III SA/Wr 729/10
WyrokWSA we Wrocławiu2011-03-03
Skład orzekający: Anna Moskała, Magdalena Jankowska-Szostak, Małgorzata Malinowska-Grakowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skierowaniu kierowcy na badania lekarskie z powodu nasuwających się zastrzeżeń co do stanu zdrowia jest zgodna z prawem, gdy organ opiera się na wiarygodnej informacji o chorobie psychicznej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo i obowiązek skierować kierowcę na badania lekarskie, jeśli istnieją wiarygodne zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia mogące powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Badanie lekarskie ma na celu wyjaśnienie tych wątpliwości, a organ nie musi samodzielnie ustalać przeciwwskazań zdrowotnych, lecz jedynie stwierdzić istnienie przesłanek do skierowania na badania.Stan faktyczny
Skarżący został skierowany na badania lekarskie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. na podstawie decyzji organu I instancji, po otrzymaniu wiarygodnej informacji od Prokuratury Rejonowej o chorobie psychicznej i zaburzeniach psychicznych stwierdzonych przez biegłych psychiatrów w postępowaniu karnym. Skarżący kwestionował te ustalenia i wniósł skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca), , Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Małgorzata Malinowska-Grakowicz, , Protokolant Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 3 marca 2011 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie I. oddala skargę; II. przyznaje adw. A.W.-K. od Skarbu Państwa (kasa tutejszego Sądu) kwotę [...] (słownie: [...]), w tym 23 % VAT tytułem nieopłaconych kosztów zastępstwa procesowego.
Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G., działając nas podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) i § 2 ust. 5 i 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, którą skierowano skarżącego na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że zgodnie z art. 122 ust. 1 pk4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty (prezydenta miasta na prawach powiatu) w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu jego zdrowia.
W niniejszej sprawie pismem z dnia [...] r. Prokuratura Rejonowa w J. G. wystąpiła do Prezydenta Miasta J. G. o skierowanie skarżącego na badania lekarskie, zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym. Ten wniosek został uzasadniony istnieniem zastrzeżeń co do stanu zdrowia skarżącego mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów, wynikających z faktu, że w opinii biegłych psychiatrów rozpoznano u skarżącego uszkodzenie tkanki mózgowej i nieuleczalną padaczkę. Zawiadomieniem z dnia [...] r. Prezydent J. G. wszczął postępowanie. W toku tego postępowania skarżący stanowczo zakwestionował stwierdzenia zawarte w przywołanej przez Prokuratora opinii. W opinii tej – sporządzonej na potrzeby postępowania karnego – biegli stwierdzili u skarżącego chorobę psychiczną, organiczne zaburzenia urojeniowe z komponentą afektywną – w rozumieniu czynnego procesu psychotycznego organiczne zaburzenia osobowości i zachowania. Nadto biegli ci stwierdzili u skarżącego obecność zaburzeń myślenia pod postacią urojeń ksobnych i prześladowczych, które są powodem jego agresywnych zachowań wobec otoczenia i które w połączeniu z organicznie uwarunkowanymi zaburzeniami osobowości czynią go niezdolnym do kontrolowania swoich stanów emocjonalnych.
W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że z normy art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie wynika, aby właściwy organ przeprowadzał postępowanie, którego przedmiotem byłoby badanie stanu zdrowia kierowcy. Jednakże już ujawnienie temu organowi przypadku, który jedynie nasuwa zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy, jest wystarczającą przesłanką do skierowania tego kierowcy na badanie lekarskie. Pojęcie "nasuwa zastrzeżenia" jest pojęciem bardzo ogólnym, które należy odczytywać w granicach wiedzy osoby, która nie jest uprawniona do badań lekarskich i nie ma w tym zakresie specjalnej wiedzy. To właśnie badanie przeprowadzone przez uprawnionego lekarza pozwala w pełni na weryfikację zastrzeżeń w zakresie stanu zdrowia kierowcy. W niniejszej sprawie to Prokuratura zasygnalizowała organowi I instancji, że w prowadzonym wobec skarżącego postępowaniu karnym biegli psychiatrzy stwierdzili u niego chorobę psychiczną i inne zaburzenia mające wpływ na jego zachowanie wobec otoczenia. Informacja ta jest wiarygodna, jako że pochodzi od państwowego organu, którego ustawowym obowiązkiem jest strzeżenie praworządności i przestrzeganie prawa. W ocenie organu odwoławczego już choćby ujawnienie się okoliczności choroby psychicznej oraz zaburzeń osobowości i zachowania stanowi przypadek nasuwający zastrzeżenia co do stanu zdrowia, mogący powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. Prawidłowo więc organ I instancji przyjął, że stwierdzona u skarżącego choroba psychiczna i inne określone w opinii biegłych schorzenia powodowały, że zachodziła potrzeba wyjaśnienia wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego w kontekście jego zdolności do kierowania pojazdami. Tym samym zaistniały określone w ustawie przesłanki do wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. Podniesiona przez skarżącego okoliczność, że ma on prawo do rzetelnej, uczciwej i obiektywnej opinii lekarskiej jest zasadna i słuszna. Skarżący ma prawo wybrać odpowiadający mu ośrodek medycyny pracy i nie musi to być ośrodek znajdujący się w J. G.
Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się skarżący i wniósł skargę do Sądu. Uzasadniając swoje niezadowolenie z podjętego przez organy rozstrzygnięcia podniósł, że organy całkowicie pominęły i ukryły korzystną dla niego opinię lekarza psychiatry J. M., uwypukliły natomiast fałszywą opinię biegłych lekarzy, którzy nie przeprowadzili żadnych badań. Zwrócił również uwagę, że od [...] roku, kiedy stanął na czele referendum mającego na celu odwołanie Rady Miejskiej i Prezydenta Miasta jest nękany fałszywkami, czego przykładem jest stwierdzenie, iż ma padaczkę i uszkodzenie tkanki mózgowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Oceniając rozstrzygnięcie administracyjne według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w związku z art. 3 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu indywidualnego aktu z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 u.p.p.s.a.).
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa materialnego ani prawa procesowego co oznacza, że skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu jest decyzja o skierowaniu na badania lekarskie kierowcy z uwagi na nasuwające się zastrzeżenia, co do stanu zdrowia mogące powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Kwestię tę reguluje ustawa z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908) oraz wydane na jej podstawie akty wykonawcze. Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, który to przepis stanowi materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z kolei w myśl § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania (Dz. U. Nr 2, poz. 15) starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w jej stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Z powyższych przepisów wynika, że jedynymi przesłankami uzasadniającymi ich zastosowanie są zastrzeżenie co do stanu zdrowia, nasuwające się na skutek wiarygodnej informacji, potwierdzonej przeprowadzonym postępowaniem. W ocenie Sądu prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, skoro biegli lekarze psychiatrzy badający skarżącego w postępowaniu karnym stwierdzili u niego chorobę psychiczną, organiczne zaburzenia urojeniowe z komponentą afektywną – w rozumieniu czynnego procesu psychotycznego organiczne zaburzenia osobowości i zachowania. Nadto biegli ci stwierdzili u skarżącego obecność zaburzeń myślenia pod postacią urojeń ksobnych i prześladowczych, które są powodem jego agresywnych zachowań wobec otoczenia i które w połączeniu z organicznie uwarunkowanymi zaburzeniami osobowości czynią go niezdolnym do kontrolowania swoich stanów emocjonalnych.
Okoliczności te bowiem z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywały na to, że w stosunku do skarżącego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do jego dalszego udziału w ruchu drogowym w charakterze kierującego.
W niniejszej sprawie organ nie miał obowiązku ustalenia, czy u skarżącego istnieją przeciwwskazania do prowadzenia pojazdu, a jedynie, czy istnieją takie zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia, które wymagają przeprowadzenia badań mających na celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Również podkreślenia wymaga, że stan zdrowia kierującego pojazdem mechanicznym jest istotny nie tylko dla jego własnego bezpieczeństwa, ale również dla bezpieczeństwa innych uczestników ruchu drogowego. Dlatego też w sytuacji, o jakiej mowa między innymi w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy o ruchu drogowym, organ nie tylko ma prawo ale wręcz obowiązek skierowania kierującego pojazdem na badania. Podkreślić należy, że zaskarżone orzeczenia dają skarżącemu możliwość wykazania przy pomocy wybranego przez niego ośrodka medycyny pracy (a więc bezstronnego w jego ocenie), czy wątpliwości co do stanu jego zdrowia jakie się pojawiły w związku z opinią biegłych psychiatrów mają faktyczne uzasadnienie.
Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa i przy jej wydaniu organ nie dopuścił się naruszenia przepisów w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy, skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło