III SA/Wr 617/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie Sędzia NSA Józef Kremis, Sędzia WSA Anna Moskała (sprawozdawca), Maciej Guziński, , Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 lipca 2009 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. W dniu [...] r. K M P w W na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z art. 130 ust.1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) wydał decyzję, którą skierował skarżącego na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem przez niego liczby 24 punków karnych. Od ww. decyzji skarżący wniósł odwołanie zarzucając organowi I instancji, iż prowadząc postępowanie administracyjne nie dokonał ustalenia, czy wyrok S R w B z dnia [...] r. jest prawomocny oraz wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. W uzupełnieniu odwołania skarżący wniósł o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania. Decyzją z dnia [...] r. K W P we W utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując w uzasadnieniu, iż skarżący w okresie od [...] r. do [...] r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów o ruchu drogowym. Organ podniósł także, że wszystkie wpisy do ewidencji, o której mowa w art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym stały się wpisami ostatecznymi na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć organów orzekających – wyroku S R w B z dnia [...] r., wyroku S R dla W – K z dnia [...] r., wyroku S R w G z dnia [...] r. W K P we W wskazał także, iż dokonano ustalenia, iż apelacja skarżącego od wyroku S R w B została wyrokiem z dnia [...] r. oddalona przez S O w P T . Od decyzji K W P we W skarżący wniósł w dniu [...] r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji organu I i II instancji ewentualnie o ich uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że zaliczenie mu 24 punktów karnych przez K M P w W było przedwczesne, w związku ze złożoną przez skarżącego apelacją od wyroku S R w B oraz że organy I i II instancji prowadząc postępowanie administracyjne nie zebrały materiału dowodowego, nie zapoznały skarżącego z zebranym materiałem i nie dopuściły skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podnosząc w uzasadnieniu, że skarżący w okresie od[...] . do [...] r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego tj. w dniu[...] . w B , za co otrzymał [...] punktów karnych, w dniu [...] r. w S za co otrzymał [...] punktów karnych, w dniu [...] r., za co otrzymał [...] punkty karne, w dniu [...] r. w L , za co otrzymał [...] punków karnych. Skarżący otrzymał zatem łączeni [...] punków karnych w związku z czym na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym organ I instancji wydał decyzję o skierowaniu go na badania psychologiczne. W odpowiedzi na skargę podniesiono także, iż skarżący miał prawo wystąpić do organu prowadzącego ewidencję o wykreślenie wpisu, jednakże powyższe okoliczności uniemożliwiały organowi dokonanie takiego wykreślenia. Organ odwoławczy podniósł również, że w dniu wydania decyzji organ I instancji dysponował wyrokiem S R w B z dnia [....][ r. ze stwierdzoną prawomocnością na dzień [...] r. Strona przeciwna wskazała także, że organ II instancji dokonał sprawdzenia, czy od ww. wyroku wniesiono apelację i ustalił że apelacja rzeczywiście została wniesiona przez skarżącego, ale został oddalona w dniu [...] r. wyrokiem S O w P T w sprawie o sygn. akt: [...] W odpowiedzi na skargę podniesiono także, że zarzuty skarżącego w przedmiocie niezebrania przez organy administracji materiału dowodowego oraz niezapoznanie skarżącego z zebranym materiałem są bezpodstawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1257 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. § 2 stanowi natomiast, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 1 ustawy o Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądy administracyjne dokonują kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem poprawności stosowania prawa materialnego jak i procesowego. Zgodnie z art. 124. 1. pkt 2 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem silnikowym skierowany, w drodze decyzji, przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. W myśl art. 130 ust 1 ww. ustawy policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Zgodnie zaś z ust. 2 punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz. 1998) dopuszcza się dokonanie wpisu tymczasowego do ewidencji przed wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli po ujawnieniu naruszenia wszczęto postępowanie przygotowawcze lub skierowano wniosek o ukaranie do sądu albo skierowano sprawę do organu właściwego do uchylenia immunitetu parlamentarnego, sędziowskiego lub prokuratorskiego. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia prawomocnym orzeczeniem. Zgodnie z ust. 4 w zw. z ust. 1 wpis tymczasowy staje się wpisem ostatecznym po stwierdzeniu naruszenia jeżeli naruszenia zostaną stwierdzone prawomocnymi wyrokami sądów, postanowieniami sądu o warunkowym umorzeniu postępowania albo nakazami lub mandatami karnymi. Usunięcie z ewidencji wpisu tymczasowego dotyczącego naruszeń następuje w wypadku, gdy: 1) w postępowaniu ujawniono okoliczności uzasadniające odmowę wszczęcia albo umorzono postępowanie z powodu: a) braku znamion przestępstwa lub wykroczenia, b) przedawnienia orzekania, c) śmierci osoby, której postępowanie dotyczyło; 2) zapadło orzeczenie o uniewinnieniu; 3) od momentu naruszenia minął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszenia, za które liczba punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty, (§ 5 ust. 1 cyt. rozporządzenia). Wpis ostateczny dotyczący naruszeń usuwa się z ewidencji, jeżeli nastąpiło zatarcie ukarania (skazania) (§ 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia), a także wówczas gdy orzeczenie będące podstawą wpisu zostało uchylone i po ponownym rozpoznaniu sprawy zapadło orzeczenie niestwierdzające dopuszczenia się naruszenia, np. sprawca został uniewinniony albo mandat karny został uchylony. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji na podstawie wpisu ostatecznego usuwa się: a) po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty, lub w wypadku kierowców, którzy po raz pierwszy mają wydane prawo jazdy, do jednego roku - b) jeżeli wydano decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, z wyjątkiem decyzji o cofnięciu uprawnienia z powodu istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem; o fakcie tym starosta informuje komendanta wojewódzkiego Policji na formularzu, którego wzór stanowi załącznik nr 4 do rozporządzenia (§ 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 cyt. rozporządzenia); c) w razie otrzymania informacji o pozytywnym wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji, dokonanego z powodu przekroczenia 24 punktów; o fakcie tym starosta informuje komendanta wojewódzkiego Policji na formularzu, którego wzór stanowi załącznik nr 5 do rozporządzenia (§ 6 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia); d) w razie odbycia szkolenia. Jak wynika z ww. przepisów prawa przesłanką wydania decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne jest przekroczenie przez kierowcę 24 punktów wpisanych do ewidencji. W niniejszej sprawie skarżący przekroczył ten pułap. Po przekroczeniu tej sumy dokonane wpisy nie mogły być usuwane po upływie roku od dnia dopuszczenia się naruszenia, bowiem zgodnie z art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym dokonanych wpisów nie wykreśla się, jeżeli kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję w oparciu o stan faktyczny, w którym dokonane wpisy były wpisami ostatecznymi. Późniejsze zaskarżenie przez skarżącego wyroku S R w B pozostaje bez znaczenia, ponieważ organ II instancji orzeka na podstawie stanu faktycznego istniejącego w chwili jego orzekania. Natomiast w dniu wydania decyzji przez K W P we W tj. w dniu [...] r. wpis naruszenia przepisów o ruchu drogowym przez skarżącego w dniu [.,..] r. w B był wpisem ostatecznym ze względu na oddalenie apelacji skarżącego przez S O w P T wyrokiem z dnia [...] r. Analiza akt postępowania administracyjnego wykazała także, iż zarzucane przez skarżącego naruszenia procedury administracyjnej przez organy prowadzące postępowanie są bezpodstawne. W szczególności nieuzasadniony jest zarzut skarżącego, że został pozbawiony możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, ponieważ w wyniku zgłoszenia wniosku o udostępnienie akt sprawy skarżący otrzymał je do wglądu. Prawdą jest, że organy z naruszeniem art. 10 k.p.a nie umożliwiły skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, jednakże w sytuacji postawienia organom administracji publicznej zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła strona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. (patrz wyrok z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt III SA/Kr 1055/08). W niniejszej sprawie skarżący zapoznał się z aktami sprawy, a Komenda Wojewódzka Policji pismami z dnia 16 lipca 2008 r. oraz z dnia 21 lipca 2008 r. obszernie informowała skarżącego o stanie prawnym i faktycznym sprawy. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c k.p.a. naruszenie przepisów postępowania może być przyczyną uwzględnienia skargi, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Tymczasem skarżący poza zgłoszeniem zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. niczym go nie uzasadnił. Nie zasługuje także na uwzględnienie również zarzut skarżącego, iż organy administracji nie zebrały praktycznie żadnego materiału dowodowego i nie przeprowadziły prawidłowo postępowania dowodowego, bowiem organ I instancji nie podjął czynności mających na celu ustalenie, czy wyrok Sądu Rejonowego w Bełchatowie jest prawomocny. Należy wskazać, iż na organie administracji publicznej nie spoczywa ciężar dowodu, a jedynie ciężar prowadzenia postępowania dowodowego. Jeśli zatem skarżący posiadał informację, iż orzeczenie to będzie przedmiotem rozpoznania przez Sąd II instancji, pomimo wcześniejszego stwierdzenia prawomocności winien był przekazać tę informację organowi administracji orzekającemu w I instancji. Kwestia ta była wyjaśniana przez organ odwoławczy, który w sposób niebudzący wątpliwości ustalił, że oddalenie apelacji skarżącego przez SO w P T nastąpiło wyrokiem z dnia [...].