III SA/Wr 455/18
WyrokWSA we Wrocławiu2019-01-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Maciej Guziński, Sędzia WSA Anna Moskała, Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna polegająca na odebraniu broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni, dokonana na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, może być zaskarżona do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna polegająca na odebraniu broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni, dokonana na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, stanowi inną czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 PPSA i podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo zastosował art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, ponieważ wobec skarżącego toczyło się postępowanie karne o przestępstwa umyślne, co uzasadniało obawę zagrożenia dla porządku publicznego.Stan faktyczny
Skarżący zaskarżył czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji polegającą na odebraniu mu broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni. Czynność ta została dokonana w związku z toczącym się przeciwko skarżącemu postępowaniem karnym o przestępstwa umyślne. Skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o broni i amunicji, wskazując, że nie stanowi on zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego i korzysta z domniemania niewinności. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na obawę zagrożenia dla porządku publicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie Sędzia WSA Anna Moskała, Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca), Maciej Guziński, , Protokolant specjalista Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi M.U. na czynność materialno - techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odebrania za pokwitowaniem broni, amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni oddala skargę.
Przedmiotem skargi M.U. (dalej: strona, skarżący) jest czynność materialno – techniczna Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. (dalej: Komendant, Komendant WP, organ) w przedmiocie odebrania za pokwitowaniem broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni.
Z akt sprawy wynika, że Funkcjonariusze Centralnego Biura Śledczego (dalej: CBŚ) Zarząd w K. na podstawie Postanowienia o zatrzymaniu i przymusowym doprowadzeniu osoby podejrzanej; o przeszukaniu z dnia [...] czerwca 2018 r. - wydanym przez Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. Wydział II ds. Przestępczości Gospodarczej w postępowaniu karnym przygotowawczym prowadzonym pod sygn. akt [...], w dniu [...] czerwca 2018 r. dokonali zatrzymania strony, jak również odebrali broń, amunicję oraz dokumenty potwierdzające jej legalność. Co potwierdzone zostało sporządzonym spisem i opisem rzeczy z dnia [...] czerwca 2018r.
Z notatki urzędowej sporządzonej w dniu [...] czerwca 2018 r. przez zastępcę Naczelnika Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji we W. (dalej WPA KWP) wynika, że w dniu [...] czerwca 2018 r. dokonano przyjęcia i złożono tymczasowo do depozytu złomu WPA KWP - od funkcjonariuszy CBŚ Zarząd w K. - przedmiotów, które zostały zabezpieczone w ramach przeszukania pomieszczeń mieszkalnych nalężących do strony, tj. broni, amunicji i dokumentów.
W dniu [...] czerwca 2018 r. Komendant WP na podstawie art. 19 ust. 1a i ust. 2 ustawy z dnia 22 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1839 ze zm., dalej : u.b.i.a.) oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.) wydał postanowienie [...], w którym postanowił odebrać za pokwitowaniem należące do strony broń, amunicję i dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni oraz zdeponować ww. przedmioty w depozycie broni Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji (dalej: WPA KWP) we W.. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że pozyskał informację, że w prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową w K. Wydział II ds. Przestępczości Gospodarczej postępowaniu przygotowawczym sygn. akt [...] wydane zostało postanowienie o przedstawieniu stronie zarzutu popełnienia czynów z art. 271 § 1 kk i inne. Zarzucane stronie czyny stanowią przestępstwa umyślne, a ich charakter uzasadnia zastosowanie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. W postanowieniu zawarte zostało pouczenie, że na postanowienie nie przysługuje zażalenie, ale zgodnie z art. 142 k.p.a. można je zaskarżyć w odwołaniu od decyzji.
W związku z wydanym postanowieniem i koniecznością przeniesienia do depozytu broni WPA KWP broni, amunicji i dokumentów zabezpieczonych od strony, które zostały przyjęte na przechowanie od funkcjonariuszy CBŚ, dokonano ponownego sprawdzenia i przeliczenia broni w ramach czynności trwających od [...] czerwca do [...] czerwca 2018r. Z czynności tych sporządzono w dniu [...] czerwca 2018 r. protokół przyjęcia broni i amunicji do depozytu nr [...] .
W skardze z dnia [...] lipca 2018 r. strona (reprezentowana przez pełnomocnika) zaskarżyła czynność materialno- techniczną Komendanta WP polegającą na odebraniu za pokwitowaniem broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność broni wymienionych w spisie i opisie rzeczy z dnia [...] czerwca 2018 r. Zaskarżonej czynności materialno-technicznej zarzuciła strona naruszenie:
a) art. 19 ust. 1a w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 1 i 2 u.b.i.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w efekcie błędne przyjęcie, że w stosunku do skarżącego zachodzą przesłanki uzasadniające odebranie broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadanej broni, na czas prowadzonego postępowania karnego przez Prokuraturę Okręgową w K. (sygn.. akt [...]);
b) art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.i.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w efekcie błędne przyjęcie, że w stosunku do strony zachodzą przesłanki uzasadniające odebranie broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadanej broni na czas prowadzonego postępowania karnego przez Prokuraturę Okręgową w K. (sygn.. akt [...]).
Strona wniosła o stwierdzenie bezskuteczności czynności oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona wskazała na nieprawidłowość pouczenia zamieszczonego w postanowieniu Komendanta WP, co do środków zaskarżenia przysługujących stronie. Argumentowała, że zarówno w postanowieniu, jak i w treści spisu i opisu rzeczy odebranych w dniu [...] czerwca 2018 r. zabrakło stosownej informacji udzielanej stronie postępowania o przysługującym jej prawie zaskarżenia czynności, co narusza art. 7 k.p.a. i art. 2 Konstytucji RP. Zdaniem strony na czynność materialno-techniczną zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje skarga do sądu.
Następnie, po przywołaniu przepisu art. 19 ust. 1 u.b.i.a. strona wskazała, że po zatrzymaniu i przewiezieniu do Prokuratury w K. została w dniu [...] czerwca 2018 r. zwolniona z aresztu. Prokurator zastosował środek zapobiegawczy w postaci poręczenia majątkowego i dozoru Policji. Zdaniem strony nie ma konieczności dodatkowego zabezpieczenia w postaci zatrzymania odebranych przedmiotów (broni, amunicji, dokumentów). Według strony sam fakt, że przeciwko uprawnionemu do posiadani broni toczy się postępowanie karne nie uzasadnia automatycznego wniosku, że osoba ta stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego. Zaznaczyła strona, że prokurator nie polecił zatrzymania broni i amunicji, gdyż nie stanowią one dowodu w prowadzonym postępowaniu. Zaznaczyła strona, że jest myśliwym, członkiem G. Koła Łowieckiego ""X"" w W. i jako członek Koła musi wywiązywać się z obowiązków, a jednym z ich jest udział w Mistrzostwach Polski w sześcioboju myśliwskim. Dalej wskazała, że w miejscu zamieszkania i w środowisku pracy cieszy się nieposzlakowaną opinią. Również dotychczasowa postawa życiowa, a także zachowanie w środowisku pracy i w kole łowieckim, czy miejscu zamieszkania nie mogłyby przemawiać za przyjęciem, że strona może stwarzać jakiekolwiek zagrożenie dla bezpieczeństwa czy porządku publicznego, w sytuacji gdyby broń pozostała w jej dyspozycji.
Dalej przyznała strona, że nie ma wątpliwości, że czyny, których popełnienie jej zarzucono należą do kategorii wymienionej w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.i.a., tj. są to przestępstwa umyślne. Jednakże do casu skazania strony prawomocnym wyrokiem sądu karnego, korzysta ona z domniemania niewinności i w obliczu obowiązujących przepisów prawa nie może być traktowana jak osoba karana. Powołała się strona na wyrok Trybunału Konstytucyjnego (TK) z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt P 43/12, z którego wynika, że użycie przez ustawodawcę słowa "może", stanowi wyraźną wskazówkę dla organów stosujących prawo, że dokonanie analizowanej czynności materialno-technicznej jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zachodzi obawa, że podejrzany/oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób. Zdaniem strony organ dokonując czynności materialno-technicznej wskazanej w art. 19 ust. 1a u.b.i.a. zobligowany jest dać wyraz swemu przekonaniu, że w konkretnej sytuacji dopatruje się ze strony posiadacza broni, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa z katalogu zawartego w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.i.a. obawy stanowienia przez niego zagrożenia dla bezpieczeństwa lub porządku prawnego albo wolności i praw innych osób. Zarzuciła strona, że ani z pokwitowania ani z postanowienia nie wynika, czy w stosunku do strony istnieje obawa takiego zagrożenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w sprawie nie ma wątpliwości, że czyny których popełnienie zarzucono skarżącemu, tj. czyny z art. 258 § 1 kk, art. 286 § 1 kk, art. 294 § 1 kk, art. 76 § 1 kks, art. 56 § 1 kks i art. 62 § 1 kks należą do kategorii wymienionej w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.i.a., o których stanowi art. 19 ust. 1a u.b.i.a., który był podstawą dokonania czynności materialno-technicznej. Podkreślił organ, że zaskarżona czynność materialno-techniczna, odmiennie aniżeli decyzja administracyjna nie jest skierowana wprost na wywołanie skutków prawnych, lecz na osiągnięcie określonego stanu rzeczy, jakim jest prewencyjne zabezpieczenie broni.
Zdaniem organu w sprawie zachodzi obawa, że skarżący, jako oskarżony o popełnienie przestępstw umyślnych może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo wolności i praw innych osób. Zaznaczył organ, że poza kompetencjami organu pozostaje natomiast ocena stopnia realności tego zagrożenia oraz ocena winy skarżącego w prowadzonym przeciwko niemu postępowaniu karnym. Zwrócił uwagę Komendant na dominujące w orzecznictwie poglądy, że warunki uzyskania pozwolenia na bron i jej posiadania winny być badane w sposób restrykcyjny, zaś możliwość niewyrażenia zgody na jej posiadanie winna być postrzegana jako działanie prewencyjne zmierzające do zapewnienia szeroko rozumianego bezpieczeństwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Będąca przedmiotem skargi czynność materialno-techniczna podjęta na podstawie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. polegająca na odebraniu za pokwitowaniem broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni - stanowi inną czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Kwestię zaskarżania takiej czynności do sądu administracyjnego reguluje art. 53 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę.
W niniejszej sprawie skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa do zaskarżenia czynności.
Niewątpliwie podnoszone w skardze zarzuty natury procesowej odnoszące się zarówno do wadliwej formy jaką organ nadał czynności materialno- technicznej dokonanej w trybie art. 19 ust. 1a u.b.i.a., tj. wydanie postanowienia, jak i wadliwość pouczenia strony o przysługujących jej środkach zaskarżenia (pouczono o możliwości skarżenia postanowienia w odwołaniu od decyzji) – są w pełni uprawnione, to jednak zaistniałe nieprawidłowości, w ocenie Sądu, nie mają wpływu na wynik postepowania i nie spowodowały negatywnych konsekwencji dla strony.
W przypadku czynności odebrania broni i amunicji na podstawie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. żadne rozstrzygnięcie (ani postanowienie ani decyzja) przez organ nie jest wydawane, jest to czynność materialno-techniczna polegająca na odebraniu broni, amunicji i dokumentów (...) za pokwitowaniem, na którą, co już wskazywano przysługuje skarga do sądu. W sprawie organ wydał postanowienie i dodatkowo nieprawidłowo stronę pouczył co do środków zaskarżenia, jednak w odpowiedzi na skargę słusznie wskazał, że była to czynność materialno-techniczna. Błąd organu nie spowodował zatem dla skarżącego żadnych ujemnych skutków procesowych, skoro wniósł on skargę do Sądu.
Zauważa Sąd, że w okolicznościach faktycznych sprawy, wydanie postanowienia, jako aktu potwierdzającego dokonanie przez Komendanta czynności materialno-technicznej ma swoje źródło także w fakcie, że Komendant Policji dokonywał czynności materialno-technicznej w trybie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. niejako następczo. Z akt wynika bowiem, że broń, amunicja i dokumenty potwierdzające jej legalność zostały wcześniej zabezpieczone, tj. w dniu [...] czerwca 2018 r. przez funkcjonariuszy CBŚ Policji Zarząd w K., którzy na podstawie postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. Wydział II ds. Przestępczości Gospodarczej z dnia [...] czerwca 2018 r. wydanego w postępowaniu karnym przygotowawczym prowadzonym pod sygn. akt [...], dokonali zatrzymania strony i przeszukania pomieszczeń i zabezpieczenia broni, amunicji i dokumentów. Ww. przedmioty były zdeponowane tymczasowo w magazynie złomu WPA KWP, a następnie po wydaniu przez Komendanta postanowienia z dnia [...] czerwca 2018 r. w trybie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. (po uzyskaniu przez Komendanta informacji z Prokuratury Okręgowej w K. Wydział II ds. Przestępczości Gospodarczej, że w postępowaniu przygotowawczym wydane zostało postanowienie z dnia 11 czerwca 2018 r. sygn. akt [...]o przedstawieniu stronie zarzutu popełnienia przestępstw umyślnych) – zabezpieczone przedmioty zostały przekazane do depozytu broni WPA KWP (potwierdza to notatka urzędowa oraz protokół przyjęcia broni do depozytu z dnia [...] czerwca 2018 r.).
W ocenie Sądu, kolejność zdarzeń, jaka wystąpiła w sprawie, tj. poprzedzenie czynności materialno-technicznej podjętej przez Komendanta WP w trybie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. przez czynności podjęte przez funkcjonariuszy CBŚ w związku z postanowieniem Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. Wydział II ds. Przestępczości Gospodarczej (zatrzymanie strony, przeszukanie pomieszczeń, zabezpieczenie broni...), jak również wadliwe wydanie postanowienia przez Komendanta, nie mają wpływu na ocenę zaskarżonej czynności materialno-technicznej w trybie art. 19 ust. 1a u.b.i.a., co do jej zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 19 ust. 1a u.b.i.a., który stanowił podstawę prawną podjęcia przez organ zaskarżonej czynności – Policja, a w przypadku żołnierzy zawodowych Żandarmeria Wojskowa, może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję oraz dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania, na okres nie dłuższy niż 3 lata. Z kolei w myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego:
a) skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe,
b) skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo:
- przeciwko życiu i zdrowiu,
- przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia.
Przepis art. 19 ust. 1a u.b.i.a. był przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt P 43/12, stwierdził, że przepis ten w zakresie, w jakim wskazuje przesłanki umożliwiające dokonanie czynności materialno-technicznej odebrania broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni osobie, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., jest zgodny z zasadą prawidłowej legislacji, wynikającą z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, art. 32 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
W uzasadnieniu Trybunał zwrócił m.in. uwagę, że zgodnie z art. 20 u.b.i.a. cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni oraz unieważnienie karty rejestracyjnej broni pneumatycznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Ze względów faktycznych lub proceduralnych decyzja taka może zostać wydana z pewnym opóźnieniem. Jednak do czasu zakończenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni na podstawie art. 18 u.b.i.a., skazany za przestępstwo może faktycznie nadal posiadać broń i amunicję. Z tej racji ustawodawca zdecydował się na wprowadzenie regulacji z art. 19 ust. 1 u.b.i.a., która pozwala na odebranie broni, amunicji oraz dokumentu pozwolenia na posiadanie broni, w sytuacji gdy zwłoka zagrażałaby bezpieczeństwu publicznemu. Natomiast w przypadku oskarżonego o popełnienie przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.i.a. – w przeciwieństwie do skazanego – ustawodawca dozwala Policji na czynność materialno-techniczną odebrania broni, amunicji oraz dokumentu potwierdzającego legalność posiadania broni. Ustawodawca nie posłużył się w kwestionowanym przepisie ani zwrotem ocennym, ani klauzulą odsyłającą.
Trybunał zaznaczył, że czynność materialno-techniczna odebrania broni nie jest równoznaczna – podobnie jak w przypadku art. 19 ust. 1 u.b.i.a. – z cofnięciem pozwolenia na broń. Oskarżony prawomocnie uniewinniony ponownie może nabyć broń lub odzyskać broń odebraną mu na podstawie art. 19 ust. 1a u.b.i.a. Broń oraz dokumenty, o których mowa w ust. 1 oraz 1a, niezwłocznie przekazuje się do depozytu właściwemu organowi Policji albo Żandarmerii Wojskowej (art. 19 ust. 1a u.b.i.a.).
Trybunał podkreślił także, iż polskie prawo – ani ustawa zasadnicza, ani ustawa o broni – nie gwarantuje prawa do posiadania broni. Zgodnie z art. 2 u.b.i.a.: "Poza przypadkami określonymi w ustawie nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione". Oznacza to, że w Polsce posiadanie broni jest reglamentowane i dopuszczalne jedynie pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek. Na mocy ustawy o broni i amunicji ustawodawca zdecydował się ograniczyć możliwość wykonywania prawa własności broni. W przypadku legalnego posiadania broni można mówić o wykonywaniu prawa własności, jednak jest to ograniczone prawo wykonywania własności.
W konkluzji Trybunał – mając na uwadze obowiązujące regulacje ustawowe oraz wykonawcze dotyczące warunków posiadania broni – stwierdził, że kwestionowany przepis art. 19 ust. 1a u.b.i.a. jest proporcjonalną konstytucyjnie ingerencją w prawo własności. Ograniczenie wykonywania prawa własności uzasadnione jest koniecznością ochrony praw i wolności innych osób; sposób ograniczenia jest adekwatny do założonego celu (broń pozostaje w depozycie do czasu zakończenia postępowania sądowego lub też może zostać zbyta przez dotychczasowego właściciela) i nie jest nieproporcjonalny (osoba ta – zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 1 u.b.i. a. – nie ponosi kosztów pozostawienia broni w depozycie, a po zakończeniu postępowania karnego, jeżeli nie zostanie skazana, będzie mogła korzystać z dotychczasowego prawa własności broni). Trybunał nie dostrzegł nadmiernej swobody pozostawionej Policji w sferze stosowania art. 19 ust. 1a u.b.i.a. Zauważył, że zakwestionowany przepis ma podobną funkcję do środków zapobiegawczych przewidzianych w Kodeksie postępowania karnego. Przy czym ustawodawca przewiduje wobec osoby, przeciwko której toczy się postępowanie karne, możliwość zastosowania środków przymusu niekiedy znacznie mocniej ingerujących w konstytucyjnie chronione prawa i wolności (np. tymczasowe aresztowanie). Te ustalenia potwierdzają, zdaniem Trybunału, tezę, że art. 19 ust. 1a u.b.i.a. spełnia konstytucyjne przesłanki dopuszczalności ograniczeń praw i wolności.
Ponadto Trybunał stwierdził, że użycie przez ustawodawcę słowa "może", stanowi wyraźną wskazówkę dla organów stosujących prawo, że dokonanie analizowanej czynności materialno-technicznej jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zachodzi obawa, że podejrzany / oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób (zob. wyrok TK z 18.12.2013 r., P 43/12, OTK-A 2013, nr 9, poz. 139.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organ nie uchybił ani przepisom u.b.i.a., ani wskazaniom wynikającym z przywołanego wyroku TK.
Jak wynika z akt sprawy i czego nie kwestionuje strona, w toku postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w K. wydane zostało postanowienie z dnia [...] czerwca 2018 r. sygn. akt [...](w aktach sprawy) o przedstawieniu stronie zarzutów o przestępstwa umyślne związane: - z udziałem w działającej we W. i innych miejscowościach na terenie kraju zorganizowanej grupie mającej na celu popełnianie przestępstw i przestępstw skarbowych związanych z fikcyjnym obrotem [...], wyłudzaniem podatku VAT oraz wystawianiem fikcyjnych faktur VAT (przestępstwa z art. 258 § 1 kk); -działanie w strukturze zorganizowanej grupy mającej na celu popełnianie przestępstw w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, czyniąc z popełniania przestępstwa stałe źródło dochodu, będąc menedżerem w firmie "B"sp. z o.o. odpowiedzialnym za zakupy i sprzedaż towarów, w tym [...] w porozumieniu z innymi osobami przyjął do dokumentacji firmy i wystawiał faktury nie dokumentujące rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, przez co doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem Urzędu Skarbowego W.K. z tytułu nienależnych zwrotów podatku VAT, co skutkowało wypłatą na rzecz "B"nienależnych zwrotów podatku VAT w kwocie [...] oraz usiłował doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia mieniem D. Urząd Skarbowy we W. z tytułu nienależnych zwrotów podatku VAT w kwocie [...] lecz zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na wstrzymanie zwrotów (przestępstwa z art. 286 § 1 kkw zw. z art. 294 § 1 kk i z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk, w zw. z art. 271 § 1 i 3 kk i art. 273 kk i art. 294 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 12 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk); - dział w strukturze zorganizowanej grupy mającej na celu popełnienie przestępstwa skarbowego będąc menedżerem firmy "B"sp. z o.o. odpowiedzialnym za zakupy i sprzedaż towarów, w tym [...], będąc upoważnionym do odbioru i wystawiania faktur działając wspólnie z innymi osobami przyjął do dokumentacji firmy faktury nie dokumentujące rzeczywistych zdarzeń gospodarczych i następnie przez podanie w deklaracjach VAT 7 złożonych do Urzędu Skarbowego W.K. i D. Urzędu Skarbowego we W. danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym wprowadził w błąd organy podatkowe przez co naraził ww. organy podatkowe na nienależny zwrot podatku w łącznej kwocie [...] zł oraz naraził na uszczuplenie podatek od towarów i usług w łącznej kwocie [...] zł (przestępstwa skarbowe z art. 76 § 1 kks i art. 56 § 1 kks w zw. z art. 62 § 2 kks, w zw. z art. 6 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 9 § 1 i 3 kks w zw. z art. 37 § 1 i 5 kks w zw. z art. 38 § 2 pkt 1 kks).
Nie ma zatem wątpliwości, że czyny zarzucane skarżącemu są przestępstwami umyślnymi, o jakich mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit.a u.b.i.a., do którego odwołuje się art. 19a ust. 1a u.b.i.a. normujący możliwość odebrania broni osobie, przeciwko której toczy się postępowanie karne o takie przestępstwo - do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.
Zarzucane skarżącemu czyny nie wykluczają także uznania przez Komendanta, że skoro przeciwko stronie toczy się postępowanie o ww. przestępstwa umyślne, to istnieje obawa, że osoba taka (skarżący) jest/może być zagrożeniem dla porządku publicznego.
Dokonując analizy przesłanek tzw. prewencyjnego odebrania broni i przystępując do oceny, czy w sytuacji, kiedy przeciwko osobie posiadającej broń toczy się postepowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.i.a., uzasadniona jest obawa zagrożenia dla bezpieczeństwa lub porządku prawnego albo dla wolności i praw innych osób, nie można pominąć regulacji u.b.i.a. oraz rozważań zawartych w wyroku TK dotyczących decyzji w przedmiocie pozwolenia na broń oraz decyzji o cofnięciu pozwolenia w sytuacji, kiedy osoba ubiegająca się o pozwolenie/mająca takie pozwolenie, jest skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. W obu przypadkach decyzje (odmawiająca pozwolenia i o cofnięciu pozwolenia) są obligatoryjne i w obu niejako z mocy prawa następuje zrównanie skazania za przestępstwa umyślne, w tym skarbowe, z zagrożeniem przez taką osobę dla porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego bądź siebie. "Zatem to ustawodawca uznał, że sam fakt skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe jest samoistną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń" (za wyrokiem NSA z dnia 16 października 2018 r. sygn. akt II OSK 2475/16, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Powyższe jest wywodzone z konieczności restrykcyjnego podejścia do prawa do posiadania broni, które nie mieści się w prawach i wolnościach jednostki, jest traktowane jest swoisty przywilej i wyraz zaufania do osób, które prawo do poosiadania broni uzyskują lub mają. "Od osoby takie pozwolenie posiadającej wymaga się kwalifikowanych cech charakteru oraz zachowania niebudzącego wątpliwości z punktu widzenia ochrony porządku prawnego (wyrok NSA z 28 października 2011 r., II OSK 1562/10, CBOSA).
Przy tak restrykcyjnym podejściu co do możliwości posiadania broni (a właściwie braku takiej możliwości) w przypadku prawomocnego skazania za przestępstwa umyślne, w ocenie Sądu, w przypadku, kiedy wobec osoby, której prawo do posiadania broni przyznano, ale toczy się wobec niej postępowanie dotyczące przestępstw umyślnych, w tym skarbowych - to w pełni uzasadnione jest uznanie, że istnieje obawa zagrożenia przez taką osobę porządkowi publicznemu. Już sam fakt, że wobec osoby posiadającej broń, toczy się postępowanie o przestępstwa umyślne, lub umyślne przestępstwa skarbowe, wypełnia uznanie, że jest obawa co do stanowienia przez taką osobę zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego albo praw i wolności innych osób. Podkreślić także trzeba, że ustawodawca restrykcyjność w traktowaniu prawa do posiadania broni nie wiąże z każdymi zdarzeniami naruszającymi prawo, czy mogącymi je naruszyć, ale z przestępstwami umyślnymi, umyślnymi przestępstwami skarbowymi.
Jeżeli zatem Komendant wskazuje w odpowiedzi na skargę, że według jego uznania fakt, że strona jest oskarżona o popełnienie przestępstw umyślnych rodzi obawę, że strona może stanowić zagrożenie dla porządku publicznego, to Komendant granic uznania nie przekroczył. Zarzut przestępstw związanych z udziałem w zorganizowanej grupie zajmującej się wprowadzaniem do obrotu fikcyjnych faktur z czym wiążą się uszczuplenia w podatku od towarów i usług (nienależne zwroty podatku), daje podstawy do uznania, że skarżący może stanowić zagrożenie dla porządku publicznego. Przy czym, jak zasadnie wskazał Komendant, poza jego kompetencjami pozostaje kwestia zasadności zarzutów stawianych stronie w prowadzonym postępowaniu karnym. Komendant tym samym nie ocenia stopnia realności zagrożenia dla porządku publicznego. Dla dokonania przez Komendanta omawianej czynności materialno-technicznej odebrania broni, nie mogą mieć tym samym również znaczenia powoływane przez stronę opinie o stronie z miejsca pracy czy koła łowieckiego. Skoro Komendant nie ma prawa oceniać zasadności stawianych stronie zarzutów w postępowaniu karnym, to nie może też podejmować ocen co do zachowania strony w innych aspektach jej życia, czy też oceniać postawy strony w odniesieniu do stawianych jej zarzutów.
Podkreślenia także wymaga, że ani kwestia pozwolenia, ani cofnięcia pozwolenia na broń, jak również prewencyjnego odebrania broni z art. 19 ust. 1a u.b.i.a.w żaden sposób nie wymaga, ażeby zagrożenie czy obawę zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego wiązać z przestępstwami umyślnymi popełnianymi z użyciem czy możliwością użycia broni.
Jednocześnie jako że ustawodawca dla odebrania broni w trybie art. 19a u.b.i.a. przewidział czynność materialno-techniczną i nie jest ona obwarowana przepisami dotyczącymi prowadzenia postępowania zakończonego decyzją, to wyrażenie przez Komendanta obawy co do zagrożenia porządkowi publicznemu następuje poprzez dokonanie samej czynności materialno-technicznej, natomiast pisemne wyartykułowanie tej obawy może, tak jak ma to miejsce w sprawie nastąpić w odpowiedzi na skargę.
Zdaniem Sądu, w sprawie organowi nie można zarzucić ani naruszenia art. 19 ust. 1a u.b.i.a., ani też wskazanych w skardze przepisów.
Mając powyższe na uwadze skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło