III SA/Wr 738/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. z/s w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca Spółka, prowadząca działalność w zakresie doradztwa gospodarczego, wniosła w treści skargi o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że obecnie uzyskuje zysk umożliwiający utrzymanie zatrudnienia na dotychczasowym poziomie. Rok 2012 Spółka zakończyła odnotowując stratę. Stan finansowy nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych, a tym bardziej wymierzonej zaskarżoną decyzją kary pieniężnej w kwocie 12.000 zł. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 50.000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za poprzedni rok (2012) – 37.430,93 zł. Zgodnie z bilansem strata wyniosła 36.919,95 zł. Spółka posiada jeden rachunek bankowy, którego saldo wynosiło na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku 0 zł. Do wniosku załączone zostały dokumenty źródłowe, z których wynika, że przychód w 2012 r. wyniósł – zgodnie z zeznaniem podatkowym – 533.497,61 zł. Do marca 2013 r. przychód wyniósł 120.303,36 zł, strata – 27.232,31 zł. Załączone zostały też wyciągi bankowe za poszczególne dni: 10 stycznia 2013 r., 11, 18 i 28 lutego 2013 r., 31 marca 2013 r., 30 kwietnia 2013 r oraz 20 i 31 maja 2013 r., na których odnotowane zostały bieżące operacje. Wynika też z nich, że suma blokad wynosiła na koniec maja bieżącego roku – 24.360 zł. Z dokumentów złożonych na wezwanie, skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) wynika, że na koniec sierpnia 2013 r. odnotowane zostały narastająco przychody netto w wysokości 405.107,24 zł i strata na poziomie 23.081,89 zł. Odnosząc się do wezwania, w którym wyszczególnione zostały też inne dokumenty, strona wyjaśniła, że na dzień 25 października 2013 r. nie został jeszcze sporządzony rachunek zysków i strat, nie było też możliwe przedłożenie wydruków historii rachunku bankowego za okres od lipca do września 2013 r. z powodu awarii systemu komputerowego (brak możliwości wydruku). Przedstawione wyżej dane nie dają podstaw do uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku. Podstawą prawną rozpoznania złożonego przez skarżącą Spółkę wniosku są przepisy art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z ich brzmieniem, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, w przypadku osób prawnych może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W świetle przytoczonej wyżej regulacji, ocena możliwości płatniczych w przypadku osób prawnych sprowadza się tylko i wyłącznie do ustalenia, czy strona dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na opłacenie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Brak tutaj dodatkowych obwarowań, które występują w regulacjach dotyczących przyznania prawa pomocy osobom fizycznym i nakazują uwzględnienie na rzecz wnioskodawcy tych środków, które muszą pozostać do jego dyspozycji na niezbędne utrzymanie własnej i rodziny. Pomimo braku takich regulacji w stosunku osób prawnych, w rzeczywistości należy uwzględnić zakres i cel działalności wnioskodawcy, a także wpływ poniesienia kosztów sądowych na płynność finansową i możliwość prowadzenia dalszej działalności. Zdaniem rozpoznającego niniejszy wniosek referendarza sądowego, poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie wpłynie znacząco na działalność strony skarżącej. Zwrócić należy uwagę, że Spółka regularnie uzyskuje wysokie przychody, na poziomie około 40.000 zł miesięcznie, o czym świadczą zapisy w księdze rachunkowej za poszczególne miesiące 2013 r. Znaczny skok przychodów odnotowała w sierpniu – były one 3-krotnie wyższe niż wskazana wyżej kwota. Fakt jednoczesnego odnotowania straty lub niskiego dochodu jest tylko skutkiem ponoszenia wysokich kosztów uzyskania przychodów. Świadczy też o tym, że Spółka dysponuje środkami na ponoszenie tych kosztów. Poza tym zauważyć należy, że nadwyżka kosztów nad przychodem skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty możliwości płatniczych, a co za tym idzie, sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (por. postanowienia NSA: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 112/11 oraz z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 260/08, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl, postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I GZ 260/08, Lex nr 479125). Co do danych z wydruków rachunku bankowego za poszczególne dni lutego, marca kwietnia i maja 2013 r., zdaniem referendarza sądowego, fakt posiadania niskiego salda na koncie, brak jakichkolwiek operacji (wpłat/ wypłat) oraz blokada środków na rachunku, nie świadczy bynajmniej o braku środków finansowych. Mając bowiem na uwadze wartość obrotów z prowadzonej działalności, wywieść z tego należy, że strona reguluje transakcje z pominięciem posiadanego rachunku. Odnosząc się natomiast do wyjaśnień niemożności pozyskania wydruków ze względu na awarię systemu komputerowego, to zauważyć należy, iż po pierwsze – wydruki historii rachunku ze strony transakcyjnej banku można pozyskać z każdego komputera, który ma dostęp do internetu, po drugie – strona mogła pozyskać powyższe wydruki bezpośrednio z placówki banku. W tym stanie rzeczy nie dopełniła obowiązku nałożonego na nią wezwaniem skierowanym na podstawie art. 255 p.p.s.a. Końcowo zwrócić należy uwagę, że Spółka do tej pory wniosła do tutejszego Sądu 20 skarg, z czego w 17 sprawach rozstrzygano odmownie co do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Niejednokrotnie zwracano uwagę na możliwości płatnicze strony – czynił to zarówno tutejszy Sąd, jak i Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania zażalenia. Co istotne, okoliczności, na podstawie których zapadały dotychczasowe orzeczenia sądowe w przedmiocie wniosków Spółki, były niemalże tożsame. Wobec powyższego, stwierdzić należało, iż strona skarżąca nie wykazała przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.