III SA/Wr 92/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III sprawy ze skargi K. W. na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy wstrzymania czynności egzekucyjnych postanawia: odrzucić skargę. K. W. (skarżący, strona skarżąca) w dniu 22 stycznia 2024 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pismo zatytułowane "Pozew", jako pozwanego wskazując Zakład Ubezpieczeń Społecznych, wnosząc o natychmiastowe wstrzymanie egzekucji komorniczych za okres od 1 stycznia 2012 roku do 30 kwietnia 2015 roku z tytułu zaległych składek ZUS. W związku z treścią pisma oraz po analizie akt administracyjnych sprawy, pismo zostało zakwalifikowane jako skarga na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (organ) w przedmiocie odmowy wstrzymania czynności egzekucyjnych. Pismem z dnia 27 lutego 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we Wrocławiu wniósł o odrzucenie skargi, względnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Stosownie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Rolą sądu administracyjnego jest więc uprzednie zbadanie każdej z wniesionych skarg pod względem jej dopuszczalności. Dopiero stwierdzenie, że dana sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych, będzie otwierało drogę do merytorycznej oceny kwestionowanego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest odmowa wstrzymania czynności egzekucyjnych, która – w świetle przytoczonych przepisów p.p.s.a., nie podlega zaskarżeniu. W sprawie z wniosku skarżącego dotyczącego wstrzymania czynności egzekucyjnych nie wydaje się postanowienia, a na stanowisko organu w tej sprawie nie przysługuje stronie zażalenie, a zatem i środek zaskarżenia do sądu administracyjnego. Biorąc pod uwagę, że strona skarżąca w pismach odnosi się do kwestii umorzenia postępowania, Sąd wskazuje, że z akt administracyjnych nie wynika, że skarżący składał do organu wniosek w tym przedmiocie. Jeśli jednak skarżący składał taki wniosek, który nie został przez organ rozpatrzony, to stronie może przysługiwać, po wniesieniu ponaglenia, skarga na bezczynność organu lub przewlekłość postępowania. Mając na względzie powyższe, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.