III SA/Wr 352/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-08-12

Skład orzekający: Wiesław Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał swojej niezdolności do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania i nie udokumentował swojej sytuacji finansowej pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawca nie wykazał swojej niezdolności do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest warunkiem koniecznym do przyznania pomocy w tym zakresie. Wnioskodawca nie dopełnił obowiązku należytego udokumentowania swojej sytuacji finansowej i majątkowej pomimo wezwania sądu, co uniemożliwiło ocenę jego kwalifikowalności do uzyskania pomocy ze strony państwa.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niskie zarobki i zbliżające się wydatki związane z narodzinami dziecka. Sąd wezwał skarżącego do sprecyzowania i udokumentowania swojej sytuacji finansowej, jednak wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Sąd uznał doręczenie wezwania za skuteczne, gdyż odebrała je matka skarżącego. W ocenie sądu, skarżący nie wykazał swojej niezdolności do ponoszenia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.z dnia ... w przedmiocie obciążenia kosztami usunięcia, przechowania i oszacowania pojazdu postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W dniu 19 czerwca 2015 r. skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienie go z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, że "zarabia ok. 1250 zł netto, a jego narzeczona, z którą planuje wziąć ślub w październiku br., spodziewa się dziecka i czekają ich znaczne wydatki." Wezwanie Sądu o sprecyzowanie i udokumentowanie przez skarżącego swojej sytuacji finansowej i majątkowej (doręczone w dniu 18 lipca 2015 r. w trybie art. 72 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- zwanej dalej p.p.s.a. (t.jedn. z 2012r. Dz. U. poz. 270 ze zm.)) zostało pozostawione bez odpowiedzi. Zgodnie z art. 72 p.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi. Z akt sprawy wynika, iż wezwanie z dnia 10 lipca 2015 r. odebrała matka skarżącego- T.i dlatego doręczenie wezwania jakie nastąpiło w dniu 18 lipca 2015 r. należy uznać za skuteczne. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W ocenie Sądu wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu (choćby dorywczego) uzyskiwanego przez siebie i inne osoby prowadzące z nim gospodarstwo domowe (np. konkubiny, matki); nie złożył zaświadczenia potwierdzającego rejestrację w Urzędzie Pracy jako osoby bezrobotnej; nie wyjaśnił czy korzysta ze wsparcia finansowego osób trzecich lub z Pomocy Społecznej; nie przedłożył wyciągów z posiadanych rachunków; nie określił wartości posiadanych przez siebie ruchomości; nie określił i nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków; nie wskazał dlaczego osoba, którego opłacił mu wpis sądowy od skargi (T.) nie może wesprzeć skarżącego w opłaceniu przyszłych kosztów postępowania (jeśli jest to osoba bliska dlaczego nie dochodzi od niej swoich uprawnień alimentacyjnych wynikającego z Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego (art. 128, art. 133 KRiO). Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty postępowania sądowego należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez skarżącego kosztów postępowania nie jest istotne źródło, z którego czerpie on środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). Istotne znaczenie na również okoliczność, iż na obecnym etapie skarżący nie jest zobowiązany do poniesienia żadnych kosztów sądowych (przed złożeniem wniosku skarżący opłacił bowiem wpis sądowy o skargi) i w tej sytuacji odmowa uwzględnienia wniosku nie pozbawia skarżącego prawa do sądu. Sąd podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w żądanym przez niego zakresie. Niekorzystne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie jest spowodowane wyłącznie brakiem jego inicjatywy przy ustaleniu czy kwalifikuje się on do grona osób legitymowanych do uzyskania takiej pomocy ze strony Państwa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło