III SA/Wr 555/09

WyrokWSA we Wrocławiu2010-02-16

Skład orzekający: Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Anna Moskała, Józef Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nałożył sankcje wieloletnie, gdy powierzchnia zadeklarowana we wniosku przekraczała o ponad 50% powierzchnię stwierdzoną w wyniku kontroli, a skarżący nie udowodnił faktycznego użytkowania tych gruntów?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy rozporządzeń unijnych i krajowych dotyczące płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Odmowa przyznania płatności i nałożenie sankcji były uzasadnione znacznym przekroczeniem (ponad 50%) różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną w wyniku kontroli. Ponadto, skarżący nie wykazał faktycznego użytkowania spornych gruntów, co jest kluczowym warunkiem do uzyskania wsparcia, niezależnie od tytułu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych. Kontrola administracyjna wykazała nieprawidłowości dotyczące sumy powierzchni działek, w tym przekroczenie dopuszczalnej powierzchni. Kontrola krzyżowa wykazała, że ta sama działka została zadeklarowana przez innego producenta. Mimo wezwań do złożenia wyjaśnień i korekty wniosku, skarżący nie przedstawił dowodów potwierdzających faktyczne użytkowanie gruntów. W konsekwencji organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności i nałożył sankcje, co zostało utrzymane w mocy przez organ drugiej instancji. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Sędzia NSA Anna Moskała Sędzia NSA Józef Kremis Protokolant Jolanta Ryndak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 lutego 2010 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę. W dniu [...] J. K. (zwany dalej skarżącym) złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok [...] r. deklarując w tabeli nr VI (oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych, na których zadeklarowano działki rolne) i nr VII (oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych) działki ewidencyjne o nr [...] położone w województwie d., powiecie l., gminie L., obręb ewidencyjny B., oraz działkę ewidencyjną o nr [...] położoną w województwie d., powiecie l., gminie L., obręb ewidencyjny N., deklarując następujące powierzchnie: • do jednolitej płatności obszarowej JPO -[...] ha, • do uzupełniającej płatności obszarowej UPO -[...] ha. Kontrola administracyjna wniosku skarżącego przeprowadzona w dniu [...] r. wykazała nieprawidłowości dotyczące sumy powierzchni działek rolnych, powierzchni niezgłaszanej oraz zalesionej deklarowanej na działce nr [...], która jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków uprawnionych do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej. W dniu [...] r. do Biura Powiatowego ARiMR w L. wpłynęło – w wyniku skierowanego do skarżącego wezwania do złożenia wyjaśnień – pismo skarżącego, w którym wyjaśnia, iż na działce [...] zadeklarował [...] ha z całkowitej powierzchni ewidencyjnej działki [...] ha. Pozostała część została odliczona na zakrzaczenia, drogi, nieużytki, natomiast powierzchnia działki [...] wynosi [...] ha i w całości jest uprawiana. Odnośnie działki [...] skarżący dołączył wypis z rejestru gruntów o niepełnej treści z dnia [...] r. oraz wypis z rejestru działki nr [...] z dnia [...] r. W dniu [...] r. gospodarstwo skarżącego zostało wytypowane metodą inspekcji terenowej do kontroli na miejscu. Skarżący nie został powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli gospodarstwa, która odbyła się na zlecenie ARiMR Oddział Regionalny we W. w dniu [...] r. W wyniku kontroli ustalono, iż powierzchnia zadeklarowana wynosiła [...] ha, zaś powierzchnia stwierdzona [...] ha. W trakcie kontroli administracyjnej krzyżowej stwierdzono natomiast, że na działce rolnej [...] położonej na działce ewidencyjnej o nr [...] (województwo d., powiat l., gmina nazwa obrębu N.) wystąpił o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok [...] również inny producent J. S.. Jak wskazał organ -kontrola krzyżowa stanowi część weryfikacji danych zawartych we wnioskach obszarowych producentów na terenie całej Polski, zaś jej celem jest ujawnienie nieprawidłowości polegającej na zadeklarowaniu tej samej działki w ramach działki ewidencyjnej, więcej niż jednemu producentowi rolnemu, a tym samym zapobieżeniu ze strony ARiMR wypłaty środków unijnych osobie nieuprawnionej. Dlatego też w dniu [...] r. Kierownik Biura ARiMR w L. wystosował wezwanie do stron konfliktu krzyżowego złożenia wyjaśnień. Skarżący stawił się w Biurze Powiatowym ARiMR w L., aczkolwiek nie złożył żadnych wyjaśnień w związku z konfliktem krzyżowym na działce rolnej [...], położonej na działce ewidencyjnej [...]