III SA/Wr 458/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-11-07
Skład orzekający: WSA Katarzyna Borońska, WSA Anetta Chołuj, WSA Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, dokonana przez Instytucję Zarządzającą, była zgodna z prawem, w szczególności z zasadami przejrzystości, rzetelności i bezstronności?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że ocena wniosku o dofinansowanie projektu przez Instytucję Zarządzającą była prawidłowa i zgodna z prawem. Wnioskodawca nie wykazał, że ocena naruszała zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności, a obowiązek starannego przygotowania dokumentacji spoczywał na nim.Stan faktyczny
Gmina Miejska Z. złożyła skargę na uchwałę Zarządu Województwa D. (IZ RPO WD) nieuwzględniającą jej protestu dotyczącego oceny wniosku o dofinansowanie projektu. Projekt uzyskał 48,50 punktów, a po uwzględnieniu protestu w dwóch kryteriach – 54,50 punktów. Ostatni wybrany projekt uzyskał 60 punktów. Gmina kwestionowała ocenę w pięciu kryteriach, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i zasad wyboru projektów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędziowie: sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), , sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, , Protokolant: sekretarz sądowy Renata Pawlak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej Z. na uchwałę Zarządu Województwa D. z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oddala skargę.
Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. poinformowano stronę skarżącą – Gminę Miejską Z., iż wniosek o dofinansowanie realizacji projektu nr [...] pn. "[...]" został negatywnie oceniony przez Komisję Oceny Projektów. Projekt spełnił kryteria wyboru projektów i uzyskał wymaganą liczbę punktów, jednakże kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie była niewystarczająca do wybrania projektu do dofinansowania.
Strona skarżąca w proteście wniosła o zweryfikowanie przyznanej punktacji w ramach siedmiu kryteriów: "Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych)", "Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu", "Wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet", "Wpływ realizacji projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju", "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką", "Projektowanie i budowa usług/cyfrowego udostępniania danych będą realizowane w oparciu o metody projektowania zorientowanego na użytkownika", "Funkcjonalność zaplanowanych rozwiązań".
IZ RPO WD uchwałą z dnia [...] sierpnia 2018 r. (Nr [...]) nie uwzględniła protestu. W uzasadnieniu IZ RPO WD odniosła się kolejno do kryteriów (szczegółowo przywołując ich opisy), wskazanych przez stronę skarżącą. IZ zgodziła się z zarzutami protestu w zakresie kryterium "Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu" i zmieniła punktację, przyznając maksymalną ilość 4 punktów.
Wskazując na kryterium - Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych) - IZ RPO WD podniosła, że w ramach jego oceny Eksperci przyznali 1 pkt zauważając, że we wniosku opisano 2 warianty realizacji inwestycji: "wariant pośredni" i "wariant optymalny", lecz nie uzasadniono dostatecznie, że wybrana opcja jest optymalna. Skarżąca nie przeanalizowała opcji umiejscowienia wszystkich lub części elementów systemu informatycznego u dostawcy systemu (w chmurze), w każdej z gmin biorących udział w projekcie lub w jednej z tych gmin. Nie wykazano, że stosunek relacji kosztów do rezultatów w wybranej opcji jest optymalny. Równocześnie nie uzasadniono, że nie ma innych wariantów realizacji inwestycji. Skarżąca nie odniosła się do kwestii opcji technologicznych będących istotnym elementem analizy, wyboru opcji optymalnej dokonano zatem w sposób pobieżny i zbyt arbitralny.
Skarżąca zakwestionowała ww. ocenę twierdząc, że bardzo precyzyjnie opisała trzy wzięte pod uwagę warianty, uzasadniając wybór optymalnego rozwiązania. W analizie opcji podała, jakie będą efekty zastosowania poszczególnych rozwiązań, a także jakie e-usługi zostaną zastosowane w poszczególnych wariantach.
IZ RPO WD przywołała treść trzech wariantów projektu wskazanych przez skarżącą: wariant minimum, pośredni oraz optymalny.
Jak podkreśliła IZ RPO WD w ramach kryterium "Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych)" Oceniający sprawdzali, czy spodziewane rezultaty można uzyskać niższym kosztem. Natomiast z opisu zawartego we wniosku wynika jedynie, że skarżąca przedstawia 2 opcje - wprowadzenie E-formularzy zintegrowanych z e-PUAP albo realizację projektu w pełnym wymiarze - wprowadzenie E-formularzy zintegrowanych z e-PUAP, stworzenie platformy internetowej do realizacji e-Usług; wprowadzenie Zintegrowanego Elektronicznego Obiegu Dokumentów (EOD) oraz modernizację sprzętu i infrastruktury informatycznej. W ocenie IZ RPO WD przyjęty wariant minimum to wariant bezinwestycyjny, a zgodnie z zapisami dokumentacji konkursowej analiza opcji polega na dokonaniu porównania i oceny możliwych do zastosowania rozwiązań inwestycyjnych, dlatego wariant minimum nie może być rozpatrywany jako alternatywne rozwiązanie, gdyż dotyczy zaniechania jakichkolwiek działań.
Zdaniem IZ RPO WD, wykazana analiza nie jest kompleksowa, nie dopuszcza innych alternatywnych rozwiązań tj. brak jest w analizie założenia opcjonalnego zastosowania innych rozwiązań technologicznych z podziałem na konieczne do poniesienia koszty rozwiązań. Analiza opcji nie została podzielona na alternatywne rozwiązania dla poszczególnych odbiorców (Gmina K, Gmina Z., Gminy Miejska Z.). Koszt przygotowania (jednego) SW został w planowanym budżecie rozbity na trzech Beneficjentów działań projektowych po 7 380,00 zł brutto każdy, jednakże zabrakło w SW analizy innych aspektów, rozwiązań lokalizacyjnych, technologicznych. Nie odniesiono się do stosunku kosztu inwestycji do planowanego osiągnięcia zakładanych rezultatów, które uzasadniałyby wybór najlepszego rozwiązania. W ocenie IZ RPO WD, brak jest wykazanej kompleksowej analizy pozwalającej obiektywnie zweryfikować i ocenić, że wybrana przez skarżącą opcja jest opcją optymalną. Brak jest zatem wystarczających informacji, które umożliwiałyby Oceniającym przyznanie 3 punktów w ramach tego kryterium. Z uwagi na powyższe, IZ RPO WD nie uznała argumentacji skarżącej w tym zakresie, podtrzymując punktację przyznaną przez Oceniających.
Odnosząc się do Kryterium - Wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet – IZ RPO WD wskazała, że przyznano 0,5 pkt gdyż I Oceniający przyznał za nie 1 pkt twierdząc, że wpływ projektu na zasadę promowania równości mężczyzn i kobiet jest pozytywny. Natomiast II Oceniający przyznał 0 pkt, zauważając, że zapis wniosku, że projekt ma pozytywny wpływ na zasadę równości szans kobiet i mężczyzn gdyż nie faworyzuje żadnej grupy ze względu na płeć, miejsce zamieszkania status społeczny wiek czy też niepełnosprawność spełnia wymogi polityki równości szans czyniąc projekt neutralnym w zakresie realizacji polityki równości szans.
Skarżąca powołując się na zapisy wniosku o dofinansowanie, stwierdziła natomiast, że projekt ma pozytywny wpływ na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet.
IZ RPO WD nie zgodziła się ze skarżącą, że projekt ma pozytywny wpływ na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet. Projekt jest bowiem zdaniem IZ RPO WD "neutralny".
IZ RPO WD podniosła, że skarżąca przedstawiła ogólne założenia, deklaracje bez przeprowadzonej dogłębnej analizy planowanych działań na rzecz osiągnięcia stanu, w którym mężczyznom i kobietom przypisuje się taką samą wartość społeczną, w opisie nie wykazano wartości dodanej dla równości szans mężczyzn i kobiet. W ocenie IZ RPO WD, w uzasadnieniu sekcji C5, brak jest precyzyjnej informacji, która pozwoliłby ocenić czy sam projekt (jego cel i efekty) przyczynią się do trwałego udziału mężczyzn i kobiet w zatrudnieniu i rozwoju ich kariery czy też propagowania godzenia pracy i życia osobistego. Deklaratoryjne zapewnienie o pozytywnym wpływie projektu na zasadę promowania równości mężczyzn i kobiet, nie daje - zdaniem IZ RPO WD - podstaw do przyznania w ramach tego kryterium maksymalnej ilości punktów.
Ponadto IZ RPO WD zauważyła, że realizacja projektu nie przewiduje jakiegokolwiek różnicowania, wyłączenia lub ograniczenia ze względu na płeć, które spowodowałyby uszczuplenie lub uniemożliwienie jednej z płci przyznania lub korzystania na równi z drugą płcią z produktów projektu. Nie faworyzuje żadnej grupy ze względu na płeć, które spowodowałyby uszczuplenie lub uniemożliwienie jednej z płci przyznania lub korzystania na równi z drugą płcią z produktów projektu, nie stosuje się jakichkolwiek kryteriów, które byłyby dyskryminujące ze względu na płeć, czy status społeczny nie jest czymś ponad to co skarżąca - zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa - zobligowana była zagwarantować.
W ocenie IZ RPO WD, z zapisów zawartych we wniosku o dofinansowanie nie wynika pozytywny wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet, a jedynie wpływ neutralny co nie jest podstawą do przyznania w ramach omawianego kryterium maksymalnej ilości punktów. Mając powyższe na uwadze, IZ RPO WD podtrzymała punktację przyznaną przez Oceniających.
W zakresie kolejnego Kryterium - Wpływ realizacji projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju – jak dalej podniosła IZ RPO WD – przyznano 1 pkt.
I Oceniający przyznał 2 pkt podnosząc, że na podstawie dokumentacji konkursowej stwierdzono, że wpływ projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju będzie pozytywny. II Oceniający określił projekt na poziomie neutralnego, gdyż wskazanie we wniosku, że realizacja projektu spowoduje zmniejszenie ilości zużywanego papieru jest naturalnym następstwem wdrożenia systemu i nie stanowi konkretnych, zamierzonych działań podjętych w celach środowiskowych w sposób wykraczający poza obowiązujące prawo.
Skarżąca (w proteście) zapewniła, że "redukcja energii i zapotrzebowania na surowce dzięki digitalizacji procesów administracyjnych jak najbardziej pozytywnie wpłynie na zasadę zrównoważonego rozwoju.
IZ RPO WD zauważyła, że zgodnie z zapisami dokumentacji konkursowej odnośnie realizacji polityk horyzontalnych, w uzasadnieniu wpływu projektu na realizację ww. polityk, należało wskazać w jaki sposób realizacja poszczególnych zadań/elementów wykonywanych w ramach przedmiotowego projektu wpłynie na zachowanie zasad każdej z polityk i w jakim wymiarze (neutralnym czy pozytywnym). Biorąc pod uwagę główne założenie zrównoważonego rozwoju tj. zachowanie zasobów i walorów środowiska w stanie zapewniającym trwałe i niedoznające uszczerbku możliwości korzystania z nich zarówno przez obecne, jak i przyszłe pokolenia z uwzględnieniem działań, w których jednocześnie dąży się do zachowania trwałości procesów przyrodniczych oraz naturalnej różnorodności biologicznej, w dokumentacji projektowej, w celu wykazania pozytywnego wpływu projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju, należało wskazać takie działania, które wykraczałyby poza obowiązujące przepisy prawa krajowego jak i UE w zakresie ochrony środowiska. Mając powyższe na uwadze IZ RPO WD podkreśliła, że w dokumentacji projektowej nie wykazano pozytywnego wpływu na zrównoważony rozwój, a jedynie wpływ neutralny, co nie jest podstawą do przyznania punktów. Ponadto uzasadnienie projektu odnoszące się do jego wpływu na zrównoważony rozwój jest zbyt ogólne. Nie wskazano w nim na konkretne, ponadstandardowe rozwiązania, które przekładałyby się na wymierne efekty i które dałyby podstawę do przyznania w ramach kryterium maks. liczby punktów. Końcowo IZ RPO WD podtrzymała punktację przyznaną przez Oceniających.
W ramach Kryterium - Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką - obaj Eksperci przyznali po 0 pkt.
Zdaniem jednak skarżącej projekt wpłynie korzystnie na polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką na wielu płaszczyznach będzie ułatwieniem dla przedsiębiorców. Projekt wprowadza ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej (np. większą wygodę, skrócenie czasu realizacji), ułatwia prowadzenia działalności gospodarczej. Dzięki e-usługom znaczna większość korespondencji będzie odbywała się on-line. Skrócone zostaną procesy związane z korespondencją urzędową, wydawaniem pozwoleń.
