III SA/Wr 238/07

PostanowienieWSA we Wrocławiu2007-11-27

Skład orzekający: Anna Moskała, Maciej Guziński, Jerzy Strzebińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy utrata zaufania strony do sędziego, wynikająca z jego oceny błędnego rozpoznania sprawy lub przyjęcia przedmiotu sprawy, stanowi podstawę do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie?
Ratio decidendi
Utrata zaufania strony do sędziego, wynikająca z subiektywnej oceny błędnego rozpoznania lub przyjęcia przedmiotu sprawy, nie stanowi samoistnej podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania. Podstawą wyłączenia mogą być jedynie okoliczności wskazane w art. 18 i 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a strona składająca wniosek jest zobowiązana do ich uprawdopodobnienia.
Stan faktyczny
Skarżąca E. D. – R. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie dotyczącej wymeldowania z miejsca pobytu stałego. Jako podstawę wniosku podała utratę zaufania do sędziowskich kompetencji, wynikającą z błędnego, jej zdaniem, rozpoznania i określenia przedmiotu sprawy przez sędziego w postanowieniu z dnia 5 października 2007 r. odmawiającym wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o wyłączenie sędziego oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Maciej Guziński Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. D. – R. o wyłączenie sędziego WSA Bogumiły Kalinowskiej od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] w sprawie ze skargi E. D. – R na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia: wniosek oddalić Skarżąca E. D. – R. pismem z dnia 13 listopada 2007 r. złożyła wniosek o wyłączenie Sędziego B. K. od rozpoznania sprawy z jej skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż utraciła zaufanie do sędziowskich kompetencji sędziego B. K. po doręczeniu jej postanowienia z dnia 5 października 2007 r, w którym to w jej ocenie dokonano "błędnego rozpoznania i przyjęcia określenia przedmiotu sprawy". Nadto skarżąca załączyła do niniejszego wniosku jako "dowody i zasadną podstawę utraty jej zaufania" kserokopię postanowienia z dnia 5 października 2007 r. w sprawie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz kserokopię zażalenia na niniejsze postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –(Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź też na wniosek strony. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 ustawy. W związku z tym, iż tworzą one katalog zamknięty, nie jest możliwe stosowanie w tym zakresie wykładni rozszerzającej. Tym samym, nie można wyłączyć sędziego z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę, bez względu na subiektywne odczucia osób występujących w sprawie. Ponadto stosownie do art. 19 ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony zostały zatem przez ustawodawcę jedynie ogólnie wskazane. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Zaznaczyć przy tym jednak należy, iż zgodnie z art. 20 ustawy to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Ponieważ instytucja wyłączenia sędziego stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego Sądu, Sąd rozpatrując wniosek obowiązany jest nie tylko zbadać, czy ów szczególny stosunek osobisty rzeczywiście istnieje i czy występują podstawy wyłączenia, ale również czy przytoczone okoliczności mogą budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego i uzasadnić jego wyłącznie. Nadto wskazać należy, iż wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego, stosownie do art. 22 § 2 Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 212/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55). Zważywszy na powyższe, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie występują okoliczności mogące stanowić podstawę do wyłączenia sędziego B. K. od orzekania w sprawie. Sąd bowiem, nie dostrzegł istnienia przesłanek, o których mowa w art. 18 ustawy, stanowiących podstawę do wyłączenia z mocy ustawy. Nadto skarżąca również nie uprawdopodobniła, aby pomiędzy nią a wskazanym sędzią Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu istniał jakiś szczególny stosunek osobisty mogący choćby poddać w wątpliwość jego bezstronność. Jak natomiast stanowi art. 19 ustawy tylko istnienie takiegoż stosunku może stanowić podstawę wyłączenia sędziego na wniosek strony. Odnosząc się natomiast do argumentów wskazanych przez skarżącą we wniosku o wyłączenie sędziego, Sąd doszedł do przekonania, iż bezsprzecznie nie stanowią one przesłanek uzasadniających jego wyłączenie. Podstawą wyłączenia sędziego nie może być bowiem powołana przez skarżącą "utrata zaufania" powstała u skarżącej po doręczeniu jej postanowienia z dnia 5 października 2007 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, z uwagi na "błędne" – w jej ocenie – "rozpoznanie, przyjęcie i określenie przedmiotu sprawy". Kwestia wskazana przez skarżącą może jedynie zostać zbadana w drodze zaskarżenia niekorzystnego - dla skarżącej - rozstrzygnięcia do Sądu II instancji. Wskazać nadto należy, iż nawet wątpliwości o charakterze proceduralno – porządkowym nie stanowią podstaw wyłączenia sędziego, w przypadku gdy nie są wyrazem stronniczości ze strony sędziego (postanowienie SN z dnia 8 marca 1972 r., I PZ 9/72, niepubl). W niniejszej natomiast sprawie skarżąca, w ocenie Sądu, nie wykazała aby taka stronniczość zachodziła, a tym samym również nie uprawdopodobniła aby zachodziły okoliczności uzasadniające wątpliwości co do bezstronności sędziego. Skoro natomiast skarżąca nie wykazała stosunku osobistego mogącego stanowić podstawę wyłączenia na mocy art. 19 ustawy, jak również nie uprawdopodobniła w żaden sposób wskazanej we wniosku przyczyny wyłączenia – określonej lakonicznie jako "brak zaufania" - w świetle oświadczenia złożonego przez sędziego, Sąd doszedł do przekonania, iż wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło