III SA/Wr 609/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 8 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] 2017 r., Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: oddalić wniosek. Pismem z 18.07.2017 r. skarżący – reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W., którą uchylona została decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z [...].2017 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok [...] dla skarżącego, spadkobiercy po zmarłym W. N. i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W skardze zawarto nadto wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369), dalej jako: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie zaś art. 61 § 3 zdanie 1 tej samej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym – wedle zdania 3 w § 3 art. 61 – dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji unormowana przepisem art. 61 § 3 p.p.s.a., dotyczy tylko takich sytuacji, w których akt organu administracyjnego nakłada na stronę określone obowiązki i kiedy wykonanie rozstrzygnięcia organu może spowodować wystąpienie po stronie skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nadto (z uwagi na uzasadnienie wniosku) podkreślenia wymaga, że w ramach postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu Sąd nie jest władny do przeprowadzenia merytorycznej oceny samego kwestionowanego orzeczenia, tj. czy jest ono zgodne z prawem (zaskarżona decyzja, do momentu jej uchylenia, korzysta z domniemania zgodności z prawem). Instytucja przewidziana w art. 61 § 3 powołanej ustawy ma natomiast charakter szczególny. Jako zasadę przyjmuje się bowiem, iż ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu. Dodatkowego podkreślenia wymaga, że postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania aktu lub czynności w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a., wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony. To z kolei oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać okoliczności uzasadniające jego żądanie. Okoliczności te muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, a nie tylko potencjalny i hipotetyczny. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący w ogóle nie uzasadnił, w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje skutki określone w powołanym przepisie. Na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zakwestionowanego orzeczenia nie przywołano żadnych okoliczności, które mogłyby uzasadniać, że istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania wobec wnioskodawcy trudnych do odwrócenia skutków. Ograniczono się jedynie do uzasadnienia zasadności samej skargi i przedstawienia naruszeń, które w ocenie wnioskodawcy wystąpiły po stronie organu. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem uwzględnienia żądania o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Najdobitniej wyraził to NSA w postanowieniu z 18.05.2004 r., FZ 65/04 (niepubl.), w którym stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Wobec braku w rozpoznawanym wniosku uzasadnienia w tym zakresie, badaniu przez Sąd podlegały akta sprawy, w których nie sposób jednak dopatrzeć się uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek zastosowania reżimu suspensywności wobec zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W konsekwencji zaś powyższe braki uniemożliwiły Sądowi dokonanie oceny zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Przyjdzie nadto wskazać, że kasacyjny charakter rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego oznacza, że na jego mocy ani nie zostają przyznane uprawnienia, ani też nie nałożono jakiekolwiek obowiązku na adresata tego rodzaju decyzji. W wyniku decyzji kasacyjnej obowiązek prawny powstaje jedynie po stronie organu administracji publicznej, który winien wydać ponowne rozstrzygnięcie w sprawie. Taka sytuacja strony postępowania administracyjnego nie może prowadzić do powstania negatywnych dla niej następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, do których nawiązuje art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponownie wydane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji będzie podlegało bowiem osobnemu trybowi odwoławczemu, w tym możliwości skierowania skargi do sądu. Również w orzecznictwie przyjmowany jest pogląd, zgodnie z którym akt administracyjny kasacyjny, jako mający charakter czysto procesowy, co do zasady nie podlega wstrzymaniu w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.01.2011 r., sygn. akt II OZ 3/11). Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił, jak w sentencji.