III SA/Wr 4/17
WyrokWSA we Wrocławiu2017-02-03
Skład orzekający: Anna Moskała, Katarzyna Borońska, Maciej Guziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił sytuację finansową wnioskodawcy ubiegającego się o dofinansowanie projektu, odrzucając jako niewystarczające pismo inwestora deklarujące przyszłe zaangażowanie finansowe, zamiast przyjąć je jako wystarczające uprawdopodobnienie posiadania środków?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organu, że przedstawiona przez skarżącą sytuacja finansowa nie gwarantuje możliwości realizacji projektu. Przedłożone przez wnioskodawcę pismo inwestora miało jedynie charakter deklaratoryjny i nie stanowiło wystarczającego dowodu posiadania środków na realizację projektu, zwłaszcza w kontekście wymogów regulaminu konkursu dotyczących promesy kredytowej lub umowy kredytowej. Brak obiektywnego uprawdopodobnienia dysponowania środkami na realizację projektu, w tym przez podmiot trzeci, skutkował prawidłowym uznaniem niespełnienia obligatoryjnych kryteriów merytorycznych, co dyskwalifikowało projekt z dalszego procesu aplikowania o środki.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "A" sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu, który został negatywnie oceniony merytorycznie z powodu niespełnienia obligatoryjnych kryteriów dotyczących sytuacji finansowej, planu finansowego, trwałości projektu i prawidłowości metodologii. Wnioskodawca wniósł protest, argumentując, że jego sytuacja finansowa jest gwarantowana przez inwestora zagranicznego "B". Organ nie uwzględnił protestu, uznając przedłożone dokumenty za niewystarczające. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, kwestionując ocenę sytuacji finansowej i zarzucając naruszenie przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Moskała, Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca), Maciej Guziński, , Protokolant specjalista Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 3 lutego 2017 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w S. na czynność Zarządu Województwa D. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnego wyniku oceny merytorycznej projektu RPO oddala skargę.
Pismem z dnia [...] października 2016 r. D. Instytucja Pośrednicząca poinformowała "A" sp. z o.o. (dalej: skarżąca), iż jej wniosek o dofinansowanie realizacji projektu nr [...] pn. "[...]" został negatywnie oceniony w ramach oceny merytorycznej przez Komisję Oceny Projektów. Wskazano, iż projekt uzyskał 21,0 pkt, z tego w ramach kryteriów merytorycznych 8,0 pkt (wymagane 3 pkt.) oraz w ramach kryteriów specyficznych 13,0 pkt., jednak nie spełnił takich kryteriów obligatoryjnych takich jak: sytuacja finansowa wnioskodawcy, plan finansowy, zachowanie trwałości, prawidłowość zastosowania metodologii, struktura organizacyjna/potencjał administracyjny.
Uzasadniając powyższe wyjaśniono, iż niniejszy projekt został oceniony zgodnie z zasadą dwór par oczu. Oceniający byli zgodni, iż sytuacja finansowa wnioskodawcy nie gwarantuje możliwości realizacji projektu. W tym kontekście wskazano, iż spółka posiada kapitał w wysokości 5 000,00 tyś i brak jest innych aktywów w bilansie. Wnioskodawca jako źródło finansowania projektu wskazuje środki własne i zaliczkę (w wysokości dofinansowania 40%). Jako gwarancję posiadania środków własnych wnioskodawca przedłożył pismo "B", w którym oświadczono, iż "gdy wniosek o dofinansowanie zostanie zatwierdzony, a umowy podpisane, firma "B" będzie chętnie kontynuować swoje zaangażowanie i wpłaci wymagany kapitał na sfinansowanie projektu celem ułatwienia realizacji inwestycji i zapewnienia pełnej operacyjności projektu". Ponieważ nie dostarczono żadnych dokumentów finansowych potwierdzających posiadanie przez inwestora środków oraz nie wskazano w sposób konkretny wysokości kapitału przeznaczonego na niniejszy projekt oceniający uznali, iż niniejsze pismo ma jedynie charakter deklaratoryjny i nie stanowi gwarancji posiadania środków na realizacje projektu. Zauważono też, że gwarancja ta nie jest zgodna z Instrukcją wypełniania wniosku, a nadto, że jakkolwiek wnioskodawca założył wpłatę kapitału własnego w wysokości [...] to jednak nie dostarczył uchwały walnego zgromadzenia o podwyższeniu kapitału spółki. Mając na względzie powyższe oceniający uznali, iż wnioskodawca nie posiada zasobów finansowych zapewniających utrzymanie projektu w okresie trwałości i przyjętym horyzoncie czasowym, a założenia do analizy finansowej są nieprawidłowe, gdyż nie opierają się na realnych założeniach.
Dokonując z kolei negatywnej oceny projektu pod względem struktury organizacyjnej/potencjału administracyjnego oceniający wskazali, iż wnioskodawca nie przedstawił wystarczającego zaplecza organizacyjno – technicznego oraz kadrowego, jak również nie podał, iż dysponuje prawem do nieruchomości na terenie, której realizowany będzie projekt.
Protest od powyższego złożyła skarżąca wnosząc o uznanie ww. kryteriów za spełnione i przyznanie dofinansowania na realizacje projektu.
W uzasadnieniu podniesiono, że dokonana ocena wynika z niezrozumienia specyficznej sytuacji, gdzie inwestycja realizowana jest przez spółkę komunalną "A", a gwarantem płynności finansowej realizacji projektu jest "B" - spółka z zagranicznym kapitałem. Skarżąca jest spółką komunalną, w której większościowym (51%) udziałowcem jest "A", która posiada również prawo do powoływania większości członków rady nadzorczej, natomiast 49% udziałów posiada przedsiębiorstwo z kapitałem zagranicznym ([...]), którego celem jest inwestowanie w Odnawialne Źródła Energii. W Spółce model finansowy zakłada, posiłkowanie się kapitałem zagranicznym korzystając z potencjału finansowego inwestora [...]. Realność zaangażowania kapitału zagranicznego w tym przypadku nie ulega wątpliwości.
Podano, iż spółka została założona w celu rozwoju energetyki odnawialnej na terenie "A" i pełni rolę centrum kompetencji dla Gminy w zakresie energetyki odnawialnej i zmniejszenia emisji CO2 na jej terenie. Udziałowcy Spółki planują realizację instalacji fotowoltaicznej, a ich wiedza, doświadczenie oraz pozycja finansowa są jednym z mocnych stron działalności.
Zdaniem skarżącej oczywistym jest, że będąc poważnym podmiotem z jednostką samorządu terytorialnego jako udziałowcem nie decydowałby się na realizację projektu o wartości niemal dwunastu milionów, bez możliwości uzyskania finansowania. Gwarancją posiadania takich środków jest przedłożona wraz z wnioskiem deklaracja "B"., którą należy odczytywać w ten sposób, że inwestor ten wpłaci całą kwotę umożliwiającą realizację przedmiotowego projektu. Odnosząc się do zarzutu, iż niniejsza gwarancja nie jest zgodna z Instrukcją wypełniania wniosku skarżąca wskazała, iż biorąc pod uwagę specyficzną sytuację wnioskodawcy należy przyjąć, iż wymienione w Instrukcji dokumenty (kopia umowy, promesa kredytowa i promesa leasingu, wyciąg/zaświadczenie z banku z rachunków wnioskodawcy, a w przypadku finansowania projektu pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki) nie do końca mają zastosowanie. Stąd przedstawiony dokument należy uznać za wystarczający, także z tego względu, iż zgodnie z opisem kryteriów katalog dokumentów mających potwierdzić zdolność finansową, nie jest zbiorem zamkniętym. Zgodnie z instrukcją są to przykładowe dokumenty. Nadmieniono przy tym też, iż specyfika kulturowa biznesu w [...]. zakłada wiarygodność podpisywanych dokumentów.
Skarżąca podniosła także, iż Komisja Oceny Projektów mogła się zwrócić do wnioskodawcy o dostarczenie odpowiednich dokumentów, których oczekiwał ekspert oceniający, czemu to zadośćuczyniłby wnioskodawca, gdyż jest on w stanie przedłożyć dodatkowe dokumenty np. sprawozdania finansowe inwestora, pisma z dokładnie wyspecyfikowaną kwotą, czy inne oczekiwane przez KOP. Zdaniem skarżącej każdy wniosek winien być traktowany indywidualnie, a w przypadku wątpliwości powinno się je wyjaśniać po skierowaniu zapytania do wnioskodawcy, który powinien mieć szansę złożenia stosownych uzupełnień.
Skarżąca wskazała, iż uznanie zapewnienia finansowania dla projektu jak i uznanie spełnienia kryterium sytuacji finansowej wnioskodawcy będzie również wpływało na spełnienie takich kryteriów jak: plan finansowy, zachowanie trwałości, prawidłowość zastosowania metodologii.
Kwestionując wadliwość dokonanej oceny projektu pod względem kryterium struktura organizacyjna/potencjał administracyjny skarżąca podniosła, iż wymienione przez nią zaplecze kadrowe stanowi zespół wykwalifikowanych osób, posiadających szerokie doświadczenie zawodowe w realizacji projektów UE. Zauważyła, iż w trakcie oceny technicznej, jak i formalnej nie zostały przedstawione żadne zastrzeżenia w tym zakresie, była ona przekonana o poprawności treści zawartej we wniosku.
Wskazano także, iż na etapie składania wniosku inwestycja nie wymaga od projektu posiadania sprzętu niezbędnego do budowy elektrowni, w związku z czym wnioskodawca nie widzi zasadności w/w. zastrzeżenia. Niemniej jednak poddając analizie dokumentację aplikacyjną wnioskodawca domniema, że przedstawiany mu zarzut może dotyczyć zaplecza technicznego niezbędnego do realizacji projektu z punktu widzenia techniczno-administracyjnego, którego opis nie został umieszczony we wniosku. Biorąc jednak pod uwagę fakt, iż wnioskodawca jest przedsiębiorcą, nieuniknionym jest posiadanie przez niego narzędzi takich jak: komputery, telefony, drukarka/ksero/skaner, dostęp do Internetu. W związku z tym wnioskodawca zapewni w 100% obsługę administracyjną przedmiotowej inwestycji.
Odnosząc się zaś do zarzutu braku prawa do dysponowania nieruchomością na terenie której realizowany będzie projekt skarżąca podkreśliła, iż grunt ten jest własnością "A", a ona posiada zaświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane.
Do protestu wnioskodawca załączył pisemne zobowiązanie "B". oraz sprawozdanie finansowe "B"., które mają potwierdzić zdolność finansową wnioskodawcy do kwoty [...].
Rozstrzygnięciem z dnia [...] grudnia 2016 r. Zarząd Województwa D., podjętym na podstawie art. 125 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.Urz. UE 1.347 z 20,12.2013 ze zm.) oraz art. 9 ust.. 1 pkt. 2 w związku z art. 9 ust. 2 pkt 2 oraz art. 55 i art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2.014-2020 (Dz.U. z 2016 r. poz. 217 ze zm.) nie uwzględniło protestu.
Odnosząc się do podniesionych w proteście argumentów i twierdzeń skarżącej organ wskazał, iż nie można zarzucić oceniającym "niezrozumienia specyficznej sytuacji", skarżącej ponieważ spółki celowe w różnych układach typów podmiotów w tym publiczno - prywatnych nie są niczym szczególnym. Również fakt, że podmiot publiczny wnosi swój wkład np. w postaci gruntu, a podmiot prywatny wnosi do spółki kapitał nie są czymś niespotykanym. Jednocześnie stwierdzenie wnioskodawcy, że "B". - Spółka z zagranicznym kapitałem jest "gwarantem płynności finansowej" nie może być argumentem, który mógłby być przyjęty bez żadnych wątpliwości. Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika bowiem, iż w załączniku nr 2 do Regulaminu konkursu (Kryteria wyboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa D. na lata 2014 - 2020) został dokładnie sformułowany sposób dokonania oceny przez oceniających kryteria merytoryczne: tj. wskazano, iż "Posiadanie promesy kredytowej, umowy kredytowej, promesy leasingowej na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania, oznaczać będzie spełnienie kryterium. W pozostałych przypadkach dokonana zastanie ocena sytuacji finansowej.". Nadto zgodnie z zapisami zawartymi w Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie realizacji projektu wraz z elementami biznesplanu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa D. na lata 2014-2020 Oś priorytetowa 3 "Gospodarka niskoemisyjna", Działanie 3.1 "Produkcja i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych - konkurs horyzontalny", Schemat 3.1.A "Przedsięwzięcia, mające na celu produkcję energii elektrycznej i/lub cieplnej (wraz z podłączeniem tych źródeł do sieci dystrybucyjnej/ przesyłowej), polegające na budowie oraz modernizacji (w tym zakup niezbędnych urządzeń) infrastruktury służącej wytwarzaniu energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych (w tym mikroinstalacji)", w sekcji 7, Wydatki oraz źródła finansowania projektu w punkcie 3. Środki gwarantowane przez wnioskodawcę zostało wyraźnie wskazane, iż posiadanie środków finansowych na realizację projektu powinno być uprawdopodobnione poprzez dostarczenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie następujących, przykładowych dokumentów (oprócz kopii umowy, promesy kredytowej i promesy leasingu):
- Wyciąg/zaświadczenie z banku z rachunków bankowych wnioskodawcy, w tym rachunków inwestycyjnych ze wskazaniem środków na nich zgromadzonych nie starszych niż 7 dni kalendarzowych do dnia składania wniosku o dofinansowanie;
- w przypadku finansowania projektu z pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym, a także dokumenty potwierdzające fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę.
Zdaniem organu przedłożone przez wnioskodawcę pismo "B". z dnia [...] kwietnia 2016 r. nie spełnia wymogów zawartych w dokumentacji konkursowej tj. załączniku nr 2 do Regulaminu konkursu, instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Stąd należy stwierdzić, że oceniający prawidłowo odnieśli się do zapisów określających, jak należy weryfikować spełnienie przedmiotowego kryterium uznając, że niniejsze pismo nie jest dokumentem, który zwalnia ich z konieczności dokonania analizy finansowej wnioskodawcy. Ponadto organ zauważył, iż niniejsze pismo było analizowane w taki sam sposób jak wszystkie inne deklaracje zawarte we wnioskach o dofinansowanie tj. w oparciu o całokształt analizy wszystkich elementów oceny.
Odnosząc się do zawartych w proteście twierdzeń skarżącej, iż w spółce model finansowy zakłada, posiłkowanie się kapitałem zagranicznym, a realność zaangażowania kapitału zagranicznego w tym przypadku nie ulega wątpliwości organ podniósł, iż twierdzenia te nie znajdują uzasadnienia w treści wniosku oraz przedstawionych prognozach. Stanowią jedynie deklarację. Na uzasadnienie tego wskazał, że wnioskodawca w sekcji T, Wydatki oraz źródła finansowania projektu wskazał, iż źródłem finansowania wydatków kwalifikowanych w wysokości [...] będzie dofinansowanie w wysokości [...] oraz wkład własny wnioskodawcy w wysokości [...]. Natomiast wszystkie wydatki niekwalifikowane w wysokości [...] będą finansowane ze środków własnych wnioskodawcy. Wnioskodawca w ramach ww. wydatków kwalifikowanych zakłada otrzymanie zaliczki w wysokości [...] natomiast pozostała kwota wydatków kwalifikowanych w wysokości [...] stanowić będzie jego środki własne. Z bilansu - wariant podstawowy wynika, że w aktywach wnioskodawca w 2015 r. w pozycji środki pieniężne w kasie i na rachunkach wykazuje kwotę [...]zł. natomiast w 2016 r. kwotę [...] tys. zł. W pasywach w pozycji Kapitał własny wnioskodawca wskazał odpowiednio w 2015 r. kwotę [...] zł, a w 2016 r. kwotę [...] zł. Z rachunku przepływów pieniężnych - wariant podstawowy, wynika, że w 2015 r. w pozycji wpłaty kapitału została wykazana kwota [...]zł a w 2016 r. kwota [...]zł. W pozycji dotacja wnioskodawca zakłada w 2017 roku otrzymanie kwoty zaliczki, a w 2018 roku pozostałej kwoty dofinansowania. Zdaniem organu podzielenie stanowiska skarżącej doprowadziłoby do sytuacji, w której do oceny całego wniosku w każdym zakresie, wystarczyłoby uznanie za pewnik deklaracji złożonej we wniosku w pkt. 3 Oświadczeń tj.: "Oświadczam, że dysponuje administracyjną, finansową i operacyjną zdolnością gwarantującą płynną i terminową realizację projektu przedstawionego w niniejszym wniosku" i wykreślenie z wniosku szeregu sekcji czy załączników w tym zakresie.
W dalszej części podjętego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż każda firma realizująca projekty musi mieć środki na ich realizacją, a jeżeli zwraca się o pomoc publiczną, która udzielana jest w formie refundacji (nawet przy założeniu maksymalnej 40% zaliczki jak zaplanował wnioskodawca) musi udowodnić posiadanie tych środków, a nie przedstawiać jedynie warunkowe deklaracje w tym zakresie. Po drugie, prawdą jest, że w instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie wskazane dokumenty nie stanowią katalogu zamkniętego i mogą być to również inne dokumenty, ale nie można jednego oświadczenia w postaci warunkowej deklaracji uznać za dokument, wystarczający bez dokumentu potwierdzającego posiadanie środków przez deklarującego zewnętrzne finansowanie projektu np. dokumenty bankowe, w postaci opinii bankowej, salda średniorocznego, wyciągu z posiadanych lokat, portfeli, akcji.
Co do podnoszonej przez skarżącą kwestii zasadności wezwania do uzupełnienia dokumentacji organ wskazał, iż przeprowadzenie oceny wniosku odbywa się w oparciu o treść wniosku i złożoną dokumentację aplikacyjną, a zadaniem wnioskodawcy jest odpowiednie przygotowanie dokumentacji oraz argumentacji. Zakłada się, że wnioskodawcy są podmiotami profesjonalnymi, w szczególności, gdy wnioskują o milionowe kwoty dofinansowań. Natomiast w przypadku jakichkolwiek wątpliwości w zakresie obowiązujących zasad, procedur i wymogów obowiązujących w ramach ogłoszonego naboru wnioskodawca mógł zwrócić się z takim zapytaniem do instytucji. Organ zauważył przy tym, iż wnioskodawca na etapie procedury odwoławczej nie może przedstawiać nowych informacji niż te, które zostały zawarte w złożonej dokumentacji aplikacyjnej. Na etapie wniesienia protestu brak jest bowiem możliwości skutecznego uzupełnienia/skorygowania wniosku - co zresztą byłoby wyrazem nierównego traktowania innych wnioskodawców w ramach tego samego naboru i oceny projektów. Dodatkowo zwrócił uwagę na fakt, że "B" Inc. potwierdziła finansowanie, również dla kilku innych spółek, które złożyły wnioski o dofinansowanie w niniejszym konkursie.
Odnosząc się do zasadności oceny kolejnych, kwestionowanych kryteriów, tj. - plan finansowy, zachowanie trwałości, prawidłowość zastosowania metodologii organ wskazał, iż "A" jest większościowym udziałowcem, ale rolą mniejszościowego udziałowca było zapewnić kapitał (bez tego kapitału nie byłoby sensu powoływać go do spółki). "A" natomiast co do istoty nie istnieje po to by prowadzić działalność gospodarczą jako przedsiębiorstwo energetyczne, a jej budżet i zakres możliwych do finansowania wydatków jest ograniczony zarówno przez obowiązujące prawo jak i możliwości finansowe gminy. Nie można, zatem automatycznie przyjąć, że w przepadku problemów finansowych jednego ze wspólników drugi wspólnik tj. "A" przejmie jego zobowiązania. Organ nie zgodził się także ze stwierdzeniem, iż projekt przygotowano odpowiednio pod względem zabezpieczenia finansowego co zostało przedstawione przy omawianiu pierwszego kryterium. Podsumowując, w wyniku przeprowadzonej analizy dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie, w kontekście argumentacji przedstawionej w proteście organ uznał, że ocena wniosku o dofinansowanie dokonana w ramach kryterium merytorycznego obligatoryjnego tj. plan finansowy, zachowanie trwałości oraz prawidłowość zastosowanej metodologii została przeprowadzona prawidłowo i nie budzi wątpliwości.
Za bezpodstawną i wadliwą uznał jednak ocenę projektu w aspekcie kryterium nr 10 - struktura organizacyjna/potencjał administracyjny i w tym zakresie uznał protest.
W jego ocenie z przedłożonej dokumentacji wynika, iż osoby zaangażowane w realizację projektu posiadają wystarczające doświadczenie managerskie, z powodzeniem wystarczające do zarządzania w zakresie poprawnej realizacji projektu. Z przedłożonych dokumentów wynika, iż spółka posiada zaświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, a z wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, iż na przedmiotowym terenie jest możliwe zlokalizowanie przedmiotowej inwestycji. Nadto organ wskazał, iż jest powszechnie przyjęte, że tego typu projekty są w całości wykonywane przez wyspecjalizowane firmy instalujące podobne instalacje w tzw. systemie "zaprojektuj i wybuduj" oddając gotową farmę w stanie gotowości "pod klucz", częstokroć pomagając w przygotowaniu różnego rodzaju dokumentacji urzędowej bądź nawet występując, jako pełnomocnicy inwestorów w kontaktach z organami publicznymi bądź operatorami rynku energii elektrycznej.
Konkludując organ stwierdził, iż jakkolwiek niniejszy projekt spełnia wymogi określone w kryterium nr 10 - Struktura organizacyjna/ potencjał administracyjny, to jednak nie spełnia nadal kluczowych kryteriów oceny merytorycznej, jakimi są sytuacja finansowa wnioskodawcy, plan finansowy, zachowanie trwałości co dyskwalifikuje go z dalszego procesu aplikowania o środki finansowe, uniemożliwiając przywrócenie projektu do ponownej oceny merytorycznej.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyła skarżąca wnosząc o uwzględnienie skargi w całości i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, a w konsekwencji przekazanie jednocześnie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
- art. 37 ust. 1 w zw. z art. 57 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, w zw. z pkt 7 Regulaminu Konkursu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. 2014 - 2020 Oś priorytetowa 3 Gospodarka niskoemisyjna Działanie 3.1 "Produkcja i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych - konkurs horyzontalny" Schemat 3.1.A poprzez brak rzetelności, przejrzystości i prawidłowości rozpoznania protestu z dnia [...] października 2016 r., polegające na powieleniu argumentów z pisma Instytucji Pośredniczącej z dnia [...] października 2016 r. i nie dostrzeżeniu ewidentnych uchybień merytorycznych, poczynionych w ramach oceny wniosku o dofinansowanie i przeprowadzenie nieprawidłowej oceny sytuacji finansowej skarżącej;
- art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, przez nieuwzględnienie protestu w całości, pomimo że z uzasadnienia rozstrzygnięcia protestu wynika, że organ administracji uznał Kryterium nr 10 za spełnione.
W treści skargi zawarto również wniosek o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z:
- pisma z dnia [...] października 2016 r., na okoliczność potwierdzenia posiadania środków własnych przez skarżącego w kwocie [...] zł;
- sprawozdania finansowego "B"., na okoliczność zdolności finansowej do wykonania zobowiązania określonego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2016 r. i z dnia [...] października 2016 r.;
Wskazując, iż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Motywując zasadność wniesionej skargi strona podniosła, iż organ w sposób nierzetelny, nieprzejrzysty i nieprawidłowy rozpoznał jej protest, powtórzył argumenty Instytucji Pośredniczącej nie rozpatrzył całości zgromadzonej dokumentacji oraz nie dostrzegł ewidentnych uchybień merytorycznych poczynionych w ramach oceny wniosku.
W kontekście powyższego skarżąca podniosła, iż w realiach badanej sprawy nie jest konieczne udowodnienie posiadania środków finansowych na realizację inwestycji, a jedynie uprawdopodobnienie tego faktu. To zaś miało miejsce poprzez przedłożenie promesy finansowania przez zewnętrznego inwestora. Tożsamą promesą jest zobowiązanie się "B". do oddania do dyspozycji skarżącej zasobów finansowych w kwocie [...] zł. Powtarzając argument o otwartym katalogu dokumentów potwierdzających posiadanie środków finansowych za wystarczające strona wskazała, iż Instytucja Pośrednicząca i organ administracji powinny pozytywnie ocenić pismo z dnia [...] kwietnia 2016 r. i pismo z dnia [...] października 2016 r., w których "B". zobowiązał się wnieść potrzebne środki na realizację projektu. W ocenie skarżącego do uprawdopodobnienia posiadania środków finansowych wystarczające jest samo oświadczenie, gdyż z Regulaminu Konkursu nie wynika, aby Beneficjent był zobowiązany do posiadania środków finansowych na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie.
Zdaniem skarżącej organ błędnie uznał, że przedłożone pismo "B". nie spełnia wymogów zawartych w dokumentacji konkursowej tj. załączniku nr 2 do Regulaminu konkursu, Instrukcji wypełnienia wniosku o dofinansowanie. Ponadto za uchybienie organu uznano poddanie analizie sytuacji finansowej skarżącej z pominięciem okoliczności, że otrzyma ona wkład własny w wysokości [...] zł po podpisaniu umowy o dofinansowanie, pomimo że skarżąca w rachunku przepływów pieniężnych założyła ww. wpłatę. Skarżąca nie kwestionuje faktu, że co do zasady wnioskodawca powinien mieć środki własne na realizację projektu dofinansowanego z Unii Europejskiej, ale podnosi, że z Regulaminu Konkursu nie wynika, że musi posiadać środki finansowe na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie.
Dalej strona zauważyła, iż w sekcji T we wniosku o dofinansowanie w ramach wydatków kwalifikowanych w wysokości [...] zł zakłada, że kwota [...] zł będzie stanowiła dofinansowanie, a kwota [...] zł będzie stanowiła wkład własny. W ramach ww. wydatków kwalifikowalnych jako wkład własny ma otrzymać zaliczkę w wysokości [...] zł. Ryzyko finansowe w tym przypadku jest znacznie mniejsze niż w sytuacji, gdyby środki stanowiły refundację, gdyż zaliczka jest wypłacana przez właściwą instytucję przed rozpoczęciem realizacji projektu.
Zdaniem skarżącej w realiach badanej sprawy organ odniósł się do sytuacji, gdy dofinansowanie ma charakter refundacji, co wówczas może uzasadniać, ze koniecznym jest udowodnienie posiadania środków własnych przed przyznaniem dofinansowania np. na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie. Jednak w okolicznościach niniejszej sprawy dofinansowanie ma charakter zaliczkowy, a więc dofinansowanie ma zostać wypłacone przed realizacją Projektu. Ponadto organ początkowo odnosił się do uprawdopodobnienia posiadania środków własnych w ramach niniejszej sprawy na podstawie Regulaminu konkursu, dlatego nieuzasadnione jest w ocenie skarżącej stosowanie tych samych zasad przy dofinansowaniu realizowanym na podstawie refundacji i w formie zaliczkowej, a to właśnie ta ostatnia forma ma zastosowanie w niniejszej sprawie.
Strona skarżąca zakwestionowała zaniechanie przeanalizowania przez organ pisemnego zobowiązania "B". z dnia [...] października 2016 r. oraz sprawozdania finansowego "B". z uwagi na to, iż dokumenty te są nowymi informacjami niż te, które zostały zawarte w złożonej dokumentacji aplikacyjnej. Zdaniem strony z pkt 7 Regulaminu Konkursu wynika, iż skarżąca ma prawo do przedstawienia dokumentów potwierdzających informacje/dane zawarte we wniosku o dofinansowanie. Niniejsze dokumenty skarżący przedłożył zaś w celu wyjaśnienia informacji/danych, które już szczegółowo opisał we wniosku o dofinansowanie, a nie samego uzupełnienia wniosku.
Skarżąca wskazała, iż przedstawiła obiektywne i wykonalne zobowiązanie podmiotu trzeciego do przekazania środków, tj. uprawdopodobniła, że otrzyma kwotę [...]. Dodała, że wpłata na kapitał własny spółki nie koniecznie musi odbyć się przez podwyższenie kapitału zakładowego.
Wreszcie skarżąca podniosła, iż jakkolwiek organ uznał, że ocena Kryterium 10 - Struktura organizacyjna/potencjał administracyjny projektu została przeprowadzona nieprawidłowo i w tym zakresie protest wnioskodawcy uznał za zasadny, to jednak w całości nie uwzględnił protestu, co pozostaje w sprzeczności z art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, który zawiera katalog otwarty rozstrzygnięć organu administracji. Jeżeli bowiem organ uznał jedno z kryterium zakwestionowane przez Instytucję Pośredniczącą za spełnione, to był zobowiązany uwzględnić tą okoliczność w wydanym rozstrzygnięciu przez uznanie, że uwzględnia protest w tej części.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.), natomiast po myśli § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taką ustawą szczególną jest ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014 -2020, której art. 61 ust. 1 stanowi, że w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego.
Zgodnie z ust. 8 art. 61 cyt. ustawy w wyniku rozpoznania skargi sąd może:
1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:
a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,
b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;
2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;
3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.
Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie, co też skutkowało oddaleniem skargi.
Kontroli tut. Sądu podlegała czynność Zarządu Województwa D. z dnia [...] grudnia 2016 r. (nr [...]) nie uwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej projektu skarżącej pn. "[...]".
W realiach badanej sprawy Sąd podzielił twierdzenia organu co do braku spełnienia przez skarżącą obligatoryjnych kryteriów merytorycznych, tj. sytuacji finansowej, z czym to ściśle powiązane są dalsze kryteria takie jak: plan finansowy, zachowanie trwałości i prawidłowość zastosowania metodologii. W ramach wymienionych kryteriów rzeczą oceniających było zbadanie, czy sytuacja finansowa, przedstawiony plan finansowy, w tym montaż finansowy projektu gwarantuje możliwość jego realizacji. Nadto sprawdzeniu podlegało czy posiadane przez wnioskodawcę zasoby finansowe zapewniają utrzymanie projektu w okresie trwałości i przyjętym horyzoncie czasowym, jak również zbadanie czy metodologia analizy finansowej /lub ekonomicznej została zastosowana prawidłowo.
Sąd podziela stanowisko, iż przedstawiona przez skarżącą stronę sytuacja finansowa nie gwarantuje możliwości realizacji projektu. W tym kontekście należy podnieść, iż skarżąca jest spółką komunalną, w której 51% udziałów posiada "A", zaś 49% przedsiębiorstwo z kapitałem zagraniczny ([...]). Spółka ta ma charakter celowy i została powołana do realizacji niniejszego projektu, wysokość jej kapitału wynosi 5 000,00. Wnioskodawca jako źródło finansowania wskazał środki własne i zaliczkę w wysokości 40% dofinansowania. Przedstawiając z kolei gwarancję posiadania środków własnych na etapie aplikowania o fundusze strona skarżąca przedłożyła pismo "B" Inc z dnia [...] kwietnia 2016 r., w którego treści wskazano, iż "gdy wniosek o dofinansowanie zostanie zatwierdzony, a umowy podpisane firma "B" (...) będzie chętnie kontynuować swoje zaangażowanie i wpłaci wymagany kapitał na sfinansowanie projektu celem ułatwienia realizacji inwestycji i zapewnienia pełnej operacyjności projektu". W piśmie tym nie wskazano jednakże w jakiej dokładnie kwocie podmiot ten jest w stanie przeznaczyć środki na niniejszy cel. Ponadto wnioskodawca nie załączył także żadnych innych dokumentów, które w jakikolwiek sposób obrazowałyby sytuację finansową "B", w tym oczywiście również realną możliwość partycypowania w potrzebnym do realizacji projektu kapitale, którego całkowita wartość została oszacowana na kwotę [...] zł. Tymczasem to na podmiocie ubiegającym się o dofinansowanie spoczywa obowiązek wykazania m.in., że jego sytuacja finansowa daje rękojmię realizacji projektu w aspekcie finansowym. Co istotne - przy ustalaniu kryteriów wyboru projektu uznano, iż kryterium finansowe uważa się za spełnione w sytuacji posiadania przez wnioskodawcę promesy kredytowej, umowy kredytowej, promesy leasingowej na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania. W pozostałych przypadkach dokonana zostanie ocena sytuacji finansowej.
Ponieważ w realiach niniejszej sprawy skarżąca nie legitymowała się dokumentami promesy, rzeczą organów było dokonanie oceny jej sytuacji finansowej i zasadnie uznano, iż nie wykazała ona, iż jest w stanie sprostać potrzebom finansowym niniejszego projektu. Dokładniej poprzestając wyłącznie na wskazaniu wysokości kapitału oraz przedłożeniu przywołanego wyżej pisma z dnia [...] kwietnia 2016 r., któremu przypisać można li tylko charakter intencyjny prawidłowo oceniono, iż wnioskodawca nie spełnia obligatoryjnego kryterium sytuacji finansowej wnioskodawcy, planu finansowego, zachowania trwałości oraz prawidłowości zastosowania metodologii. Oczywiście rację ma strona skarżąca, iż dokumenty w postaci promesy kredytu, umowy kredytowej, promesy leasingu oraz inne, których mowa w Instrukcji wypełniania Wniosku o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. 2014-2020, Oś priorytetowa 3 "Gospodarka niskoemisyjna", Działanie 3.1 "Produkcja i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych – konkursy horyzontalne", Schemat 3.1.A stanowią jedne z wielu, które wnioskodawca może przedłożyć celem zobrazowania swojej sytuacji finansowej, gdyż katalog ten nie ma charakteru zamkniętego, jednakże odnotować trzeba, że poza wspomnianym intencyjnym pismem "B" skarżąca nie przedstawiła żadnych innych dokumentów, z których wynikałoby, iż spełnia ona sporne kryteria, a to zaś na niej spoczywał obowiązek wykazania, iż posiada stosowne środki na ten cel. Wynika to wprost z treści ww. Instrukcji wypełniania Wniosku o dofinansowanie, gdzie w Sekcji T (Wydatki oraz źródła finansowania projektu) wskazano wprost, iż posiadanie środków finansowych na realizację projektu powinno być poparte poprzez dostarczenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentów potwierdzających sytuację finansową, w tym m.in.
- wyciąg/zaświadczenie z banku z rachunków bankowych wnioskodawcy, w tym rachunków inwestycyjnych ze wskazaniem środków na nich zgromadzonych nie starszych niż 7 dni kalendarzowych do dnia składania wniosku o dofinansowanie;
- w przypadku finansowania projektu z pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym, a także dokumenty potwierdzające fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę, np. jak wyżej zdefiniowane;
- w przypadku dopłaty do kapitału spółki - dokumenty statutowe spółki wraz z potwierdzeniem wpływu środków pieniężnych z omawianej operacji na konto Wnioskodawcy.
W rezultacie przyjąć trzeba, iż skarżąca nie uprawdopodobniła w sposób obiektywny okoliczności dysponowania środkami na realizację projektu, w tym realnych możliwości finansowych podmiotu trzeciego ("B") do przekazania potrzebnych środków. Stąd oceniając niniejszy wniosek nie sposób zarzucić wadliwości w zakresie braku podstaw do uznania spełnienia przez wnioskodawcę tych kryteriów, a jako że mają one charakter obligatoryjny stanowiły podstawę do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zaniechania uwzględnienia złożonego protestu. Na podstawie bowiem przedłożonych wraz z wnioskiem dokumentów zasadnie organ uznał, iż sytuacja finansowa nie daje gwarancji realizacji projektu oraz utrzymania go w okresie trwałości i przyjętym horyzoncie czasowym.
Zdaniem Sądu nie można podzielić prezentowanego przez skarżącą stronę stanowiska, iż skarżony organ popełnił uchybienie polegające na zaniechaniu analizy złożonych wyjaśnień i dokumentów w postaci pisemnego zobowiązania "B". z dnia [...] października 2016 r. oraz załączonego sprawozdania finansowego. Dokumenty te nie zostały bowiem przedłożone przez skarżącą wraz z wnioskiem, a dopiero na etapie składania protestu. Tymczasem na etapie oprotestowywania wyniku oceny brak jest możliwości skutecznego uzupełniania wniosku, czego niewątpliwym przejawem byłoby ich uwzględnienie. Stanowiłoby nadto – jak słusznie zauważył organ – wyraz nierównego traktowania innych wnioskodawców w ramach tego samego naboru i przeczyłoby poszanowaniu określonych w regulaminie konkursu zasad. W punkcie bowiem pkt 7 Regulaminu Konkursu ([...]) przyjęto, iż co prawda możliwe jest wystąpienie do wnioskodawcy o złożenie wyjaśnień lub dokumentów w sprawie projektu, które są niezbędne do przeprowadzenia oceny kryteriów merytorycznych wyboru projektu, jednakże wnioskodawca nie może uzupełniać wniosku o dodatkowe dane/informacje, a jedynie wyjaśniać zapisy zamieszczone we wniosku o dofinansowanie. Możliwość przewidziana w pkt 7 Regulaminu nie może bowiem służyć obejściu wymogu terminowego złożenia wymaganych informacji – co byłoby pogwałceniem zasady równego traktowania uczestników konkursu - ale jedynie uściślać/wyjaśniać ich treść. Tymczasem przedłożone wraz z wnioskiem przez stronę skarżącą pismo "B". nie zawierało w istocie żadnych skonkretyzowanych informacji na temat wielkości oferowanej skarżącej pomocy finansowej, warunków jej otrzymania oraz możliwości finansowych spółki [...], a le było jedynie wyrazem pewnej intencji. W tym sensie nie mogło stanowić żadnego uprawdopodobnienia zdolności finansowej wnioskodawcy, którego doprecyzowania czy potwierdzenia można było poszukiwać w drodze złożenia dodatkowych wyjaśnień lub uzupełniających dokumentów. Zdaniem Sądu wnioskowane przez skarżącą dokumenty, dostarczone na etapie odwoławczym, niewątpliwie stanowiłyby uzupełnienie złożonego wniosku przejawiające się przedłożeniem dodatkowych informacji co do sytuacji finansowej wnioskodawcy. Nadto stanowiłoby naruszenie określonej w pkt. 8 regulaminu konkursu zasadzie, iż wniosek o dofinansowanie należy sporządzić według Instrukcji wypełniania wniosku, w niej zaś jest wskazane, iż dokumenty obrazujące sytuację finansową należy załączyć wraz z wnioskiem.
W kontekście powyższego zaakcentowania wymaga, iż to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt. II GSK 1500/11). Strona skarżąca, przystępując do konkursu powinna znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy. Powyższe wymagania odnoszą się do wszystkich uczestników konkursu, w którym powinien zostać wybrany projekt najlepszy.
Wreszcie Sąd chciałby wskazać, iż nie zasługuje na uwzględnienie podniesiony w skardze zarzut, iż organ uznając w niniejszej sprawie - na skutek wniesienia sprzeciwu - spełnienie kryterium "Struktury organizacyjnej/potencjał administracyjny" był zobowiązany uwzględnić tę okoliczność w wydanym rozstrzygnięciu. Okoliczność bowiem uwzględnienia jednego z pięciu kwestionowanych kryteriów obligatoryjnych pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy, skoro z regulaminu konkursu oraz kryteriów wyboru projektu wynika, iż w przypadku niespełnienia któregokolwiek z kryteriów merytorycznych obligatoryjnych projekt jest negatywnie oceniany. Stąd podzielenie na etapie rozpoznawania protestu słuszności zarzutów podniesionych przez skarżącą stronę wyłącznie względem prawidłowości oceny złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryterium struktury organizacyjnej nie mogło spowodować zmiany podjętego rozstrzygnięcia.
Podsumowując, Sąd nie dopatrzył się na żadnym etapie postępowania naruszenia procedury i zasad wskazanych w regulaminie konkursu, a polemika strony skarżącej ze stanowiskiem organu, nie mogła mieć wpływu na ocenę jej legalności. Z tych też względów na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 cytowanej wyżej ustawy, oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło