III SA/Wr 416/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Jerzy Strzebinczyk (sprawozdawca} Sędziowie: Sędzia NSA – Anna Moskała Sędzia WSA Maciej Guziński Protokolant Paulina Białkowska po rozpoznaniu w Wydziale III, na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r., w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W., z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2010, wniosku T. G. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, postanawia: odmówić dopuszczenia wnioskodawcy do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W dniu [...] r. skarżąca wystąpiła do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR O. o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunków gospodarowa-nia na 2010 r. Wniosek ten spotkał się z odmową organu pierwszej instancji (decyzja z dnia [...] r., Nr [...]). Podstawą odmowy przyznania wnios-kowanych płatności był brak jednego z wymogów wskazanych w § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 209 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania “Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warun-ków gospodarowania (ONW), objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" (Dz. U. Nr 40, poz. 329 ze zm.). Organ powołał się mianowicie na to, że stronie nie został nadany numer identyfikacyjny, na podstawie przepisów ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewi-dencji wniosków o przyznanie płatności. Pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją opisa-ną w sentencji niniejszego postanowienia. B. G. zaskarżyła decyzje organów administracji rolnej obu instancji do tutejszego Sądu, wnosząc o ich uchylenie. Na rozprawie w dniu 8 grudnia 2011 r. T. G. złożył wniosek o do-puszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, powo-łując się na domniemanie, że wraz ze skarżąca są jednym producentem rolnym. W odpowiedzi na pytania składu orzekającego o źródło, z którego wywodzi ta-kie domniemanie, wnioskodawca stwierdził, że on i skarżąca (w niniejszej sprawie) są właścicielami odrębnych gospodarstw i prowadzą odrębną działalność rolniczą. Nie ten jednak fakt, ani też stan cywilny wnioskodawcy, stanowią podstawę wniosku. Wywodzi on bowiem swój tytuł prawny do udziału w niniejszym postępowaniu sądo-woadministracyjnym z ostatecznej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] r. o wykreśleniu skarżącej z ewidencji producentów i z decyzji z [...]r. o odmowie wpisania jej do tejże ewidencji. Wnioskodawca odmówił przy tym odpowiedzi na kolejne, konkretne pytania Sądu: o to, czy pozostaje on w ważnym związku małżeńskim i o to, czy jego związek ze skar-żącą nadal trwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowa-niu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Warunkiem takiego uczestnic-twa jest zatem uprzedni udział w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Z kolei w myśl § 2 w art. 33 p.p.s.a., udział w charakterze uczest-nika postępowania na prawach strony może zgłosić również osoba, która co prawda nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jednakże wynik tego postępo-wania dotyczy jej interesu prawnego. W rozpoznawanej sprawie w rachubę wchodzi-ła ewentualnie druga z wymienionych sytuacji. Kwestią wymagającą rozważenia była możliwość dopuszczenia wnioskodawcy do toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, wszczętego wyłącznie przez skarżącą. W orzecznictwie sądowym i w piśmiennictwie utrwalony jest trafny pogląd, iż o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowo-administracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa mate-rialnego, na której oparto zaskarżony akt, a nie interes faktyczny podmiotu żądające-go dopuszczenia (zob. np. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199, z aprobującą glosą P. Kucharskiego). Podkreśla się także, że interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny (por. postanowienie NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., II OZ 280/08, LEX Nr 506870). Dalszego podkreślenia wymaga, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie były decyzje odmawiające przyznania płatności wnioskowanych wyłącznie przez skarżącą i to z jednego powodu: braku – jak twierdzą zgodnie organy obu in-stancji – numeru ewidencyjnego producenta rolnego. Zakres niniejszego sporu jest zatem ewidentnie zawężony do skontrolowania przez Sąd prawidłowości oceny or-ganów, co do okoliczności, która legła u podstaw negatywnego załatwienia wniosku skarżącej, tzn. przesądzenia, czy skarżąca ma status producenta rolnego i czy ewen-tualny brak takiego statusu mógł stanowić podstawę do odmowy przyznania żąda-nych przez nią płatności. Wspomniano już, że o dopuszczeniu danego podmiotu do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania decyduje jego własny interes prawny, oparty na konkretnej normie prawa materialnego. Zdaniem składu orzekającego, wniosko-dawca nie uprawdopodobnił nawet, że posiada jakikolwiek interes prawny (w poda-nym rozumieniu) do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym w ni-niejszej sprawie. Nie można bowiem uznać za ewentualne uprawdopodobnienie inte-resu prawnego, gołosłownego (ogólnikowego przy tym) powołania się tylko na rzeko-me domniemanie, iż wnioskodawca oraz skarżąca są jednym producentem rol-nym (celowe podkreślenia Sądu). W świetle art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r., Nr 10, poz. 76 ze zm.), dopuszczającego możliwość nadania jednego tylko numeru ewidencyjnego pro-ducenta rolnego w odniesieniu do małżonków lub współposiadaczy gospodarstwa rolnego (za wymaganą zgodą współmałżonka lub pozostałych współposiadaczy), zgłoszone żądanie byłoby ewentualnie zrozumiałe, gdyby wnioskodawca wywodził swój interes właśnie ze stosunku małżeństwa łączącego go ze skarżącą (lub z faktu współposiadania gospodarstwa rolnego). Zainteresowany jednoznacznie jednak oś-wiadczył, że nie wywodzi swojego interesu prawnego z żadnej z tych okoliczności. Odmówił zresztą potwierdzenia (zaprzeczenia) faktu ewentualnego pozostawania w związku z małżeńskim ze skarżącą. Zaakcentował też, że są właścicielami odręb-nych gospodarstw rolnych i prowadzą odrębną działalność rolniczą. Uwzględniając dotychczasowe wywody i mając na względzie uregulowanie przyjęte w art. 33 § 2 p.p.s.a. należało zatem orzec, jak w sentencji.