III SA/Wr 68/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. z/s w B. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w związku z eksploatacją automatów do gier poza kasynem gry postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca Spółka, prowadząca działalność w zakresie doradztwa gospodarczego, wniosła w treści skargi o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych w całości, w tym od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że obecnie uzyskuje zysk umożliwiający utrzymanie zatrudnienia na dotychczasowym poziomie. Rok 2011 Spółka zakończyła odnotowując stratę. Stan finansowy nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych, a tym bardziej wymierzonej zaskarżoną decyzją kary pieniężnej w kwocie 12.000 zł. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 50.000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za poprzedni rok (2011) – 57.480,52 zł. Zgodnie z bilansem za 2011 r., strata wyniosła 42.964,86 zł. Spółka posiada jeden rachunek bankowy, którego saldo wynosiło na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku 47,17 zł. Do wniosku załączone zostały dokumenty źródłowe, które potwierdzają podane wyżej informacje, a ponadto wynika z nich, że przychód w 2011 r. wyniósł – zgodnie z rachunkiem zysków i strat – 450.651,23 zł. Do sierpnia 2012 r. Spółka odnotowała przychód na poziomie 338.250,39 zł, ponosząc stratę w wysokości 37.122,65 zł. Rachunek bankowy został objęty zajęciem egzekucyjnym sądowym i administracyjnym. Z dokumentów, nadesłanych na wezwanie skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) wynika, że do końca grudnia Spółka osiągnęła przychód netto w wysokości 487.545,51 zł, ponosząc stratę w kwocie 71.309,63 zł, w styczniu przychód wyniósł 51.475,84 zł, a strata 887,63 zł. Na dzień 28 lutego 2013 r. na rachunku bankowym dostępne saldo wynosiło 28,52 zł, suma blokad – 24.360 zł. Przedstawione wyżej dane nie dają podstaw do uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku. Przede wszystkim wskazać należy, że wnioskująca Spółka jest w tutejszym Sądzie stroną skarżącą w 15 sprawach. We wszystkich wniesiono o przyznanie prawa pomocy i wskazano praktycznie taką samą kondycję finansową wnioskodawcy. W dziesięciu z tych spraw rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy wydał już Naczelny Sąd Administracyjny – ostatnie postanowienie wydane zostało 8 lutego 2013 r. (sygn. akt II GZ 48/13) – który oddalił zażalenia na orzeczenia tutejszego Sądu odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uwzględniając zatem konieczność ponoszenia tych kosztów we wszystkich 15 sprawach, informacje podane przez stronę nadal wskazują na możliwości płatnicze do ich opłacenia. Nie ulega też zmianie argumentacja przemawiająca za taką oceną żądania aktualnie rozpoznawanego wniosku. Podstawą prawną rozpoznania złożonego przez skarżącą Spółkę wniosku są przepisy art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z ich brzmieniem, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, w przypadku osób prawnych może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W świetle przytoczonej wyżej regulacji, ocena możliwości płatniczych w przypadku osób prawnych sprowadza się tylko i wyłącznie do ustalenia, czy strona dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na opłacenie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Brak tutaj dodatkowych obwarowań, które występują w regulacjach dotyczących przyznania prawa pomocy osobom fizycznym i nakazują uwzględnienie na rzecz wnioskodawcy tych środków, które muszą pozostać do jego dyspozycji na niezbędne utrzymanie własnej i rodziny. Pomimo braku takich regulacji w stosunku osób prawnych, w rzeczywistości należy uwzględnić zakres i cel działalności wnioskodawcy, a także wpływ poniesienia kosztów sądowych na płynność finansową i możliwość prowadzenia dalszej działalności. Zdaniem rozpoznającego niniejszy wniosek referendarza sądowego, poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie wpłynie znacząco na działalność strony skarżącej. Zwrócić należy uwagę, że Spółka regularnie uzyskuje wysokie przychody, na poziomie około 40.000 zł miesięcznie, o czym świadczą zapisy w księdze rachunkowej za listopad i grudzień 2012 r. oraz za styczeń 2013 r. Fakt jednoczesnego odnotowania straty lub niskiego dochodu jest tylko skutkiem ponoszenia wysokich kosztów uzyskania przychodów. Świadczy też o tym, że Spółka dysponuje środkami na ponoszenie tych kosztów. Poza tym zauważyć należy, że nadwyżka kosztów nad przychodem skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty możliwości płatniczych, a co za tym idzie, sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (por. postanowienia NSA: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 112/11 oraz z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 260/08, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl, postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I GZ 260/08, Lex nr 479125). Powyższa argumentacja znana jest już zresztą stronie skarżącej ze wspomnianych wyżej postanowień Naczelnego Sądu Administracyjnego, którymi oddalone były jej zażalenia w zakresie prawa pomocy. Odnośnie wydruków z rachunku bankowego Spółki, zwrócić należy uwagę, że w wezwaniu z 26 lutego 2013 r. do przedłożenia dodatkowych dokumentów wskazano na wyciągi z posiadanych rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące. Tymczasem strona nadesłała wyciągi za poszczególne, dowolnie wybrane dni – 10.01.2013 r., 11.02.2013 r., 18.02.2013 r. i 28.02.2013 r. – bez dodatkowych wyjaśnień w tym względzie. Poza tym, zdaniem Referendarza sądowego, fakt posiadania niskiego salda na koncie, brak jakichkolwiek operacji (wpłat/ wypłat) oraz zajęcie, nie świadczy bynajmniej o braku środków finansowych. Przede wszystkim zauważyć trzeba, że rachunek jest zajęty w postępowaniu egzekucyjnym – wszelkie wpłacone środki zatem podlegałyby egzekucji. Mając natomiast na uwadze wartość obrotów z prowadzonej działalności, wywieść z tego należy, że strona albo reguluje transakcje w formie gotówkowej, albo dysponuje dodatkowym rachunkiem bankowym, którego nie ujawniła. Wobec powyższego, stwierdzić należało, iż strona skarżąca nie wykazała przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.