. Ze spotkania sporządzono notatkę służbową. W dniu [...] r. (data stempla pocztowego) do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. wpłynęło pismo skarżącego, w którym to skarżący wskazał, iż prawdziwy stan działki został wpisany w dniu [...] r. i wynosi na podstawie wypisu z rejestru gruntów [...] ha, w celu korekty skarżący dołączył załącznik kartę informacyjną z dokładnymi wpisanymi wielkościami działek ewidencyjnych. Nadto skarżący wniósł o zmianę powierzchni działki ewidencyjnej [...] na [...] ha. Skarżący dołączył również pismo z dnia [...] r. G. W. pełniącego funkcję p.o. Z. D. D. W. O. i P., wypis z rejestru gruntów o niepełnej treści dotyczący działki, wypis z rejestru gruntów o niepełnej treści dotyczącej działki ewidencyjnej [...] oraz kartę informacyjną z wniosku o przyznanie płatności za rok [...]. W dniu [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. poinformował skarżącego, iż korekta wniosku na wezwanie do złożenia wyjaśnień z dnia [...] r. powinna być złożona na odpowiednim druku udostępnianym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Równocześnie Kierownik Biura Powiatowego L. pouczył skarżącego, iż niezłożenie wyjaśnień będzie miało wpływ na podjęcie decyzji w sprawie przyznania płatności, o które ubiega się rolnik. W dniu [...] r. w Biurze Powiatowym ARiMR w L. stawił się skarżący. Z treści notatki służbowej wynika, iż został szczegółowo poinformowany o zasadach przyznawania płatności do gruntów rolnych oraz o konieczności złożenia korekty wniosku na odpowiednim formularzu wniosku. W związku z niezłożeniem przez skarżącego korekty wniosku, czy też wyjaśnień oraz na podstawie zgromadzonego w sprawach producentów materiału dowodowego, podczas ponownej kontroli administracyjnej przeprowadzonej w dniu [...] r. sklasyfikowano niewyjaśnione błędy jako wykluczające. J. S. złożył natomiast korektę wniosku podtrzymując deklarację z wniosku o przyznanie płatności na rok [...] oraz oświadczenie, iż działkę ewidencyjną [...] w obrębie N. użytkuje rolniczo od [...] r. i jest w trakcie wykupu od Agencji Nieruchomości Rolnych we W.. Oświadczył również, iż wszystkie zabiegi agrotechniczne były i są wykonywane tylko przez niego i nikt oprócz niego nie uprawiał działki [...]. Podpisał również oświadczenie, iż znane są mu skutki składania fałszywych oświadczeń wynikające z art. 297 Kodeksu karnego. Do korekty wniosku dołączono aneks Nr [...] do umowy dzierżawy nr [...] z dnia [...] r. zawarty pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a J. i M. S.. W dniu [...] r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. decyzją nr [...] odmówił skarżącemu przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję wieloletnią w wysokości [...] zł oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej i nałożył sankcję wieloletnią w wysokości [...] zł ze względu na wielkość zawyżenia między powierzchnią wnioskowaną a stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej krzyżowej wniosku oraz na podstawie wyników kontroli na miejscu z dnia [...] r. Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł odwołanie do organu Ii instancji, który decyzją z dnia [...] r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu zaskarżonej wskazał, iż stosownie z art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności grunty rolne, wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi, jeżeli posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, przy czym powierzchnia działki rolnej nie może być mniejsza niż 0,10 ha, utrzymuje wszystkie grunty rolne zgodnie z normami oraz został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Normy te wynikają zaś z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.). Celem ustawy o płatnościach jest – jak podkreślił organ II instancji - finansowe wspieranie producentów rolnych, czyli osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne nawet, gdy nie są ich właścicielami. Unijne dopłaty do gruntów rolnych przysługują wyłącznie ich faktycznym posiadaczom, niezależnie od tytułu prawnego. Jeżeli więc właściciel (dzierżawca) gruntów nie jest jednocześnie ich posiadaczem, nie dostanie dopłaty. Podczas jej przyznawania nie ma też znaczenia, czy jest to posiadanie w złej lub w dobrej wierze i czy toczy się ewentualnie spór sądowy w tej sprawie. Jak dalej podniósł organ – skoro ustawa o płatnościach nie definiuje pojęcia posiadania, to w tej sytuacji należy zastosować definicję zawartą w art. 336 kc. Zgodnie z tym przepisem posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Powyższa ustawa – jak dalej wskazał organ - nie precyzuje również czy prawo do dopłat ma posiadacz samoistny czy posiadacz zależny, natomiast wymaga, aby grunty rolne utrzymywane były w dobrej kulturze rolnej, zgodnie z normami. Uznaje się, więc, że uprawnionym do dopłat jest ten posiadacz, który jednocześnie rzecz "użytkuje", a więc dzierżawca lub użytkownik, tj. osoba, która zgodnie z normami dany grunt utrzymuje przez cały rok kalendarzowy, którego dotyczy wniosek. Posiadanie przedstawia się jako stan faktyczny określonego władztwa nad rzeczą. W przypadku posiadania zgodnego z prawem stanowi ono element treści określonego prawa podmiotowego. W doktrynie przyjęty jest pogląd, iż posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu fizycznego elementu władania rzeczą oraz zamiaru władania rzeczą dla siebie. W nauce prawa cywilnego wyróżnia się różnorodne podziały posiadania. Można wskazać m. in.: posiadanie samoistne i zależne, posiadanie w dobrej wierze i w złej wierze, posiadanie wadliwe i niewadliwe, posiadanie zgodne z prawem i niezgodne z prawem. Jedynie osoba, która faktycznie prowadzi działalność rolniczą na określonych działkach rolnych może łącznie spełnić przesłanki do uzyskania płatności. W takiej sytuacji sam tytuł prawny do gruntu (własność, dzierżawa) nie może stanowić podstawy do uzyskania płatności, gdyż nie musi się wiązać z posiadaniem danej działki rolnej, którą użytkuje zgodnie z normami. W takiej sytuacji poza sferą zainteresowania Agencji powinna pozostawać podstawa prawna wykonywania faktycznego władztwa nad rzeczą (np. umowa dzierżawy, użyczenia, bezumowne korzystanie z rzeczy), czy też brak takiej podstawy prawnej. Wszystkie kwestie związane z wzajemnymi roszczeniami stron konfliktu kontroli krzyżowej winny być rozstrzygane pomiędzy zainteresowanymi i nie powinny wpływać na obiektywne wskazanie podmiotu prowadzącego działalność rolniczą na określonych gruntach. Na tle powyższych rozważań organ II instancji podniósł, że skarżący nie jest właścicielem spornych działek. Z dokumentów złożonych przez J. S. wynika bowiem, że grunty rolne są własnością Agencji Nieruchomości Rolnych we W. Natomiast dzierżawcami działki nr [...] są J. i M. S. Organy administracyjne poniosły również, iż skarżący nie przedłożył organowi dowodów, które potwierdzałyby fakt, iż to on był użytkownikiem spornych gruntów choć bowiem dwukrotnie w dniach [...] r. i [...] r. stawiał się w Biurze Powiatowym ARIMR w L. na wezwanie do złożenia wyjaśnień, to jednak za każdym razem nie wyjaśnił zaistniałej sytuacji, nie przedstawił żadnych dowodów ani świadków na to, iż to on był faktycznym użytkownikiem spornych gruntów w związku z tym sklasyfikowano niewyjaśnione błędy jako wykluczające, co w konsekwencji znajdując odzwierciedlenie w obowiązujących aktach prawnych regulujących zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach systemu wsparcia bezpośredniego skutkowało zastosowaniem odpowiednich sankcji finansowych. Przedstawione zaś przez skarżącego w piśmie odwoławczym z dnia [...]r. argumenty skarżącego nie stanowią żadnego dowodu na okoliczność potwierdzenia użytkowania przez nią spornych gruntów. Odmowa przyznania skarżącemu jednolitej płatności obszarowej wynika z regulacji zawartych w art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z 29 października 2004r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. U. L 345/1 z 20.11.2004). Natomiast odmowa przyznania uzupełniającej płatności obszarowej wynika z regulacji zawartych w § 13 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzaju roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczególnych warunków i trybów przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz. U. Nr 44, poz. 256 ze zm.) oraz zgodnie z art. 51 ust. 2 rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141/18 z 30.04.2004 r., ze zm.) jeżeli różnica miedzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzona przekracza 50% rolnikowi odmawia się przyznania płatności i nakłada się sankcje wieloletnie w wysokości przypadającej na różnicę miedzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną. Kwota ta będzie odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w trakcie trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto różnicę. Odnosząc się natomiast do zarzutu strony, iż złożona została korekta wniosku na piśmie za potwierdzeniem odbioru [...] r. a skuteczna data odbioru nastąpiła [...] r., organ II instancji przywołał treść art. 25 ust. 6 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy w sprawach dopłat przysługujących rolnikom. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c"). Punktem wyjścia przeprowadzonego przez organy administracji postępowania wyjaśniającego stała się treść wniosku J. K. z dnia [...] r. o przyznaniu płatności do gruntów rolnych na rok [...] r. deklarując w tabeli nr VI (oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych, na których zadeklarowano działki rolne) i nr VII (oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych) działki ewidencyjne o nr [...] położone w województwie d., powiecie l., gminie L., obręb ewidencyjny B., oraz działkę ewidencyjną o nr [...] położoną w województwie d., powiecie l., gminie L., obręb ewidencyjny N., deklarując następujące powierzchnie do jednolitej płatności obszarowej JPO -[...] ha oraz do uzupełniającej płatności obszarowej UPO -[...] ha. Jeżeli jednak kontrola krzyżowa wykazała, że działka rolna [...] Nr [...] (województwo d., powiat l., gmina L., nazwa obrębu N.) została objęta również złożonym w Biurze Powiatowym ARiMR w L. wnioskiem J. S., konieczne stało się rozstrzygnięcie dostrzeżonej kolizji. W powyższym celu organy w pierwszej kolejności sięgnęły po dowód z kontroli na miejscu. Przeprowadzona w dniu [...] r. kontrola całego gospodarstwa skarżącego, wykazała różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) a powierzchnią stwierdzoną wynoszącą [...] ha. oraz różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) a powierzchnią stwierdzoną wynoszącą [...] ha. Wobec dostrzeżonych rozbieżności między deklaracją skarżącego a rzeczywistym stanem deklarowanych działek w odniesieniu do ich powierzchni, organy rozpatrujące sprawę niewadliwie wskazały na uregulowania art. 138 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20 listopada 2004 r.). Według zawartych tam zasad, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, że ustalona różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem w rozumieniu art. 2 punkt 22 rozporządzenia (WE) Nr 796/2004 przekracza 3%, lecz nie więcej niż 30% stwierdzonego obszaru, to kwota, jaka ma być przyznana w ramach programu płatności za jeden obszar, jest pomniejszana w danym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Jeżeli różnica ta przekracza 30% stwierdzonego obszaru, za dany rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Jeżeli zaś różnica ta przekracza 50%, rolnik jest wykluczony ponownie z przywileju premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłaty pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę. Stosownie zaś do postanowień art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.), jeżeli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej przekracza obszar ustalony zgodnie z art. 50 ust. 3-5 tego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru ustalonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeżeli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20%. Gdy zaś różnica ta przekracza 20% zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie zostanie przyznana żadna pomoc obszarowa. Jeżeli dla całkowitego ustalonego obszaru objętego pojedynczym wnioskiem obszar zadeklarowany przekracza obszar ustalony zgodnie z art. 50 ust. 3-5 tego rozporządzenia o więcej niż 30%, pomoc, do której rolnik był uprawniony zgodnie z art. 50 ust. 3-5 tego rozporządzenia, zostanie cofnięta na dany rok kalendarzowy w ramach tych programów pomocowych. Jeżeli różnica ta przekracza 50%, rolnik będzie również wyłączony z otrzymania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 50 ust. 3 do 5. Kwota ta podlega odliczeniu od płatności pomocowych w ramach jakiegokolwiek systemu wsparcia, o którym mowa w tytułach III, IV i IVa rozporządzenia (WE) Nr 1782/2003, lub w ramach dodatkowej kwoty pomocy ustanowionej w art. 12 tego rozporządzenia, do których dany rolnik jest uprawniony w kontekście wniosków, jakie złożył w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym wykrycia różnicy. Odnosząc się natomiast do uzupełniającej płatności obszarowej z regulacji zawartych w § 13 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzaju roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczególnych warunków i trybów przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz. U. Nr 44, poz. 256 ze zm.) oraz do treści art. 51 ust. 2 rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141/18 z 30.04.2004 r., ze zm.) wynika, że jeżeli różnica miedzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzona przekracza 50% rolnikowi odmawia się przyznania płatności i nakłada się sankcje wieloletnie w wysokości przypadającej na różnicę miedzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną. Kwota ta będzie odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w trakcie trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto różnicę. Ponieważ poczynione w sprawie ustalenia wykazały, że różnica, o której mowa w przywołanych przepisach, przekracza 50%, organy rozpatrujące wniosek skarżącego nie mogły nie zastosować dyspozycji zawartej w tychże unormowaniach. W drugiej kolejności wskazać należy, iż celem płatności bezpośrednich do gruntów jest wspieranie działalności rolniczej posiadaczy gospodarstw rolnych (nazwanych producentami rolnymi), którzy utrzymują grunty w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru – Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.), to takie wsparcie powinno odnosić się do osób faktycznie (nie zaś hipotetycznie) użytkujących grunty na działalność rolniczą, wszak sam tytuł prawny do gruntu nie został przewidziany jako przesłanka konieczna do ubiegania się o wspomniane świadczenia, albowiem do realizacji działalności rolniczej wystarczające jest posiadanie, przy czym nie chodzi tu tylko o posiadanie wykonywane w granicach przysługującego posiadaczowi prawa podmiotowego (np. własności, dzierżawy), ale także o posiadanie nie będące elementem takiego prawa. Na wsparcie działalności rolniczej zasługuje bowiem zarówno posiadacz wywodzący swe posiadanie z prawa podmiotowego, jak i sprawujący faktyczne władztwo nad nieruchomością jak (a nie "jako") właściciel, a więc posiadacz samoistny według art. 336 k.c., lub jak (a nie "jako") np. użytkownik, dzierżawca, a więc posiadacz zależny w rozumieniu tego przepisu – czyli bez umocowania w prawie podmiotowym. W kontekście tak poczynionych uwag, mając na względzie fakt, że wbrew treści deklaracji z dnia [...] r. skarżący nie jest właścicielem działki [...] o nr ewidencyjnym [...], oraz nie jest również jej użytkownikiem, gdyż z treści dokumentów przedłożonych przez J. S. wynika, że J. i M. S. dzierżawią sporną działkę od [...] roku od Agencji Nieruchomości Rolnej we W. (posiadającej tytuł własności) oraz użytkują ją od tegoż czasu rolniczo, należy opowiedzieć się za przyznaniem płatności na rzecz posiadacza realnie gospodarującego na nieruchomości rolnej. Podkreślić również należy, że jeśli chodzi o treść wniosku, która powinna odzwierciedlać faktyczny stan zagospodarowania gruntów rolnych, to na osobie ubiegającej się o przyznanie płatności ciąży obowiązek zharmonizowania informacji ujętych w stosownym formularzu z rzeczywistością (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 października 2006 r., IV SA/Wa 1184/06, niepubl., LEX Nr 284549). Nie ma bowiem dostatecznych podstaw prawnych, by na pracowników organów przerzucać odpowiedzialność za rozbieżność między treścią wypełnionego przez stronę wniosku a ustalonym w postępowaniu wyjaśniającym realnym stanem nieruchomości. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący nie przedłożył organowi dowodów, które potwierdzałyby fakt, iż to on był użytkownikiem spornych gruntów. Choć bowiem dwukrotnie w dniach [...] r. i [...] r. stawiał się w Biurze Powiatowym ARIMR w L. na wezwanie do złożenia wyjaśnień, to jednak za każdym razem nie wyjaśnił zaistniałej sytuacji, nie przedstawił żadnych dowodów ani świadków na to, iż to on był faktycznym użytkownikiem spornych gruntów w związku z tym sklasyfikowano niewyjaśnione błędy jako wykluczające. Ponieważ postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do wzruszenia zaskarżonej decyzji, należało – stosownie do dyspozycji art. 151 u.p.p.s.a. – orzec, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło