III SAB/Wr 1085/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek, Sędzia WSA Władysław Kulon, Alicja Palus (sprawozdawca), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi V.B. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego A. B. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy I. zobowiązuje Wojewodę D. do wydania aktu w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że Wojewoda D. dopuścił się przewlekłości, a przewlekłość nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; III. dalej idącą skargę oddala; IV. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 9 września 2019 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu małoletni V. B., reprezentowany przez przedstawiciela ustawowego A. B., zastępowaną przez pełnomocnika, wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę D. postępowania w sprawie z wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, złożonego w dniu 20 września 2018 r. W petitum skargi pełnomocnik strony skarżącej zarzucił Wojewodzie D. naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego przez rażące przekroczenie terminów załatwienia sprawy w postępowaniu i wniósł o: 1) stwierdzenie przewlekłości prowadzonego postępowania skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy z wniosku skarżącego o zezwolenie na pobyt czasowy, 2) stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku, 4) przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej kwoty 12 000 złotych na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, 5) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, bez przeprowadzania rozprawy, 6) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Uzasadniając skargę pełnomocnik wyjaśnił m.in., że od dnia złożenia wniosku przez skarżącego minął prawie rok, a strona nadal nie otrzymała decyzji, a takie postępowanie stanowi naruszenie art. 35 § 3 kpa, określającego terminy załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. Ponadto przedstawiona została argumentacja wskazująca na spełnienie przez stronę skarżącą warunku wyczerpania środków zaskarżenia oraz argumentacja zmierzająca do wykazania zasadności żądania przyznania od organu na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej i wniosku o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony skarżącej zamieścił też rozważania dotyczące istoty przewlekłości w postępowaniu administracyjnym i kryteriów oceny takiego stanu, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. W doręczonej Sądowi w dniu 16 października 2019 r. odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie skargi jako niezasadnej na podstawie art. 151 powołanej powyżej ustawy. W uzasadnieniu organ podał m.in., że pismem z dnia 20 września 2018 r., odebranym w tym samym dniu przez stronę osobiście, zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie i wskazał przewidywany termin zakończenia postępowania, który określono na dzień 20 marca 2019 r. Kolejnym pismem z dnia 4 lutego 2029 r. Wojewoda D. poinformował stronę o nowym przewidywanym terminie zakończenia postępowania, który został określony na dzień 20 maja 2019 r., wzywając jednocześnie do uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie poprzez przedłożenie dokumentu potwierdzającego pokrewieństwo pomiędzy małoletnim wnioskodawcą z A. B. wraz z tłumaczeniem dokumentu na język polski przez tłumacza przysięgłego wpisanego na listę tłumaczy przysięgłych Ministerstwa Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej i informując, że dołączone do akt sprawy tłumaczenie nie jest dokonane przez tłumacza spełniającego ten warunek. Wojewoda D. wskazał ponadto, że pismem z dnia 18 września 2019 r. pełnomocnik strony skarżącej został poinformowany o wyznaczeniu nowego przewidywanego terminu zakończenia postępowania, który określono na dzień 18 listopada 2019 r. oraz wezwany ponownie do uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie poprzez doręczenie brakującego dokumentu tj. aktu urodzenia małoletniego V. B. wraz z tłumaczeniem tego dokumentu na język polski przez tłumacza przysięgłego wpisanego na listę tłumaczy przysięgłych Ministerstwa Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda D. motywując wniosek o odrzucenie skargi przedstawił obszerną argumentację, z której wynika, że – zdaniem organu – wniesienie ponaglenia zaledwie trzy dni przed wniesieniem skargi nie może być uznane za spełnienie warunku wyczerpania środków zaskarżenia, bowiem prowadzi do konkluzji, że wniesienie ponaglenia na bezczynność czy przewlekłość postępowania w takim trybie jest wyłącznie czynnością pozorną. Uzasadniając alternatywny wniosek o oddalenie skargi Wojewoda D. wyjaśnił, że – jak wynika z analizy materiału sprawy – dwukrotnie wzywał wnioskodawcę do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez przedłożenie m.in. aktu urodzenia małoletniego V. B. wraz z tłumaczeniem dokumentu na język polski przez tłumacza przysięgłego wpisanego na listę tłumaczy przysięgłych Ministerstwa Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej. Organ wskazał też, że w dniu 4 września 2019 r. pełnomocnik strony skarżącej przedłożył do akt sprawy dodatkowe dokumenty ale nie uzupełniono braku objętego wezwaniem. Na dzień sporządzenia odpowiedzi na skargę organ nadal oczekiwał na uzupełnienie tego braku w materiale sprawy. Wojewoda D. w przedstawionej argumentacji zwrócił też uwagę, że niezależnie od podanych powyżej okoliczności do dnia 22 sierpnia 2019 r. nie było możliwe wydanie decyzji uwzględniającej wniosek strony ze względu na oczekiwanie przez matkę małoletniego wnioskodawcy – A. B. na decyzję udzielającą jej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda D. wskazał, że przekroczenie ustawowych terminów rozpatrzenia wniosków nie wynika z opieszałości pracowników, ale jest spowodowane ilością wniesionych przez cudzoziemców wniosków, koniecznością równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach, potrzebą zachowania należytej staranności oraz weryfikowania poszczególnych wniosków i wnikliwego analizowania indywidualnych przypadków, a także dużą fluktuacją pracowników. W ocenie organu w istniejącym w sprawie stanie faktycznym brak jest podstaw do uznania, że miała miejsce przewlekłość prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do wniosku o przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej kwoty 12.000 zł Wojewoda D. wskazał, że jest to uprawnienie dyskrecjonalne Sądu, z którego można korzystać, jeżeli realia konkretnej sprawy są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia ochrony praw strony, a nie jako bezpośrednia konsekwencja stwierdzenia przewlekłości postępowania. Ponadto – powołując się na stanowisko judykatury administracyjnej – wyjaśnił, że dla uwzględnienia wniosku o przyznanie od organu sumy pieniężnej wymagane jest wykazanie przez stronę, że zaistniały przyczyny przyznania takiej sumy z uwzględnieniem nie tylko faktu powstałej zwłoki, ale także istnienia i rozmiaru powstałej skutkiem tego krzywdy. Zdaniem organu strona skarżąca nie uzasadniła istnienia i rozmiaru krzywdy, która stanowiłaby podstawę do uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Ogólnikowe powoływanie się na rekompensatę za naruszenie praw strony w prowadzonym postępowaniu - które zawarto w skardze - nie może zostać uznane za wystarczające uzasadnienie rozmiaru rzekomej krzywdy, jaką strona poniosła w wyniku przewlekłego prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie. W ocenie organu wniosek o przyznanie skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 12 000 zł jest nieuzasadniony i powinien być oddalony. Wojewódzki Sąd Administracyjny podejmując orzeczenie w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne: Stosownie do art. 184 (in limine) Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych oznaczonych konstytucyjnie jako inne sądy administracyjne określone zostały m.in. treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) i polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej, przy czym na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 powołanej powyżej ustawy procesowej kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a tego przepisu. W przedmiotowej skardze zarzucono Wojewodzie D. przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z wniosku małoletniego V. B., reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego A. B. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Poprzedzając wyjaśnienie przesłanek podjętego wyroku Sąd uznał za konieczne wyjaśnić – odnosząc się do stanowiska organu wyrażonego w odpowiedzi na skargę, że wniesienie ponaglenia nawet w tym samy dniu, w którym wniesiono skargę na przewlekłość postępowania, a tym bardziej z trzydniowym wyprzedzeniem spełnia warunek wyczerpania środków zaskarżenia, stosownie do art. 52 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i poprzez to otwiera drogę dla kontroli sądu. Stanowisko to jest powszechnie aprobowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (np. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 26 czerwca 2019 r. sygn. akt III SAB/Wr 209/19, CBOSA). Z treści art. 37 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że przewlekłość oznacza prowadzenie postępowania dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Dodatkowo zakres znaczeniowy tego pojęcia będą wyznaczały ogólne zasady postępowania administracyjnego dotyczące terminów wskazanych organom przez ustawodawcę do załatwienia sprawy. Zgodnie z ustanowioną w art. 12 § 1 k.p.a. zasadą szybkości postępowania organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2 art. 12 k.p.a.). W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5). Artykuł 36 § 1 k.p.a. stanowi zaś o tym, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Wniesiona w niniejszej sprawie skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest środkiem prawnym uwzględnionym w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 powołanej wcześniej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określającym zakres jurysdykcji sądów administracyjnych i umożliwia przeprowadzenie sądowej kontroli działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 1 § 1 wskazanej wcześniej ustawy ustrojowej. Na mocy powołanego wcześniej przepisu procesowego ustawodawca poddał ocenie Sądu zachowanie organu administracji publicznej polegające na niedochowaniu należytej staranności w organizowaniu postępowania administracyjnego w przypadkach określonych w ustawie. Przewlekłość postępowania administracyjnego którą skarżący zarzuca organowi w rozpoznawanej sprawie jest stanem sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ podejmował czynności w sprawie. Zgodnie z poglądami judykatury o przewlekłości mówimy, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Inaczej rzecz ujmując, przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Jak trafnie wskazuje się w doktrynie prawa administracyjnego przewlekłość postępowania oznacza też stan, w którym organ administracyjny w sposób nieuzasadniony "przedłuża" w trybie art. 36 § 2 k.p.a. termin załatwienia sprawy powołując się na niezależne od niego przyczyny uniemożliwiające dotrzymanie terminu podstawowego (Z. Kmieciak, Przewlekłość postępowania administracyjnego. Państwo i Prawo 2011/6/30). Przewlekłość postępowania zachodzi, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do końcowego rozstrzygnięcia. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne dokonywana musi być na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że wynikająca z akt administracyjnych kolejność zdarzeń zaistniałych w niniejszej sprawie, uprawnia do stwierdzenia, że w toku postępowania miały miejsce okresy, w których nie podejmowano żadnych czynności procesowych. Pozwala to uznać, że postępowanie prowadzone było w sposób naruszający zasadę ekonomiki procesowej, zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa i zasadę szybkości postępowania administracyjnego (art. 12 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a.). Zdaniem Sądu, taki sposób działania organu obarczył prowadzone w sprawie postępowanie wadą przewlekłości. Przyjmując powyższą ocenę Sąd uwzględnił to, że dopiero w dniu 4 lutego 2019 r. organ skierował do wnioskodawcy wezwanie do uzupełnienia materiału dowodowego sprawy w sposób wskazany w treści pisma i poinformował o przewidywanym terminie zakończenia postępowania administracyjnego w sprawie, który określony został na dzień 20 maja 2019 r. Z akt sprawy wynika, że do wyznaczonej daty postępowanie nie zostało zakończone w sposób ustawowo określony, stosownie do materiału sprawy, którym organ wówczas dysponował. Kolejna czynność ponawiająca wezwanie do przedstawienia konkretnego dokumentu z jednoczesnym wyznaczeniem nowego przewidywanego terminu zakończenia postępowania na dzień 18 listopada 2019 r. została podjęta przez organ w dniu 18 września 2019 r. tj. po wniesieniu przez pełnomocnika wnioskodawcy ponaglenia, a następnie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Konsekwencją uznania w niniejszej sprawie przewlekłości postępowania, jest orzeczenie zawarte w pkt II sentencji wyroku. Zgodnie z art. 149 § 1 zdanie drugie u.p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę jednocześnie stwierdza, czy bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przy ocenie czy do przewlekłości w załatwieniu niniejszej sprawy doszło z rażącym naruszeniem prawa, należało uwzględnić, że: "rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnych wątpliwości i bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, możemy powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty" (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Nadto, w literaturze przedmiotu akceptowanej przez judykaturę wskazuje się, że przy ocenie czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808- 812). Stan faktyczny i prawny winien być przy tym niewątpliwy (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2013 r., I OSK 1204/13). Podzielając stanowisko wyrażone w powołanym wyroku, należy wskazać, że rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie u.p.p.s.a., jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa. Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. W konsekwencji nie każde naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły, będzie naruszeniem rażącym. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Nie jest bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną. W ocenie składu orzekającego, zaistniałej w niniejszym przypadku przewlekłości ocenianej w kontekście okoliczności i specyfiki sprawy, nie można przypisać postaci kwalifikowanej, obejmując żądanie w tym zakresie rozstrzygnięciem oddalającym skargę. W doktrynie wskazuje się bowiem, że celem poddania kognicji sądów administracyjnych kwestii przewlekłości postępowania przed organami administracji publicznej, było wymuszenie nadania ich czynnościom sprawnego biegu, a więc zrealizowania interesu publicznego (sprawnego funkcjonowania aparatu administracji publicznej), przy jednoczesnym polepszeniu sytuacji prawnej obywatela - przyznanie dodatkowego instrumentu prawnego służącego osiągnięciu jego interesu prawnego (por. P. Kornacki "Intertemporalne aspekty orzekania sądu administracyjnego w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej", ZNSA 2011, z. 5). Przyjmując taką ocenę w odniesieniu do charakteru stwierdzonej przewlekłości Sąd uwzględnił fakt trzykrotnego kierowania do strony skarżącej pism informacyjnych (w dniach: 20 marca 2018 r., 4 lutego 2019 r. i 18 września 2019 r.), w tym dwukrotnych wezwań do uzupełnienia materiału dowodowego w sposób szczegółowo opisany w treści pism (z dnia 4 lutego 2019 r. i z dnia 18 września 2019 r.) z jednoczesnym określeniem we wszystkich pismach nowych terminów zakończenia postępowania w sprawie, wyznaczonych – odpowiednio – na dzień: 20 marca 2019 r., 20 maja 2019 r. i 18 listopada 2019 r. Sąd uwzględnił też powołaną przez organ okoliczność uzyskania przez A. B. decyzji udzielającej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę dopiero w dniu 22 sierpnia 2019 r. przy jednoczesnym uchyleniu przez Wojewodę D. poprzednio wydanej odmownej decyzji własnej. Orzeczenie zawarte w pkt III wyroku odnosi się również do żądania przyznania od organu na rzecz skarżącego kwoty pieniężnej w wysokości 12.000 zł. Wskazać należy, że opisana wcześniej w uzasadnieniu możliwość przyznania skarżącemu określonej sumy pieniężnej, o której mowa w przepisie art. 149 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest jednym z dwóch alternatywnych środków o charakterze finansowym, które mogą być orzeczone w przypadku uwzględnienia skargi. Wybór środka należy do Sądu i powinien być uwarunkowany celem skargi, którym jest zwalczenie bezczynności i przewlekłości postępowania i doprowadzenie do jego zakończenia, a także zapobieganie bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania. Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w judykaturze administracyjnej, które Sąd orzekający w tej sprawie podziela to, że przyznanie sumy pieniężnej ma charakter kompensacyjny, nie przeczy temu, że może ona być przyznana tylko w sytuacji, gdy jest to potrzebne dla zwalczania bezczynności oraz zdyscyplinowania organu. W uznaniu Sądu w rozpoznawanej sprawie – wobec zobowiązania organu w pkt I wyroku do wydania aktu nie zaistniały warunki, wskazane powyżej do uwzględnienia wniosku w tym zakresie wyprowadzonego z treści art. 149 § 2 (in fine) powoływanej wcześniej ustawy procesowej (np. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1506/16, Lex nr 2273053; wyrok WSA w Łodzi z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt II SAB/Łd 25/17, Lex nr 2298868). Dodatkowo w tym kontekście należy zwrócić uwagę, że zasądzenie sumy pieniężnej, o której mowa w przepisie art. 149 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest uprawnieniem dyskrecjonalnym Sądu, zatem możliwością, z której należy korzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy są niemożliwie do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. W tej sprawie, wobec wskazanej powyżej okoliczności, Sąd uznał za zbędne stosowanie dodatkowych środków dyscyplinująco-represyjnych i w tym zakresie skargę oddalił. Należy też wyjaśnić, że stosownie do treści art. 149 § 1 pkt 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w ustawie zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu. Instytucja skargi na przewlekłość ma bowiem na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do załatwienia sprawy i ma pełnić funkcję dyscyplinującą organ. Konsekwencją stwierdzenia w niniejszej sprawie, że Wojewoda D. prowadzi postępowanie w sposób przewlekły jest orzeczenie zawarte w pkt I sentencji wyroku. Zobowiązując organ do wydania aktu w określonym w wyroku terminie Sąd uwzględnił brak informacji o zakończeniu postępowania w tej sprawie w terminie podanym w piśmie Wojewody D. z dnia 18 września 2019 r. jako termin przewidywany tj. do dnia 18 listopada 2019 r. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 151 powoływanej wcześniej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt I, II i III wyroku. Zawarte w pkt IV wyroku orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 wskazanej powyżej ustawy, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Za tak określone koszty Sąd uznał kwotę wpisu uiszczonego od skargi oraz koszty związane z udziałem w sprawie pełnomocnika, taryfowo określone.