IZ RPO WD zauważyła, że w ramach tego kryterium skarżąca otrzymuje punkty jeśli wykaże, że w znaczący i mierzalny sposób wpływa na polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką. IZ RPO WD stwierdziła, że skarżąca w sposób mierzalny wykazała jedynie wpływ projektu na polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką w odniesieniu do zapewnienia oszczędności kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwa oraz skrócenie czasu realizacji.
IZ RPO WD zauważyła, że w pliku Analiza Finansowa E-Usługi wskazano średnio zaoszczędzony czas przez klienta korzystającego z e-usług (godz./rok) oraz w porównaniu do średniej godzinowej stawki (zł) i przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej (PLN - GUS 2015) na oszczędność ponoszonych kosztów. IZ RPO WD podkreśliła, że ww. wyliczenia odnoszą się do klientów tj. obywateli i przedsiębiorców. Skarżąca nie rozgraniczyła jednak relacji A2B i A2C. Skarżąca w załączniku pn. "Studium wykonalności" przedstawiła w formie opisowej modele kluczowych procesów biznesowych w standardzie BPMN dla każdej z planowanych do wdrożenia e-usług i w analizie uwzględniła również czas i ponoszone przez klientów koszty. Niemniej jednak, w ocenie IZ RPO WD, w dokumentacji aplikacyjnej jednoznacznie nie wykazano, że projekt w inny niż ww. sposoby, mający charakter znaczący i mierzalny, wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką, co skutkowałoby przyznaniem dodatkowego punktu w ramach omawianego kryterium.
IZ RPO WD zauważyła, że wyrażony ilościowo, a więc mierzalnie sposób polepszenia komunikacji między ww. sektorami, pozwala na oszacowanie wielkości tego efektu będącego wynikiem realizacji przedmiotowej inwestycji, a spodziewana zmiana ilościowa pomaga określić poziom wpływu projektu na polepszenie komunikacji w ramach A2B branego pod uwagę przy ocenie tego kryterium, dlatego zdaniem IZ RPO WD, w ramach omawianego kryterium, nie mogła zostać przyznana maksymalna ilość punktów tj. 5 pkt. Jednak z uwagi na uznanie spełnienia przez projekt warunku pierwszego i drugiego omawianego kryterium, IZ RPO WD przyznała 4 pkt (punktacja w ramach procedury odwoławczej została zwiększona o 4 pkt).
W ramach Kryterium - Projektowanie i budowa Usług/cyfrowego udostępniania danych - jak podkreśliła dalej IZ RPO WD - obaj Eksperci przyznali 0 pkt zauważając, że skarżąca nie wykazała, że przeprowadzono badania potrzeb grup docelowych, dostępności rezultatów w zależności od miejsca przebywania i wykorzystywanej technologii jak również brak jest informacji w zakresie planowanych działań monitorujących e-usługi pod kątem dostępności, użyteczności, ciągłości działania i powszechności wykorzystania.
Zdaniem natomiast skarżącej, w dokumentacji projektowej skutecznie wykazano, że na potrzeby projektu przeprowadzono badanie potrzeb klientów. Wszelkie rozwiązania zostały zaprojektowane w odpowiedzi na te potrzeby. Wyniki zostały przedstawione w załączniku pn. "Wyniki analiz wynikających z kryteriów merytorycznych specyficznych dla działania 2.1 RPO WD 2014-2020".
W odpowiedzi na powyższe IZ RPO WD zauważyła, że w dokumentacji projektowej brak jest jednoznacznej i precyzyjnej informacji w zakresie: przeprowadzonych badań potrzeb grup docelowych, dostępności rezultatów w zależności od miejsca przebywania i wykorzystywanej technologii jak również brak jest informacji w zakresie planowanych działań monitorujących e-usługi pod kątem dostępności, użyteczności, ciągłości działania i powszechności wykorzystania. Wprawdzie w zapisach dokumentacji projektowej m.in. w załączniku pn. "Studium wykonalności" oraz w załączniku nr 7 "Wyniki analiz wynikających z kryteriów merytorycznych specyficznych dla działania 2.1 RPO WO 2014-2020" skarżąca podniosła, że przeprowadziła m.in. wywiady z petentami odwiedzającymi Urząd Gminy K., Z. i Gminy Miejskiej Z., ale brak jest szczegółowej informacji co do wyników indagowanej grupy. Okoliczność ta uniemożliwia uznanie, że założenia projektu są zgodne ze zdiagnozowanymi potrzebami grup docelowych. Dodatkowo w analizie grup docelowych zabrakło bardzo ważnej grupy, jaką są pracownicy gmin uczestniczących w projekcie, których potrzeby również należało poddać analizie. Z uwagi na powyższe, IZ RPO WD podtrzymała punktację przyznaną przez Oceniających.
Końcowo IZ RPO WD przywołała treść ostatniego z zaskarżonych Kryterium Funkcjonalność zaplanowanych rozwiązań i podniosła, że Oceniający przyznali 1pkt uznając, że przedmiotowy projekt należy do projektów przewidujących udostępnianie informacji sektora publicznego (ISr). W projekcie:
- brak jest szczegółowej analizy w zakresie otwartości przeważającej procentowo części udostępnianych zasobów ISP na poziomie wyższym niż trzy gwiazdki na skali "5 Star Open Data" dla zasobów administracyjnych - 0 pkt.,
- nie zaplanowano udostępnienia odpowiednio udokumentowanych interfejsów dla programistów (API) - 0 pkt.,
- brak jest informacji w zakresie udostępniania danych surowych/źródłowych - 0 pkt.,
- bezpieczeństwo wdrażanych systemów teleinformatycznych oraz przetwarzania danych wychodzących poza obowiązujące przepisy prawne - 1 pkt., dostępność e-usług dla osób niepełnosprawnych nie wykracza poza standard WCA G 2 0 na poziomie AA -0 pkt.".
Skarżąca podkreśliła natomiast, że dla projektów nieprzewidujących udostępnianie ISP - kompatybilność z urządzeniami mobilnymi, wszystkie zaproponowane rozwiązania są dostosowane do korzystania na urządzeniach mobilnych. Obecnie jest to standardem powszechnie stosowanym. Bezpieczeństwo wdrażanych systemów teleinformatycznych oraz przetwarzania danych wychodzących poza obowiązujące przepisy prawne. Zastosowano najnowocześniejsze dostępne rozwiązania z zakresu ochrony danych i sprzętu, których parametry znacznie przekraczają minima prawne. Zostało to opisane pn. "Bezpieczeństwo przetwarzania danych oraz zgodność z rozporządzeniem GDRP" Załącznika Studium wykonalności".
IZ RPO WD zauważyła, że projekt należy do projektów przewidujących udostępnianie ISP, co zostało wskazane w dokumentacji aplikacyjnej m.in. w poz. A8, "Cele projektu i ich zgodność z osią priorytetową, działaniem, poddziałaniem RPO WD 2014-2020" i "Pozostałe informacje" wniosku oraz w zapisach Studium wykonalności. Jako niewłaściwie zatem IZ RPO WD uznała powoływanie się przez skarżącą w proteście na spełnienie warunków funkcjonalności zaplanowanych rozwiązań w odniesieniu do projektów nieprzewidujących udostępnianie ISP, w sytuacji gdy projekt takie udostępnienie przewiduje. W odniesieniu do warunku "bezpieczeństwa wdrażanych systemów teleinformatycznych oraz przetwarzania danych wychodzących poza obowiązujące przepisy prawne", który jest przewidziany zarówno dla projektów nieprzewidujących udostępnianie ISP jaki i dla projektów przewidujących ich udostępnianie, IZ RPO WD podkreśliła, że Oceniający przyznali punkt za spełnienie ww. warunku, dlatego nielogicznym jest odwoływanie się skarżącej od pierwotnie pozytywnej oceny omawianego warunku. IZ RPO WD wskazała, że nie jest zobowiązana do dokonywania ustaleń, czy też poszukiwania innych, niż wskazane przez skarżącą argumentów, z punktu widzenia których projekt mógłby być oceniony jako spełniający kryteria wyboru do dofinansowania, ponieważ to podmiot wnioskujący o przyznanie wsparcia - a nie instytucja odpowiedzialna za zarządzanie i realizację programu wsparcia - jest zobowiązany wykazać, że zgłaszany projekt kryteria te spełnia. Z uwagi na powyższe, IZ RPO WD nie uwzględniła protestu, podtrzymując punktację przyznaną przez Oceniających.
Końcowo IZ RPO WD podniosła, że projekt w zakresie pięciu (z siedmiu) zakwestionowanych kryteriów: nie mógł zostać uwzględniony i tym samym IZ RPO WD podtrzymała punktację przyznaną przez Oceniających w zakresie ww. kryteriów. Natomiast w zakresie dwóch pozostałych kryteriów ("Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu", "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką") IZ RPO WD uwzględniała argumenty skarżącej i zwiększyła punktację łącznie o 6 pkt. Tym samym projekt, który przed procedurą odwoławczą uzyskał 48,50 pkt., po uwzględnieniu protestu w zakresie kryteriów: "Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu" oraz "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką", uzyskał 54,50 pkt. Aczkolwiek – jak wskazała IZ RPO WD - ostatni projekt, który w ramach ww. naboru został wybrany do dofinansowania, otrzymał 60,00 punktów. W związku z powyższym – jak stwierdziła IZ RPO WD - projekt nie mógł zostać wybrany do dofinansowania.
Pismem z dnia [...] września 2018 r. strona skarżąca wywiodła na ww. rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze strona skarżąca wskazała, że podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a. zaskarża to rozstrzygnięcie w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik postepowania, w postaci naruszenia norm przepisu art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach i realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 11 Dz. U. z 2018 r., poz. 1431) stanowiący, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do finansowania. Nadto strona skarżąca zarzuciła, że ocena jej wniosku dokonana została wbrew zasadom wskazanym w przywołanym wyżej przepisie. Przyjęte faktycznie reguły wyboru pozwoliły na dowolność i weryfikowalność oceny projektów co doprowadziło do zaniżenia oceny przyznanej projektowi oceny i w efekcie nieprzyznanie dofinansowania. Końcowo strona skarżąca wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie od Zarządu Województwa D. na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Strona zakwestionowała rozstrzygnięcie IZ RPO WD odnośnie pięciu kryteriów: "Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych)", "Wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet", "Wpływ realizacji projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju", "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką", "Projektowanie i budowa usług/cyfrowego udostępniania danych będą realizowane w oparciu o metody projektowania zorientowanego na użytkownika".
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 Nr 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem. Na podstawie art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. zwanej p.p.s.a.), sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 z dnia 11 lipca 2014 r. (Dz. U z 2017, poz. 1460 zwanej ustawą wdrożeniową), które określają między innymi sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a., o czym mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a.
W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).
Stosownie do art. 9 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, instytucja zarządzająca, którą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest zarząd województwa, została zobowiązana do przygotowania propozycji kryteriów wyboru projektów i wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy, wybór projektów do dofinansowania jest przeprowadzany przez właściwą instytucję w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący. Wybór projektów w trybie konkursowym następuje na podstawie regulaminu określonego przez właściwą instytucję. Regulamin określa zasady przeprowadzenia konkursu, zawierając w swej treści pozycje wymienione szczegółowo w art. 41 ust. 2 pkt 1-12 ustawy wdrożeniowej, w tym "kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia" (pkt 7).
W sprawie bezspornym jest, że strona skarżąca w dniu [...] stycznia 2018 r. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pt. ""[...]". Konkurs w rozpoznawanej sprawie został przeprowadzony na podstawie zapisów Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D.w ramach ogłoszonego naboru wniosków o dofinansowanie, Osi priorytetowej 2 Technologie informacyjno – komunikacyjne, Działania 2.1 E – usługi publiczne, Poddziałanie 1-2.1.1 E – usługi – horyzont.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem – IZ RPO WD – po rozpatrzeniu protestu –podtrzymała wprawdzie punktację Oceniających w zakresie pięciu z siedmiu kryteriów merytorycznych ("Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych)", "Wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet "Wpływ realizacji projektu na za zasadę zrównoważonego rozwoju", "Projektowanie i budowa usług/cyfrowego udostępniania danych będą realizowane w oparciu o metody projektowania zorientowanego na użytkownika", "Funkcjonalność zaplanowanych rozwiązań"), ale w zakresie dwóch pozostałych kryteriów uwzględniła argumentację skarżącej i podniosła punktację łącznie o 6 pkt. (tj. w zakresie kryterium "Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu" - punktacja została zwiększona o 2 pkt. oraz kryterium "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką - punktacja została zwiększona o 4 pkt.). Tym samym projekt, który przed procedurą odwoławczą uzyskał 48,50 pkt., po uwzględnieniu protestu w zakresie kryteriów: "Efektywność ekonomiczno-społeczna projektu" oraz "Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką", uzyskał punktację 54,50 pkt., aczkolwiek nie został wybrany do dofinansowania z uwagi na wyczerpanie środków. Ostatni projekt, który w ramach ww. naboru został wybrany do dofinansowania otrzymał 60 punktów.
Z treści skargi wynika, że skarżąca kwestionuje pięć kryteriów. Tym samym przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia kontroli prawidłowości dokonanej oceny, a zarazem wysokości przyznanej punktacji w ramach pięciu kryteriów.
Odnosząc się do pierwszego zakwestionowanego kryterium wskazać należy, że w ramach kryterium merytorycznego nr 5 Analiza opcji (rozwiązań alternatywnych) sprawdzaniu podlegało, czy spodziewane rezultaty można uzyskać niższym kosztem:
• nie przedstawiono innych opcji realizacji inwestycji (0 pkt.),
• przedstawiono inne opcje, lecz nie uzasadniono, że wybrana opcja jest optymalna (1 pkt.),
• przedstawiono inne opcje i stosunek relacji kosztów do rezultatów w wybranej opcji jest optymalny lub uzasadniono, że nie ma innych wariantów realizacji inwestycji (3 pkt.).
Nadto z treści Instrukcji Wypełniania wniosku o dofinansowanie w ramach RPO WD 2014-2020 wynika, że "Analiza wykonalności i analiza opcji" polega na identyfikacji możliwych do zastosowania rozwiązań inwestycyjnych, które można uznać za wykonalne pod względem technicznym, ekonomicznym, środowiskowym i instytucjonalnym. Nie należy opisywać rozwiązań, które są niezgodne z prawem lub niewykonalne technicznie. Nie należy ponownie opisywać wariantu bezinwestycyjnego, który przedstawiony został we wcześniejszym punkcie.
Analiza opcji polega na dokonaniu porównania i oceny możliwych do zastosowania rozwiązań inwestycyjnych, które zostały zidentyfikowane na etapie analizy wykonalności. Celem tej analizy jest wskazanie, które z ww. rozwiązań jest najkorzystniejsze. Analiza opcji powinna być przeprowadzona w (2 etapach)
1) etap pierwszy - analiza strategiczna - ten etap koncentruje się na podstawowych rozwiązaniach o charakterze strategicznym (np. odpowiada na pytanie, czy bardziej korzystna będzie modernizacja już funkcjonującej infrastruktury, czy też budowa nowej). Etap ten, co do zasady przyjmuje formę analizy wielokryterialnej i opiera się na kryteriach jakościowych;
2) etap drugi - analiza rozwiązań technologicznych - na tym etapie należy przeanalizować poszczególne rozwiązania pod kątem technologicznym. Do przeprowadzenia tego etapu zazwyczaj zastosowanie mają metody oparte na kryteriach ilościowych.
Po przeprowadzeniu analizy wykonalności oraz analizy opcji (przy uwzględnieniu analizy popytu) Wnioskodawca powinien dokonać wyboru rozwiązania do zastosowania oraz sformułować jego uzasadnienie. Ze względu na charakter projektu może wystąpić sytuacja, gdzie brak jest możliwości identyfikacji i następnie dokonania analizy wykonalnych, zgodnych z prawem opcji realizacji danego projektu. Wówczas w studium wykonalności należy, przestawić niebudzące wątpliwości uzasadnienie rezygnacji z analizy opcji.
Innymi słowy, w ramach tego kryterium ocenie podlegało zatem, która ze wskazanych opcji realizacji inwestycji jest najkorzystniejsza tj. którą z opcji można uzyskać najniższym kosztem.
Strona skarżąca (uwzględniając zarówno treść samego wniosku o dofinansowanie, str. 59-6, jak i treść wskazanego w skardze Studium wykonalności, str. 51-62) przedstawiła wprawdzie trzy warianty (opcje) realizacji inwestycji (minimum, pośredni i optymalny), jednakże wariant pierwszy (wariant minimum) to wariant bezinwestycyjny – zakładający wprost "zaniechanie rozwoju strefy e – administracji", a w ramach tego kryterium należało przedstawić przecież "rozwiązania inwestycyjne". Dlatego też wariant ten nie mógł zostać w ogóle uwzględniony i rozpatrywany jako alternatywny do dwóch pozostałych. Nie mógł zatem zostać uznany – wbrew zarzutom skargi – jako wariant wyjściowy. Tym samym skarżąca w rzeczywistości przedstawiła tylko dwie (a nie trzy) opcje: wprowadzenie e-formularzy zintegrowanych z E-PUAP (opcja pośrednia) oraz wprowadzenie e-formularzy zintegrowanych z E-PUAP, stworzenie platformy internetowej do realizacji e-Usług, wprowadzenie Zintegrowanego Elektronicznego Obiegu Dokumentów (EOD) oraz modernizację sprzętu i infrastruktury informatycznej (opcja optymalna). Tym samym skarżąca wykazała jedynie jedną "inną" opcję (do tej najkorzystniejszej - nazwanej jako optymalnej - w jej ocenie), podczas gdy zważywszy na literalne brzmienie opisu tegoż kryterium winna wykazać co najmniej dwie "inne" opcje. Ponadto przedstawiając te dwie opcje (zamiast co najmniej trzech obligatoryjnych) skarżąca nie odniosła się do poszczególnych "kosztów" związanych z realizacją każdej z nich z osobna. Prawidłowo zatem IZ RPO WD wskazała - uwzględniając przy tym treść Studium Wykonalności (str. 206 i dalsze) - że skarżąca nie odniosła się do stosunku kosztu inwestycji do planowanego osiągnięcia zakładanych rezultatów, które uzasadniałby wybór najlepszego rozwiązania. Brak jest "kompleksowej analizy pozwalającej obiektywnie zweryfikować i ocenić, czy wybrana przez stronę skarżącą opcja jest rzeczywiście opcją optymalną. Prawidłowo IZ RPO WD wskazała nadto, że te dwie opcje nie zostały podzielone na alternatywne rozwiązania dla poszczególnych odbiorców (Gminy K., Gminy Z., Gminy Miejskiej Z.) w zakresie chociażby rozwiązań lokalizacyjnych, technologicznych. Wprawdzie koszt przygotowania (jednego) SW został w planowanym budżecie realizacji inwestycji (tab. 27 Studium Wykonalności) na kwotę 7.800 brutto dla każdej z ww. Gmin, to jednakże – jak słusznie wskazała IZ RPO WD zabrakło analizy innych aspektów, rozwiązań lokalizacyjnych czy technologicznych.
Reasumując podnieść należy, że skarżąca nie odniosła się zatem do stosunku kosztu inwestycji (w ramach przedstawionych opcji, odrębnie do każdej z nich) do planowanego osiągnięcia zakładanych rezultatów, które mogłyby - dopiero wówczas - uzasadnić przecież wybór najkorzystniejszej (optymalnej) opcji. Nadto wskazać należy, że samo nazwanie przez skarżącą opcji "wariantem optymalnym" nie może być i nie jest równoznaczne z uznaniem tej opcji za rzeczywiście optymalną, w rozumieniu opisu ww. kryterium. Tym samym nieprzyznanie skarżącej – w ramach kryterium merytorycznego nr 5 – maksymalnej liczby punktów, należy uznać za uzasadnione.
W ramach kryterium merytorycznego nr 12 Wpływ realizacji projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet oceniany był wpływ projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet
• neutralny (0)
• pozytywny (1)
Przy czym pozytywny wpływ projektu na zasadę promowania równości szans mężczyzn i kobiet będzie miał miejsce m.in. wówczas gdy projekt zakłada działania przyczyniające się do zwiększenia trwałego udziału kobiet i mężczyzn w zatrudnieniu i rozwoju ich kariery, ograniczenia segregacji na rynku pracy, zwalczania stereotypów związanych z płcią w dziedzinie kształcenia i szkolenia oraz propagowania godzenia pracy i życia osobistego.
Jak wynika z treści skargi – w ocenie strony skarżącej – "zapisy pkt C5 wniosku jednoznacznie wskazują, iż wszystkie zainteresowane osoby będą miały równy dostęp do wszelkich rozwiązań i efektów projektu". Jednakże w ocenie Sądu – również w tym zakresie – nie sposób zgodzić się ze stroną skarżącą, uznając tym samym ocenę IZ RPO WD za prawidłową. Z opisu pkt C5 wniosku wynika – zdaniem Sądu - jedynie zapewnienie spełnienia przez projekt wymogu polityki równości szans (projekt neutralny). W projekcie tym nie wskazano bowiem żadnych konkretnych, zamierzonych działań (podjętych w jego ramach) przyczyniających się do faktycznego zwiększenia trwałego udziału kobiet i mężczyzn w zatrudnieniu i rozwoju ich kariery, ograniczenia segregacji na rynku pracy, zwalczania stereotypów związanych z płcią w dziedzinie kształcenia i szkolenia oraz propagowania godzenia pracy i życia osobistego. A jedynie przecież poprzez ocenę "założonych przez projekt działań" w ww. zakresie można by dokonać ustaleń prowadzących do przyjęcia, że projekt skarżącej jest pozytywny. Projekt skarżącej zawiera natomiast jedynie – zdaniem Sądu - ogólne sformułowane założenia typu: "projekt podczas jego realizacji nie przewiduje jakiegokolwiek różnicowania ze względu na płeć (...), realizacja projektu ma pozytywny wpływ na zasadę równość mężczyzn i kobiet, ponieważ nie faworyzuje żadnej grupy ze względu na płeć, miejsce zamieszkania, status społeczny, wiek czy też niepełnosprawność". Nie zawiera natomiast żadnej szczegółowej informacji (czy symulacji) prowadzącej do udzielenia odpowiedzi, czy cel projektu i jego efekty przyczynią się (wprost) do równego udziału kobiet i mężczyzn w zatrudnianiu i rozwoju ich kariery, czy też do propagowania godzenia pracy zawodowej z życiem osobistym. Samo zaś zapewnienie, deklaracja strony skarżącej, że projekt ten spełnia Kryterium nr 12 nie może być poczytana za wystarczającą. Tym bardziej, że jak wynika z treści Instrukcji wypełniania wniosku - w zakresie pkt. C5 Realizacja Polityk Horyzontalnych - należy wskazać wpływ projektu na realizację zasad horyzontalnych: neutralny lub pozytywny oraz obowiązkowo podać właściwe uzasadnienie. W uzasadnieniu należy wskazać w jaki sposób realizacja poszczególnych zadań/elementów wykonywanych w ramach przedmiotowego projektu wpłynie na zachowanie zasad każdej z polityk. Zasady zostały nakreślone poniżej, a bardziej szczegółowe informacje znajdują się w Wytycznych w zakresie realizacji zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami oraz zasady równości szans kobiet i mężczyzn w ramach funduszy unijnych na lata 2014-2020, dostępnych na stronie MR: https://www.mr.gov.pl/strony/zadania/fundusze-europeiskie/wytvczne/wytvczne-na-lata-2014-2020. Promowanie równości mężczyzn i kobiet (nie dotyczy EFS): (jako zasada) ma prowadzić do podejmowania działań na rzecz osiągnięcia stanu, w którym kobietom i mężczyznom przypisuje się taką samą wartość społeczną, równe prawa i równe obowiązki oraz gdy mają oni równy dostęp do zasobów (środki finansowe, szanse rozwoju), z których mogą korzystać. Zasada ta ma gwarantować możliwość wyboru drogi życiowej bez ograniczeń wynikających ze stereotypów płci. Ponadto należy uzasadnić w jaki sposób projekt wpływa na daną politykę.
Dlatego też Sąd również w tym zakresie podzielił rozważania IZ RPO WD podtrzymujące, że projekt skarżącej jest w tym zakresie neutralny. Projekt skarżącej jest również naturalny w zakresie kryterium merytorycznego nr 14 Wpływ realizacji projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju w ramach którego oceniany był wpływ projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju:
• neutralny (0)
• pozytywny (2),
przy czym pozytywny wpływ projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju będzie obejmował m.in. podejmowanie zaostrzonych działań wykraczających poza obowiązujące przepisy prawa krajowego jak i UE w zakresie ochrony środowiska, dotyczyć może także wdrożonych w jednostkach systemów zarządzania środowiskiem oraz stosowania zielonych zamówień publicznych.
W tym miejscu podnieść należy, że rzeczywiście, tak jak wskazała strona skarżąca ocena ekspertów tego kryterium jest odmienna. I Oceniający przyznał bowiem 2 pkt. przyjmując, że wpływ projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju będzie pozytywny. Natomiast II Oceniający nie przyznał punktów i określił projekt na poziomie neutralnym, gdyż w jego ocenie choć realizacja projektu spowoduje zmniejszenie ilości zużywanego papieru to jest to niewystarczające aby można było potwierdzić faktyczny pozytywny wpływ projektu na realizację polityki zrównoważonego rozwoju. Ponadto w ocenie II Oceniającego wskazane wyżej efekty są naturalnym następstwem wdrożenia systemu i nie stanowią konkretnych, zamierzonych działań podjętych w celach środowiskowych w sposób wykraczający poza obowiązujące prawo (np. stosowanie zielonych zamówień publicznych).
Odnosząc się do "odmienności ww. ocen" trudno dopatrzeć się w tym jakiegokolwiek naruszenia bowiem z zasady ocena Ekspertów jest indywidualna i niezależna, wobec czego punktacja jak i uzasadnienia do przyznanej punktacji Komisji Oceny Wniosków mogą być różne, a ocenę końcową stanowi średnia arytmetyczna dwóch ocen. Zatem różnica w ocenie nie stanowi przesłanki do uznania weryfikacji za nieprawidłową.
Dalej podnieść należy, że głównym założeniem zrównoważonego rozwoju jest zachowanie zasobów i walorów środowiska w stanie zapewniającym trwałe i niedoznające uszczerbku możliwości korzystania z nich zarówno przez obecne, jak i przyszłe pokolenia z uwzględnieniem działań, w których jednocześnie dąży się do zachowania trwałości procesów przyrodniczych oraz naturalnej różnorodności biologicznej. Dlatego też w celu wykazania pozytywnego wpływu projektu na zasadę zrównoważonego rozwoju, należało wskazać - takie działania - które wykraczałyby poza obowiązujące przepisy prawa krajowego jak i UE w zakresie ochrony środowiska. Tymczasem – w dokumentacji konkursowej – jak słusznie podniosła IZ RPO WD nie wykazano żadnych - konkretnych - działań, rozwiązań które przekładałyby się na "konkretne efekty" zgodnie z powyższymi wskazaniami. Skarżąca nie udowodniła zatem, że w wyniku realizacji projektu osiągnie ona realne efekty pro-środowiskowe. Wskazane przez nią efekty tj. "digitalizacja w ślad za tym zmniejszenie zapotrzebowania w energię i zmniejszenie zużycia papieru" i to bez względu na ich rozmiar (tak jak podniosła w skardze) należy bowiem uznać de facto za oczywiste "następstwa wdrożenia systemu "e – usług publicznych", a tym samym nie można ich uznać jako działań zamierzonych, podjętych przez stronę skarżącą w celach środowiskowych wykraczających poza obowiązujące prawo krajowe. A tylko takie gwarantowały by możliwość przyznania projektowi skarżącej maksymalne ilości punktów w ramach tego kryterium.
W ramach Kryterium merytorycznego specyficznego nr 8 Projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką wnioskodawca otrzyma punkty jeśli wykaże, że wpływa na polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką. Czy projekt wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką, w tym ułatwienia dla przedsiębiorcy, tzn.:
• wprowadza ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej (np. większą wygodę, skrócenie czasu realizacji) (2 pkt.)
• zapewnienia oszczędności kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwa (2 pkt.)
• wprowadza polepszenie komunikacji między administracją a gospodarką w inny niż ww. sposoby (1 pkt.)
• brak spełnienia ww. warunku lub brak informacji w tym zakresie (0 pkt.)
Łącznie wnioskodawca nie może otrzymać więcej niż 5 pkt. Oceniane na podstawie dokumentacji projektowej.
W tym miejscu podnieść należy, że Oceniający w ramach tegoż kryterium przyznali stronie skarżącej 0 pkt, aczkolwiek punktacja ta została przez IZ RPO WD podwyższona do 4 pkt z uwagi spełnienie przez projekt warunku pierwszego (wprowadza ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej (np. większą wygodę, skrócenie czasu realizacji) i drugiego (zapewnienia oszczędności kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwa). Jednakże jak wynika z treści skargi strona skarżąca nawet z taką oceną się nie zgodziła podnosząc, że w załączonym do dokumentacji załączniku nr 7 poinformowała o: przeprowadzonych badaniach grup docelowych, dostępności rezultatów w zależności od miejsca przebywania i wykorzystania technologii, sposób monitorowania e- usług pod katem dostępności, użyteczności i ciągłości działania. Tym samym skarżąca nie zgodziła się "z błędną i niezrozumiałą oceną Ekspertów w tym zakresie".
Jednakże – w ocenie Sądu – mając na uwadze dokumentację konkursową przedłożoną przez skarżącą nie wykazała ona jednak, aby projekt spełnił również warunek trzeci, który uzasadniłby przyznanie jej dodatkowego jednego punktu. Strona skarżąca nie wykazała bowiem aby jej projekt w sposób "inny" (niż dookreślony w pkt 1 tj. ułatwił prowadzenia działalności gospodarczej i w punkcie drugim tj. zapewnił oszczędności kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwa) wprowadził polepszenie komunikacji pomiędzy administracją a gospodarką. Nie wykazała innego – mierzalnego – sposobu na polepszenie komunikacji pomiędzy tymi sektorami, wynikającego (będącego efektem) wprowadzonego projektu. Zresztą, tak na marginesie zdaniem Sądu wskazać należy, że strona skarżąca formułując zarzut w zakresie tego kryterium odniosła się w zasadzie do kryterium merytorycznego specyficznego nr 14., a nie do ww. ocenianego kryterium nr 8.
Przechodząc dalej do oceny IZ RPO WD kryterium nr 14 Projektowanie i budowa Usług/cyfrowego udostępniania danych będą realizowane w oparciu o metody projektowania zorientowanego na użytkownika – wskazać należy – że projekt otrzymuje punktację, jeśli wnioskodawca wykaże, że:
• poziom dostępności usług/cyfrowego udostępniania danych proponowany w ramach projektu jest zgodny z wynikami badań potrzeb usługobiorców i/lub grup docelowych;
• zaplanowano działania polegające na monitorowaniu usług/cyfrowego udostępniania danych pod kątem dostępności i użyteczności graficznych interfejsów dla wszystkich interesariuszy/grup docelowych, ciągłości działania i powszechności wykorzystania;
• korzystanie przez usługobiorcę z elektronicznych usług publicznych/ cyfrowego udostępniania danych będzie możliwe różnymi kanałami dostępu, niezależnie od miejsca przebywania i wykorzystywanej technologii (nie dot. projektów A2A).
Punktacja dla projektów nie dot. A2A: Spełnienie 3 powyższych warunków - 6 pkt. Spełnienie 2 powyższych warunków - 4 pkt. Spełnienie 1 z powyższych warunków - 2 pkt. Brak spełnienia ww. warunków lub brak informacji w tym zakresie - 0 pkt. Punktacja dla projektów A2A: Spełnienie 2 powyższych warunków - 6 pkt. Spełnienie 1 powyższych warunków - 2 pkt. Brak spełnienia ww. warunków lub brak informacji w tym zakresie - 0 pkt. Oceniane na podstawie dokumentacji projektowej. Poziom dostępności: czas bezawaryjnego działania usługi (np. systemu teleinformatycznego, usługi sieciowej, itp.) w stosunku do całości czasu, w którym usługa powinna być świadczona usługobiorcom wartość mierzona w skali roku.
W zakresie tego Kryterium Sąd również nie zgodził się z zarzutami strony skarżącej. Analizując bowiem dokumentację konkursową, w tym treść wniosku we wskazanych przez stronę skarżącą w skardze punktach (cel projektu, uzasadnienie realizacji projektu, opis wraz z załącznikiem nr 7) Sąd doszedł do przekonania, że IZ RPO WD prawidłowo ustaliła, że "w dokumentacji brak jest jednoznacznej i precyzyjnej informacji w zakresie: przeprowadzonych badań potrzeb grup docelowych, dostępności rezultatów w zależności od miejsca przebywania i wykorzystywanej technologii jak również brak jest informacji w zakresie planowanych działań monitorujących e-usługi pod kątem dostępności, użyteczności, ciągłości działania i powszechności wykorzystania".
Strona skarżąca – w ocenie Sądu – rzeczywiście nie przedstawiła dokumentów potwierdzających – przeprowadzenie badań – mających na celu udzielenie odpowiedzi na pytania:
- jakie są potrzeby usługobiorców/ grup docelowych wskazanych przez skarżącą?
- jaki jest poziom (mierzony w skali roku) dostępności proponowanych w projekcie usług tj. jaki jest czas bezawaryjnego działania usługi w stosunku do całości czasu, w którym usługa powinna być świadczona usługobiorcom ?
- końcowo czy poziom dostępności usług proponowanych w projekcie jest zgodny z potrzebami usługobiorców?
Dlatego też zdaniem Sądu za bezzasadny należy uznać zarzut skarżącej, że "nieprawidłowym jest twierdzenie ekspertów i instytucji o braku testów dostępności rozwiązań w wymiarze terytorialnym"
Odpowiedzi na tak skonstruowane pytania (których treść wynika wprost z literalnego brzmienia opisu kryteriów) nie można, zdaniem Sądu, również znaleźć we wskazanym przez skarżącą dokumencie zatytułowanym jako "Wyniki analiz wynikających z kryteriów merytorycznych specyficznych dla działania 2.1 RPO WD 2014-2020". Załącznik ten zawiera bowiem (zgodnie z jego tytułem) jedynie ogólne twierdzenia końcowe, sformułowane na podstawie "rzekomo" przeprowadzonych (aczkolwiek nie załączonych do wniosku) przez skarżącą badań. We wnioskach tych skarżąca wprawdzie podniosła, np. że "założenia projektu są zgodne ze zdiagnozowanymi potrzebami grup interesantów", aczkolwiek z uwagi na brak dokumentacji potwierdzających przeprowadzenie tych badań, a tym samym potwierdzających prawidłowość wysnutych z nich wniosków końcowych, nie sposób uznać – że tym samym – skarżąca wypełniła ww. kryterium. Tym samym twierdzenie skarżącej, że "dostęp do usług będzie możliwy niezależnie od miejsca przebywania i wykorzystania technologii", też należy uznać za niewystarczający do uznania, że spełniła trzeci warunek dookreślony w opisie tegoż kryterium. Dlatego też jako za prawidłową Sąd uznał ocenę IZ RPO WD również w zakresie tegoż kryterium.
Końcowo – jako bezzasadny – należy uznać ogólnie sformułowany przez skarżącą zarzut naruszenia art. 37 ustawy wdrożeniowej. Zdaniem skarżącej "ocena jej wniosku została dokonana wbrew zasadom wskazanym w przywołanym wyżej przepisie, a przyjęte faktycznie reguły wyboru pozwoliły na dowolność i weryfikowalność oceny projektów co doprowadziło do zaniżenia oceny przyznanej projektowi oceny i w efekcie nieprzyznanie dofinansowania". Z takim twierdzeniem skarżącej nie sposób się jednak, zdaniem Sądu, zgodzić. IZ RPO WD – wbrew skarżącej - uczyniła zadość sformułowanym w tym artykule ogólnym zasadom wyłaniania projektów do dofinansowania, takim jak przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W tym miejscu podnieść należy, że zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów (wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 5464/16). Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (J. Jaśkiewicz "Komentarz do art. 37 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowania w perspektywie finansowej 2014 - 2020"). Mając powyższe na uwadze podkreślić zatem należy – odpierając jednocześnie zarzut skarżącej - że wszystkie ww. zasady przestrzegane były przez IZ RPO WD. Zasady konkursu podane były do wiadomości wszystkim zainteresowanym w momencie przystępowania do konkursu. Były one jednakowe i nie zostały zmienione w trakcie konkursu. I co najważniejsze – jak już Sąd powyżej dowiódł - zasady te były jasne i czytelne. Sąd nie dopatrzył się również nieścisłości w opisie Kryteriów, w szczególności tych Kryteriów, z oceną których skarżąca się nie zgodziła.
Końcowo podnieść należy, że IZ RPO WD słusznie wskazała, że to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt II GSK 1500/11). Podkreślić należy także, że skarżąca przystępując do konkursu winna znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło