III SA/Wr 80/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący, Sędziowie, Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca), Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, , Protokolant, Katarzyna Dziok, , , po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2012 r. na rozprawie wniosku B.G. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W dniu [...] r. do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. wpłynął wniosek kontynuacyjny A. G. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009 w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2007 - 2013. W dniu [...] r. do Biura Powiatowego ARiMR w O. wpłynęło oświadczenie w sprawie przekazania działek rolnych w ramach realizowanego programu rolnośrodowiskowego, zgodnie z którym B. G. przekazała A. G. grunty rolne położone na działkach ewidencyjnych nr [...] i nr [...]. Zgodnie z oświadczeniem B. G. przekazała wymienione wyżej działki w zakresie prawa użytkowania rolniczego, zobowiązań ONW i kontynuacji programu rolnośrodowiskowego A. G. A. G. natomiast przekazane działki przyjął i zobowiązał się do kontynuowania na nich planu działalności rolnośrodowiskowej B. G. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w O. decyzją z dnia [...] r. (nr [...]) przyznał A. G. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości, a Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Pismem z dnia [...] r. A. G. wniósł skargę na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. Pismem z dnia [...] r. B. G. złożyła wniosek o dopuszczenie jej do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że pierwotnie to ona złożyła wniosek o sporną płatność i to ona przyjęła kwestionowane przez Agencję zobowiązania. Zdaniem wnioskodawczyni organ w zaskarżonej decyzji rozstrzygał o jej prawach i obowiązkach. Postanowieniem z dnia [...] r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu – wydanym na posiedzeniu niejawnym – odmówił B. G. dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi A. G. na w/w decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. Postanowieniem z dnia [...] r., (sygn. akt [...]) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu zażalenia B. G. na postanowienie tutejszego Sądu z dnia [...] r., w zakresie odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania uchylił zaskarżone postanowienie wskazując w uzasadnieniu, iż “w wypadku wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, ustawodawca nie przewidział możliwości orzekania w tym przedmiocie na posiedzeniu niejawnym. W związku z tym należało przyjąć, że rozstrzygnięcie o dopuszczeniu (odmowie dopuszczenia) do udziału w postępowaniu osoby, która złożyła wniosek na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., nastepuje na posiedzeniu jawnym". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując w niniejszej sprawie do szczegółowych rozważań, w pierwszej kolejności należy wskazać, że na skutek zażalenia sprawa z wniosku B. G. w przedmiocie dopuszczenia jej do udziału w sprawie ze skargi A. G. w charakterze uczestnika postępowania była przedmiotem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia [...] r. uchylił – wydane na posiedzeniu niejawnym - postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] r., ([...]), wskazując, iż "rozstrzygnięcie o dopuszczeniu (odmowie dopuszczenia) do udziału w postępowaniu osoby, która złożyła wniosek na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., następuje na posiedzeniu jawnym", podnosząc jednocześnie, iż "wobec powyższego, odniesienie się merytorycznie do oceny możliwości przystąpienia B. G. do toczącego się postępowania byłoby przedwczesne". Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w ślad za stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjętym w postanowieniu z [...] r. ([...]) – rozpoznając sprawę z wniosku B. G. na rozprawie w dniu [...] r. - uznał, że zasadnym jest odmówić dopuszczenia jej do udziału w sprawie ze skargi A. G. w charakterze uczestnika postępowania. Rozpoznając niniejszy wniosek, Sąd w całości podzielił dotychczasową argumentację w sprawie wniosku i podniósł, iż postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte wskutek skargi wniesionej przez A. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości. Kwestią wymagającą rozważenia była możliwość dopuszczenia do toczącego się postępowania B. G. Wskazać przy tym należy, iż w orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt, a nie interes faktyczny (zob. wyr. NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). Podkreśla się także, że interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny (zob. postanowienie NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., II OZ 280/08, LEX nr 506870). Wskazać trzeba, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja w przedmiocie przyznania A. G. płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, wydana wskutek rozpoznania wniosku kontynuacyjnego złożonego przez A. G. Jak już wyżej podkreślono, o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt, a nie interes faktyczny. Niniejsza sprawa dotyczy przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2009 w ramach PROW na lata 2007 - 2013, a zatem rozważając posiadanie przez B. G. interesu prawnego, należy się odnieść do uregulowań zawartych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm, zwanego dalej "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. W myśl natomiast § 17 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem adresu, zawiera m.in. numer identyfikacji podatkowej (NIP) lub numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urzędowym podmiotów gospodarki narodowej (REGON), jeżeli został nadany, a w przypadku osoby fizycznej również numer ewidencyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (PESEL), natomiast jeżeli osoba ta nie posiada obywatelstwa polskiego - kod kraju, numer paszportu lub innego dokumentu tożsamości; numer identyfikacyjny nadany zgodnie z ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji iwniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76, z późn. zm.). Wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych składa się do kierownika biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (§ 17 ust. 2 rozporządzenia). Z powołanych wyżej regulacji wynika, że wniosek o przyznanie płatności składa konkretny podmiot, który spełnia określone przez przepisy prawa przesłanki. Sam wniosek jest przy tym wnioskiem spersonalizowanym, zawierającym takie dane jak PESEL, REGON czy NIP. W konsekwencji zatem, postępowanie w sprawie przyznania płatności toczy się na wniosek indywidualnie określonego podmiotu, który z chwilą złożenia wniosku staje się stroną tego postępowania. W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2009 w ramach PROW na lata 2007 - 2013 złożył A. G. On też był adresatem wydanych przez organy administracyjne decyzji o przyznaniu tej płatności w pomniejszonej wysokości. W sytuacji zatem, gdy stroną postępowania jest konkretna osoba ubiegająca się o pomoc finansową do gruntów rolnych, wykluczona jest co do zasady legitymacja innych osób lub podmiotów, w tym wcześniejszych posiadaczy gospodarstwa, do brania udziału w postępowaniu o przyznanie płatności dla konkretnej osoby. Podkreślić przy tym trzeba, że przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 nie przewidują możliwości ubiegania się o przyznanie płatności przez kilka podmiotów, nawet jeśli dane gospodarstwo rolne byłoby przedmiotem współposiadania. W konsekwencji zatem B. G. – w ocenie składu orzekającego rozpoznającego wniosek - nie maiła własnego, indywidualnego interesu prawnego w sprawie przyznania wnioskodawcy płatności za 2009 r. Brak jest bowiem przepisu prawa materialnego, który stanowiłby odmiennie uznając, że stroną postępowania może być także inna osoba poza tą, która złożyła wniosek o przyznanie płatności. Interesu prawnego nie można bowiem opierać na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale prawny. Wobec powyższego na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.