzył H P (P.P.H. [...]) kary pieniężne w kwotach: [...] zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia (l.p. 1.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym) oraz [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przewóz po drogach krajowych (l.p. 4.1 ww. załącznika). H P odwołała się od tej decyzji. Podniosła, że od momentu kontroli do wszczęcia postępowania upłynął [...]. Powołała się też na art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń, zgodnie z którym karalność wykroczenia ustaje, jeśli od czasu jego popełnienia upłynął [...]. Dodatkowo poinformowała, że S R w Z S rozstrzygnął już przedmiotową sprawę, a Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje (w art. 156 § 1) nieważność decyzji ze względu na to, że sprawę rozstrzygnięto już decyzją ostateczną. Wyjaśniła także, że nie miała świadomości, że przekroczono dopuszczalna masę całkowita o 150 kg, gdyż był to jedyny transport z przyczepą. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Celnej we W, decyzją z dnia [...] r. nr [...], utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu powołał się na art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w treści obowiązującej w dniu kontroli, według którego nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych pojazdem lub zespołem pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 ton skutkuje karą pieniężną w kwocie [...] zł (pkt 4.1 załącznika [...] do ustawy o transporcie drogowym). Organ odwoławczy wskazał także na przepis art. 33 ust. 1 ustawy i stwierdził, że przewozu na potrzeby własne wolno dokonać dopiero po uzyskaniu stosownego zaświadczenia. Konsekwencją jego braku jest kara pieniężna w kwocie [...] zł. (pkt 1.4 załącznika). Organ wyjaśnił też, że odrębną sprawą jest rozstrzygnięcie sprawy przez S R w Z S, który ukarał kierowcę karą grzywny. Trzeba bowiem rozróżnić ukaranie karą na podstawie przepisu art. 92a ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym od kary pieniężnej wymierzonej na podstawie art. 92 ust. 1 tej ustawy. Organ II instancji nie zgodził się ze stroną, że nieświadomość przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej 3,5 ton zdejmuje z niej obowiązek wykonania nakazów z ustawy o transporcie drogowym i z rozporządzenia wykonawczego. Wyjaśnił, że dopuszczalne masy całkowite wynikają z dokumentów rejestracyjnych pojazdu czy przyczepy i nie można bronić się nieznajomością przepisów. Akty prawne (ustawy, zmiany do ustaw, rozporządzenia) publikowane są w Dzienniku Ustaw, stosownie do regulacji ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn. Dz.U z 2005 r. nr 190, poz. 1606). Przyjmuje się domniemanie, że publikowane tam akty są powszechnie znane – gdyż zostały w sposób prawidłowy ogłoszone (podane do wiadomości publicznej). Strona była obowiązana do zaznajomienia się z przepisami dotyczącymi przewozów drogowych, skoro podjęła działalność w tym zakresie. Wobec tego nie ma podstaw do zastosowania przepisów - zarówno art. 92a ust. 4 jak i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. Organ II instancji stwierdził również, że zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu administracyjnym i nie mają do niej zastosowania przepisy Kodeksu wykroczeń. Wyrok sądowy nie jest natomiast decyzją, o której jest mowa w art. 156 k.p.a. Reguluje on także inną kwestię niż przedmiot rozpatrywanej sprawy. Organ wyjaśnił, że terminy w postępowaniu administracyjnym mają charakter instrukcyjny. Ich niedochowanie nie ma wpływu na merytoryczną zasadność decyzji. H P zaskarżyła tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze zarzuciła naruszenie przepisów: - art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, co miało wpływ na treść decyzji. Wyjaśniła, że przyczepę bez Jej zgody dopiął do samochodu jej [...] - K P; art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym - poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której skarżąca nie wiedziała, że [...] podpina przyczepę do samochodu; art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary pieniężnej w sytuacji, gdy wspomniany przepis zdejmuje obowiązek posiadania karty opłaty drogowej dla pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 12 ton; art. 12 pkt 2 oraz art. 35 pkt 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegająca na wszczęciu postępowania po [...] od daty zdarzenia. Skarżąca podkreśliła, że kierowcę ukarano już karą grzywny wyrokiem z dnia [...] r. S R W [...] - S G w Z S. W odpowiedzi na skargę organ nie zgodził się z naruszeniem art. 7 k.p.a. Niewiedzę o dołączeniu przez kierowcę przyczepy skarżąca podniosła dopiero na etapie skargi. Stąd nie mogło to być zbadane wcześniej. Według organu nie ma to jednak wpływu na merytoryczną zasadność wydanych decyzji. W orzecznictwie administracyjnym podkreśla się bowiem obowiązek przedsiębiorcy takiego zorganizowania pracy, by podczas niej nie dochodziło do naruszeń prawa. W ocenie organu w tym kontekście również nie można zastosować przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, ze podmiot wykonujący przewóz nie ma wpływu na powstanie naruszenia. Odnośnie zarzutu uchybienia przepisowi art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym organ wyjaśnił, że w sprawie jest niesporny brak karty opłaty drogowej oraz że obowiązujące w dniu kontroli przepisy wymagały, by taką kartę posiadać. Ten stan faktyczny i prawny był podstawą nałożenia kary. Organ powołał się uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2008 r. sygn. akt II GSK 491/08, w którym NSA wskazał m.in. że organy administracji publicznej, w myśl art. 6 Kodeksu Postępowania Administracyjnego "(...) działają na podstawie przepisów prawa. Zasada praworządności nie może być jednak pojmowana wyłącznie jako obowiązek orzekania na podstawie stanu prawnego istniejącego w dacie wydawania decyzji. Musi ona także uwzględniać, czy w dacie zaistnienia zdarzenia, z którym związane jest nałożenie kary na stronie ciążył określony obowiązek i czy jego naruszenie podlegało karze. ... zdarzenie, które miało miejsce w czasie obowiązywania określonego stanu prawnego musi być oceniane wedle niego. Strona mogła bowiem dostosować swe działania w okresie objętym kontrolą tylko do obowiązującego wówczas stanu prawnego." Tak więc w myśl ogólnej zasady niedziałania prawa wstecz ocena zachowania się strony "(...) winna się odbywać w oparciu o przepisy obowiązujące w okresie objętym kontrolą. W wypadku stwierdzenia naruszenia obowiązku lub warunków wykonywania przewozu drogowego tylko te przepisy mogą stanowić podstawę prawną przyjęcia, że doszło do naruszenia. Natomiast nie można uznać, że w sytuacji, gdy postępowanie [strony] przy wykonywaniu przewozu drogowego było niezgodne z przepisami ustawy wówczas obowiązującymi, to zmiana stanu prawnego, która weszła w życie później, mogłaby stanowić podstawę odstąpienia od nałożenia kary i to bez wyraźnej w tej mierze regulacji. Według organu, tym stanie rzeczy nie można twierdzić, że organ winien zastosować przepis art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy, obowiązujący dopiero od 24 grudnia 2008 r., podczas gdy kontrola miała miejsce [...] r., tym bardziej, że przepisy wprowadzające ową zmianę do ustawy o transporcie drogowym (ustawa z 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. Nr 218, poz. 1391) milczą w kwestii ewentualnego stosowania tego przepisu do spraw już wszczętych. Co do ukarania kierowcy karą grzywny przez S R - W G w Z S, organ podniósł, że wymierzenie grzywny na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie stwarza przeszkód dla wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Taką kumulację przewiduje wprost art. 92a ust. 3 tej ustawy, według którego wszczęcie postępowania wobec kierowcy nie wyklucza wszczęcia postępowania administracyjnego także wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, realizującego przewóz drogowy. Są to bowiem dwa różne reżimy odpowiedzialności: karnej i administracyjnej. W postępowaniu administracyjnym strona odpowiada za wykonywanie przewozu drogowego bez prawidłowego uiszczenia opłaty. Podstawą odpowiedzialności karnej kierowcy jest natomiast nieposiadanie w pojeździe wymaganych dokumentów. Oba reżimy odpowiedzialności dotyczą więc różnych zdarzeń. Wielokrotnie zwracał na to uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny, m.in. w wyroku [...] z [...] r. Stosownie do przepisu art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu z dnia kontroli, podmioty wykonujące przewóz drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są zobowiązane do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem: 1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką; 2) transportu kombinowanego; 3) pojazdów realizujących komunikację miejską; 4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne. Minister Transportu wydał 8 sierpnia 2006 r. rozporządzenie w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 151 poz. 1089). Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy, przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Przepisy te stanowią, że strona winna dysponować zarówno kartą opłaty drogowej za przejazd po drogach krajowych jak i zaświadczeniem potwierdzającym zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Wobec ich braku, przy jednoczesnym nieistnieniu przesłanek wyłączających winę, stronę zasadnie obciążono karami pieniężnymi w kwotach [...] zł i [...] zł, odpowiednio do lp. 4.1 oraz lp. 1.4 powołanego załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Biorąc to pod uwagę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując skargę zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ppsa). W części niniejszej sprawy takie wady i uchybienia występują. W tym zakresie skarga zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. z 2004 r., Dz.U. nr 204, poz. 2088 ze zm.) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz § 3 - 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz.U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.). W aktach administracyjnych sprawy znajduje się między innymi protokół kontroli, sporządzony [...] r., z którego wynika, że kontroli poddano pojazd silnikowy [...] o numerze rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg oraz przyczepę o numerze rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg; załącznik do protokołu kontroli, z którego wynika, że pracownik skarżącej kierował powyższym zespołem pojazdów, a skarżąca jest właścicielem tego zespołu; zawierający oświadczenie kierowcy, że jechał z ładunkiem [...] i [...] do B w C. Kierowca podpisał protokół z załącznikiem, nie kwestionując zawartych tam treści. Sąd stwierdza, że ustalony stan faktyczny wyczerpuje dyspozycję art. 4 pkt 4 ustawy, według którego przez niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - rozumie się każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie warunki ustawowe, wymienione w punktach a) – d). Skontrolowany dnia [...] r. zespół pojazdów, składający się z samochodu oraz przyczepy spełniał te warunki. Był bowiem prowadzony przez pracownika skarżącej, stanowił własność skarżącej, celem przejazdu był przewóz towaru z firmy skarżącej, nie był to przewóz w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Według art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Niesporne w sprawie jest, że skarżąca takiego zaświadczenia nie posiadała. Zgodnie z ustawą ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m. in. kartę opłaty drogowej (art. 87 ust. 1) oraz podczas przewozu drogowego na potrzeby własne mieć przy sobie i na żądanie uprawnionego organu kontroli okazać wypis z zaświadczenia, o którym stanowi art. 33 ust. 1 (art. 87 ust. 2). Zgodnie z art. 92 ust 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków oraz wysokość kar pieniężnych określa załącznik do ustawy. Według pkt. 1.4 tego załącznika, wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł. Skarżąca wykonywała taki transport bez wymaganego zaświadczenia. Sąd stwierdza zatem, że skarżącej zasadnie wymierzono karę pieniężną w tej wysokości. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w tym zakresie Sąd orzekł tak jak w pkt II sentencji wyroku. Sąd stwierdza prawidłowość ustaleń faktycznych organu II instancji, że w dniu kontroli, to jest [...] r., wykonywano przewóz drogowy zespołem pojazdów stanowiącym własność skarżącej o łącznej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Według art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy obowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem: 1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką; 2) pojazdów transportu kombinowanego; pojazdów realizujących komunikację miejską; 4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne. Zgodnie z art.42a ustawy, art. 42 nie stosuje się do podmiotów niebędących przedsiębiorcami, a zaliczanych do sektora finansów publicznych. Z przepisów tych wynika, że kontrolowany zespół pojazdów nie był zatem w dniu [...] r. wyłączony z obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Kierujący pojazdem winien był zatem dysponować wymaganym dokumentem poświadczającym dokonanie takiej opłaty. Zgodnie z ustawą ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m. in. kartę opłaty drogowej (art. 87 ust. 1) oraz podczas przewozu drogowego na potrzeby własne kontrolowany jest zobowiązany mieć przy sobie i na żądanie uprawnionego organu kontroli okazać wypis z zaświadczenia, o którym stanowi art. 33 ust. 1 (art. 87 ust. 2). Zgodnie z art. 92 ust 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków oraz wysokość kar pieniężnych określa załącznik do ustawy. Według 4.1 załącznika, wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł. Skarżąca naruszyła ten przepis. Bezzasadny jest zarzut skarżącej, że w dniu kontroli art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym przewidywał obowiązek posiadania karty opłaty drogowej dla pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 12 ton. W dniu kontroli oraz w dniu orzekania przez organ I instancji ta wielkość graniczna była określona na 3,5 tony. Granica 12 ton zaczęła obowiązywać od dnia 24 grudnia 2008 r. na podstawie art. 3 pkt 1a w zw. z art. 9 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 218, poz. 1391). Co do zarzutu skarżącej dotyczącego skutków prawnych ukarania kierowcy mandatem karnym w wysokości [...] zł, organ zasadnie powołał się na art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Według tego przepisu, gdy podczas kontroli drogowej zostaną stwierdzone naruszenia określone w pkt 1-3 tego przepisu ustawy, kierowca pojazdu samochodowego realizujący przewóz drogowy podlega karze grzywny. Postępowanie sądowe zakończone wyrokiem nakazowym, prowadzone w trybie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, jest bowiem niezależne od postępowania administracyjnego, będącego przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Z 92a ust. 3 wynika bowiem, że wszczęcie postępowania wobec kierowcy nie wyklucza wszczęcia postępowania administracyjnego także wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, realizującego przewóz drogowy. Dla oceny zgodności z prawem nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych istotne jest wszakże rozważenie, w sprawie zachodzą przesłanki, określone w art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Według tego przepisu, postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Organy orzekające nie rozważyły tej kwestii, ograniczając się w uzasadnieniu decyzji II instancji do ogólnikowego powołania się na orzecznictwo administracyjne, gdzie podkreśla się obowiązek przedsiębiorcy takiego zorganizowania pracy, by podczas niej nie dochodziło do naruszeń prawa. Według organu II instancji w tym kontekście nie można zastosować przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Jest według Sądu to pogląd nietrafny. Gdyby bowiem przyjąć takie skrajne rozumowanie, zastosowanie tego przepisu byłoby w zasadzie niemożliwe. Sąd stwierdza, że tym zakresie organy orzekające nie wyjaśniły i nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Naruszyły w taki sposób art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. Jeśli idzie o zarzut przewlekłości postępowania administracyjnego, które miało miejsce w postępowaniu administracyjnym, Sąd wyjaśnia skarżącej, że takie uchybienie w świetle przepisów k.p.a. nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej wydanie decyzji administracyjnej. Stąd zarzut oparty na tej podstawie nie jest zasadny. W przypadku przewlekłości postępowania administracyjnego stronie służą środki prawne, określone w art. 37 k.p.a. oraz w art. 3 § pkt 8 w zw. z art. 54 oraaz 55 u.p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł tak jak w pkt I sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło